سهیل شاهین ملګرو ملتونو ته: د افغانستان د څوکۍ د سپارلو په اړه په خپل دریځ له سره غور وکړئ

ملالې یوسفزۍ د سې شنبه په ماښام پر اېکس پاڼې کاږلي: «زه درباندې ویاړم چې د طالبانو په وړاندې ولاړه یې او د افغان نجونو د تعلیم لپاره مبارزه کوې.»

هغې نیلا ته په خطاب کې ویلي: «ستا زړورتیا د نجونو او د نړۍ رهبرانو ته مثال دی.»

ملالې یوسفزۍ وایي: «کله چې مې په نیویارک کې له نیلا سره ولیدل، د افغان ښځو او نجونو د ځواکمنولو لپاره د هغې هوډ ډېره هڅولې وم.»

نیلا ابراهیمي د سې شنبه په ورځ د ماشومانو د سولې هغه نړۍواله جایزه وګټله، چې له دې وړاندې د اقلیم فعالې ګریټا ټنبرګ او د نجونو د زده کړو فعالې ملالې یوسفزۍ ته ورکړل شوې دي.

100%

ابراهیمي دا جایزه په افغانستان کې د« نجونو حقونو لپاره د زړورې مبارزې» په ویاړ ترلاسه کړې ده.

نوموړې په داسې حال کې دغه جایزه ترلاسه کوي، چې له تېرو دریو کلونو راهیسې طالبانو له شپږم ټولګي پورته د نجونو پروړاندې د ښوونځیو او پوهنتونونو دروازې بندې کړې دي او د افغان ښځو د محدودولو په موخه یې لسګونه فرمانونه صادر کړي دي.
که څه هم د ښځو پروړاندې د طالبانو هر ګام له پراخو نړۍوالو غبرګونونو سره مخ شوی، خو طالبان وایي، چې د شریعت پر اساس یې افغان مېرمنو ته ټول حقونه ورکړي دي.
اخوا، د ملګرو ملتونو د سرمنشي ځانګړې استازې او په افغانستان کې د یوناما مشرې روزا اوتنبایوا هم څه موده مخکې ویلي و، چې د نجونو پر زده‌کړو بندیزونه یوازې پر نجونو اغېز نه دی کړی؛ بلکې د افغانستان په کچه یې درې کلن فرصت هم ضایع کړی.

یو شمېر ډیپلوماتانو او په بروکسل کې داروپا د پارلمان غړو د «لبه تیز صلح» فلم ولید.

دا فلم د افغان مېرمنو د مبارزو یو تصویری او الهام بخښونکی داستان بلل شوی دی.

د دې مستند فلم جوړونکو دا یو «پیاوړی تصویري سند» بللی، چې " لیدونکي د سولې د خبرو په شاوخوا کې پټ او ښکاره واقعیتونو سره مخامخ کوي."

«لبه تیز صلح» مخکې د ملګرو ملتونو په یوه غونډه کې د هالیوډ مشهورې اداکارې مرل سټریپ له خوا معرفي شو.

دا فلم د رویا سادات په ډایرکټرۍ او لزلي توماس پروډیوسرۍ جوړ شوی، چې د خانه فلم رویا او میرا سټډیو ګډ تولید دی.

تر دې مخکې دغه فلم په کاناډا او هند کې په جشنوارو کې ښودل شوی و.

د دغې ادارې مشر نورالدین ترابي د سې شنبه په ورځ (د لړم ۲۹مه)د ماین پاکۍ له نړۍوالو او کورنیو موسسو له مسولینو سره په لیدنه کې د ماینونو او ناچاودو توکو د شنډولو پر چټکتیا ټینګار کړی دی.

د طالبانو تر کنټرول لاندې د ملي ټلویزیون د راپور له مخې، ترابي ویلي چې په افغانستان کې اوسنی امنیتي وضعیت د ماین پاکۍ لپاره مناسب وخت دی.

د راپور له مخې، د موسسو مسولینو له ښاغلي ترابي څخه ځینې غوښتنې هم کړي خو د غوښتنو په اړه یې وضاحت نه دی ورکړی.

دا په داسې حال کې ده، چې تر دې مخکې په افغانستان کې د ماین پاکۍ موسسو یو شمېر مسوولینو ویلي وو، چې د ماین پاکۍ موسسې د بودیجې له کمښت سره مخ دي او نړۍوال باید په دې برخه کې له موسسو سره مرستې وکړي.

طالبانو په ځلونو ویلي، چې د ماینونو د پاکولو بهیر بشردوستانه او غیر سیاسي بهیر دی او نړۍ باید په افغانستان کې د ماینونو د بشپړ پاکولو په برخه کې خپل مسوولیت ترسره کړي.

په افغانستان کې د ماینونو او د پخوانیو پاتې شویو ناچاودو توکو د چاودنې ډېری قربانیان افغان ماشومان دي.

اوچا هم په خپلو راپورونو کې ویلي، چې لا هم د افغانستان ۱،۲ مېلیونه متر مربع ځمکه پر ماینونو او چاودېدونکو توکو ککړه ده.

ښاغلي بارکزي د دوشنبې په ورځ (د لړم ۲۸مه) د طالبان تر کنټرول لاندې ملي ټلویزیون ته وویل، چې د جوی شیر سړک د پراخېدو لپاره په یاد مسیر جومات، درمسال او لرغوني ګودامونه نه ویجاړېږي.

بارکزی وایي: «ځینو رسنیو په ځانګړې توګه یو شمېر یوټیوبرانو له حقیقت څخه لرې راپورونه خپاره کړي او ویلي یې دي، چې د جوی شیر سړک پر لاره درمسال ویجارېږي. دا خبر کاملاُ دروغ دی.»

بارکزي زیاته کړه، چې د کابل ښاروالۍ له ټولو دغو یوټیوبرانو غوښتي چې دغه راپورونه له خپلو چینلونو پاک کړي او یوه تازه ویډیو کې دې خپله دغه تېروتنه اصلاح کړي.

بارکزی وایي، که چېرې یوټیوبران دغه کار ونه کړي د کابل ښاروالۍ د رسنیو برخه به دغه موضوع د رسنیو تخلفاتو کمېسیون ته وړاندې کړي.

د طالبانو تر واک لاندې د کابل ښاروالۍ د جوی شیر سړک د پراخولو پلان لري.

کابل ښاروالۍ وایي، چې دغه سړک د مرکز د مهمو سړکونو څخه دی چې پراخول به یې مرکز کې د ګڼې ګوڼې د کمېدو لامل شي.

د یادولو ده، چې دغه سړک ۳۰ متره پراخ دی.

نیلا ابراهیمي د سه شنبې په ورځ د ماشومانو د سولې هغه نړیواله جایزه وګټله، چې له دې وړاندې د اقلیم فعالې ګریټا ټنبرګ او د نجونو د زده کړو فعالې ملالې یوسفزۍ ته ورکړل شوې دي.

ابراهیمي دا جایزه په افغانستان کې د« نجونو حقونو لپاره د زړورې مبارزې» په ویاړ ترلاسه کړې ده.

د سي اېن اېن د رپوټ له مخې، ابراهیمي د خپل غږ له لارې د طالبانو د کابل د پوهنې پر چارواکو فشار راوړ چې د نجونو پر زده کړو او سندرو ویلو بندیزونه لرې کړي. هغې سندرې ویلې او ورور یې پر خواله رسنیو خپرولې.

نوموړې ۱۵ کلنه وه، چې طالبان کابل ته ننوتل او د امریکايي ځواکونو له خروج وروسته یې واګې په لاس کې واخستې.

نوموړې «د ۳۰ مرغیو بنسټ» په مرسه لومړی پاکستان ته او له هغه ځایه کاناډا ته لاړه.

ابراهیمي د « هغې کیسه» بنسټ کېښود او نورې افغانې نجونې یې وهڅولې چې خپلې کیسې ورسره شریکې کړي او د بې غږو نجونو غږ واوسي.

نوموړې تېر کال جینوا کې د بشرحقونو ناستې ته وویل، چې هره ورځ پر هغو افغان نجونو فکر کوي چې په افغانستان کې پاتې دي.