د ایران پر وړاندې د بندیزونو د پراخېدو په اړه د اروپایې اتحادیې شورا پرېکړه کړې

ځايي خلکو د وژل شوو کسانو جسدونه د جنوبي وزیرستان لده بدینزی پریس کلپ ته د اعتراض په ډول وړي دي او د انصاف غوښتنه کوي.

افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته رسېدلو ویډیوو کې ښکاري چې په دغه ډرون برید کې کور مکمل وېجاړ شوی دی.

د راپورونو پر بنسټ په دغه سیمه کې هیڅ وسلوال فعالیتونه نه لري.

په همدې حال کې د د پاکستان پارلمان پخواني غړي محسن داوړ په خپل اېکس پاڼه کې لیکلي دي، ددې پرید په اړه باید پاکستان حکومت ځواب وايي چې دا برید پاکستان کړی که امریکا لخوا ترسره شوی دی.

تر اوسه د پاکستان پوځ ددغه برید په تړاو کوم غبرګون نه دی ښودلی او نه هم دا روښانه چې دا برید د چا لخوا ترسره شوی دی.

خو په سیمه کې یوه پاکستاني چارواکي ویلي، چې سیمه د وسله‌والو په ولکه کې ده.
هغه وويل:« زموږ لومړنۍ پلټنې ښيي، چې دا په کور کې دننه د ماين چاودنه وه.»

د نوموړي په وینا، پېښه د سوېلي وزیرستان په تنګي بدين زایي سيمه کې شوې ده.

له بل پلوه پښتون سیاست‌وال او د قامي اسمبلۍ پخواني غړي علي وزیر هم په اېکس پاڼه لیکلي، چې دا د بې پیلوټه الوتکې برید و چې په وژل شویو کې ښځې او ماشومان هم شامل دي.

د سیمې اوسېدونکي وایي، چې په وژل شویو کې دوه مېرمنې هم شاملې دي.
په دې اړه لا رسمي بنسټونو او خپلواکو سرچېنو تر اوسه څه نه دي ویلي.

د مسکو پوځیان د جمعې په ورځ د اوکراین دویم ستر ښار خارکیف ته نږدې سیمو باندې برید سره یې په روانه جګړه کې یوه نوې کرښه پرانیسته.

د اوکراین په ختیځ او سویل کې له شاوخوا دوو کلونو راهیسې په پراخه کچه جګړه روانه ده. دا پرمختگ کولی شي د کییف ځینې کم شوي ځواکونه له ختیځ څخه دغې سیمې ته ولیږدوي، چیرې چې روسیه ورو پرمختګ کوي.

د خارکیف والي اوليه سینهیبوف په ټلویزیوني څرګندونو کې وویل: "دښمن هڅه کوي، چې په قصدي ډول لومړۍ کرښې وغځوي، د کوچنیو ډلو پر مټ بریدونه وکړي او نوې سیمې تهدید کړي."

هغه وايي: "وضعیت ستونزمن دی."

اوکرایني رسنیو راپور ورکړی، چې د روسیې د برید یوه ورځ وروسته د اوکراین برید جنرال میخیلو دراپاتي د خارکیف جبهې د قوماندان په توګه ټاکلی دی.

دراپاتي د ۲۰۲۲ کال په نومبر کې د سویلي ښرسون سیمې د جبهې مشري کوله او له هغې وروسته د لوی درستیز د مرستیال په توګه وګمارل شو.

هند د چابهار بندر چې د ایران په سویل ختیځ ساحل کې د عمان خلیج په اوږدو کې موقعیت لري، ایران افغانستان او د منځنۍ اسیا هېوادونو ته د توکو د لیږدولو لپاره کاروي.

هند په دې توګه د خپل سیال پاکستان کراچۍ او ګوادر بندر ته یوه بدیله لاره جوړوي.

پر ایران د متحده ایالاتو بندیزونو د دغه بندر د پراختیا چارې ورو کړي دي.

د هند د بار وړلو وزیر سربانندا سونوال په تهران کې د تړون له لاسلیک وروسته وویل، چې د چابهار بندر نه یوازې چې د هند او ایران تر منځ د تجارت لپاره اهمیت لري، بلکې د یوې مهمې سوداګریزې لارې په توګه هند له افغانستان او منځنۍ اسیا هېوادونو سره نښلوي.

هغه زیاته کړه: "دغه لاره په سیمه کې د سوداګرۍ او قوي اکمالاتو لپاره یوه نوی بدیل رامنځته کوي او د سوداګرې د پراختیا سبب کرځي."

دغه اوږدمهاله تړون د هند پورټس ګلوبل لمیټډ (IPGL) او د ایران د بندر او سمندري سازمان ترمنځ لاسلیک شو.

د ایران د سړکونو او ښاري پراختیا وزیر مهرداد بازرپاش وویل، چې د تړون له مخې؛ IPGL به په لومړي قدم کې شاوخوا ۱۲۰ ميلیون ډالر پانګونه وکړي په داسې حال کې چې ۲۵۰ میلیونو ډالرو اضافي پانګونه به هم کوي، چې د قرارداد ارزښت به ۳۷۰ میلیون ډالرو ته ورسوي.

دغه هندي شرکت د لومړي ځل لپاره د ۲۰۱۸ کال په پای کې د دغه بندر چارې پر غاړه واخیستې او له هغه وخته راهیسې د ۹۰ زره کانتینرونو د ۸.۴ میلیون ټنو څخه ډېر کارګو له دغې لارې انتقال کړي دي.

دغه چارواکي زیاته کړه، چې د چابهار بندر له لارې له هند څخه افغانستان ته ۲.۵ میلیونه ټنه غنم او دوه زره ټنه دال لېږدول شوي دي.

د هند د بهرنیو چارو وزیر ایس جی شنکر د دوشنبې په ورځ په ممبۍ کې خبریالانو ته وویل، "دغه تړون به په یاد بندر کې د لویو پانګونو لپاره لاره هواره کړي."

په همدې حال کې اسراییلي ځواکونو خپل ټانکونه او سرتېري د رفح ښار په لور روان کړي دي.

په داسې حال کې چې د غزې په شمالي او سویلي برخو کې له څو اونیو راهیسې سختې جګړې روانې دي، په سلګونو زره فلسطینیان یو ځل بیا د خپلو سیمو پرېښودو ته اړ شوي، او مرستندویه ډلې خبرداری ورکوي، چې بشري ناورین به په چټکۍ سره نور هم شدید شي.

اسراییلي ځواکونو د غزې شمال ته د خپلو سرتېرو د بیرته راستنېدو په اړه ویلي، چې دا سیمه یې د حماس له جنګیالیو له پاکولو وروسته پنځه میاشتې وړاندې پرېښې وه؛ خو اوس ځکه بېرته راستانه شوي، چې دلته د دغو جنګیالیو د دېره کېدو مخه ونیسي.

دغو ځواکونو ویلي، چې تل یې د جنګیالیو د حضور د مخنیوي په موخه داسې عملیات کړي‌ دي.‌

فلسطینیان وايي، چې د جګړې پخوانیو ډګرونو ته د ستنېدو اړتیا د دې ثبوت دی، چې د اسراییل پوځي اهداف د لاسته راوړلو وړ نه دي.

د غزې جبالیا کمپ چې ۷۵ کاله وړاندې د هغو فلسطیني کډوالو د اوسېدو لپاره جوړ شوی و، چې د اوسني اسراییل څخه بې ځایه شوي وو، د اسراییل تر برید لاندې راغلی.

د سیمې اوسېدونکو خپلې کډې یو ځل بیا په شا کړي‌ او له ویجاړو سړکونو او کورونو له منځه د یوې امنې سیمې په لټه کې دي.

د هغوی په خبره؛ پر دغه کمپ د ټانک مرمۍ لګېدلې دي او هوايي بریدونو ګڼ کورونه ویجاړ کړي.

یوې ښځې چې خپل نوم یې نه دی ښودلی وویل: "موږ نه پوهیږو چې چېرته ولاړ شو. موږ څو ځلې له یو ځای څخه بل ځای ته بې ځایه شوي یو. موږ په کوڅو کې منډې وهو چې یو امن ځای پېدا کړو، زمونږ سیمې ته ټانکونه او بلدوزرې راننوتي او مجبوره شو چې خپل ځای پریږدو."