یونېسف: یوه میاشت کې مو د افغانستان له ۲۴۰۰ روغتیايي مرکزونو سره همکاري کړې ده

د بښنې نړۍوال سازمان د امریکا څانګې د یکشنبې په ورځ د (لړم ۱۳مه) په خپله اېکس پاڼه د طالبانو له لوري په افغانستان کې د ښځو او نجونو په وړاندې د تازه بندیزونو په غبرګون لیکلي، چې د طالبانو نور بندیزونه داسې مهال شوي، چې په افغانستان کې ښځې او نجونې د دوی د حقونو په اړه په زیاتیدونکي ډول د سختونو بریدونو سره مخ دي او دا د «ښځو او نجونو» د ژوند پر ټولو چارو اغیزې کوي.

همدارنګه د بښنې نړۍوال سازمان د امریکا څانګې وړاندې لیکلي: «ښځې د یو بل له غږ اورېدو منعه شوې، په عامه ځایونو کې ښځې له خبرو کولو وروسته، طالبان وايي، چې ښځې نه شي کولی په لوړ غږ قرات وکړي، چې بله ښځه یې غږ واوري.»

دغه سازمان ویلي، چې د افغانستان د اوسني چارواکو په توګه طالبان باید ژر تر ژره ټول هغه فرمانونه او اقدامات لغوه کړي چې د ښځو او نجونو بشري حقونه تر پښو لاندې کوي.

دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو له لوري پر افغان ښځو او نجونو وروستي بندیزونه له پراخو نړۍوالو غبرګونونو سره مخ دي، خو طالبان وايي، چې د شریعت پر بنسټ یې افغانو مېرمنو ته ټول حقونه ورکړي دي.

د طالبانو د مالیې وزارت تېره ورځ شنبه د (لړم ۱۲مه) د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي چې، د دغه وزارت د نفتي توکو د کیفیت څارنې ریاست افغانستان ته واردېدونکي هغه ۱۲۸ ټانکره بې کیفيته تیل یې بېرته له ګمرکونو ګرځولي چې د دوی له معیارونو سره برابر نه وو.

دغه وزارت وايي یاد بې کیفیته تیل یې د یوې اونۍ په موده د افغانستان له ګمرکونو بیرته ګرځولي چې ۹۵ ټانکره د فراه اوبو نصر فراهي، ۳۱ ټانکره د نیمروز او دوه ټانکره یې د حیرتان له ګمرکه ګرځولي دي.

تر دې وړاندې هم طالبانو په خپلو اعلاميو کې د نيمروز او فراه ولایتونو پر پوله ایران ته د بې کيفيته تيلو د ورګرځولو خبر ورکړی.

تر دې مخکې به د طالبانو تر واک لاندې د سټنډرډ ادارې افغانستان ته د واردېدونکو نفتي توکو د ګرځولو خبرونه ورکړي و او سوداګرو ته به یې خبرداری ورکاوه، چې د بې کيفيته تيلو له راوړلو دې ډډه وکړي.

خو هغه مهال ایراني چارواکو د افغانستان په سرحدي ادارو کې د تېلو د کیفیت معلومولو معیارونه د پوښتنې وړ بللي وو.

ایراني چارواکو ویلي وو، چې طالبان د کیفیت معلومولو ماشینونو پر بنسټ نه؛ بلکې په خپل زړه او خپله خوښه ورته معیارونه ټاکي.

خو د ایران د سونتوکو صادروونکو اتحادیې مشر حمید حسیني تېر کال کې منلې وه، چې افغانستان ته د ایران صادرېدونکي سونتوکي هم ځینې وخت په معیار برابر نه وي.

د افغانستان لپاره د کاناډا د فیمنستانو ټولنې همداراز ویلي، چې یادو مېرمنو ته د درېیم چارلز د پاچا د تاج اېښودنې مډال د ښځو د حقونو د ملاتړ له امله ورکړل شوی دی.
دا مډال هغو کسانو ته ورکول کېږي، چې د بشري حقونو او ډیموکراسۍ په برخه کې یې د پام وړ لاسته راوړنې لرلي دي او د عدالت او برابرۍ د تحقق په لار کې مبارزه کوي.
یاده ټولنه وایي: «د کاناډا حکومت څو کسان د دوی د نړۍوالو لاسته راوړنو له امله غوره کړي و، چې له هغوی څخه د نرګس نهان په ګډون درې مېرمنې ځکه په پام کې ونیول شوې، چې د ښځو د حقونو او ډیموکراسۍ لپاره یې نه ستړي کېدونکې مبارزې کړې دي.»

دغه راز د افغانستان د تېر حکومت د کانونو او پټرولیم وزیرې او د ښځو د حقونو فعالې نرګس نهان د شنبې په ورځ (د لړم ۱۲مه) له افغانستان انټرنشنل سره په خبرو کې ویلي، چې د دغه مډال اصلي مستحقینې هغه مېرمنې دي، چې د طالبانو له ګواښونو سره - سره واټونو ته وتلي دي او د ښځو د حقونو لپاره مبارزه کوي.

د نوموړې په وینا، په افغانستان کې د طالبانو له شته بندیزونو او محدودیتونو سره بیا هم یو شمېر مېرمنې په خدمت کولو بوختې دي.

د کاناډا حکومت دغه مډال په داسې حال کې افغان، ایراني او اوکرایني مېرمنو ته ورکوي، چې له تېرو درېیو کلونو راهیسې افغان مېرمنې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغانستان کې ژوند کوي، ایرانۍ مېرمنې له لسیزو راهیسې د ایران له اخوندي او د ښځو ضد حکومته سرټکوي او په اوکرایین کې هم له درېیو کلونو راهیسې جګړې روانې دي.
په افغانستان کې د زده کړو او کار په ګډون طالبانو د ښځو په ټولو حقونو بندیزونه لګولي او همداراز له کلونو راهیسې بیا ایراني مېرمنې (د ښځې، کار او ازادۍ) تر نامه لاندې مبارزه کوي، چې تر اوسه لسګونه ښځې په دې لار کې بندیانې شوي او ژوند یې هم له لاسه ورکړی دی.
سره له دې چې نه طالبان او نه هم د ایران حکومت د ښځو د حقونو پروړاندې نرمښت ښيي، برعکس له تاوتریخوالو ډک چلند هم له افغان او ایراني مېرمنو سره د واکمنو له خوا کېږي.

هغه له افغانستانه د امریکايي پوځیانو وتلو ته په اشارې سره ویلي: «د کفر نړۍ په فزیکي جګړه کې له شرمناکې ماتې وروسته تبلیغاتي جګړې ته مخه کړې ده.»

دغه طالب چارواکي ویلي، رسنۍ باید د غربي هېوادونو پر وړاندې د طالبانو په دفاع او د طالبانو د حکومت د ګټو مطابق کار وکړي.

په کندهار کې د طالبانو د والي مطبوعاتي دفتر د شنبې په ورځ (د لړم ۱۲مه) په یوه خبرپاڼه کې لیکلي، چې محمد صادق انقلابي دغه څرګندونې د کورنیو او نړۍالو رسنیو له مسوولینو سره کړې دي.

دغه طالب چارواکي رسنۍ د دې ډلې "دفاعي ځواک" بللې او له هغوی یې غوښتي چې د "دښمن منفي پروپاګند" ودروي او "د طالبانو د تبلیغاتي سیسټم یوه برخه دې اوسي."

هغه زیاته کړه، رسنۍ باید د هېواد، د طالبانو د رژیم او خلکو د ګټو له مخې کار وکړي.

د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت نن شنبه په يوې اعلاميه کې ويلي، چې د افغان هب اکسيم شرکت د مشر په همږغۍ د دوی يو پلاوي د چين په هونان ښار کې د دغه هېواد په رسمي بلنه د کاني همکاريو پياوړتيا په کنفرانس کې برخه اخيستې.

طالبانو ويلي، چې په کنفرانس کې د دوی د ګډون موخه په افغانستان کې د يوه مجهز لابراتوار جوړول، د کانونو او پټروليم وزارت د تخنيکي او مسلکي کارکوونکو د ظرفيت لوړول او د پانګوالو جلبول دي.

چین له هغو لومړنیو هېوادونو څخه دی، چې د طالبانو له واکمنۍ وروسته یې له دغې ډلې سره خپلې سوداګریزې او دیپلوماتیکې اړیکې ټینګې کړې.
چین د افغانستان کانونو ته ځانګړې پاملرنه لري.

تر دې مخکې د تېر کال په لومړیو کې د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت ویلي و، چې چینايي شرکت «ګوچین» په پام کې لري چې د افغانستان د لیتیم په کانونو کې لس میلیارده ډالره پانګونه وکړي.