ناڅرګندو وسله والو د خیبر پښتونخوا په باجوړ کې د جماعت اسلامي ګوند سیمه ییز مشر وژلی

د ایران دولتي ورځپاڼې لیکلي، چې سلامت د سې شنبه په شین سهار د همدان ښار په لویدیځ کې په یوې هدېره کې په دار وځړول شو.

شاوخوا دوه سوو ښځو دغه ۴۳ کلن سړی چې په همدان کې د یوه درملتون او د یوه ورزشي کلب خاوند و، په جنسي تېري تورن کړی و.

ویل کېږي، چې هغه په ​​تېرو شلو کلونو کې دا "جنایات" ترسره کړي دي.

د دغه راپور له مخې، په ډېرو مواردو کې سلامت د واده له وړاندیز یا هم د لیدلو وروسته پر خپلو قربانیانو جنسي تېری کړی دی.

ویل کېږي، چې نوموړي ځینو ښځو ته د جنین د سقط ګولۍ هم ورکولې، چې په ایران کې ناقانونه دي.

د دغه راپور له مخې، د روان کال د جنورۍ په میاشت کې د سلامت له نیول کېدو وروسته په سلګونه کسان د همدان ښار په محکمه کې راغونډ شول او هغه ته یې د مرګ د سزا غوښتنه وکړه.

د ملګرو ملتونو کارپوهانو د سپټمبر په میاشت کې وویل، چې ایران یو له هغو هېوادونو څخه دی، چې تر ټولو زیات اعدامونه پکې کیږي.

په ایران کې د اعدامونو په شمېر کې زیاتوالي د بشري حقونو د ډلو اعتراضونه راپارولي دي.

جنسي تېری یو له هغو جرمونو څخه دی، چې په ایران کې د مرګ سزا لري.

په ۲۰۰۵ کال کې ایران یو ۲۴ کلن سړی په عام محضر کې اعدام کړ، چې په شلو ماشومانو یې جنسي تېری کړی و.

په ۱۹۹۷ کې، چارواکو په تهران کې یو ۲۸ کلن سړی د نهو ښځو او نجونو د تښتولو، جنسي تېري او وژلو په تور اعدام کړ.

عبدالکریم خُرم د چهارشنبې په ورځ (د لړم ۲۳مه) پر خپلې اېکس پاڼې کاږلي: «اسراییل د نړۍ د سترګو په وړاندې ښیي، چې څنګه یو ملت په بمب، لوږې او تندې تباه کېږي، ملګري ملتونه هر څه چې چیغې وهي هېڅ ګټه نه لري، د لویو ککړو هېوادونو مشران ان د سي او پي ۲۹ کې د ګډون کولو زحمت ځان ته نه ورکوي، دا خو لا پرېږدئ چې د ګاز تولید کم کړي یا هم زیان منونوکو سره مرسته وکړي.»

خُرم د نړۍ پرمختللو وسلو ته هم اشاره وکړه او وایي: «د لا زیاتو وژونکو او وېرونکو وسلو د جوړولو سیالي ورځ په ورځ ګړندۍ کېږي؛ جګړه د نړۍ د ژوند یوه دایمي برخه ګرځېدلې ده.»

ښاغلي خُرم زیاته کړه، که چېرې په نړۍ کې حاکم نظام او د نړۍ د اداره کولو طریقه بدله نه شي، د ځمکې سیاره به له منځه ولاړه شي.

نوموړی دغه څرګندونې په داسې حال کې کوي، چې له څه باندې یوه کال راهیسې پر غزې د اسراییل بریدونه روان دي، چې د ښځو او ماشومان یې په کې زرګونه کسانو ته مرګژوبله اړولې او دغه راز یې میلیونونه فلسطینیان له خپلو کورونو بې ځایه کړي دي.

دغه جګړې له پراخو نړۍوالو غبرګونونو سره هم دي.

وړمه ورځ د ریاض په کوربتوب د اسلامي هېوادونو مشرانو یوه بېړنۍ ناسته هم وکړه، ترڅو په غزه کې د روانو جګړو مخه ونیول شي.

د یادولو ده، چې پر غزې د اسراییل د برید له پیل راهیسي ۴۳ زره او ۷۱۲ فلسطینیان وژل شوي او ۱۰۳ زره او ۲۵۸ تنه نور ټپیان شوي دي.

دغه اډه بالتیک سمندرغاړو ته څېرمه په ردزیکوور ښار کې پرانېستل شوې ده.

د رویټرز د رپوټ له مخې، په داسې وخت کې چې د ډونالډ ټرمپ له بري وروسته د ناټو په غړو کې اندېښنې را ټوکېدلې، وارسا وايي، پر دې اډې د کار دوام ښيي چې واشنګټن کې هرڅوک واک ته رسیږي د پولنډ او امریکا اړیکې به پرځای وي.

د پولنډ ولسمشر اندري دودا وايي چې واشنګټن د پولنډ د امنیت ضامن دی او په دې اډه کې د امریکايي ځواکونو دایمي حضور وښوده چې دغه هېواد د روسیې تر نفوذ لاندې نه دی.

کرملین د چارشنبې په ورځ دغه اډه د روسیې د پوځي وړتیاوو د کنټرول کولو هڅه وګڼله.

د پولنډ د ملي امنیت دفتر رییس یاچک سیویرا ددوشنبې په ورځ ویلي و چې د نومبر پر ۱۳مه به په ردزیکوو ښار کې د امریکا د هوايي او توغندويي دفاع یوه اډه پرانېستل شي.

ولاديمير زېلېنسکی په خپل دې ياداشت کې ليکلي، چې د روسيې ۹۰ بې پيلوټه الوتکو پر اوکراین بريدونه کړي.

هغه د اوکراین ملاتړو ته د وینا پر مهال ټینګار کړی، چې دا مهمه ده چې د هغه د هیواد پوځ د «روسیې ترهګرۍ» په وړاندې د دفاع لپاره اړین تجهیزات ولري.

د اوکرایین پوځ وايي، دا په تېرو دوو میاشتو کې د روسیې لومړنی توغندیز برید دی.

په ورته وخت کې نیویارک ټایمز راپور ورکړی، چې شمالي کوریا د روسي ځواکونو د ملاتړ لپاره کرسک سیمې ته تر لس زره زیات پوځیان استولي دي.

د دغه راپور له مخې، د شمالي کوریا ځواکونه د کرسک په لوېدیځ کې ځای پر ځای شوي او له روسي ځواکونو سره د روزنې او پوځي تمرینونو په حال کې دي.

په ورته وخت کې د امریکا د ملي امنیت سلاکار جیک سلیوان اعلان وکړ، چې جوبایډن به له ډونالډ ټرمپ سره د اوکراین د جګړې او په اروپا، اسیا او منځني ختیځ کې د پرمختګونو په اړه خبرې وکړي.

په راتلونکو ۷۰ ورځو کې بایډن به هڅه وکړي چې کانګرس او راتلونکې ادارې ته قناعت ورکړي، چې له اوکراینه د ملاتړه لاس اخیستل به په اروپا کې د لا زیاتې بې ثباتۍ لامل شي.

نوموړي د پنجشنبې په ورځ وروسته له هغه استعفا وکړه، چې د مشهور مسیحي وکیل او فعال جان سمېټ په اړه یې د څېړنو پایلې خپرې کړې.

د څېړنو له مخې، جان سمېټ د ۱۹۷۰ څخه تر ۲۰۱۸ د هغه تر مړینې پورې، په برېتانیا کې شاوخوا ۳۰ ځوان هلکان او سړي او په افریقا کې یې ۸۵ د جنسي، رواني او فزیکي ځورونې او ۸۵ کسان یې په افریقا کې جنسي، رواني او فزیکي ځورولي دي.

وروسته له هغه چې راپور خپور شو، ولبي په پیل کې د مسوولیت منلو څخه ډډه وکړه، مګر د عامه فشار په پایله کې هغه استعفا ته اړ کړ.

ولبي په یوه رسمي بیانیه کې وویل، چې هغه باید د ۲۰۱۳ څخه تر ۲۰۲۴ پورې د دې اوږدې او زیان رسونکې مودې لپاره شخصي او اداري مسوولیت په غاړه واخلي.

څېړنو څرګنده کړه، چې ولبي د ۲۰۱۳ کال په اګسټ کې د برېتانیا د کلیسا د مشر په توګه د ټاکل کېدو په لومړیو کې د سمېټ له ناوړه چلند څخه خبر شوی و ، مګر پولیسو ته یې راپور نه و ورکړي.

د څېړونکو په وینا، که دا مساله په هغه وخت کې چارواکو ته رسول شوي وای، د سمېټ له خوا د نورو ځورونو مخه نیول کېدای شوای.

ولبي ویلي، هغه دا غلط باور درلود چې پولیس لا دمخه په دې قضیه کار کوي، د همدې له امله یې دا قضیه شخصي نه ده تعقیب کړې.

هغه د قضیې له پامه غورځولو برخه کې خپل مسوولیت منلی دی.

د کلیسا ځینو مشرانو چې استعفاوې کړي.

ډیری قربانیانو په ځانګړې توګه اندرو مورس چې د سمېټ له خوا ځورول شوی و، په کلکه د ولبي د استعفا غوښتنه وکړه.

د ولبي له استعفا مخکې له بي بي سي سره په یوه مرکه کې مورس وویل، چې دا اقدام د کلیسا لپاره یو فرصت دی، چې په داخلي توګه د جنسي ځورونو د تاریخي قضیو سره د معاملې له امله رامنځته شوی زیان جبران کړي.

بل خوا، د ولبي ځیني ملاتړي په دې باور دي، چې هغه باید د کلیسا د کلتور د بدلون د هڅو لپاره باید پر خپل ځای پاتې وای.