پر ښځو د طالبانو بندیزونه؛ امریکا د ښځو د حقونو لپاره طالبانو ته ۱۲۲ میلیونه ډالره ورکړي

د خواجه اصف دغو څرګندونو د افغانستان د پخوانيو چارواکو غوسه راپارولې ده.

خواجه اصف په یوې ټلویزیوني مرکه کې زیاته کړه: "په پاکستان کې هغه د اتل په نوم معرفي شوی، مګر زه یې بریدګر ګڼم.»

د پاکستان د دفاع وزیر زیاته کړه، چې د محمود غزنوي د اتل په توګه معرفي کول سم نه دي، هغه دلته (هند) ته د غله په څېر راتلو او مالونه یې لوټ کول.

خواجه اصف د پاکستان له یوې سیاسي کورنۍ څخه یوه پېژندل شوې څېره ده.

د هغه څرګندونې د دغه هېواد د پالیسۍ خلاف دي، ځکه په پاکستاني درسي کتابونو کې محمود غزنوي د یوې مثبتې او اتلې څېرې په توګه معرفي شوی دی.

په همدې خاطر د دغه هېواد د لنډ واټن ویشتونکي بالسټیک توغندي په ګډون یو شمېر پاکستاني وسلې د غزنوي په نوم یادېږي.

د پخواني ولسمشر مرستیال امرالله صالح د پاکستان د دفاع وزیر د څرګندونو په غبرګون کې پر اېکس پاڼې لیکلي، چې د پاکستان توغندي تر ډېره د افغانستان د ولایتونو یا تاریخي شخصیتونو لکه ابدالي، غوري او غزنوي په نومونو، نومول شوي دي.

صالح وویل چې "دا ناسمې څرګندونې د هویت بحران، د تاریخي کموالي احساس او په پاکستان کې د تاریخي خلا څرګندونه کوي."

صالح زياته کړه، چې د پاکستان د دفاع وزير بايد له خپل توغنديز سيسټم څخه د غزنوي نوم لرې کړي او د افغانستان تاریخي او مالکیت حقوقو ته درناوى وکړي.

د افغانستان په تېر حکومت کې د خوست والي محمد حليم فدايي هم ويلي و، چې د خواجه اصف څرګندونې له تاريخ څخه د هغه ناپوهي ښيي.

هغه خواجه اصف ته وویل: «تاسو غله یاستی چې د ابدالي، غزنوي او غوري نومونه مو غلا کړي.»

محمود غزنوي (۱-۳--۹۷۱ م) د غزنويانو د سلطنت یو له مشهورو سلطانانو څخه دی او د اسلام او لرغوني افغانستان په تاریخ کې یو له مخکښو شخصیتونو څخه دی.

محمود غزنوي د خپلې واکمنۍ پر مهال وتوانېد، چې د غزنویانو قلمرو د سیمې په یوه تر ټولو پیاوړې امپراتوري بدله کړي.

محمود غزنوي په هند کې د خپلو پراخو کمپاینونو له امله مشهور دی.

هغه هند ته د خپلو ۱۷ لشکر کشی په ترڅ کې د شمالي هند لویې سیمې فتح کړې.

په امریکا کې د افغانستان پخواني ډیپلومات نجیب ننګیال د شنبې په ورځ (د مرغوومې لومړۍ) امرالله صالح ته یو سر خلاصی لیک پر خپلو ټولنیزو پاڼو خپور کړ.

په دې سر خلاصي لیک کې ښاغلي ننګیال امریکا ته د صالح د سفر په اړه ځینې مشورې ورکړي دي.

ننګیال له صالح څخه غوښتي، چې نه باید د هغو کیڼ اړخو او پاکستان ځپلو ‌هنیتونو ښکار شي، چې دې ته یې وهڅوي د جمهوریت ملاتړي افغانان په نړۍوال ستېج کې منزوي کړي.

ننګیال په خپل لیک کې صالح ته وویل: «ویل کېږي ستاسې ترڅنګ د ځينو جبهو مشرانو ته هم بلنه ورکړل شوې، چې واشنګټن ته سفر وکړئ، زمونږ مشوره به دا وي چې ستاسې سفر د افغانستان د اسلامي جمهوريت په استازولۍ تر سره شي او يوازې هغوی در سره مل اوسي، چې د شهيد شوي جمهوريت استازي وي، نه د سمتي جبهو او د قومي ګوندونو.»

ننګیال دې ته په اشارې چې صالح ویلي و، چې د واحد ملي روایت رامنځته کولو په اړه په سلا مشورو بوخت دی، لیکلي: «واحد ملي روايت زمونږ په فکر دا دی، چې په افغانستان کې بېرته جمهوريت حاکم شي، د ۱۳۸۲اساسي قانون نافذ شي او افغانستان منتخب ولسمشر ولري.

د ۱۳۸۲ اساسي قانون په اساس د منتخب ولسمشر، پارلمان او حکومت رامنځته کېدو مخکې هر نوع نوې طرحې، د سیاسي نظام د تغیر او قانون د تعديل هڅې، نه يوازې دا چې ناورین اوږدوي، بلکې حل یې هم سختوي.

د ۱۳۸۲ اساسي قانون په اړه افغانان قوي اجماع لري او همدا د واحد ملي روايت د تقويت بهترين عامل کېدای شي.»

په دې لیک کې ننګیال له صالح غوښتي: «په دې ناستو او خبرو کې لومړی باید د ملي مصالحې د پروسې د پیل غوښتنه وشي، واحد ملي صف تشکيل کړي، د دې لپاره چې د ملي مصالحې بهير پيل شي بايد د افغانستان د ګټو، د ملت د خير او د بل بحران د تکرار د مخنيوي لپاره بايد هغو طالبانو سره چې قلبا په مصالحه باور لري، تماسونه پېل کړي او له دې فرصت څخه په استفادې سره افغانستان متحد کړي.

صالح وویل، چې دا ډول سر خلاص لیکونه د ازادو او ارامو بحثونو بنسټ کېدلې شي.

هغه دې ته په اشارې سره چې په اساسي قانون باور باید اصول وي وویل: «له بده مرغه چې زیاتره بحثونه په فروعاتو متمرکز شوي دي او اصل او تهداب چې پر قانون اعتقاد دی له پامه غورځول شوی دی.»

صالح زیاته کړه: «تشکیلات او سیاسي چوکاټونه وسایل دي، نه موخې. زموږ ټولو لپاره ستره او سپېڅلې موخه د تمدن ضد او ملي ضد شیطان له منګولو څخه د افغانستان خلاصون دی، چې هېواد یې په نه ختمیدونکي انزوا کې ډوب کړی او له ملیونونو خلکو څخه یې د ځمکې د ملکیت او مالکیت احساس ترې اخیستی دی.»

محمد جلال وويل، چې په دې ناسته کې د هندوانو او سکهانو استازو د ملي يووالي لپاره پر خپلو ژمنو ټينګار وکړ.

دا غونډه په داسې حال کې کېږي، چې په تېرو درېیو کلونو کې په افغانستان کې د دغه اقلیت د ځورونې څو راپورونه خپاره شوي دي.

د طالبانو له واک ته رسېدو وروسته ډېری هندوان او سکان له افغانستانه وتلو ته اړ شوي او اوس یوازې یو څو یې په هېواد کې پاتې دي.

دغه مذهبي اقلیت په وروستیو لسیزو کې په تېره بیا د طالبانو له واک ته رسېدو وروسته د ډېرو بریدونو هدف و.

داعش د ځینو دغو بریدونو مسوولیت منلی دی.

د ۱۴۰۰ کال د تلې په میاشت کې د کابل په کارته پروان کې د سکانو عبادت ځای ته هغه کسان چې ځانونه یې طالب چارواکي معرفي کړل ننوتل او د عبادت ځای وسایل یې ویجاړ کړل.

د هندوانو او سکانو استازو له دې مخکې له طالبانو غوښتي وو، چې د دوی غصب شوي ملکیتونه بېرته دوی ته ورکړي.

دغو لږکیو ته په افغانستان کې د څلورو لسیزو جګړو له امله سخت زیانونه اوښتي او ګڼو یې خپل کورونه او جایدادونه له لاسه ورکړي دي.

د یادولو ده، چې په تېرو څه باندې درېیو کلونو کې په لسګونو هندو او سک کورنۍ هند او کاناډا ته تللي دي.

د طالبانو تر واک لاندې باختر خبري اژانس د کانونو او پټرولیم وزارت ویاند همایون افغان له قوله لیکلي، چې د دغه کان د کېندنې په موخه د داوطلبۍ له لارې د افغان-چینایي ګډې کمپنۍ ترمنځ د ۳۵۰ میلیونه ډالرو په ارزښت د پنځو کلونو قرارداد شوی دی.

بلخوا، د پنجشیر د کانونو او پټرولیم ریاست ویلي، چې نږدې راتلونکي کې به په دغه ولایت کې د سرو زرو، یاقوتو او وسپنې د کانونو چارې پیل شي.

باختر حبري اژانس لیکلي، چې د پنجشیر د کانونو او پټرولیم رییس محمد قاسم امیري ویلي، چې د دغو کانونو د استخراج او پیل لپاره د سروې بهیر او لومړني چمتووالي بشپړ شوي دي.

دغه وزارت ویلي چې، له دغو زېرمو څخه به په دغه ولايت کې د پرمختيايي پروژو په پلي کولو کې ګټه پورته شي.

واک ته د طالبانو تر رسېدو وروسته دغې ډلې د افغانستان په ډېرو ولایتونو کې د بېلابېلو کانونو په سپړلو او کېندنو لاس پورې کړی دی.
ګڼ خلک وایي، چې دغه کانونه په نا مسلکي توګه کېندل کېږي، چې د کانونو اصلي زېرمې به ورسره زیانمنې شي.

د طالبانو تر کنټرول لاندې باختر اژانس د دې ډلې د مشر مولوي هبت الله اخوندزاده له لوري د انساني قاچاق د مخنیوي په اړه شپږ مادییز فرمان خپور کړی.

مولوي هبت الله په دغه فرمان کې د خپلې ډلې د کورنیو چارو، دفاع، سرحدونو او قبایلو وزارت او استخباراتو ادرې ته امر کړی، چې انساني قاچاقبر تعقیب او بندي کړي.

مولوي هبت الله ویلي، چې انساني قاچاق “غیري شرعي” عمل دی او په افغانستان کې د څو لسیزو راهیسې دا ستونزه شته.

باختر اژانس د نوموړي له قوله ویلي، چې دا فرمان یې “د خلګو د ژوند، کرامت او عفت “ خوندي کېدو په موخه صادر کړی دی.

د طالبانو مشر د دې فرمان په لومړۍ ماده کې د حج او اوقافو، پوهنې او لوړو زدکړو، اطلاعاتو او فرهنګ، امربالمعروف او نهې عن المنکر، سرحدونو او قبایلو او مخابراتو وزارتونو ته امر کړی، چې د انساني قاچاق او ژوند په خطر کې اچولو، د بدو عواقبو او شرعي ممانعت په اړه، د عامه پوهاوي کړنلارې جوړې او عملي کړي.

نوموړي همدارنګه د دیني عالمانو، قومي مشرانو او متنفذینو هم د انساني قاچاق په اړه د پوهاوي په برخه کې دهمکارۍ غوښتنه کړې ده.

ملا هبت الله د دغه فرمان په دوهمه ماده کې راغلي:«د کورنیو چارو وزارت مکلف دی هغه انساني قاچاقبران چې په مختلفو ولايتونو کې خلک په تېره بیا ځوانان له افغانستانه په قاچاقي او له خطرونو ډکو لارو وتلو ته هڅوي او لېږي، تعقيب، تثبيت او ونيسي.»
د فرمان په دوهمه ماده کې مولوي هبت الله د دې ډلې د کورنیو چارو وزارت ته امر کړی چې انساني قاچاقبران له نیولو وروسته، د سزا لپاره د دې ډلې نظامي محكمو ته معرفي کړي.
همدارنګه هبت الله د خپلې ډلې د کورنیو چارو وزارت ته امر کړی، چې هغه مرکزونه چې د انساني قاچاق لپاره ترې کار اخیستل کېده له تثبیت وروسته دې په جدي توګه بند کړي.
د مولوي هبت الله اخوندزاده د فرمان په دریمه ماده کې راغلي:«نظامي محکمې دې انساني قاچاقبران لومړی په یو کال بند، په دوهم ځل تکرار سره په دوه کاله او په درېم ځل تکرار سره په درې کاله بند محکوم کړي.»
نوموړي د دې ډلې د دفاع وزارت ته امر کړی، چې په سرحدونو او د فرضي کرښې په اوږدو کې د انساني قاچاق مخنیوی وکړي او نيول شوي قاچاقبران دې د دې ډلې د کورنیو چارو وزارت ته وسپاري او د دې ډلې د استخباراتو ریاست دي د انساني قاچاق د مخنیوي لپاره په کشفي برخه کې همکاري وکړي.

د طالبانو مشر مولوي هبت الله اوخوندزاده د انساني قاچاق د مخنیوي په موخه دغه فرمان پر داسې مهال ورکړی، چې د ملګرو ملتونو د بشري حقونو په شورا کې د افغانستان استازي (د تلې په ۲۳مه) ویلي وو، چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې کابو ۸ میلیونه افغانان له هېواده وتلو ته اړ شوي دي.

د راپورونو له مخې، بېکاري، امنیتي ستونزي او د نجونو او ښځو پر زده کړو بندیزونه هغه لاملونه دې چې اوس هم هره ورځ لسګونه افغانان پر غیري قانوني لارو له افغانستان څخه وځي.