• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

"امریکا بیا برید نه کوي"؛ زلمی خلیلزاد وايي، د طالبانو مخالف رهبران باید کابل ته لاړ شي

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۶:۳۱ GMT+۱تازه شوی: ۲۰ زمری ۱۴۰۲ - ۱۱ اګست ۲۰۲۳، ۰۴:۵۲ GMT+۱

د طالبانو له خوا د افغانستان له نیولو دوه کاله وروسته، د افغانستان لپاره د امریکا پخواني استازي زلمي خلیلزاد؛ د طالبانو له مخالفو مشرانو وغوښتل چې کابل ته لاړ شي او له طالبانو سره خبرې وکړي.

زلمي خلیلزاد له افغانستان انټرنشنل سره په ځانګړې مرکه کې ویلي، چې طالبان او په افغانستان کې نور لوبغاړي باید پر یوه ټولشموله حکومت او اساسي قانون توافق وکړي.

خلیلزاد د طالبانو پر مخالفو مشرانو غږ وکړ، چې کابل ته لاړ شي او له طالبانو سره د اساسي قانون او د یوه ټول شموله حکومت د جوړولو په اړه خبرې وکړي.

له طالبانو سره تر څو میاشتو خبرو اترو وروسته؛ زلمي خلیلزاد د امریکا او طالبانو ترمنځ د دوحې تړون لاسلیک کړ. له دې هوکړې وروسته د امریکا په مشرۍ نړۍوال ځواکونه له افغانستانه ووتل او د افغانستان پخوانی جمهوري حکومت ړنګ شو.

خلیلزاد د افغانستان انټرنشنل له خبریال عارف یعقوبي سره په مرکه کې د امنیتي اندېښنو او په افغانستان کې د طالبانو د سیاسي فعالیتونو د بندېدو په اړه وویل، چې طالبانو د تېرو حکومتونو د لوړپوړو مشرانو لپاره عمومي بښنه اعلان کړې ده. هغه زیاته کړه، چې د حامد کرزي او عبدالله عبدالله په ګډون یو شمېر سیاستوال په کابل کې دي.

زلمي خلیلزاد وویل؛ عبدالله عبدالله او حامد کرزی نه دي وژل شوي، خو دا یې ومنله چې د هغوی لپاره به ګڼې ستونزې موجودې وي.

د طالبانو له واکمنۍ وروسته؛ جهادي مشران، لوړ پوړي دولتي چارواکي او د ګوندونو مشران له افغانستانه ووتل.

له افغانستانه تر وتلو وروسته دغو مشرانو خپلو سیاسي فعالیتونو ته دوام ورکړی، چې تمرکز یې د طالبانو پر ضد دی.

د افغانستان لپاره د امریکا پخواني استازي د افغانستان د ملي مقاومت د جبهې له مشر احمد مسعود څخه هم وغوښتل، چې په افغانستان کې دننه خپلو فعالیتونو ته دوام ورکړي.

هغه وویل، چې له طالبانو سره د ملګرو ملتونو په منځګړیتوب او د نورو بانفوذه افغانانو سره د مستقیمو او نامستقیمو خبرو اترو ګڼې لارې موجودې دي.

ښاغلي خلیلزاد د خپلو خبرو په یوه برخه کې وویل؛ که د طالبانو د مخالفینو مشران فکر کوي، چې امریکا به بیا پر طالبانو برید وکړي او د هغوی د ساتنې لپاره به خپل ځواکونه واستوي، دا ناسمه ده او دا موده پای ته رسېدلې ده.

د زلمي خلیلزاد بشپړه مرکه به د سه شنبې په ورځ د اسد په ۲۴ مه له افغانستان انټرنشنل څخه خپره شي.

ترویج لرونکی

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته
۱

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته

۲
ځانګړی راپور

له رخشانې تر فرزانې؛ غور کې د یوې ځوانې ښځې د وژنې زړه‌بوږنوونکې کیسه

۳

د ۲۰۲۶کال مټ ګالا؛ د ایشا امباني له ۱۸۰۰ الماسو جوړو شويو جامو د ټولو پام ځان ته واړاوه

۴

روسیې له هېوادونو غوښتي چې له کیف نه خپل ډیپلوماتان ژر تر ژره وباسي

۵

ازبکستان له چین څخه افغانستان ته نوې سوداګریزه لاره پرانېسته

•
•
•

نور کیسې

ملا برادر د ترکیې د بهرنیو چارو له وزیر سره په لیدنه کې پر دوه اړخیزو تعاملاتو خبرې کړې

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۵:۳۲ GMT+۱

د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا برادر اخوند په ترکیه کې د دغه هېواد د بهرنیو چارو له وزیر هاکان فیدان سره په دوه اړخیزو تعاملاتو خبرې کړې دي.

د طالبانو د ریاست الوزرا د اقتصادي مرستیال دفتر، نن پنجشنبه (د زمري ۱۹مه) په خبرپاڼه کې ویلي، چې په یاده لیدنه کې پر سیمه ییز اتصال، دوه اړخیزو اقتصادي همکاریو او سوداګرۍ خبرې شوې دي.

اعلامیه زیاتوي چې، په یاده لیدنه کې د هوايي دهلیزونو پر پرانیستلو او د ګډې سوداګریزې خونې پر رامنځته کولو هم بحث شوی دی.
تر اوسه د ترکیې د بهرنیو چارو وزارت د دغې لیدنې په اړه رسمي څه نه دي ویلي.

د ملګرو ملتونو د امنیت شورا پر بندیزونو سربېره د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا برادر تېره سې شنبه (د زمري ۱۷مه) په لومړي ځل له یو شمېر افغان سوداګرو سره یو ځای ترکیې ته تللی.

دا د طالبانو د ریاست الوزرا د اقتصادي مرستیال لومړنی سفر دی، چې واک ته له رسېدو وروسته یې د ترکیې هېواد ته کوي.

نوموړي د واک ته له رسېدو وړاندې پاکستان، چین، روسیې، ایران او قطر هېوادونو ته پټ او ښکاره سفرونه کړي وو.

د طالبانو د سترې محکمې مفتي په پاکستان کې د جنګ ضد فتوا ور کړه

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۵:۲۷ GMT+۱

د طالبانو د سترې محکمې د دارالافتا ریاست یوه غړي، په پاکستان کې د جنګ ضد فتوا ور کړې ده او وايي، د دوحې تړون کې د طالبانو دا ژمنه د شریعت مطابق ده چې په بهر کې به جهاد نه کوي. سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې ملا عبدالروف دا فتوا د پاکستان د فشار له امله صادره کړې ده.

څه مهال مخکې هم سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي وو، د طالبانو مشر په یوه پټ فرمان کې په پاکستان کې جنګ ناروا بللی دی.

د پاکستان ایکسپرېس ټریبیون هم پرون راپور ور کړ چې د دغه هېواد یوه لوړپوړي پلاوي کابل ته په تګ سره د طالبانو له مشره دا هم غوښتي چې په پاکستان د بریدونو ضد ښکاره پیغام دې خپور کړي.

سرچینې وايي، د مفتي عبدالروف اوسنی ویډیويي پیغام هم د همدې فشار په نتیجه کې خپور شوی دی.

د طالبانو د سترې محکمې دا غړی هم وایي، د دې ډلې پر امیر او ولس په بهر کې جهاد فرض نه دی.

ملا عبدالروف زیاتوي چې طالبانو ته یې بیا بیا دا ویلي چې امیر «ملا هبت الله» امر کړی چې څوک دې جهاد ته بهر نه ځي.

د نوموړي په خبره، د هغو طالبانو نږدې سل شمېرې یې بلاک کړې دي چې له ده یې په بهر کې د جهاد په هکله پوښتنې کولې.

دی وايی، د یو هېواد وګړي هغه وخت بهر جهاد ته تللی شی، چې امیر یې امر وکړي او هم د مقابل لوري سره په واک او ځواک کې یو شان وي.

عبدالروف زیاتوي، دا چې افغانستان د واک او ځواک له لوري کمزوری دی او د طالبانو امیر بهر کې د جهاد امر نه دی کړی، نو په افغانانو بهر کې جهاد هیڅ فرض نه دی.

د طالبانو د دفاع وزیر ملا یعقوب هم تېره اوونۍ په خپلو خبرو کې دا څرګنده کړه، چې د طالبانو مشر اعلان کړی، چې له هېواد څخه بهر بریدونه کول جهاد نه بلکې جنګ دی.

نوموړي په ښکاره د کوم هېواد نوم نه دی اخیستی خو معلومیږي چې اشاره یې پاکستان ته وه.

پاکستان په ځینو بریدونو کې د افغان اتباعو د لاس لرلو په اړه اندېښنه څرګنده کړې.

د پاکستان د پوځ مشر جنرال عاصم منیر د دوشنبې په ورځ (د زمري ۱۶مه) په پېښور کې خبرداری ورکړ او ویې ویل چې په ترهګریزو بریدونو کې د افغانانو لاس لرل د سیمې ثبات ته زیان رسوي.

خو د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد بیا سې شنبې په ورځ (د زمري ۱۷مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې دوی د پاکستاني چارواکو تورونه په بشپړ ډول ردوي او په خپل ګاونډي هېواد کې ناامني نه غواړي.

د افغانستان د ځواکمنو ښځو غورځنګ: نړۍواله ټولنه دې له طالبانو سره جوړجاړی نه کوي

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۴:۱۱ GMT+۱

پر افغانستان د طالبانو د واکمنۍ د دویمې کلیزې په مناسبت د «افغانستان د ځواکمنو ښځو غورځنګ» غړو له نړۍوالې ټولنې وغوښتل چې له طالبانو سره دې د «هېڅ پلمې او چل» له مخې جوړجاړی نه کوي.

دغه غورځنګ وايي؛ «د طالبانو ترهګره ډله» دې د هېڅ هېواد او بنسټ له خوا په رسمیت ونه پېژندل شي.

د دغه غورځنګ د اعلامیې په یوه برخه کې راغلي: «د دوو کلونو راهیسې نړۍ په خلاصو سترګو په افغانستان کې د طالبانو له خوا د ټولو جنګي او بشریت ضد جنایتونو، جنسیتي او قومي توپیرونو، بې ځایه کېدو او جبري مهاجرتونو، نسل وژنې، نژادي تبعیض او د افغانستان جغرافیه په ترهګرۍ بدلولو شاهده ده».

په اعلامیه کې راغلي؛ له طالبانو سره هر ډول جوړجاړی او د دغې ډلې په رسمیت پېژندنه له ترهګرۍ سره د تعامل او د ترهګرو په رسمیت پېژندلو او د افغانستان د څه باندې ۳۰ میلیونو وګړو له پامه غورځول دي.

دغو لاریون کوونکو ښځو په خپلې غونډه کې «د طالبانو په رسمیت پېژندل د نړۍوال تروریزم مشروعیت دی»، «طالبان په رسمیت مه پېژنئ»، «د ښځو حقونه بشري حقونه دي» او «له طالبانو سره تعامل له بشري حقونو څخه سرغړونه ده» شعارونه ورکول.

دغه غورځنګ په خپلې اعلامیه کې ویلي، چې د طالبانو پر وړاندې له افغان ولس سره «د پیوستون اونۍ» چې د اګست له ۱۲مې تر ۲۰مې نېټې پورې په ټوله نړۍ کې جوړېږي، ملاتړ کوي او د دغه نړۍوال پیوستون پرېکړه‌لیک د افغانانو هیلي ګڼي.

بهر مېشتو افغانانو هم په یوه اعلامیه کې له افغانانو سره د پیوستون او د ښځو پر وړاندې د طالبانو د تګلارو او د واک د انحصار په وړاندې غبرګون ښودلی دی.

د افغانستان د ښځو یو شمېر نورې احتجاج کوونکې ډلې هم د طالبانو د واکمنۍ د دویمې کلیزې په مناسبت په دوحه کې له طالب چارواکو سره د امریکا د خاصو استازو وروستۍ لیدنه او له دې ډلې سره د هېوادونو په جوړجاړي اعتراض کړی دی.

تېره اونۍ تر ۴۰ډېرو بنسټونو او مدني ټولنو د امریکا د بهرنیو چارو وزیر انتوني بلینکن ته په یوه لیک کې د هغه څه په اړه چې دوی یې له طالبانو سره «غېر مشروط جوړجاړی» بیانوي خپله ژوره اندېښنه څرګنده کړې ده.

د ناروې د کډوالو شورا سرمنشي: ۱۵.۳ میلیونه افغانان د خوارځواکۍ له بېړني وضعیت سره مخ دي

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۳:۵۰ GMT+۱

د ناورې د کډوالو شورا سرمنشي جان اګلینډ وايي، چې د افغانستان په ۲۵ ولایاتو کې خلک د خوارځواکۍ له بېړني حالت سره مخ دي.

نوموړي تېره ورځ پر ایکس( ټویټر) لیکلي، چې د افغانستان ۱۵.۳ میلیونه وګړي اوس مهال په لوړه کچه د خوړو له نه خوندیتوب سره مخ دي.

اګلینډ وايي: "دا مهال د بودیجې کمښت له ۳۴ ولایتونو څخه په ۲۵ ولایتونو کې د هغو خلکو په شمېر کې کموالی راغلی، چې د خوراکي توکو د مرستې لپاره په نښه شوي وو”.

نوموړی په نړۍوالې ټولنې غږ کوي؛ که چېرې د بودیجې کمښت له منځه لاړ نه شي په واقعي بڼه دا خطر شته، چې د خوړو د مرستو پروګرام د روان کال تر پایه پای ته ورسېږي.

جان اګلینډ وايي، چې د بودیجې د کمښت او اقلیمي بدلون له امله یو داسې ټولنییز بدلون راغلی، چې خلک عاجلو مرستو ته اړتیا لري.

د یادونې ده، چې د خوړو نړۍوال سازمان هم اعلان کړی و، چې په افغانستان کې ۳.۲ میلیون ښځې او ماشومان په خوارځواکۍ اخته دي او اړتیا ده چې د خوارځواکۍ د مخنیوي لپاره کافي بودیجه وټاکل شي.

له دې مخکې دخوړو د نړۍوال سازمان"WFP" د افغانستان د برخې مسوول هسیایو وي لي په افغانستان کې د خلکو روان ژوند- ژواک د اندېښنې وړ بللی و او ویلي یې وو چې دغه سازمان ۱۰ میلیونه اړمنو افغانانو ته د مرستې توان نه لري.

د هغه په وینا د طالبانو له واکمنېدو وروسته؛ نېږدې ۲۳ میلیونه افغانان له لوږې او قحطۍ سره مخ دي.

سي اېن اېن: ټرمپ په دوحه کې له طالبانو سره د امریکا د تاریخ بدترینه موافقه لاسلیک کړه

۱۹ زمری ۱۴۰۲ - ۱۰ اګست ۲۰۲۳، ۱۳:۱۴ GMT+۱

سي اېن اېن تلوېزون د امریکا د یوه متقاعده جنرال له خولې وايي، پخواني ولسمشر ډونلډ ټرمپ له طالبانو سره په دوحه کې «د امریکا د تاریخ تر ټولو بده ډیپلوماټیکه موافقه» لاسلیک کړه. ډیویډ پیټریاس زیاتوي، امریکا له افغانستانه په وتلو سره هغه څه طالبانو ته ورکړل چې دې ډلې یې غوښتنه کوله.

د هغه په خبره، خو په مقابل کې له واشنګټن سره یوازې دا ژمنه وشوه چې د وتلو په وخت کې پرې برید نه کېږي.

په دغه راپور کې له افغانستانه د امریکا تر وتلو وروسته حالت او د طالبانو واکمنۍ ته اشاره شوې چې پکې له شپږم ټولګي پورته نجونې له ښوونځي منع شوې او د ملګرو ملتونو د راپور له مخې، دا هېواد نږدې شلو ترهګرو ډلو ته په په امن پناځي بدل شوی دی.

امریکا له افغانستانه په وتلو سره طالبانو ته نږدې اویا زره زغرګاډي او څو سوه چورلکې او همدارنګه د ۸.۵ میلیارد ډالرو په ارزښت مهمات پرېښودل.

د ټرمپ او بایډن تېروتنې

سي اېن اېن لیکلي، چې له طالبانو سره د ډونلډ ټرمپ مرکچي پلاوي د هوکړې له مخې له افغانستان د امریکايي ځواکونو وتلو سره طالبانو ته هغه بری ور په برخه کړ، چې دې ډلې د جګړې په ډګر کې ګټلی نه شو.

په راپور کې راغلي چې اوسني ولسمشر جو بایډن هم دا «خورا نیمګړی پلان» پلی کړ.

له افغانستان دا وتل په ۱۹۷۰ لسیزه کې له ویتنام د امریکا له وتلو سپک بلل شوي دي.

لیزا کرټیس چې سي اېن اېن د افغانستان برخه کې د ډونلډ ټرمپ د وخت په سپینه ماڼۍ کې تر ټولو لوړپوړې چارواکې بللې ده ویلي دي چې امریکايي چارواکو د ۲۰۱۹ کال د اپرېل خبرو کې طالبانو ته هغه څه ور کړل چې دې ډلې غوښتل او په مقابل کې یې لږ څه ترلاسه کړل.

د هغې په خبره، طالبانو ژمنه وکړه چې له القاعده بېل شي، د واک وېش لپاره د افغانستان ټاکلي حکومت سره خبرو ته کېني، خو دا ونه شول.

د دې پخوانۍ چارواکې په خبره، ډونلډ ټرمپ له طالبانو سره د خبرو جزیاتو ته اندېښمن نه و او د سولې تړون په ځای یې د امریکايي ځواکونو وتل مهم بلل.

لیزا کرټیس وايي، د دوحې خبرو ځینې پړاوونو کې یې ګډون درلود او طالبانو هیڅ تصور نه کاوه چې امریکا په ریښتیا هم له افغانستانه وځي، ځکه زلمي خلیلزاد پوځي چارواکي وهڅول چې په خبرو کې ور ګډ او د وتلو په هکله معلومات ور کړي.

هغې دا هم ویلي چې د طالبانو په غوښتننه له خبرو د افغان حکومت ډډې ته پرېښودل د دې خبرو بله نیمګړتیا وه او دا تصور یې پیدا کړ چې امریکا اوس د حکومت پر ځای د طالبانو ملاتړ کوي.

د هغې په خبرې دې چارې سره پخوانی افغان حکومت کمزوری شو او په اخر کې وپرځېد.

زلمي خلیلزاد بیا سي اېن اېن ته ویلي، چې له طالبانو سره مخامخ خبرې ځکه وشوې چې د لنډمهالي ممکنه بري لپاره له لار نقشې پرته د افغان جګړې شرایط ورځ تر بلې بدترېده.

هغه وایي، پلان دا و چې د امریکا او طالبانو خبرې له افغان حکومت سره خبرو ته لار جوړه کړي. دی باوري دی چې «دا حالت هم راغی، خو بریالی نه شو.»

هغه خوشالي چې بایډن طالبانو ته ور کړه

د طالبانو ویاند وايي، دې ډلې فکر کاوه چې د جو بایډن په واکمنېدو سره به امریکا په افغانستان کې د جګړې پر دوام ټینګار وکړي.

ذبیح الله مجاهد سي اېن اېن ته ویلي، خو دوی هغه وخت خوشال شول چې بایډن وویل، خپل ځواکونه له افغانستان باسي.

د امریکا د پوځ لوی درستیز مارک میلي د راپور له مخې، جو بایډن ته یې سپارښتنه وکړه چې که دوه نیم زه سرتېري په افغانستان کې پاتې نه شي، نو افغان پوځ به ړنګ او د طالبانو بري ته به لار جوړه شي.

خو ولسمشر بایډن دا وړاندیز له پامه وغورځاوه او د طالبانو بري ته یې لار هواره کړه.

د غني او خلیلزاد جنجال

سي اېن اېن وايي، له افغانستانه د امریکايي ځواکونو د وتلو د هوکړې په هکله د ننګونو په زیاتېدو سره د دوو مهمو لوبغاړو اشرف غني او خلیلزاد ترمنځ جنجال هم ډېر شو.

دوی له لسیزو یو بل سره پېژندل او د امریکا بورسونه یې ترلاسه کړي وو، خو اوس پر دوو ډلو وېشلي او اړیکې یې پېچلې وې.

سي اېن اېن وايي، له یو بل یې کرکه کوله.

سي اېن اېن د ښاغلي خلیلزاد له خولې وايي، له ښاغلي غني سره هغه وخت بحث سخت شو چې کله هغه وپوهېد د افغان کړکېچ د سیاسي حل معنا نوی حکومت جوړېدل او د ده د ولسمشرۍ ختمېدل دي.

د خلیلزاد په خبره، ښاغلي غني په واک کې پاتېدو ته سخت میلان درلود.