ملګري ملتونه وايي د سرپناه د نشتون له امله به کډوال مړه شي
د کډوالو په چارو کې د ملګرو ملتونو عالي کمېشنرۍ خبرداری ورکړی، چې که له پاکستانه راستانه شویو کډوالو ته د سرپناه مناسب ځایونه برابر نه شي، ښايي د ژمي د سختې یخنۍ له امله مړه شي.
د کډوالو په چارو کې د ملګرو ملتونو عالي کمېشنرۍ خبرداری ورکړی، چې که له پاکستانه راستانه شویو کډوالو ته د سرپناه مناسب ځایونه برابر نه شي، ښايي د ژمي د سختې یخنۍ له امله مړه شي.
دغه سازمان د یکشنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۹مه) د اسوشیټیډ پرېس خبري اژانس ته ویلي چې، له پاکستانه راستانه شوي کډوال له ګواښ سره مخامخ دي.
د دغه سازمان په وینا، په دې کډوالو کې هغه کورنۍ هم شته چې له څو نسلونو راهیسې په پاکستان کې اوسیدلي او اوسمهال په افغانستان کې کورونه او سرپناوې نه لري.
د راپورونو له مخې، اتیا سلنه ستنیدونکي کډوال ښځې او ماشومان دي چې ډیری یې د اغیزمنېدو له ګواښونو سره مخ دي.
د ژمي رسیدو د مرستندویه ادارو کاري شرایط له ستونزو سره مخامخ کړي او دغه ادارې په سختیو سره کډوالو ته رسیدنه کوي.
د ملګرو ملتونو د عالي کمېشنرۍ د شمیرو له مخې، د اکټوبر له پیل راهیسې تراوسه لږ تر لږه ۵۰۰ زره افغان کډوال له پاکستانه اېستل شوي او یا هم په خپله خوښه هېواد ته ستانه شوي دي.
د اکټوبر په لومړیو کې د پاکستان هغه پریکړه چې له دغه هیواده د ۱.۷ میلیونو «ناقانونه» کډوالو د اېستلو په اړه وه، بیلابیل نړیوال غبرګونونه هم له ځانه سره درلودل.
سره له دې چې په ځلونو له پاکستانه په جبري توګه د افغان کډوالو د اېستلو د بهیر د بندولو غوښتنې وشوې، خو پاکستان خپل دریځ بدل نکړ.
د هرات اسلام کلا ښاروګوټي کې یو شمیر ډاکټرانو نن دوشنبې د ( لیندۍ ۲۰ مه ) افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل چې د طالبانو د اسلام کلا ښاروالۍ مسوولینو نه یوازې د ناروغانو پر سر مالیه غواړي، بلکې د ډاکټرانو له تنخوا هم مالیه غواړي.
په اسلام کلا کې د یو خصوصي روغتون ډاکټر افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته وویل: «طالبان روغتون راغلل د ډاکټرانو د تنخواګانو او د ناروغانو د تعداد د ثبتولو غوښتنه يې کوله او په دې اړه یې فارم یې پر ټولو روغتونونو او درملتونو ووېشلو ترڅو ډاکټران له خپلو معاشونو او د هر ناروغ پر سر دمیاشتې په پای کې مالیه ورکړي».
په اسلام کلا ښارګوټي کې ډاکتران وايي طالبانو له دې وړاندې د خصوصي روغتونونو له مسوولینو سره کومه مشوره نه ده کړې او دا کار په زور کوي چې ډیری ډاکټران کار پرېښود ته اړ کړی.
هغه فارم چې د هرات اسلام کلا کې د طالبانو ښاروالۍ لخوا ترتیب شوی او پر خصوصي روغتونونو او ډاکټرانو وېشل شوی، یوه کاپي یې افغانستان انټرنشنل پښتو ته هم رسېدلې ده.
د اسلام کلا ډاکټران وايي په ولایت او ولسوالیو کې د طالبانو ځايي چارواکي خپل سري کوي، چې دا به د طالبانو د واکمنۍ او د ولس ترمنځه واټن زیات کړي.
دوی زیاتوي د مالیې راټولو شفاف سیسټم نشتون د دې لامل کیږی چې دغه مالیه هم د ځايي طالب چارواکو شخصي جیبونو ته ځي.
د افغانانو نیوکې دا دي چې یو خوا د طالبانو واکمنېدو سره په هیواد کې اقتصادي وضعیت کړکچین دی او بلخوا د طالبانو له لوري مالیه اخیستل به د نور هم دا وضعیت خراب کړي دي.