سارا اډمز: پاکستان کې د افغان کډوالو سره روان چلند د «اسلامي اصولو» خلاف دی
د امریکا متحده ایالاتو د مرکزي استخباراتو (سي ای اې) ادارې پخوانۍ مامورې سارا اډمز ویلي، چې په پاکستان کې د افغان کډوالو سره روان چلند د اسلامي اصولو خلاف دی.
د امریکا متحده ایالاتو د مرکزي استخباراتو (سي ای اې) ادارې پخوانۍ مامورې سارا اډمز ویلي، چې په پاکستان کې د افغان کډوالو سره روان چلند د اسلامي اصولو خلاف دی.
هغې پر اېکس پاڼه کاږلي:« زه یوه مسلمانه نه یم؛ خو فکر نه کوم، چې د افغان کډوالو سره روان چلند دې په اسلامي اصولو برابر وي.»
سارا اډمز زیاته کړې، دا یو غیرانساني عمل دی او که د پاکستان لپاره دا اړینه وي چې کډوال ستانه کړي؛ نو باید په عزت او د نړۍوالو قوانینو سره سم دې دغه چاره ترسره کړي.
مېزمن اډمز دغه څرګندونې داسې مهال کړې، چې تېره ورځ د «وایس پي کې» په نامه یوې رسنۍ د هغو افغان کډوالو په حواله خبر ورکړی، چې د پاکستان حکومت لهخوا د جبري ستنولو پروګرام په لړ کې تورخم ته رسېدلي؛ خو د پاکستاني پولیسو له چلند څخه شکایت کوي او وايي، چې دوی یې په بې عزتۍ اړ کړي چې کډې بار کړي.
بل خوا بیا طالبانو د پاکستان له حکومته غوښتي، چې باید افغان کډوال له دغه هېواده په زوره ستانه نهکړي.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت ویاند عبدالمطلب حقاني ویلي:« موږ له پاکستاني چارواکو سره په دې اړه ناستې کړې دي او لا هم ورسره په تماس کې یو. زموږ غوښتنه دا ده، چې دوی افغان کډوال باید په زوره ونه باسي؛ ځکه چې دغه جبري ستنول نه یوازې د نړۍوالو قوانینو خلاف دي، بلکې د اسلامي ارزښتونو او د ښه ګاونډیتوب اصولو خلاف دي.»
د پاکستان د دفاع وزیر خواجه محمد اصف تازه ویلي:« کله چې ستاسو په کور کې کوم پناه غوښتونکی ستاسو کور ته زنده باد نه وایي او ستاسو بېرغ ته سپکاوی کوي او د هغوی خپلوان ستاسو د ساتونکو وینه تویوي؛ باید بېرته خپل وطن ته ستانه شي.»
پاکستان د افغان کډوالو په جبري توګه د اېستلو مودې له پای ته رسېدو راپه دې خوا د ۶ زره ۷۰۰ افغانانو په ګډون ۹ سوه ۴۴ کورنۍ افغانستان ته په جبري توګه ستانه کړي دي.
په دغو کډوالو کې ۱۷۵۵ مېرمنې او له دوو زرو زیات ماشومان هم شامل دي.
سرچینې وایي، دا نښته د شنبې په ورځ، د وري۱۶مه، هغه مهال رامنځته شوه چې د طالبانو د دفاع وزارت د حمایوي لواء مرستیال جمالالدین حقجو پورې اړوند ځواکونه د خُستک دره کې د والیبال یوه لوبغالي ته ننوتل.
د معلوماتو له مخې، نښته د ایله کلي د یوې کورنۍ او د جمالالدین حقجو اړوند کسانو ترمنځ شوې او دغه کورنۍ طالبان په زورواکي تورنوي.
شمسالرحمان مشفق، چې د یادې کورنۍ غړی دی، وایي د جمالالدین اړوند کسان د بدخشان په بېلابېلو نظامي ادارو کې دندې لري، خو وخت ناوخت له وسلو سره خُستک ته راځي، خلک ځوروي او هلته هېڅ رسمي دنده نه لري.
مشفق وایي، د پنجشنبې په ورځ، د وري۱۴مه، هم دغه کسان خُستک ته ورغلي وو او له کورنۍ سرهیې شخړه کړې وه، خو شخړه پای ته رسېدلې وه. خو د شنبې په ورځ یې د والیبال پر میدان یرغل وکړ او له دلیل پرته یې پر ځایي خلکو، چې والیبالیې کاوه، ډزې وکړې.
په دې نښته کې د مشفق د کورنۍ څلور غړي، چې ورور، دوه د تره زامن او یوه د تره لور یې پکې دي، ټپیان شوي. همداراز، یو هلک او یوه نجلۍ چې عمرونه یې تر ۱۳-۱۵ کلونو دي، هم ژوبل شوي دي.
یوه وېډیو چې افغانستان انټرنشنل ته رسېدلې، ښيي چې یو ماشوم پر ملا لګېدلی او تر درملنې لاندې دی.
مشفق وایي، د طالبانو یو کس چې میدان ته ورننوتی و، «احتمالاً» د طالبانو د خپلمنځي ډزو له امله وژل شوی او بل تن ټپي شوی دی. نوموړی زیاتوي چې د دوی د کورنۍ غړي له وسله والو سره هیڅ تړاو نه لري، یوازې یې والیبال کاوه.
د طالبانو د بدخشان امنیه قوماندانۍ ویاند دغه پېښه تایید کړې، خو وایي دا نښته د «والیبال د لوبې پر سر شخړه» وه او له طالب ځواکونو سرهیې اړیکه رد کړې ده.
طالبان وایي چې شپږ کسانیې د «یو ځوان د وژنې» په تور نیولي دي خو سرچینې زیاتوي، له نښتې وروسته طالبانو له جرم ولسوالۍ څخه نور ځواکونه خُستک ته لېږلي او یو شمېر خلک یې نیولي دي.
مشفق وایي طالبانو د دوی د کورنۍ اته کسان نیولي، خو د جمالالدین حقجو تر ملاتړ لاندې څوک نه دي نیول شوي او لاهم په سیمه کې حضور لري.
د کورونو سوځول او د ټپیانو د انتقال مخنیوی
سرچینې وایي چې د حقجو اړوند زیات شمېر کسان له نښتې وروسته سیمې ته ورغلي، د لاسي بمونو په بریدونو یې د ولسي خلکو کورونه سوځولي.
مشفق وایي چې د دوی د کورنۍ څلور کورونه او یو موټر د طالبانو له خوا سوځول شوي. ده همداراز وویل چې خپله جمالالدین حقجو هم سیمې ته راغلی.
نورې سرچینې وایي، طالبانو د خُستک درې لارې تړلې دي او اجازه نه ورکوي چې ټپیان روغتون ته انتقال شي.
مشفق وایي چې د هغه د تره لور، چې شاوخوا ۱۵ کلنه ده، ټپي شوې، خو لا هم روغتون ته نه ده انتقال شوې.
ځايي خلک وایي چې د طالبانو د جرم ولسوالۍ قومانداني خپل ځواکونه سیمې ته استولي او خلکو ته اجازه نه ورکوي چې له خپلو کورونو ووځي.
په خوست کې د طالبانو ښاروالۍ نن یکشنبه د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره وویل چې خوست ښاروالۍ یاد ګام د ښاریانو د ذهنیت روښانه کولو، د اسلامي ارزښتونو د پیاوړتیا او منفي دودونو د مخنیوي په هدف ترسره کړی دی.
په دغه بنر کې د طالبانو د مشر ملا هبت الله د یوه فرمان «واده او په اړوندو امورو کې د رعایت وړ ټکي» لیکل شوي، چې که څوک په کومه نجلۍ یا ښځه هوايي ډزې وکړي او یا هم پېکی پرې کړي او یا څادر پرې واچوي په دې یا په بلې طریقي سره په جبري توګه هغه خپله ښځه وګڼي، دا غیر شرعي عمل او جرم دی.
دوی په دغو بنرونو کې په لیکلي ډول خبرداری ور کړی، چې داسې کسان دې د طالبانو محاکمو ته معرفي شي څو په سزا ورسیږي.
په بله ماده کې راغلي، هغه کوژده چې د شاهدانو په مخ کې عقد «ایجاب او قبول» پکې نه وي شوی، نکاح نه بلل کېږي.
خوست ښاروالۍ په خپله خبرپاڼه کې لیکلي چې له دې وړاندې ښاروالۍ د ښاري سیمو د ګذر وکیلانو، دیني علماوو او قومي مشرانو سره د یاد فرمان اړوند عامه پوهاوي یوه ستره ناسته هم کړې ده.
د طالبانو د خوست ښاروالۍ له ښاریانو غوښتي، چې د شرعي لارښوونو په رڼا کې د اصلاح بهیر او د یاد فرمان په تطبیق کې د خپل مسوولیت له مخې هر اړخیزه همکاري وکړي.