د سولې نوبل جایزه ګټونکې پښتنه ملاله یوسفزۍ له فیفا غواړي چې د افغانستان ښځینه فوټبال لوبډله په رسمیت وپېژني. د طالبانو په واکمنېدو سره د افغانستان د دې ملي لوبډلې لوبغاړې اسټرالیا ته کډه شوې دي.
اسټرالیا کې د افغانستان د ښځو لوبډله نړیواله سیالیو کې ګډون نشي کولی او یوازې د ښځو سږني نړیوال جام ننداره یې کوله، چې نن پای ته ورسېد.
ملاله یوسفزۍ چې په اسټرالیا کې د دې جام نندارې ته تللې وه، د شنبې په ورځ یې له افغان لوبډلې سره ولیدل.
د اسټرالیا د اې بي سي رسنۍ د راپور له مخې، ملالې یوسفزۍ وویل: اوس د دې وخت دی چې فیفا پرېکړه وکړي چې د طالبانو په خوا نه درېږي، اوس د دې وخت دې چې فیفا وښيي، د افغان ښځو سره ولاړه ده.
په یوه لیک کې له یو لک شپېتو زرو ډېرو کسانو له فیفا غوښتي چې د افغانستان د ښځو فوټبال لوبډله په رسمیت وپېژني.
د افغانستان د نارینه وو فوټبال لوبډله د فیفا له خوا په رسمیت پېژندل کېږي، همدا وجه ده چې د ښځو فوټبال لوبډلې پخوانۍ مشره خالده پوپل وایي، فیفا باید دوی هم په رسمیت وپېژني.
خو فیفا وايي، چې دا د افغانستان کورنۍ مسله او د دې هېواد د فوټبال فدراسیون سره تړلې ده.
د فیفا یوه ویاند ویلي، دا اداره تر هغه یو لوبډله په رسمیت نشي پېژندلی چې د اړوند هېواد ادارې په رسمیت پېژندلې نه وي.
خو د فیفا دا اصول په داسې مهال دي چې طالبانو پر نجونو او ښځو د نورو بندیزونو سره د دوی پر لوبه هم بندیز لګولی دی.
دې بندیزونو ته په پام ملاله یوسفزۍ وايي، فیفا باید خپل قانون بدل کړي او جلا وطنه افغان لوبډلې ته د لوبو چانس ور کړي.
دا وايي، یوه ورځ دې نړیوال لوبغاړي ته د ستنېدو لپاره یوازې خوب لیدلی شي.
نوموړې د اسټرالیا له اې بي سي تلوېزون سره په مرکه کې وايي، کله به یې چې د افغانستان په نوم لوبه کوله، ځان ورته زړور، پیاوړی او ویاړلی ښکارېده.
د هغې په خبره: «د لوبې ګټل یا بایلل مهم نه و، مهمه دا وه چې خپل بیرغ مو پورته کړی و او په هېواد کې د نورو مېرمنو غږ و.»
دوه کاله مخکې پر افغانستان د طالبانو واکمنېدو پسې د فعالانو، حقوقپوهانو او د افغان لوبډلې د پخوانۍ مشرې له هڅو وروسته اسټرالیا دې لوبغاړو ته بېړنۍ ویزې ور کړې.
د ملبورن د اې لیګ کلب په ملاتړ دې افغان لوبډلې تېر کال یوه ایالتي لیګ کې هم لوبه وکړه.
خو دا لوبډله په نړیوالو لوبو کې له سیالیو بې برخې شوې ده، ځکه فیفا یا د فوټبال نړیواله اداره یې په رسمیت نه پېژني.
د ښځو نړیوال جام ته په پام په یوه لیک کې د څو اونیو په ترڅ کې نږدې یو لک شپېته زره کسانو له فیفا د افغان جلا وطنه لوبډلې د رسمیت پېژندلو غوښتنه وکړه.
د سولې نوبل جایزه ګټونکې او پښتنه ملاله یوسفزۍ هم د دوی ملاتړې ده او له سپورتي چارواکو یې غوښتي چې د جسني انډول لپاره هڅې بهترې کړي.
ټاکلې ده چې نوموړې په ملبورن کې سبا د افغانستان د ښځو فوټبال لوبډلې سره وویني.
د افغانستان د نارینه وو فوټبال لوبډله د فیفا له خوا په رسمیت پېژندل کېږي، همدا وجه ده چې د ښځو فوټبال لوبډلې پخوانۍ مشره خالده پوپل وایي، فیفا باید دوی هم په رسمیت وپېژني.
خو فیفا وايي، چې دا د افغانستان کورنۍ مسله او د دې هېواد د فوټبال فدراسیون سره تړلې ده.
د فیفا یوه ویاند ویلي، دا اداره تر هغه یو لوبډله په رسمیت نشي پېژندلی چې د اړوند هېواد ادارې په رسمیت پېژندلې نه وي.
خو د فیفا دا اصول په داسې مهال دي چې طالبانو پر نجونو او ښځو د نورو بندیزونو سره د دوی پر لوبه هم بندیز لګولی دی.
د ۲۰۲۳ کال د فوټبال نړیوال جام سیالیو کې اول ځل ۳۲ لوبډلې ګډون لري. دا سیالۍ د اسټرالیا او نوي زیلنډ په کوربتوب روانې دي.
د انګلنډ او اسپانیا لوبډلې د دې اتلولۍ پایلوبې ته وتلې دي او د راتلونکي یکشنبه سره لوبېږي.