عباس ستانکزي او د بیلاروس د بهرنیو چارو وزارت مرستیال پر دوه اړخیزو اړیکو خبرې کړې دي

یاد سفارت ویلي چې دغه بشردوستانه مرسته ټول ټال ۷۲۴ ټنه کېږي چې په کې د خوراکي توکو او درملو تر څنګ یو شمېر نور توکي هم مرسته شوي.

په خبرپاڼه کې راغلي چې دغه بشردوستانه مرسته یې د طالبانو د سرې میاشتې مشر شهاب الدین دلاور ته سپارلې او ډېر ژر به د هېواد په ټولو ولایتونو کې اړمنو کسانو ته ووېشل شي.

د ترکیې سفارت ویلي چې دا ژمنۍ مرسته یې د خپل هېواد د ولسمشر رجب طیب اردوغان په ځانګړې لارښوونه او ملاتړ ترسره کړې ده.

د طالبانو په واکمن کیدو سره په هېواد کې د بې روزګارۍ او غربت کچه تر بل هر وخته ډېره شوې ده.

د بشري حقونو نړۍوالو ادارو په هېوادونو او مرستندویه ټولنو غږ کړی چې له افغانانو سره دې خپلو بشري مرستو ته دوام ورکړي، څو په دغه هېواد کې د لوږې مخنېوی وشي.

طالبان وايي، دواړو لوریو «له ریل پټلۍ سره د چابهار نښلولو» او د افغانستان او ایران ترمنځ د سوداګریزو خنډونو پر لرې کولو خبرې وکړې.

د طالبانو د خبرپاڼې پر بنسټ، د صنعت او سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي او علي‌رضا بیکدلي «د لارې د نقشې د لاسلیکولو، په افغانستان کې د پانګونې د باور رامنځته کولو، د ترانزیټي لګښتونو د کمولو او له ریل پټلۍ سره د چابهار د نښلولو، د ګمرکي تعرفو او بانکدارۍ په اړه» خبرې وکړي.

دواړو لوریو د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ د زیاتوالي پر وړاندې د پرتو خنډونو پر لرې کولو او د لا زیاتو غونډو پر جوړولو ټینګار وکړ.

ایران د طالبانو لومړنی اقتصادي ملګری دی. د دغه هیواد چارواکي وايي، د افغانستان او ایران ترمنځ د سوداګریزو اړیکو حجم په کال کې څلور میلیاردهډالرو ته رسېدلی دی.

د منځنۍ اسیا هېوادونو او چین سره هم د افغانستان اقتصادي اړیکې زیاتې شوې دي. خو د افغانستان او پاکستان د سوداګرۍ ګډه خونه وايي چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سوداګرۍ کچه له ۲.۵ میلیاردهډالرو څخه ۷۰۰ ملیون ډالرو ته راټیټه شوې ده.

محمد صادق ویلي چې په دغه ناسته کې یې د افغانستان په روانو حالاتو،‌ د بشري مرستو په اړتیاوو او همدا راز د نړۍوالې ټولنې پر هڅو خبرې کړې دي.

د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د سیاسي استازولۍ مشره اسلام اباد ته د «مسلمانو هېوادونو کې د نجونو زده کړو» په تړاو جوړ شوي دوه ورځني کنفرانس کې د ګډون په موخه ورغلې؛ خو طالبانو د پاکسان له بلنې سره سره هم په دغه غونډه کې ګډون نه دی کړی.

د مسلمانو هېوادونو د ټولنې مشر محمد عبدالکریم عیسی په اسلام اباد کې د یادې دوه ورځنۍ غونډې په لړ کې خبریالانو ته ویلي چې ځینو د اسلام په نوم نجونې له زده کړو راګرځولې دي او دا په اسلامي شریعت کې هېڅ ډول بنسټ نه لري.

په اسلام اباد کې جوړ شوی دوه ورځنی کنفرانس به نن یکشنبه د (مرغومې ۲۳مه) په ځايي وخت مازیګر ناوخته پای ته ورسېږي او د نوبل جایزې ګټونکې پښتنه ملاله یوسفزۍ به هم د خپلې ژمنې له مخې د افغان نجونو د زده کړو په ننګه ورته ځانګړې وینا وکړي.

د طالبانو د عامې روغتیا وزارت په یوې خبرپاڼه کې راغلي، چې په دې کتنه کې د هېوادونو په کچه د درملو اخیستنې، دوه اړخیزې همکارۍ او د روغتیایي پرسونل د ظرفیټ لوړولو په اړه خبرې شوي دي.

خبرپانه زیاتوي، چې نور جلال جلالي په دې کتنه کې وویل: «موږ د معیاري روغتیايي خدمتونو لپاره، با کیفیته درملو او طبي تجهیزاتو ته اړتیا لرو، چې د دوه اړخیزو ښو اړیکو پر اساس کولای شو په دې برخه کې لا پر مخ ولاړ شو.»

تر دې وړاندې د ۱۴۰۳ کال د تلې په میاشت کې د روغتیا نړۍوال سازمان اعلان وکړ، چې د افغانستان ۱۶۶ روغتیايي مرکزونو ته یې د ۱،۴ میلیونه ډالرو په ارزښت ۱۱۴ ټُنه درمل او روغتیايي کیټونه ورکړي دي.
له دې وروسته د طالبانو د ریاست الوزرا اداري مرستیال بیا څه موده مخکې د روغتیا د نړۍوال سازمان له پلاوي سره په کتنه کې د نړۍوالو ادارو له خوا په افغانستان کې د تاریخ تېرو درملو په وېشلو اندېښنه څرګنده کړې وه.
حنفي ویلي و، چې د دغو درملو وېشل د نړۍوالو ادارو اعتبار ته زیان رسوي.
له دې سره د روغتیا د نړۍوال سازمان د ختیځې مدیترانې سیمې مشر ویلي و، چې په افغانستان کې به د تاریخ تېر درملو د وېشلو موضوع وڅېړي، خو تر دې مهاله په دې اړه تازه څه نه دي خپاره شوي.

دا په داسې حال کې ده، چې په افغانستان کې هر کال د یو میلیارد ډالرو په اندازه دوا مصرفیږي طالب چارواکي وایي، چې که افغانستان په دې برخه کې خپله تولیدات ولري دا اندازه پیسې به په هېواد کې دوران شي.

د نورستان لپاره د طالبانو د امنیې قوماندانۍ ویاند غلام رحمان حیدري وایي، پېښه هغه وخت رامنځته شوه چې یو ډاټسن ډوله موتر له سړک څخه واوښت او یږې کندې ته ولوېد.

حیدري زیاته کړه: «د دې پېښې په پایله کې دوه ښځې ځای پر ځای مړې شوې او دوه تنه ټپیان شوي دي.
ټپیان د درملنې لپاره د کامدېش روغتیایي مرکز ته لېږدول شوي دي.»

د طالبانو تر کنټرول لاندې باختر اژانس د ځایي مسوولینو له قوله خبر ورکړی، چې خراب سړکونه د دې ډول ترافیکي پېښو یو له اساسي لاملونو څخه ګڼل کېږي.

دا په داسې حال کې ده، چې څو ورځې مخکې، د کابل - کندهار پر لویه لاره د غزني ولایت په اب بند ولسوالۍ کې په یوې ترافیکي پېښه کې پنځه کسان مړه شول.

تر دې مخکې، په غزني ولایت کې د طالبانو امنیه قومندانۍ په دغه ولایت کې د دوو ترافیکي پېښو خبر ورکړی و، چې یوې پېښه کې یو کس مړ شوی و او په بله پېښه کې بیا چاته زیان نه و اوښتی.

واک ته د طالبانو له رسېدو راهیسې په افغانستان کې په ترافیکي پېښو کې د تلفاتو شمېرې لوړې شوې دي او هره ورځ وخت ناوخت د افغانستان په بېلابېلو ولایتونو کې د ترافیکي پېښو د تلفاتو شمېرې خپرېږي.