د کډوالو چارو وزارت سرپرست له ملګرو ملتونو وغوښتل، چې د افغانانو په کوربه هېوادونو فشار راوړي چې د کډوالو د حقونو له نقض څخه لاس واخلي.
دا خبرې په داسې حال کې مطرح کیږي چې زرګونه کډوال له تېرو څو ورځو راهیسې د ډیورنډ کرښې دواړو غاړو ته له خپلو کورنیو او کډې سره د اوښتو لپاره په تمه دي.
د دغو کډوالو په خبره، سره له دې چې د پاکستاني پولیسو له ناوړه چلند سره مخ دي او په جبري توګه اېستل کیږي، خو ددوی د بایومټریک او تلاشۍ بهیر هم پڅ روان دی او له څو شپو راهیسې تراوسه پورې نه دي توانېدلي چې له کرښې واوړي.
روان وضعیت ته په کتو سره داسې ښکاري چې د کډوالو د اېستلو او له کرښېڅخه د اوښتو بهیر به څو میاشتې دوام وکړي او ډیر شمېر خلک به له خورا ستونزو سره لاس او ګریوان وي.
حکمتیار زیاتوي: «د منلو نه ده چي مظلوم مهاجرين د كابل او اسلام اباد تر منځ د اختلاف او انتقامي سياست قرباني شي.»
همداراز پخوانيو ولسمشرانو محمد اشرف غني او حامد کرزي، پخواني مرستیال ولسمشر امرالله صالح او د ملي امنیت پخواني سلاکار هم له پاکستان څخه په جبري توګه د افغان کډوالو پر ایستلو غبرګون ښودلی دی.
اشرف غني له پاکستانه د کډوالو ستنېدو ته په اشاره سره ویلي «طالبان باید پوه شي چې اعمال یې د نړۍ هر ګوټ کې پر افغانانو تاثیر کوي او دوی یې مسوول دي.»
د طالبانو او پخوانیو افغان چارواکو په څېر ښاغلی غني هم د دې تور ردولو سره وايي، هېوادونه چې له ټولنیزو او اقتصادي ستونزو سره مخ شي، نو ملامتي پر کډوالو اچوي او دا مسله ټوله نړۍ کې شته.
نوموړی د جمهوریت پرځېدو سره ایران ته د تللو کډوالو شمېر دوه نیم میلیونه ښيي او وایي، هلته هم ور سره چلن د پخوا په څېر نه دی او افغانستان د خپلو کډوالو له باعزته ستنولو پرته بله لار نه لري.
خو ولسمشر غني وايي د کډوالو ستنېدو سره افغانستان ډېرو مرستو ته اړ کېږي او زیاتوي: «د طالبانو ادارې لا دمخه، عملاً په محدودو نړیوالو مرستو باندې اتکا قبوله کړې ده او د مهاجرینو په راتګ، له نوي بحران سره دا اتکا نوره ډېرېږي.»
خو نوموړی زیاتوي چې دا اړتیا په داسې حال ډېرېږي چې اوس نه یوازې نړۍ بلکې انهغه هېوادونه چې پخوا یې د طالبانو ملاتړ کاوه، د افغانانو لپاره د کومې اساسي چارې یا د ستونزې د حل په فکر کې نه دي.
پاکستان وايي، تر ۱.۷ میلیونه بې قانونه کډوال په دغه هېواد کې اوسېږي. له تېر اکتوبر راهیسې تر دوو لکو ډېر افغانان له پاکستان ستانه شوي او دا لړۍ لا هم روانه ده.