مکرون اروپایي شرکتونو ته ویلي، چې په امریکا کې پانګونه بنده کړئ

هند چې په دې وروستیو کې یې له طالبانو سره سیاسي اړیکې څه ناڅه ښې شوې، وردان سېنګ د دغه هېواد پارلمان ته په لیکلي ځواب کې د یادې ډلې په پرتله پر پاکستان ډېرې نیوکې کړې دي.

نوموړي د پارلمان په ځواب کې لیکلي: «هغه بې‌رحمه اقدامات چې په پاکستان کې د اقلیتونو په حق کې ترسره کېږي، ځورول، ګواښونه، جبري ودونه، شدید تبعیض او د مذهبي زغمنه‌لرل دي.»

د وردان سېنګ په ځواب کې د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان سیکانو ځورولو او ربړولو څرنګ‌والي ته هېڅ اشاره نه ده شوې.

دا په داسې حال کې ده چې بشري حقونو سازمانونه او د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د بشري حقونو اړوند په خپلو کلنيو راپورونو کې په تفصیل سره پر دې موضوع بحث کړی دی.

د یادونې ده چې د طالبانو په لاس د کابل له پرځېدو وروسته د هند حکومت د سیکانو پر وړاندې د دغې ډلې له ناوړه چلنده د وېرې له امله۷۴ افغان سیکان د ایر انډیا او پوځي الوتکو په مرسته له افغانستانه اېستلي وو.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت تېرکال په خپل راپور کې د طالبانو تر کنټرول لاندې افغاستان کې د سیکانو او هندوانو د نفوس کمېدو ته اشارې کړې وه.

په راپور کې راغلي چې سیکان او هندوان په افغانستان کې د خپل خوندي‌توب په تړاو اندېښمن دي او د شکنجې له ګواښه محاکمې ته د شکایت په صورت کې وېره لري.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویلي چې پر افغانستان د طالبانو له واکمنېدو وروسته، له ۹۰۰ څخه ډېر سیکان او هندوان له دغه هېواده وتلي او یوازې شپږ سیکان او هندوان د خپلو مذهبي مقدساتو د خوندي‌توب لپاره په افغانستان کې پاتې شوي دي.

نوموړي د پنجشنبې په ورځ (د اپرېل ۳مه) زیاته کړې چې د ناټو غړي هېوادونه باید د ټاکل شوې دوه سلنې پر ځای د خپلو ناخالصو داخلي تولیداتو پنځه سلنه د پوځي بودیجې لپاره ولګوي.

نوموړي په بروکسل کې د اروپايي هېوادونو د بهرنیو چارو له وزیرانو سره د لیدنې ترڅنګ خبریالانو ته زیاته کړې: «امریکا په ناټو حضور لري. متحده‌ایالات د تل په څېر په ناټو کې فعال دی.»

روبيو د اروپا په تړاو د متحده‌ایالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ د سیاست په تړاو زیاته کړې: «هغه د ناټو مخالف نه دی. ښاغلی ټرمپ د داسې ناټو مخالف دی چې غړي یې د دغه تړون په چوکاټ کې له دوی څخه د تمې وړ مکلفیتونو د پوره‌کېدو لپاره لازم ظرفیت نه‌لري.»

د امریکا ولسمشر تر دې وړاندې ویلي، دغه هېواد حاضر نه دی چې د ناټو په چوکاټ کې د مالي او پوځي مکلفیتونو اضافه بار پر خپلو اوږو واخلي او د دغه اېتلاف غړي باید د خپلو ناخالصو داخلي تولیداتو ۵ سلنه د دفاعي چارو لپاره ولګوي.

واشنګټن نوي دولت همداراز په روښانه ډول اروپایي هېوادونو ته ویلي چې نور نه‌شي کولای د اروپا امنیت خپل اصلي لومړیتوب وګڼي او دې څرګندونې په اروپایي پلازمېنو کې داسې برداشت رامنځته کړی چې دوی باید له امریکا څخه جلا د ګواښونو پر وړاندې د خپلې دفاع په اړه غور وکړي.

د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزارت په یوه بیان کې ویلي دي: «د سعودي عربستان د بهرنیو چارو وزارت د اسراییل هغه بریدونه چې په سوریه کې یې پنځه بېلابېلې سیمې په نښه کړې او په ترڅ کې یې لسګونه ملکي او نظامي کسان وژل شوي دي، په سختو ټکو غندي. د سعودي عربستان سلطنت یو ځل بیا د اسراییلي نیواکګرو چارواکو هغه هڅې په کلکه ردوي چې د نړۍوالو قوانینو څخه د سرغړونې له لارې د سوریې او سیمې امنیت او ثبات له ګواښ سره مخ کوي.»

په اعلامیه کې له نړۍوالې ټولنې هم غوښتل شوي چې په سوریه او سیمه کې د اسراییل د روانو سرغړونو پر وړاندې ودرېږي.

د سوریې لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړي استازي هم د پنجشنبې په ورځ په دغه هېواد کې د اسراییل پراخ بریدونه وغندل او خبرداری یې ورکړ، چې دوی په یوه حساس وخت کې سوریه بې ثباته کوي.

ګیر پیډرسن په یوه بیان کې وویل: "په سوریه کې د اسراییل له خوا تکراري او ګړندی نظامي زیاتوالی او هوایي بریدونه چې د راپور له مخې د ملکي تلفاتو لامل شوي په کلکه غندي."

نوموړی زیاتوي: "دا ډول کړنې د خپل ځان او سیمې سره په سوله کې د یوې نوې سوریې د جوړولو هڅې زیانمنوي او سوریه په حساس وخت کې بې ثباته کوي."

دا څرګندونې وروسته له هغې وشوې چې سوریې د پنجشنبې په ورځ اسراییل په دې تورن کړ، چې د بې ثباتۍ لپاره د وژونکي کمپاین پېل کولو وروسته د هوايي ډګر په ګډون پر پوځي اهدافو د بریدونو څپې او ځمکني برید ۱۳ کسان ووژل.

اسراییل ویلي، چې د سوریې په جنوب کې یې د عملیاتو پر مهال د وسله والو ډزو ته ځواب ورکړی او د سوریې ولسمشر احمد الشرع ته یې خبرداری ورکړی چې که امنیت یې له ګواښ سره مخ شي له سختو پایلو سره به مخ شي.

درې سرچینې، چې د ملګرو ملتونو د تحقیقاتو له بهیر سره نېغ په نېغه بلدې دي، رویټرز ته ویلي، چې خان د یوې ښځینه وکیلې پر وړاندې د جنسي ناوړه چلند د تورونو راپور ورکوونکي کارکوونکي تنزیل کړي دي.

پینځه سرچینې وایي چې خان، چې د بریتانیا وګړی دی، لږ تر لږه څلور کارکوونکي له خپلو دندو کوز کړي دي.

د خان وکیلانو په یوه لیکلې اعلامیه کې دا ټول تورونه رد کړي او ویلي یې دي چې نوموړی به له بهرنیو تحقیقاتو سره بشپړه او روښانه همکاري وکړي.

کارټر روک قانوني شرکت ویلي: « زموږ موکل (خان) د جنسي ناوړه چلند هیڅ ډول عمل نه دی کړی او نه یې هم د تورونو راپور ورکوونکو کارکوونکو ته زیان رسولی».

خان ویلي، دا تورونه د هغه پر دفتر د ناسمو تبلیغاتو یوه برخه ده.

د جرمونو نړیواله محکمه دا مهال د اسراییل د لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو او د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین پر ضد تحقیقات کوي.

محکمې د پوتین پر ضد په زور د اوکراین د ماشومانو ایستلو او د نتنیاهو پر ضد په غزه کې د جګړه ییزو جرمونو له امله د هغوی د نیولو امرونه صادر کړي دي.امریکا پر خان بندیزونه لګولي دي.

د ملګرو ملتونو د داخلي څارنې دفتر (OIOS) دا تحقیقات پر مخ وړي، خو خان لا تر اوسه نه دی پوښتل شوی.

د جرمونو نړیوالې محکمې او د ملګرو ملتونو د داخلي څارنې دفتر د دې تحقیقاتو په اړه له تبصرې کولو ډډه کړې ده.

د محکمې مسوولانو ویلي، تر هغو چې تحقیقات پای ته نه وي رسېدلي، نور معلومات نه شي شریکولی.

د جرمونو نړیواله محکمه دایمي محکمه ده، چې کولای شي د جګړه ییزو جرمونو، بشري ضد جرمونو، نسل وژنې او یرغلیزو جرمونو تورن کسان محاکمه کړي.

یاده محکمه ۱۲۵غړي لري، چې د اروپایي اتحادیې ټول هېوادونه، جاپان، بریتانیا، کاناډا او برازیل پکې شامل دي، خو امریکا، چین او روسیه یې غړي نه دي.

تازه هنګري هېواد هم له دې محکمې نه د وتلو اعلان کړی دی.

د جرمونو نړیوالې محکمې لوی څارنوال څه موده وړاندې له دې ادارې وغوښتل، چې د طالبانو د مشر هبت الله اخوندزاده او د دې ډلې د سترې محکمې قاضي القضات عبدالحکیم حقاني د نیولو امر صادر کړي.

د طالبانو بهرنيو چارو وزارت د جرمونو نړيوالې محکمې د لوی څارنوال غوښتنه سیاسي هڅول شوې موضوع وبلله او ویې ویل، چې دوی ته اعتبار نه لري.

د امریکا د پوځ جنرال کریستوفر کاوولي د پنجشنبې په ورځ وویل،چې که امریکا اوکراین ته د وسلو او استخباراتي معلوماتو چمتو کول بند کړي، دا به د کیېف لپاره ډېر زیانناک وي، که څه هم اوکراین هڅه کړې چې د وسلو د تأمین سرچینې پراخې کړي.

دغه څرګندونې داسې مهال دي، چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د سپینې ماڼۍ په دفتر کې د اوکراین له ولسمشر ولادیمیر زیلېنسکي سره له تاوتریخوالي ډک بحث وروسته په لنډمهاله توګه اوکراین ته د مرستو ځینې برخې وځنډولې.

رپوټ وايي، د دې ناندریزې ناستې پر مهال، د امریکا مرستیال ولسمشر د اوکراین د بشري ځواک له کمښت شکایت وکړ او ټرمپ زېلینسکي ته وویل، چې د امریکا له مرستې پرته ته د دې جګړې د پای ته رسولو وس نه لرې.