د ازبکستان یو پلاوی پر قوش تېپه کانال له طالبانو سره د خبرو لپاره کابل ته ځي

سکاټ میلر ویلي، چې دې تورونو ته چپ پاتې کیدل د ایتلافي ځواکونو پر وړاندې د ګواښونو د ډېریدو لامل شو.

جنرال عبدالرازق چې د کندهار امنیې قومندان او د طالبانو د ډلې یو سختو مخالف و، د ۱۳۹۷ لمریز کال د تلې په ۲۶ مه له سکاټ میلر سره تر لیدنې وروسته چې له هغه څخه وتلو د طالبانو د یوه با نفوذه کس له خوا ووژل شو.

د افغانستان د ملي دفاع وزارت هغه مهال ویلي وو چې جنرال رازق د ګلبدین په نوم د کندهار د والي د یوه ساتونکي له خوا چې د طالبانو نفوذي کس وو، وژل شوی دی.

جنرال سکاټ میلر په افغانستان کې د امریکايي او ناټو ځواکونو وروستی قوماندان و. نوموړي له دې پېښې پنځه کاله وروسته پر خپل لینکډن ټولنیزه شبکه کې په یوه یادښت کې لیکلي چې دغه برید د افغانستان لپاره ډېرې پایلې درلودې.

د هغه په ​​وينا، جنرال رازق نه يوازې د افغان امنيتي ځواکونو، بلکې د ټول هېواد لپاره يوه «الهام بښونکي» مشر و. نوموړي لیکلي چې له دې پېښې وروسته طالبانو چې «په اطلاعاتي ډګر کې یې ښه فعالیت کاوه» لومړی ادعا وکړه چې یو لوړ پوړی امریکايي چارواکی یې وژلی دی، وروسته یې کیسه نوره هم پسې پراخه کړه او امریکايي ځواکونه په ځانګړې توګه یې هغه د دې برید عامل وګڼه او امریکايي ځواکونه یې د رازق د وژلو مسوول وګڼل.

سکاټ مېلر له جنرال عبدالرازق سره پر ښو اړیکو د ټینګار په ترڅ کې لیکلي: «دا ادعا بې بنسټه وه، ځکه چې ماته نژدې کسان په دې پوهیدل چې ما او رازق په افغانستان کې د جکړې له پیل څخه یو بل پیژندل او تقریباً مثبتې اړیکې مو سره لرلې. موږ غالباً د امنیتي وضعیت د حل لارو لپاره سره کتلي وه».

ښاغلي میلر په خپل یادښت کې لیکلي، «دا ادعا ډېر ژر په رسنیو او ټولنیزو شبکو کې د جهادي ډلو له خوا تقویه شوه او زموږ د ځواکونو پر وړاندې د پراخو لاریونونو او غوسې لامل شوه، چې پایله کې ډېری په مرګ وګواښل شول».

د امریکا دغه پخواني پوځي چارواکي ویلي چې د دغو تورونو په وړاندې چوپ پاتې کیدل چې «بې بنسټه ادعاوې تقویه نه شي» یوه تېروتنه وه.

هغه ليکلي چې د دغو بې بنسټه ادعاوو په وړاندې چوپتيا د ايتلافي ځواکونو پر وړاندې ګواښونه زيات کړل،چې د یوه چک او امريکايي سرتېري د وژل کېدو لامل شول.

دغه پخوانی امریکايي پوځي چارواکی وايي، هغه درس یې چې د جنرال عبدالرازق د وژنې له شایعاتو زده کړی، د اسراییل د اوسنۍ جګړې او نورو ځایونو لپاره هم د استفادې وړ ده.

هغه وړاندیز وکړ چې د معلوماتو تشې باید د امکان په صورت کې د حقایقو په خپرولو سره ژر تر ژره ډکې شي ځکه چې هغه په ​​​​دې باور دی چې د امنیتي دلایلو له امله د معلوماتو ساتل اکثرا معکوسې پایلې لري.

دغه پخواني امریکايي قومندان زیاته کړې: «د مالوماتو رسولو لپاره چټکتیا او زړورتیا ته پام وکړئ، ځکه اوس خلک ژر نظر وړاندې کوي، چې ښايي وژونکی وي او بدلول یې ستونزمن وي، داسې باور وړ جوړښت ته اړتیا ده چې له اصلي ځای مالومات باید کله هم په څو دقیقو کې ورسوي.»

ښاغلی مېلر وايي، منځني ختیځ کې څو اړخیزه او غمجنه جګړه روانه ده چې نورې نړۍ ته یې هم د خپرېدو ډېر امکان شته.

سراج الدین حقاني د کابل ولایت په مقام کې غونډې ته په وینا کې زیاتوي «د افغانستان د انقلابي خلکو تابع کول د زور خبره نه ده» او د کابل کورنیو جګړو ته په اشاره زیاتوي، دوی ته د خلکو «تابع کېدل» د خدای د لارې له امله دي: «دا د زور خبره نه ده دا کابل چا کنټرول کړی دی، دا کمال خو د خدای تعالی په لار کې دی.»

دې غونډه کې د طالبانو د کورنیو چارو وزارت لومړي مرستیال مولوي محمد نبي عمري هم ځايي چارواکو ته د ښه چلن سپارښتنې وکړې او ویل یې «خلک شکایت کوي چې بې پروا دي، خبرو ته یې توجه نه کوي او ان پښې یې پر مېز اړولې وي.»

سراج الدین حقاني تر دې مخکې هم په مختلفو غونډو کې پر طالب چارواکو نیوکې کړې دي.

نوموړي څه مهال مخکې هم د دې ډلې له امر بالمعروف او نهې له منکر وزارت غوښتي و چې له خلکو سره خپل چلن ته کتنه وکړي.

عبدالسلام حنفي له عبیدالرحمن نظاماني سره په لیدنه کې له پاکستانه وغوښتل چې د افغان کډوالو پر ایستلو دې له سره غور وکړي.

د طالبانو ارګ په یوه خبرپاڼه کې لیکلي چې عبدالسلام حنفي له عبیدالرحمن نظاماني سره د افغان کډوالو په اړه خبرې اترې کړې دي.

پاکستان ټولو بې اسناده کډوالو ته خبرداری ورکړی چې د اکټوبر تر پایه دې له دغه هېواده ووځي.

د پاکستاني چارواکو د شمېر له مخې، د بې اسناده افغان کډوالو د ایستلو له مهالوېش څخه تر اوسه له ۵۱ زره ډېر افغانان ایستل شوي دي.

عبدالسلام حنفي په تورخم او سپین بولدک دروازو کې د افغانانو د تګ راتګ لپاره د اسنتیاوو د برابرولو غوښتنه هم وکړه.

ښاغلي حنفي دغه راز د هغو ماشومانو، ښځو او ناروغانو د خلاصون غوښتنه هم وکړه، چې په پولو کې د پاکستاني ځواکونو له خوا نيول شوي او بنديان دي.

د طالبانو ارګ دعبیدالرحمن نظاماني له قوله لیکلي، چې د طالبانو پیغامونه او غوښتنې به پاکستاني چارواکو ته ورسوي.

دا اداره وايي، چې د طالبانو له دې مخنیوونکو پالیسو سره سره نړیوالې مرستندویه ادارې د زدکړو په برخه کې مرسته کوي او هڅه کوي چې زدکړو ته لاسرسی ډېر او هم یې کیفت لوړ شي.

سیګار په خپل راپور کې وايي، چې طالبان ښوونکو ته د تنخا ورکولو یا د ښوونځیو د خوندي ساتلو او د هغو د لومړنیو اړتیاوو د پوره کولو وس نه لري او همدا وجه ده چې تېرو شلو کلونو کې جوړ شوي ښوونځي د خرابېدو په حال دي.

سیګار وايي، طالبان د زدکړو په برخه کې پر خپلو ژمنو پاتې راغلي دي.

د ۲۰۲۱ کال اګست کې طالبانو په واکمنېدو سره له شپږم ټولګه پورته زدکړې بندې کړې او تېر ژمی یې هم د دوی پوهنتوني زدکړې بندې او په موسسو کې یې د ښځو پر کار بندیز ولګاوه.

که څه هم طالبان وايي، دا بندیزونه یې لنډمهالي دي او د پالیسۍ جوړولو سره به لرې شي، خو تر دوو کلونو ډېر وخت کې هم د نجونو د زدکړو په برخه کې د دوی پالیسي جوړه نه شوه.

طالبانو په اوله واکمني کې هم تر امر ثاني د نجونو پر زدکړو بندیز لګولی و، خو د دې ډلې واکمني ختمه شوه، اما امري ثاني کې کوم بدلون ونه لیدل شو.

د بلوچستان صوبې د اطلاعاتو وزیر جان اڅکزي ویلي، د ناقانونه کډوالو د مسالې د هواري لپاره د پاکستان د حکومت هڅې چټکې شوې دي.

هغه ټینګار وکړ چې د نومبر د لومړۍ نېټې مهلت نه یوازې په افغان کډوالو، بلکې په دغه صوبه کې پر مېشتو ټولو ناقانونه کډوالو تطبیقېږي.

تر دې مخکې د پاکستان د موقت حکومت د کورنیو چارو وزیر سرفراز بګټي خبرداری ورکړی و، چې هېواد به یې د بې اسناده افغان کډوالو د ایستلو لپاره له ټاکلي ضرب الاجل وروسته له دې پرېکړې سره جوړجاړی ونه کړي.

همداراز، اکسپرس ټریبون هم راپور ورکړی، چې په بلوچستان کې د مېشتو نا قانونه کډوالو د پېژندلو لپاره یوې ځانګړې څانګې ته دنده سپارل شوې ده.

پاکستاني چارواکي وايي، چې تر اوسه د چمن له لارې څه باندې زر افغان کورنۍ افغانستان ته ستانه شوي دي.