په بلخ کې د طالبانو والي د اختر د لمانځه له ادا کولو وروسته په خپله وینا کې ویلي، چې د «نظام» د تخریب اجازه چاته نه ورکوي. یوسف وفا زیاتوي: «هغه څوک چې نظام په لاس تخریبوي او که څوک یې په ژبه او که څوک یې په فکري جګړه تخریبوي اجازه نه ورکوو.»
یوسف وفا وايي چې د دوی اوسنی نظام د وینو په زور راغلی او چاته یې د تخریب اجازه نه ورکوي.
په بلخ کې د طالبانو والي یوسف وفا چې ملا هبت الله له نژدې کسانو شمېرل کېږي.
نوموړي د تېر کب په ۶مه د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت له سیاسي مرستیال شیر محمد عباس ستانکزي د طالبانو سترې محکمې ته شکایت کړی و، چې ولې یې د دې ډلې پر مشر هبت الله اخوندزاده نیوکه کړې ده.
د یوسف وفا له دفتر د سلواغې په لومړۍ نېټه د طالبانو سترې محکمې ته د لېږل شوي رسمي لیک له مخې، د بلخ والي غوښتنه کړې چې ستانکزی د طالبانو د مشر د "بې احترامۍ" په تور محاکمه شي.
د طالبانو مشر د کندهار په عیدګاه جومات کې د خپلې اختریزې وینا پر مهال وویل، چې خلک دې د نوموړي اطات وکړي او د هغه ټول صادریدونکي حکمونه دې ومني. نوموړی وايي، نړیوال خلک هڅوي، چې د ملا هبت الله اطاعت ونه کړي، خو د ده په خبره، که اطاعت یې ونه شي، «خلک به په جنګ اخته شي.»
هبت الله اخوندزاده د کندهار ښار په عیدګاه جومات کې د کمکي اختر دوینا په یوه برخه کې د مخالفتونو په له منځه وړلو او له نوموړي په اطاعت کولو باندې ټینګار وکړ.
هبت الله اخوندزاده وویل، چې زما اطاعت وکړئ، اختلافونه به ختم شي.
د طالبانو مشر په خپله وینا کې وايي:«دا اطاعت کوئ، دا اطاعت د مسلماني یو حکم دی. که تاسو ماته د امام په سترګه ګورئ که نه ګورئ، زه وایمه اول خو وګورئ خو غاړې به مو خلاصې شي، ځکه پر مسلمانانو باندې فرض ده، چې یو امام به دروي، یو مشر به دروي ، د هغه تر شا به دریږي تر څو د دوی اخلافات ختم شي او جامعه یې منظمه شي. اوس خو دا دی دا جامعه جوړه ده، مشر لري، دا نظم را جوړ دی.»
همدارنګه ښاغلی هبت الله زیاتوي:« اوس د مسلمانانو د مشر که یو حکم وکړي اطاعت یې وکړئ، ځکه که اطاعت ونه کړئ، یو یوې خواته ولاړ شئ او بل بلې خواته ولاړ شئ اخیر به په جنګو اخته کیږئ لکه دا مخکې چې و.»
که څه هم نوموړي خپلو خبرو کې د خپل حکومت چارواکو ته اشاره ونه کړه، خو د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت مرستیال عباس ستانکزی له دوو میاشتو ډېر وخت کېږي چې په دوبۍ کې دی.
د دې ډلې د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني هم نږدې همدومره وخت خپل دفتر ته نه دی تللی او لامل یې هم د ښاغلي اخوندزاده له پالیسۍ سره مخالفت ښودل کېږي.
له هبت الله اخوندزاده سره د دغو طالب چارواکو مخالفت هم د نجونو او ښځو د زدکړو او کار باندې د بندیز له امله بلل کېږي، چې د ولس او طالبانو ترمنځ یې واټن زیات کړی دی.
خو ملا هبت الله اخوندزاده په خپله وینا کې وویل، چې نړيوال خلک هڅوي چې د نوموړي اطاعت ونه کړي.
هبت الله تر خپل لاس لاندې کسانو ترڅنګ په ټولو کسانو ږغ کوي، چې د هغه د ټولو صادریدونکو حکونو اطاعت وکړي.
نوموړي وویل:«اطاعت کوئ، چې حکم صادر شو تر شا یې دریږئ،، علما هم دریږئ، عام خلک هم دریږئ، مجاهدین هم دریږئ قدر یې کوی، دا ستاسو د اتفاق د وحدت، د دې نظم لپاره یو مهم رکن دی. اطاعت کوئ.»
هغه په خپلو خبرو کې زیاته کړه، چې که کوم حکم یې ناروا وي، خلک دې یې نه مني: «هیڅ اطاعت مه کوئ. خو که یو حکم له شریعت څخه مخالف نه وي نو بیا چې یو یو څه وايي، بل بل څه وايي، اختلاف کوي او دا دنیا کوښښ کوي، چې د مشر اطاعت مه کوئ. دا مشر مو غطلت سړی دی، نو ګټه یې چاته رسیږي، کفارو ته رسیږي.»
خو د ښځو په برخه کې د نوموړي ډېری داسې حکمونه دي چې د نورې اسلامي نړۍ عالمان یې له اسلام سره ټکر کې بولي.
همدارنګه د طالبانو مشر په خپلو خبرو کې د تېر په څېر پر یوالي هم ټینګار وکړ او ویې ویل: «له انتقام اخیستلو او قومي کولو تېر شئ عفوه وکړئ. انتقام مه اخلئ، قومي مه کوئ، عفوه سره وکړئ. شخصي او ټولنیز اختلاففونه پریږدئ، اختلافونه مه قوی بیا به مو قوت له منځه ولاړ شي.»
که څه هم د طالبانو تر واکمنېدو مخکې هبت الله اخونزاده ټولبښنه اعلان کړه، خو تر اوسه هم د دې ډلې له خوا د پخواني حکومت ماموران په تېره د امنیتي ادارو غړي، بندي، شکنجه او ان وژل کېږي.
وروستۍ بېلګه یې هم د کورنیو چارو وزارت یو افسر حسن جبارخېل دی چې تېره اونۍ د کابل په شکر دره کې ووژل شو.
ډګرمن حسن جبارخېل نږدې لس ورځې وړاندې د کابل ښار په کلوله پشته کې له خپل کور اېستل شوی و او مړی یې شکردره کې وموندل شو.
په افغانستان کې د پرځېدلي جمهوري نظام د ولسمشر مرستیال عبدالرشید دوستم د کوچني اختر په مناسبت په خپل پیغام کې ویلي، چې ژمنه کوي «یو پرېکنده او برخلیک ټاکونکی بدلون» راروان دی.
ښاغلي دوستم په افغانستان کې طالبان د ټولو بدمرغیو، شخړو او بې عدالتیو مسوول وبلل او ویې ویل، چې دغه ډله «نن د ولس په وړاندې درېدلې ده او زه باور لرم، چې ژر تر ژره به د دې ټولو بدبختیو ځواب ووایي».
هغه په ورته وخت کې د افغانستان اوسنی وضعیت «حساس او پېچلی» وباله او زیاته کړې یې ده، چې «زموږ د ولس په برخلیک، پټې لوبې او سیاسي کشالې روانې دي.»
جنرال عبدالرشید دوستم وویل:« موږ په ډېر حساس او پېچلي سیاسي وضعیت کې یو، له تاسو غوښتنه کوم چې په داسې حالت کې په پیاوړي او ټینګ باور سره خپل یووالی او پیوستون وساتئ. د لوی خدای په مرسته زموږ د ملت او هېواد د ژغورنې هڅې روانې دي او ژمنه کوم، چې د یو پرېکنده بدلون په لور روان یو او موږ به دغه ستونزې په بریالیتوب سره له منځه یوسو.»
نوموړي ټینګار وکړ:« تاسو ډاډه اوسئ، چې دننه او بهر سیاسي وضعیت به زموږ د خلکو په ګټه وي.»
د پرځېدلي جمهوري نظام د بهرنیو چارو وزیر محمد حنیف اتمر د کمکي اختر په مناسبت په خپل پېغام کې ټینګار کړی، چې طالبان باید د افغانانو د برخلیک په تړاو مسوولانه چلند وکړي.
د یکشنبې په ورځ د (وري ۱۰مه) هغه پر اېکس پاڼه په لیکلي پېغام کې ټینګار کړی، چې طالبان باید د خپلو لنډ مهالو سیاسي ګټو او اېډیالوژیو لپاره ملي ګټې له ګواښ سره مخ نه کړي.
هغه له نړۍوالې ټولنې او اسلامي هېوادونو غوښتي، څو له طالبانو څخه د دوی د برحقه غوښتنو په تړاو ورسره غږ یو کړي.
نوموړي زیاته کړې، افغانان نږدې څلور کاله کېږي په داسې حالت کې اخترونه نمانځي چې د نجونو پر مخ د ښوونځیو او پوهنځیو دروازې تړلې دي.
د محمد حنیف اتمر په وینا، افغانان د یوه داسې نظام لپاره مبارزه کوي چې تر سیورې لاندې یې د نجونو او ښځو حقونه خوندي وي.
د پرځېدلي جمهوریت یو شمېر نورو چارواکو هم د اختر به مناسبت پېغامونو کې پر طالبانو نیوکې کړې، چې په هېواد کې یې د سختو بندیزونو او محدودیتونو له کبله افغانان له سختو کړاوونو سره مخ کړي دي.
له دې سره، سره د طالبانو لوړپوړو غړو د اختر د لمانځه د مراسمو پر مهال له نړۍوالو غوښتي؛ څو ورسره مثبت تعامل ته غاړه کېږدي.
طالبانو په خپلو اختریزو پېغامونو کې ټینګار کړی، چې د ګاونډیانو په ګډون د نړۍ له ټولو هېوادونو سره ښو اړیکو ته ژمن دي او د هېڅ هېواد په کورنیو چارو کې لاسوهنه نه کوي.
بل خوا افغان نجونې اختر په داسې حالت کې نمانځي، چې د طالبانو له لوري پرې د زدهکړو بندیزونه لا هم دوام لري او د زدهکړو بیا پیلېدو لپاره کوم څرک نه ګوري.
په سږني اختر کې د تېر په څېر افغانان بیا هم د لوږې او فقر له جدي ګواښ سره مخ دي.
د بې روزګارۍ له امله سږ کال هم په هېواد کې د اختر خوشحالۍ او تابیاوې پېکه ښکاري.
د طالبانو د ریاست الوزرا اداري مرستیال عبدالسلام حنفي په ارګ کې د کمکي اختر د لمانځه مراسمو پر مهال اندېښنه څرګنده کړې، چې ګاونډي هېوادونو د ټولو اسلامي او نړۍوالو اصولو خلاف افغان کډوال په زوره له خپلو هېوادونو باسي.
هغه د یکشنبې په ورځ د (وري ۱۰مه) له ګاونډیو هېوادونو غوښتي، چې د افغان کډوالو له جبري ستنولو دې ډډه وکړي.
هغه له افغانانو غوښتي، چې د دغو کډوالو د اېستل کېدو په صورت کې دې له دوی سره په هېواد کې ځانګړې مرستې وکړي.
د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال په بهر کې له مېشتو افغانانو غوښتي، چې بېرته خپل هېواد ته وګرځي او له دوی څخه دې هېڅ ډول وېره یا اندېښنه نه کوي.
د طالبانو دغه لوړپوړی غړي داسې مهال دغه خبرې کوي، چې دوی په هېواد کې پر ټولو سیاسي شخصیتونو او ګوندونو د هر ډول فعالیت بندیزونه لګولي دي.
د همدغو بندیزونو له کبله یو شمېر سیاستوال او پخواني حکومتي چارواکي اړ شوي؛ څو د طالبانو له وېرې هېواد پرېږدي.
عبدالسلام حنفي وايي، له ټولو هېوادونو سره د اسلامي شریعت په چوکاټ کې د ښو اړیکو غوښتونکي دي او نړۍ باید له طالبانو سره د ښو اړیکو لرلو لپاره لاس په کار شي.
هغه زیاته کړې، چې چمتو دي، څو له نړۍوالو سره د تعامل مېز ته کېني او ورسره ښې اړیکې رامنځته کړي.
په ارګ کې نن یکشنبه د کمکي اختر د لمانځه پر مهال ټولو لوړپوړو طالب چارواکو په خپلو ویناوو کې له نړۍوالو سره پر تعامل ټینګار کړی او له نړۍوالو یې غوښتي دي؛ څو له دوی سره د اړیکو رغولو په برخه کې ګامونه پورته کړي.
د طالبانو رییس الوزرا او د هغه اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر هم پر مثبت تعامل ټینګار کړی دی.
بل خوا په کندهار کې د ملا هبت الله په امامت د اختر لمونځ هم شوی دی.
د هغه ویاند ذبیح الله مجاهد ویلي، چې د کندهار په عیدګاه جومات کې زرګونه کسان د طالبانو مشر پسې په کتارونو کې درېدلي وو.
د طالبانو رییس الوزرا د کمکي اختر په مناسبت په یوه پېغام کې ویلي، دوی له نړۍوالو او ګاونډیو هېوادونو غواړي چې پر دوی د بندیزونو او فشارونو پر ځای دې ورسره مثبت تعامل ته را وړاندې شي.
د یکشنبې په ورځ د (وري ۱۰مه) که څه هم د طالبانو رییس الوزرا ملا محمد حسن اخوند په ارګ کې د لمانځه مراسمو ته نه و ورغلی؛ خو د هغه له لوري استول شوی پېغام پکې واورول شو.
د طالبانو رییس الوزرا په خپل پېغام کې ګاونډیانو، د سیمې هېوادونو او نړۍوالې ټولنې ته ډاډ ورکړی، چې طالبان د هېڅ چا په کورنیو مسلو کې لاسوهنه نه کوي.
ملا حسن اخوند زیاته کړې، چې دوی ټولو هېوادونو سره د ښه نیت له مخې د اړیکو غوښتونکي دي؛ خو نړۍ هم باید د فشارونو او بندیزونو پر ځای له دوی سره د مثبت تعامل لپاره اقدام وکړي.
د هغه په خبره، د متقابل درناوي له مخې له هر چا سره د اړیکو غوښتونکي دي او باید ورته ستونزې پېښې نه کړای شي.
د طالبانو رییس الوزرا همدا راز د ګاونډیو هېوادنو په ګډون له ټولو هغو هېوادونو چې افغانان پکې مېشت دي غوښتنه کړې، چې د کډوالو له جبري اېستنې دې ډډه وکړي.
طالبان دغه څرګندونې داسې مهال کوي، چې پاکستان او ایران په لویه کچه د افغان کډوالو اېستل کېدو ته چمتووالی نیولی دی.
پاکستان (د مارچ تر ۳۱مې نېټې) افغان کډوالو ته وخت ورکړی؛ څو له دغه هېواده ووځي او که داسې ونکړي له یادې نېټې وروسته به یې په زوره د اېستل کېدو لپاره د پولیسو چاڼيز عملیات هم پیل شي.
لا له وړاندې د پلازمېنې اسلام اباد په ګډون په بېلابېلو ښارونو کې د افغان کډوالو د جبري اېستل کېدو عملیات پیل شوي دي.
په داسې حال کې چې په هېواد کې ورځ تر بلې د وزګارتیا کچه مخ په ډېریدو ده؛ ملا حسن اخوند په خپل پېغام کې زیاتوي، چې روان کال به د لویو پروژو په پلي کېدو سره به ځوانانو ته کاري اسانتیاوې برابرې کړي.
نوموړی ډاډ ورکوي، چې د پانګونې جذب، د اوبو تنظیم، د کرنیز سکټور ودې او د زدهکړو په برخه کې به روان کال کوټلي ګامونه پورته کړي.
د طالبانو رییس الوزرا داسې مهال دغه څرګندونې کوي، چې ملګرو ملتونو په وار وار اندېښنه ښوولې چې په افغانستان کې د خلکو اقتصادي وضعیت مخ په خرابېدو دی او افغانان اوس مهال د لوږې له ناورین سره مخ دي.
د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر هم د اختر د لمانځه پر مهال په خپله وینا کې نړۍوالو ته پېغام ورکړی، چې له دوی سره دې تعامل ته لارې چارې برابرې کړي.
طالبان که څه هم د ګاونډیو هېوادونو په ګډون له ځینو اروپايي هېوادونو سره هم تعامل لري؛ خو لا تر اوسه پورې د خپلو سختدریځه بندیزونو له کبله هېڅ هېواد هم په رسمیت نه دي پېژندلي او پر دغه ډلې ګڼ بندیزونه لا هم پر خپل ځای پاتې دي.