د طالبانو اطلاعات او کلتور وزارت: په جوزجان ولایت کې مو ۱۵ لرغوني سیمې او آثار موندلي دي

دغه افغانان وايي له هغه مهاله چې په پاکستان کې پارلمان ړنګ شوی، لنډ مهاله ادارې د دوی پر وړاندې ستونزې زیاتې کړې، او د دوی انساني او د کدوالۍ حقونه یې تر پښو لاندې کړي.

د افغانستان د پوځ یو پخوانی افسر ډګروال عبدالله چې دا مهال په اسلام اباد کې ژوند کوي افغانستان انټرنشنل پښتو ته یې وویل: «کله چې په یو هېواد کې پارلمان نه وي چې د حکومت پر چارو او تګلارو نظارت وکړي، نو حکومت هم کولای شي پخپل سر داسې کارونه وکړي چې ورته نه ښايي، دا ځکه چې د څارنې او نظارت ډله نه وي. پر موږ افغانانو په دې وروستیو کې همداسې وشول، هم یې له دغه هېواده د ټولو نړیوالو قوانینو پر خلاف وویستلو او هم یې زموږ شتمنۍ راځینې یرغمل ونیولې.»

د عبدالله په څېر ګڼ نور افغان کډوال هم وايي چې په تېرو څلورو لسیزو کې له افغانانو سره په پاکستان کې دومره تاوتریخوالی نه و شوی، لکه په دې وروستیو څو میاشتو کې چې وشو. محمد نعیم چې په راولپنډۍ ښار کې هټیوال دی وايي له ځلورو لسیزو دلته اوسیږي او همدلته زیږیدلی هم دی، خو په خبره یې چې په تېرو وروستیو میاشتو کې چې هغه د افغانانو پر وړاندې د پاکستاني چارواکو کوم چلند ولید دا بیساری و، نوموړی زیاته کړه: «زه له دېرشو کلو په راولپنډۍ ښار کې دوکانداري کوم، دلته موږ د دغه ځای له خلکو سره د وروڼو په څېر ژوند تېر کړی، زموږ مړی ژوندی، ښادي او غم مو سره شریک دي، موږ او دوی سره ډېرې خپلوۍ هم کړې، خو له هغه وخته چې موقت حکومت واک ته رسیدلی داسې زور زیاتی یې له افغانانو سره پیل کړی چې په تاریخ کې یې ساری نه درلود، له دې نه داسې ښکاري چې دا حکومت سر بخوده حکومت دی او هیچا ته هم ځواب ورکونکی نه دی.»

تر دې وړاندې په پاکستان کې یو شمېر سیاستوالو او د بشري او مدني حقونو فعالانو هم د پاکستان پر لنډ مهاله ادارې تور پورې کړی و چې ګواکې له افغانانو سره د دوی پیل کړی زور زیاتی د نړیوالو قوانینو ښکاره سرغړونه ده او له حکومته یې په کلکه غوښتنه کړې وه چې له دغسې چارو دې لاس په سر شي.

په اسلام اباد کې مدني فعال احساس خټک وايي، په جمهوریت کې هر څه د پارلمان او د خلکو د منتخبو استازو له خوا کنټرولیږي، خو په موقته اداره کې بیا چې پارلمان هم نه وي، نو هر څه پخپل سر روان وي، هغه افغانستان انټرنشنل پښتو ته د خپلو خبرو په دوام زیاته کړه: «له هغه مهاله چې د افغان مهاجرینو سره دغه ظلم شروع شوی دی، موږ په وار، وار د پاکستان ادارو ته خواست کړی چې له دغه زور زیاتي نه لاس واخلي او هغه خلک دې نه تنګوی چې د بدو حالاتو په وجه دلته راکډه شوي، خو دا چې موږ پارلمان نه لاره او نور هم دلته حالات داسې راغلل لکه مارشالایي نظام نو موږ هم بې وسه پاتې شو، زه امیدوار یم که چېرته بیا منتخب حکومت راځي او پارلمان ورسره په څنګ کې وي بیا نو د دغسې خپلسریو مخه نیوله کیږي.»

له هغه مهاله چې د نومبر په میاشت کې د پاکستان لنډ مهاله ادارې د بې اسناده کدوالو د ایستلو پرېکړه وکړه هره ورځ به یې زرګونه افغانان تر نیولو ربړولو وروسته زندانونو ته استول او په ډله ییزه توګه به یې افغانستان ته لیږل چې دغه لړۍ لا هم روانه ده، خو تر ټولو ځورونکی حالت دا و چې له دغو کدوالو سره یې د هغوی شتمني هم نه پریښوده، چې دې کار د نړیوالو ادارو او د بشري حقونو د فعالانو نیوکې هم راوپارولې.

خو په ټوله کې افغان کډوالو له طالب چارواکو سر ټکاوه چې دوی له ډيپلوماټیکو لارو کار وانه خیست او نه یې هم د افغانانو د خواخوږۍ په پار داسې پلاوي اسلام اباد ته راواستول چې د خپلو خلکو د حقونو پوښتنه وکړي، هغوی یوازې د خبرپاڼو په خپرولو او تشو نارو سورو بسنه وکړه.

دمګړۍ شاوخوا ۴۵۵ زره او ۶۵۵ تنه افغانان له پاکستانه ایستل شوي او د افغانستان په بېلابېلو سیمو کې میشت شوي دي چې ډېر یې کورونه او مېنې نه لري او د ژمي سختې ورځې شپې تېروي.

دغې ادارې د دوشنبې په ورځ پر خپله فیسبوک پاڼه د ښځینه داوطلبانو لپاره د طالبانو له خوا تصویب شوي حجاب په توګه د ابي څادرۍ عکس خپور کړی.

د طالبانو د ملي ازموینو ادارې ویلي، چې د روغتیايي بستونو کې د ټاکل کېدو په ازموینه کې د ګډون لپاره د نوماندانو د نوم لیکنې او بایومټریک معلوماتو د ثبت بهیر د دوشنبې په ورځ پیل شوی او تر چهارشنبې پورې به دوام وکړي.

د دې رياست د خبرپاڼې پر بنسټ؛ په دې ازموينه کې د ګډون لپاره به شاوخوا پنځه زره کسان نوم ليکنه وکړي.

د طالبانو د ازموینو ملي ادارې د جنسیت له مخې د نوماندانو د نوم لیکنې لپاره دوه جلا ځایونه په پام کې نیولي دي.

کابل پوهنتون د سړو لپاره او د غضنفر ښوونیز انستیتوت د ښځینه نوماندانو لپاره.

په تېرو دوو کلونو کې له پراخو غبرګونونو سره - سره طالبان له کوره بهر د ښځو حجاب څاري او هغه مېرمنې چې د دوی د خوښې حجاب نه مراعاتوي ورته خبرداری ورکوي.

طالبانو د ښځو پر زده کړو او کار بندیز لګولی او امر یې کړی، چې ښځې دې رستورانټونو، پارکونو، سینماګانو، لوبغالو او عامه حمامونو ته له تګ څخه ډډه وکړي او له شرعي محرم پرته دې له کوره نه وځي.

د پاکستان د جمعیت علمای اسلام ګوند مشر مولانا فضل الرحمان د دوشنبې ورځ په اېکس خواله رسنۍ خپور کړي یو پیغام کې ویلي، چې هغه راتلونکې اونۍ افغانستان ته سفر کوي.‌

مولانا فضل الرحمن ویلي، چې له افغانستان څخه ورته د سفر بلنه ورکړل شوې وه؛ خو په پاکستان کې د ټاکنیزو ماحول له امله یې دغه سفر ژر ترسره نه شو کړی.‌

نوموړي ویلي، چې د پاکستان او افغانستان فرهنګ، مینه او اسلامي روابط یو شان دي‌ او زیاته کړې یې ده:‌ “مونږ یو ډول یو، د دواړو هېوادونو تر منځ شته بې اعتمادي باید ختمه شي.”

کابل ته د پاکستان د جمعیت علمای اسلام د مشر مولانا فضل الرحمان د بلنې له خبر وروسته د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد هم دغه خبر تایید کړ.

د مجاهد په وينا؛ دغه پاکستانی ملا په پاکستان کې د طالبانو پر ضد د منفي تبليغاتو د مخنيوي لپاره کابل ته بلل شوى دی.

د طالبانو تر کنټرول لاندې ملي راډیو او ټلویزیون د یکشنبې په ورځ (لیندۍ ۲۶ مه ) کابل ته د پاکستان د جمعیت علمای اسلام د مشر د بلنې په هکله د ذبیح الله مجاهد د خبرو غږیز پېغام خپور کړ.

مجاهد په دغه غږیز پېغام کې ویلي، چې د طالبانو ډله د پاکستان خلکو ته د ځینو حقایقو د رسولو اراده لري او مولانا فضل الرحمان په دې برخه کې ښه رول لوبولی شي.

اقليمي بدلون د افغانستان د نورو سېمو ترڅنګ زابل هم ځپلی

د افغانستان د سوېلي ولایت زابل د نژدې ټولو لسواليو او ليرو پرتو سېمو اوسېدونکې شکایت کوي، چې سږ کال يې ځمکې او باغونه د وچېدو له ګواښ سره مخ دي او دوی د وچکالۍ له کبله ان پاکو اوبو ته هم لاس رسۍ نلري.

ددې اوسېدونکو په خبره، چې کورنو ته د پاکو اوبو د راوړلو لپاره ډېري ليري ساحې ته تګ کوي او خورا په ستونزه کې دي.

زابل زراعتي ولایت دی، چې د ليرو سېمو د اوسېدونکو اقتصادي منبع يې کرهڼه او مالداري ده.

د ولسواليو کروندګر او باغ لرونکي وايي، چې د ځمکو د خړوبولو لپاره اوبه نلري او وېره لري، چې د اوچکالۍ له کبله به يې سږ کال د حاصلاتو عايد لږ وي.

« د ځمکو د خړوبولو لپاره مو تر ۳ زرو مترو پيپونه کارول او په لاره کې مو شمسي هنداري هم ايښي تر څو ځمکې اوبه کړو.»

د طالبانو تر واک لاندي باختر اژانس نن دوشنبه په يوه ويډيويې راپور کې ويلي، چې د زابل په ۹ ولسواليو کې به د اوبو کوچنې بندونه جوړ شي.

په زابل کې د طالبانو د کليو او پراختيا رييس حکمت الله رهبر وايي، چې د نژدې درېيو مياشتو په موده کې به ددې ولايت په ۹ ولسواليو کې د اوبو کوچني بندونه جوړ کړي.

د هغه په خبره، د اوبو د هر بند پر جوړېدو له ۳ څخه تر ۴ مېليونو افغانيو لګښت راځي.

زابل هر کال په زرګونه ټنه انځر او بادام توليدوي، چې ددې ولایت د اوسېدونکو د عايد اصلي سرچينه بلل کيږي.

ددې ولایت اوسېدونکي پر داسي مهال د ځمکو د خړوبولو او پاکو اوبو ته د نه لاس رسي په برخه کې شکایت کوي، چې د افغانستان په ډېرو سېمو کې ورته ستونزه موجوده ده.

افغانستان چې اوسمهال له سختو اقتصادي شرایطو سره هم مخ دی، د ډیریو مرستندویه نړیوالو ادارو د راپورونو له مخې دغه هېواد به تر راتلونکو څو کلنو د ستر بشري ناورین شاهد وي.

د افغانستان کرېکټ بورډ پر خپلې فیسبوک پاڼه لیکي،‌ چې دغه بورډ د ۲۰۲۴ کال لپاره د ملي لوبډلې د اوسني مشر روزونکي جانتن ټروټ تړون غځولی دی.

د کرېکټ بورد په وینا؛ د دغه روزونکي قرارداد د هغه د ښه فعاليت او د ملي لوبډلې د لاسته راوړنو د کچې لوړېدلو له امله غځول شوی دی.

ټروټ به د روان میلادي کال تر پایه د افغانستان د کرېکټ د ملي لوبډلې د روزونکي په توګه دنده ترسره کوي.‌

د انګلستان د کرېکټ لوبډلې دغه پخواني لوبغاړی تر دې وړاندې ویلي وو، چې د نوي تړون له شرایطو خوښ دی؛ خو غواړي د تړون تر لاسلیک کولو له مخه د خپل کاري ټیم د غړو غوراوی نهايي کړي.

ټروټ چې د ۲۰۲۲ کال په جولای میاشت کې د افغان ډلې د روزونکې دنده پر غاړه واخیسته. د نوموړي د دندې پر مهال افغان لوبډلې په هندوستان کې د اکټوبر او نومبر میاشتو په اوږدو کې د کرېکټ د نړۍوال جام د انګلستان، پاکستان، سریلانکا او هالنډ لوبډلو ته ماته ور کړه.