ملګري ملتونه:هرات کې له زلزله ځپلو سره د مرستې لپاره څه باندې ۹۰ میلیون ډالرو ته اړتیا ده

دغه امریکايي سیاستوال د خپل لنډ یادښت ترڅنګ د اېکس ټولنیزې شبکې پر پاڼه د خونړیو ډالرو انځور خپور کړی دی.

په تېرو دوو کلونو کې د طالبانو تر واک لاندې افغانستان ته د میلیونونو ډالرو بشري مرستو لېږل ډېر پلویان او مخالفین لري.

ملګري ملتونه چې د پيسو د ټولولو او وېشلو مسووليت لري وايي؛ په افغانستان کې ميليونونه خلک له سختې لوږې سره مخ دي او د ژوندي پاتې کېدو لپاره مرستو ته اړتيا لري.

مخالفین بیا وايي، چې دا مرستې په افغانستان کې د طالبانو د رژیم له دوام سره مرسته کوي او دا ډله د بشري مرستو په وېش او مصرف کې لاسوهنه کوي.

لا د جاپان سفارت په دې هکله څه نه دي ویلي؛ خو د طالبانو په اعلامیه کې د دغه هېواد د پخواني سفیر له خولې ویل شوي، چې ټوکیو له نړۍوالې ټولنې سره د کابل د نېږدې کولو هڅه کوي.

د ۲۰۲۱ کال په اګسټ کې واک ته له رسېدو وروسته طالبان له نړۍوالو بندیزونو سره مخ او افغانستان له اقتصادي پلوه ګوښه شوی دی.

طالبان د خپلو لګښتونو د پوره کولو لپاره د کانونو سپړلو ته مخه کړې ده او له چین سره یې په دې برخه کې څو تړونونه کړي دي.

طالبانو د تېر اګسټ په وروستیو کې هم د سرو زرو، مسو، اوسپنې او جستو په برخه کې د ۷ کانونو د استخراج تړونونه له شپږو کورنیو او بهرنیو شرکتونو سره لاسلیک کړل.

خو نیوکګر یا منتقدان وايي، چې دا ډله د خپلې مالي اړتیا پوره کولو لپاره کانونه په کمه بیه سپړي او د دوی دغه کار له ملي شتمنۍ سره خیانت بولي.

حشمت وجداني زیاته کړه، چې افغان خبریالان د جمهوریت له پرځېدو وروسته د امنیتي اندېښنو له امله دغه هېواد ته کډه شوي او درېیم هېواد ته د تللو تکل لري.

د نوموړي په خبره؛ په لیک کې له انوارالحق کاکړ غوښتنه شوې، ترهغې چې بل هېواد ته د دوی د تلو کېسونه اجرا شوي نه وي، دا خبریالان دې له پاکستانه نه ویستل کېږي.

پاکستان ته له تلو وروسته د ډېری خبریالانو وېزې هم ختم شوې دي او د کرايي کورونو څښتنانو ترې غوښتنه کړې چې ووځي.

ډېرو خبریالانو د وېزې د تمدید غوښتنه کړې؛ خو لا په کورنیو چارو وزارت کې ورته وېزې نوې شوې نه دي.

په لیک کې له کاکړ غوښتل شوي، چې د خبریالانو وېزې نوې او که کوم خبریال نوې وېزه غواړي هغو ته نوې ویزه ور کړل شي.

د افغان خبریالانو جلا وطنه فدراسیون دا لیک د رسنیو له لارې انوارالحق کاکړ ته استولی دی او وايي، هڅه کوي په خپل لاس یې هم تر نوموړي ورسوي.

د دوی دا غوښتنه په داسې مهال ده، چې د پاکستان کورنیو چارو وزارت د اکټوبر تر وروستۍ نېټې بې قانونه افغان کډوالو ته د وتلو لپاره وخت ور کړی دی.

په کور د ننه او بهر له اسلام اباد څخه بیا - بیا غوښتل شوي، چې د بې قانونه کډوالو په هکله وروستۍ پرېکړه بېرته واخلي.

خو د انوارالحق کاکړ په ګډون د دغه هېواد نور چارواکي وايي، دې پرېکړه کې بدلون نه راځي.

د ماشومانو د ملاتړ دغې ادارې پر خپله وېبپاڼه په افغانستان کې د دې ادارې د مشر ارشد ملک په حواله لیکلي: «اوس په زرګونو کورنۍ او ماشومان بې کوره دي، بې سرپناه دي. دوی هرڅه بایللي دي.»

د هغه په خبره؛ د نورو زلزلو او د ودانیو د ړنګېدو له وېرې دوی مجبور شوي، چې په هرات کې تر شنه اسمان لاندې وخت تېر کړي.

له تېرې اونۍ راهیسې دا څویم ځل دی، چې هرات او ور څېرمه ولایتونو کې زورورې زلزلې کېږي.

طالبان وايي؛ دې زلزلو کې تر زرو کسان مړه شوي، خو ځايي خلک د مرګ ژوبلې شمېر ډېر ښيي.

ځینو سرچینو وویل، چې یوه له هغو کم عمره نجونو څخه چې ملا فضل من الله د جنسي تیري پرمهال ورڅخه انځورونه اخیستي، د یوه پخواني نظامي لور ده.

د ځايي سرچينو په وينا، مولوي فضل من الله د طالبانو د حکومت په تېره دوره کې د دې ډلې يو له مسوولو کسانو څخه و.

هغه اوس کومه رسمي دنده نه لري، خو د دغې ډلې د حکومت ملاتړ کوي.

خپاره شوي عکسونه او ویډیوګانې ښیي چې هغه په ​​کم عمره نجونو د جنسي تیري پر مهال په خپل ګرځنده تلیفون کې د ځان عکسونه او ویډیوګانې اخیستې دي.

افغانستان انټرنشنل ته یوې سرچینې چې نه یې غوښتل نوم یې واخیستل شي وویل: «ملا فضل من الله د خپلو ټولو جنسي تېریو عکسونه اخیستي او په خپل موبایل کې یې ساتلي دي.څه موده وړاندې د دې ملا موبیل خراب شوی او د جوړلو لپاره یې د تخار مرکز تالقان ته وړی و.د موبايل جوړوونکي ملا فضل پېژانده او ټول عکسونه يې ترې اړولي او بيا يې له دې ملا څخه د باج غوښتنه وکړه. نوموړي له ملا فضل څخه د درې سوه زره افغانیو د باج غوښتنه وکړه، خو ملا یوازې ۵۰ زره افغانۍ ورکړې خو عکسونه یې افشا شول»

د دغو انځورونو او ویډیوګانو له خپرېدو او په رسنيو او ټولنيزو شبکو کې د هغوى له غبرګونونو وروسته طالبانو ملا فضل من الله ونيوه، خو درې ورځې وروسته خوشې شو.

په افغانستان کې په اخلاقي جرمونو تورنو کسانو سره د طالبانو د ډلې دوه مخی چلند څو ځله د خبرونو سرټکی شوی دی.

تېره میاشت د دغې ډلې محکمې د کابل برېښنا شرکت رییس ملا احمد اخند ته برات ورکړ. د نوموړي هغه ويډیو خپره شوې وه، چې له خپل یوه ځوان ساتونکي سره یوځای په یوه بړستن کې څملي.

تېر کال د طالبانو د پاسپورټ د دفتر د رییس ورور له څو ښځو سره د شرابو په څښلو ونیول شو، خو د هغه د محاکمې کوم راپور خپور نه شو.

پر دې دوه مخي چلند اعتراض کوونکي وايي، طالبان د اخلاقي جرمونو په تور عامو خلکو ته سزا کوي، خو د خپلو طالبانو او ملاتړو په ورته جرمونو سترګې پټوي.