د غزې په روغتونونو کې د سون توکو او درملو د کمښت له امله د زرګونو کسانو د مړینې احتمال

اسوشیېټډ پرېس خبري اژانس د یکشنبې په ورځ (د تلې ۲۳مه) لیکلي چې د امریکا د ملي امنیت سلاکار جیک سالیوان د اسراییلي چارواکو په حواله ویلي چې، د غزې سویلي سیمو ته اوبه بېرته رسېدلي، خو د اسراییل د انرژۍ او اوبو د وزارت ویاند وايي چې اوبه یوازې د سویلي غزې په یوې سیمه کې بهیږي.

په غزه کې مرستندویه کارکوونکو هم ویلي دي چې تر اوسه یې د اوبو د بېرته راګرځېدو شواهد نه دي لیدلي.

د حماس د بریدونو په غبرګون کې اسرايیل غزې ته د اوبو، خوراکي توکو، درملو او برېښنا بهیر پرې کړی، چې ځینو بیا دا کړنه د غزې خلکو ته د سزا په توګه یاده کړې او دا د نړیوالو قوانینو له مخې جرم بللی.

په ملګرو ملتونو کې د فلسطین د کډوالو ادارې ویاندې ژولیت ټوما وايي، په تېرو ۲۴ ساعتونو کې د غزې زیات شمېر خلکو د ملګرو ملتونو ښوونځیو ته پناه وړې ده، خو دلته هم «پاکې اوبه په رښتیا ختمې شوې دي.»

په غزه کې، کورنیو د خپلو شته اوبو سرچینې ډنډ کړې او ډېری یې د ناپاکو یا د مالګینو اوبو څښلو ته اړ شوي دي.

د اسوشیېټیډ پرېس د راپور پر بنسټ، ډېری خلک اړ شوي چې د ناپاکو سیندونو او څاه ګانو له اوبو څخه کار واخلي او د اوبو د کمښت د ګواښ او د ککړو اوبو له امله ناروغۍ به د مړینې احتمال زیات کړي.

د خان یونس په ښار کې خلک جوماتونو ته ورغلي، ځکه چې د پاکو اوبو سرچینې لا هم شته.

مرستندويه ډلو په غزه کې د څه دپاسه دوه ميليونو ملکي وګړو د خونديتوب غوښتنه کړې او د بشري مرستو د لېږد لپاره يې د دهلېز پر جوړولو ټينګار کړى دى، خو د روغتيا د نړيوال سازمان سيمه ييز مسوول وايي، هیڅ داسې نښې نشته چې دا ډول دهلېز به ژر جوړ شي.

رویټرز خبر ورکړی چې د ۱۳۰۰ کسانو جسدونه د اسرايیلي پوځ یوه مرکز ته د طبي او عدلي معایناتو لپاره راوړل شوي دي.

د اسرايیلو د پوځ یوه افسر د شنبې په ورځ خبریالانو ته وویل چې، د ځینو قربانیانو پښې او د ځینو نورو سرونه پرې شوي دي.

نوموړي ویلي چې، پر قربانیانو د جنسي تیري نښې هم ثبت شوې دي.

دغه افسر همداراز زیاته کړه چې، د حماس جنګیالیو ځینې یې په مرمیو وژلي او ځینې نور یې په بشپړه توګه شکنجه کړي دي.

رویټرز لیکلي چې د پوځ مسولانو په خبري کنفرانس کې د شواهدو له وړاندې کولو څخه ډډه وکړه.

د حماس سلګونه جنګیالي د تلې په پنځلسمه وتوانېدل چې د غزې پولې ته نېږدې سیمو ته د اسراییل خاورې ته ننوځي،ولسي او پوځي کسان ووژني.

د راپورونو له مخې د حماس ځواکونو په یوه کنسرت کې پر ځوانانو برید وکړ او هلته یې تر ۲۰۰ډېر کسان ووژل.

همدارنګه دغې ډلې د ښځو او ماشومانو په ګډون ۱۲۰ تنه اسراییلیان برمته کړل.

د رويټرز او نيويارک ټايمز په ګډون يو شمېر رسنيو د اسراييلي چارواکو له خولې ليکلي، چې اسراييلي وسله وال پوځ چمتووالی نيسي، چې غزې ته ننوځي او د حماس پوځي توان او بنسټونه په ځانګړې توګه راکټونه له منځه يوسي.

نتنیاهو د یکشنبې په ورځ د کابینې په غونډه کې وویل: “حماس فکر کاوه چې دوی به موږ له منځه یوسي؛ خو موږ هغه یو چې حماس به له منځه یوسو”.

په ورته وخت کې پر غزې د اسراییل د ځمکني برید د احتمال په اړه د دغه هېواد پوځ د غزې د ښار په ګډون د غزې په جنوبي سیمو کې له یو میلیون څخه د زیاتو خلکو د وتلو غوښتنه کړې ده؛ خو حماس له دوی وغوښتل چې له خپلو کورونو څخه ونه وځي.

یو شمېر کتونکو په غزه کې د ځمکنیو پوځي عملیاتو پر مهال د ملکي وګړو د مرګ ژوبلې پر زیاتېدو اندېښنه ښودلې ده.

په غزه کې چارواکو اعلان کړی، چې په تېره یوه اونۍ کې پر غزې د اسراییل د سختو بریدونو په ترڅ کې تر ۲۳۰۰ ډېر کسان وژل شوي او کابو لس زره نور ټپیان شوي دي.

رویټرز راپور ورکړی، چې روغتونونه د درملو او نورو طبي توکو له کمښت سره مخ دي او د ټپیانو د درملنې لپاره مبارزه روانه ده.

دا اقدام په قره باغ کې د اذربایجان له پوځي عملیاتو او په دې سیمه کې د ارمني نژاد د یو شمېر سیاستوالو له نیول کېدو وروسته وشو.

د سپتمبر په میاشت کې د اذربایجان ځواکونو په سیمه کې پوځي عملیات پیل کړل، چې له لنډې مودې وروسته اوربند وشو او زرګونه ارمني نژاده خلک له دغې سیمې ووتل.

ارمنستان اذربایجان تورنوي، چې د نګورنو قره باغ ته له ننوتلو وروسته یې ارمنیان په زوره شړلي، له دوی سره یې جبري عمل کړی او دا یې "توکمیز محوه" کول بللي.

څو ورځې وړاندې ارمنستان پر اذربایجان د توکمیزې تصفیې لپاره د جرمونو په نړۍواله محکمه کې دعوه وکړه او له دې سره سم یې د جرمونو د نړۍوالې محکمې تعهد لیک هم لاسلیک کړ.

خو د اذربایجان د بهرنیو چارو وزارت د باکو پر وړاندې د جرمنو په نړۍواله محکمه کې د دعوې مساله بې اساسه او مسخره وبلله او ویې ویل، چې د ارمنستان دا ډول دعوه ورته خندوونکې ښکاري.

په نګورنو قره باغ کې د ارتساخ ځان بولي حکومت د تلې په شپږمه اعلان وکړ چې منحل کیږي.

د دغه جمهوریت د منحلولو فرمان د قره باغ سیمې د مشر سامویل شهرمانیان له خوا لاسلیک شو او د ۲۰۲۴ کال د جنورۍ په لومړۍ نېټه به منحل شي.

ارمنیان په دې باور دي، چې د دوی د "لرغوني کلتور زانګو" په توګه د دې خاورې له لاسه ورکول یو تاریخي ګوزار دی.

د چین د بهرنیو چارو وزارت یکشنبه «د تلې ۲۳مه» په یوه خبر پاڼه کې د بهرنیو چارو د وزیر وانګ يي په حواله ویل شوي، چې نوموړي د سعودي عربستان د بهرنیو چارو له وزیر فیصل بن فرحان سره په ټیلفوني خبرو کې د اسراییل له خوا د غزې اوسېدونکو ته د ډله ییزې سزا ورکول غندلي او د سملاسي بندېدو غوښتنه یې کړې ده.

زرګونه فلسطینیان د شنبې په ورځ «د تلې په ۲۲مه» د اسراییل د ځمکنيو بریدونو له امله د غزې ټرانګې له شمال څخه ووتل. ا

سراییل ویلي وو، په داسې حال کې چې په سیمه کې یې ډېر هوایي بریدونه کړي خو فلسطینیانو ته یې د وتلو لپاره دوه لارې خلاصې پرېیښې دي.

تر دې مخکې د اسراییل پوځ اعلان کړی و، چې د شنبې په ورځ د «تلې ۲۲مه» د سهار له ۱۰ بجو څخه د مازدیګر تر ۴ بجو پورې به پر غزې خپل بریدونه ودروي چې ولسي وګړي له دوو خوندي لارو څخه د غزې سویلي سیمو ته ووځي.

په ورته وخت کې د چین د بهرنیو چارو وزیر وانګ يي ویلي، چې اسراییل باید د ملګرو ملتونو د سرمنشي او نړۍوالې ټولنې غوښتنو ته پام وکړي.

نوموړي زیاته کړې> په غزه کې نېږدې ۲،۳ میلیونه خلک ژوند کوي، چې ساحلي، ځمکنۍ او هوايي پولې یې د اسراییل له خوا کلابند دي.

د راپورونو له مخې تر دا مهاله په غزه کې د اسراییل له خوا تر ۲۳۰۰ څخه زیات ملکي وګړي وژل شوي دي.

د چین د بهرنیو چارو وزیر فیصل بن فرحان ته ویلي، چې ټول دخیل اړخونه باید داسې اقدامات ونه کړي، چې له امله یې په سیمه کې وضعیت لا پسې کړکېچن شي.

نوموړي د دواړو اړخونو تر منځ د مذاکراتو وړاندیز هم کړی دی.

د چین د بهرنیو چارو وزیر تېره ورځ د امریکا د بهرنیو چارو له وزیر سره هم په ټیلفوني خبرو کې له امریکا غوښتي وو، چې د اسراییل او حماس تر منځ په رامنځته شوي کړکېچ کې دې رغنده او مسوولانه رول ولوبوي.

بل خوا د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزیر له خپل امریکايي سیال سره په لیدنه کې ویلي وو، چې د اسرايیل او حماس تر منځ د جګړې اصلي قربانیان ولسي وګړي دي.

فیصل بن فرحان له انټوني بلینکن سره د لیدنې پر مهال زیاته کړې وه: “موږ ټول د هرچا له خوا په هر وخت کې د ولسي وګړو په نښه کول غندو”.

همداراز سعودي عربستان په جده کې د اسراییل او حماس ترمنځ د شخړې په اړه د خبرو لپاره د اسلامي همکاریو سازمان د غړو هېوادونو د بهرنیو چارو د وزیرانو بیړنۍ غونډه هم رابللې ده.

د اسلامي همکاریو سازمان د یوې اعلامیې له مخې ټاکل شوې، چې د ۵۷ اسلامي هېوادونو د بهرنیو چارو وزیران د راتلونکې چهارشنبې په ورځ «د تلې په ۲۶مه» غونډه وکړي.