د ایران د بهرنیو چارو وزیر، اسراییل سره پر تړلو بیړیو د حوثیانو د بریدونو ننګه کړې

د غزې روغتیایی چارواکو ویلي چې دغه برید سهار وختي د دیرالبله په ښار کې په یوه کور شوی چې د فیاد کورنۍ پورې اړه لري.

د غزې اوسیدونکو په داسې حال کې د اسراییلو لخوا په ټوله غزه د هوایي او ځمکني بریدونو د دوام خبر ورکوي، چې دغه هیواد، حماس سره په جګړه کې د ملکي وګړو د پراخې مرګژوبلې له امله تر نړیوال فشار لاندې دی.‌

اسراییل وايي چې د ملکي وګړو د مرګژوبلې د محدودولو لپاره په پراخه کچه کار کوي او په حماس تور لګوي چې په قصدي ډول له ملکي وګړي د انساني سپر په توګه کار اخلي خو حماس دغه تورونه ردوي.

بل خوا د ملګرو ملتونو د بشري مرستو دفتر وايي، چې اسراییلي چارواکو د په شمال کې د میشتو بې ځایه شوو فلسطینیانو سره د دوی د مرستو مخه نیولې ده.‌

په لاندې شوو فلسطیني سیمو کې د ملګرو ملتونو د بشري چارو د همغږي د دفتر مشر اندریا دی دومینیکو وايي، "اسراییل په سیسټماټیک ډول د غزې شمال ته زمونږ د مرستو د رسیدو مخه نیسي. "

هغه وايي: "اسراییل مونږ ته روغتونونو سره د مرستې اجازه نه راکوي او دا یو غیر انساني عمل دی چې زه یې نشم درکولای."

اسراییل په دغه هیواد د حماس د اکټوبر د اوومې نیټې د برید په بدل کې چې شاوخوا ۱۲۰۰ کسان پکې وژل شوي او ۲۴۰ نور یرغمل شوي وو،‌ پر غزې پراخ بریدونه پیل کړل چې تر اوسه د د غزې روغتیایی چارواکو په وینا په دغه بریدونو کې ۲۳ او ۷۰۸ کسان وژل شوي او تر ۶۰ زرو ډیر ټپیان شوي چې ډیری یې ملکي وګړي دي.

د حوثیانو د سیاسي شورا غړي محمد علي الحوثي امریکا ته د شیطان خطاب کړی او ویلي یې دي: «په یمن باندې ستاسو بریدونه ترهګري ده."

حوثي وسله وال، چې د یمن پر ډېره برخه واکمني کوي، خبرداری ورکړی چې اسراییل ته تلونکې ټولې بیړۍ به په نښه کوي. اسراییل له یمن څخه شاوخوا یو زرو ۶۰۰ کیلومټره لرې دی. حوثې ډلې ټولو نړیوالو سوداګریزو شرکتونو ته هم خبرداری ورکړی چې د اسراییل بندرونو له کارولو دې ډډه وکړي.

په همدې حال کې عراقي وسلوالې ډلې، حرکت النجابه، چې له ایران سره نږدې اړیکې لري، ویلي چې له دې وروسته به د امریکا او د هغې د ملګرو هېوادونو ګټې خوندي نه وي.

امریکايي چارواکو ویلي چې، د اکتوبر له ۱۷ نیټې راهیسې په عراق او سوریه کې د امریکا او متحدیدنو پر ځواکونو باندې لږ تر لږه ۱۳۰ بریدونه شوي دي.

امریکا او بریټانیا د اسټرالیا، بحرین، کاناډا او هالنډ په ملاتړ د پنجشنبې په شپه یمن کې د حوثيانو پر مرکزونو بریدونه کړي چې لږ تر لږه ۵ حوثي وسله وال پکې وژل شوي او ۶ نور ټپیان دي.

حوثي جنګیالي د فلسطین پر ملاتړ په سور سمندرګي کې اسراییل ته پر تلونکو بیړیو بریدونه کوي، چې په دغه لار سوداګري یې خورا زیامنه کړې او ډیرۍ بار وړونکې بیړۍ اوس له نورو بدیلو لارو ګټه اخلي چې په پراخه کچه د کرایو د لوړیدو لامل شوې.

د سیمه ییزو چارواکو په وینا په داسې حال کې چې لا په کان کې د ژغورنې عملیات روان دي، لومړنۍ څېړنې ښيي چې پېښه په ځايي وخت د ماسپښین شاوخوا ۳:۰۰ بجې د ډبرو سکرو او ګازو د چاودنې له امله رامنځ ته شوې ده. د ډبرو سکرو دغه کان د پینګدینګشان ټایټان کمپنۍ ملکیت دی.

د بیړنيو حالاتو د مدیریت ادارې په وینا، د چاودنې پر مهال په کان کې 45 کسان وو چې اته یې مړه شوي او 15 نور لادرکه دي،‌ خو د پاتې ۲۲ کسانو سره د ژغورونکو له خوا اړیکه ټینګه شوې ده.

د چارواکو له خولې ویل شوي چې د پیښې پر محال د ځمکې لاندې په بیلابیلو کانونو کې ټولټال 425 کسانو کار کاوه، او 380 کسان تر چاودنې وروسته له کانونو راویستل شوي دي.‌

تر دې مخکې د یمن د حوثيانو ویاند محمد عبدالسلام په یوې اعلامیه کې ویلي و: « د امریکا او بریټانیا له خوا په یمن کې د حوثيانو پر پوځي موخو بمباري به دغه ډله په سور سمندر کې د اسراییل اړوندو بیړیو باندې له بریدونو را ونه ګرځوي."

امریکا او بریټانیا د اسټرالیا، بحرین، کاناډا او هالنډ په ملاتړ د پنجشنبې په شپه یمن کې د حوثيانو پر مرکزونو بریدونه وکړل.

دغه بریدونه د صنعا، صعده، حدیده او ذمار په ګډون د یمن په بیلابیو سیمو ترسره شوي وو.

په یمن کې د ایران له ملاتړه د برخمنو حوثیانو په مرکزونو د امریکا او بریټانیا د بریدونو له پیل سره، راپورونه وايي چې د یمن په ښارونو کې چاودنې هم شوي دي.

دغه بریدونه په سیمه او نړۍ کې له بېلا بېلو غبرګونونو سره مخامخ شوي دي.

جرمني او ډنمارک د دغو بریدونو ملاتړ کړی خو عمان او روسیې بیا دغه بریدونه غندلي دي.

سويلي افریقا اسراییل د فلسطینیانو په نسل وژنې تورن کړی او په غزې کې یې سمدستي د جګړې د پای ته رسولو غوښتنه کړې.

سویلي افریقا د پنجشنبې په ورځ، په هاګ کې د جرمونو نړیوالې محکمې ته د اسراییل پر وړاندې د شکایت کولو پر مهال، وویل چې د اسراییل هوایي او ځمکني عملیات چې د فلسطین د روغتیایی چارواکو په وینا تر اوسه یې څه باندې ۲۳ زره کسان وژلي، « په غزه کې د اوسیدونکو خلکو د له منځه وړلو په موخه» ترسره کیږي.‌

خو د اسرایلو د بهرنیو چارو د وزارت حقوقي سلاکار تال بیکر محکمې ته ویلي چې په غزه کې د کیدونکو پيښو په اړه د سویلي افریقا تفسیر په پراخه کچه تحریف شوی دی.

بل خوا دغه اسراييلي چارواكی حماس د اسراييلو پر نسل وژنې تورنوي.

د 1948 د نسل وژنې په کنوانسیون کې، نسل وژنه د هغه عمل په توګه تعریف شوې چې "د یوې ملي، نژادي، یا مذهبي ډلې په بشپړه یا یوه برخه یې له منځه یوړل شي".

د اکټوبر په اوومه د حماس له خوا د اسراييلو پر جنوبي سيمو له ناڅاپي بريد وروسته، چې په ترڅ کې يې ١٢٠٠ کسان ووژل شول او ٢٤٠ تنه د حماس له خوا يرغمل شول، اسراييل په غزه کې د دغې ډلې د ځپلو لپاره پراخ عمليات پيل کړل.

د اسراییلو د عملیاتو له پیل راهیسې د غزې شاوخوا ۲،۳ میلیونه اوسیدونکي د خپلو کورونو پریښودو ته اړ شوي دي.