• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

طالبان: د اسلام‌کلا له لارې هره ورځ څه باندې ۳ زره افغان کډوال له ایرانه هېواد ته ستېږي

۲۰ وری ۱۴۰۴ - ۹ اپریل ۲۰۲۵، ۱۹:۰۱ GMT+۱تازه شوی: ۲۰ وری ۱۴۰۴ - ۹ اپریل ۲۰۲۵، ۲۱:۰۷ GMT+۱

د هرات ولایت په اسلام‌کلا بندر کې طالب چارواکي وایي، چې هره ورځ شاوخوا ۳ زره او ۵۰۰ افغان کډوال له ایرانه هېواد ته ستېږي.

د کډوالو ستونزو ته د رسیده ګۍ په برخه کې د طالبانو عالي کمېسیون ویلي، چې د سې شنبې په ورځ ۱۷۶ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۶۴۹ تنو ته رسېږي، د هرات د اسلام‌کلا له لارې او د ۱۲۸۰ مساپرو په ګډون ۶۲ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۲۶۹ تنو ته رسېږي، د نیمروز ولایت د ورېښمو له لارې له ایران څخه راستانه شوي دي.

د طالبانو تر واک لاندې ملي ټلویزیون سره په مرکه کې یو شمېر افغان کډوالو خپل هېواد ته د ستنیدو له امله خوښي څرګنده کړې.

دوی له نورو کډوالو هم غوښتي، چې بېرته هېواد ته ستانه شي.

دغو کډوالو له سوداګرو هم وغوښتل، چې خپل هېواد کې پانګونه وکړي او خلکو ته د کار زمینه برابره کړي.

تازه د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزیر مولوي کبیر له افغان کډوالو سره د ایران او پاکستان کړنې ظالمانه بللي دي.

عبدالکبیر د چهارشنبې په ورځ وویل، چې د افغان کډوالو پر وړاندې د اسلامي هېوادونو ظالمانه کړنې دردوونکې او د اندېښنې وړ دي.

هغه زیاته کړې، چې افغانان «د دین او اسلامي خاورې د ساتلو لپاره کډوالۍ ته اړ شوي.»

بل خوا د کډوالو ستونزو ته د رسېدګۍ په برخه کې د طالبانو عالي کمېسیون ویلي، چې تېره ورځ ۴۴ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۲۴۳ تنه وو، د کندهار د سپین بولدک او ۷۲۵ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۳۵۰۰ تنه وو، د ننګرهار د تورخم له لارې له پاکستان څخه راستنې شوې دي.

یاد کمېسیون ویلي، چې له ګاونډیو هېوادونو څخه راستانه شوي یو شمېر کډوال یې په لنډمهالو مېشت غالو کې ځای پرځای کړي او یو شمېر یې خپلو اصلي مېنو ته لېږلي دي.

پر همدغه مهال د طالبانو تر واک لاندې باختر اژانس په تورخم کې د عمري مېشت غالي د مسوول له قوله خبر ورکړی، چې له پاکستان څخه د راستنېدونکو کډوالو لپاره ۱۲ ټاکل شویو کمېټو د خوراکي توکو، روغتیا، ټرانسپورټ، مخابراتو، ثبت، اسنادو او پوهاوي برخو کې خپل خدمات ۲۴ ساعته کړي دي.

اېکسپرېس ټریبیون د پاکستان د کډوالۍ ادارې د رسمي اسنادو پر بنسټ راپور ورکړی، چې له دغه هېواد څخه د افغان کډوالو د جبري اېستلو د دویم پړاو له پیله او په تېره یوه اوونۍ کې (د وري له ۱۲ تر ۱۹ ) ۱۱۳۷۱ افغان کډوال په جبري ډول اېستل شوي دي.

ترویج لرونکی

د مولانا ادرېس ترور ته د منظور پشتین غبرګون: پښتانه دې خپل امنیت پخپله وساتي
۱

د مولانا ادرېس ترور ته د منظور پشتین غبرګون: پښتانه دې خپل امنیت پخپله وساتي

۲
تازه خبر

داعش- خراسان ډلې د مولانا محمد ادریس د وژنې مسوولیت ومانه

۳

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته

۴

د پاکستان پوځ: طالبانو د وسله‌والو ډلو په ملاتړ کې د افغانستان ملي ګټې له پامه غورځولي دي

۵

د کاناډا لومړی وزیر: د سپاه پاسداران هېڅ غړی به کاناډا ته پرېنښودل شي

•
•
•

نور کیسې

مولوي کبیر له افغان کډوالو سره د ایران او پاکستان کړنې ظالمانه وبللې

۲۰ وری ۱۴۰۴ - ۹ اپریل ۲۰۲۵، ۱۳:۱۵ GMT+۱

د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزیر مولوي عبدالکبیر وايي، چې د افغان کډوالو پر وړاندې د اسلامي هېوادونو ظالمانه کړنې دردوونکې او د اندېښنې وړ دي. نوموړي د خپلي ډلې د پېښور له کونسل سره په لیدنه کې ویلي، چې افغانان «د دین او اسلامي خاورې د ساتلو لپاره کډوالۍ ته اړ شوي.»

د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزیر مولوی عبدالکبیر د چار شنبې په ورځ په خپل دفتر کې له پاکستان څخه په جبري توګه د افغان کډوالو د ایستلو په تړاو په پېښور کې د طالبانو له کونسل حافظ محب الله سره کتلي.

محب الله د کډوالو طالب وزیر ته د ستونزو د راپور ورکولو ترڅنګ له پاکستان څخه د کډوالو ایستلو لړۍ نامناسبه او دردوونکې بللې او زیاته کړې یې ده، چې افغان کډوال تر ډيورنډ کرښې د رسېدو لپاره له سختو مالي زیانونو سره هم مخ دي.

مولوي کبیر په دې ناسته کې له افغان کډوالو سره ناسم چلند له اسلامي او نړیوالو اصولو سره په ټکر کې بللی او زياته کړې یې ده چې «افغانان د دین او اسلامي خاورې ساتلو لپاره مهاجرت ته اړ شوي خو د افغان کډوالو پر وړاندې د اسلامي هېوادونو ظالمانه کړنې دردوونکې او د اندېښنې وړ دي. »

هغه د اسلامي هېوادونو نومونه نه دي یاد کړي، خو ایران او پاکستان په دې وروستیو کې د افغانانو د شړلو څپه چټکه کړې ده.

کبير له ایران سره د کډوالو په برخه کې د پرمختګونو یادونه کړې او افغان کډوالو ته یې د مرستو پر جلب ټينګار کړی.

دا په داسې حال کې ده، چې پاکستان له تېرې یوې نیمې اونۍ راهیسې له دغه هېواده د بې اسناده او (اې سي سي) کارت لرونکو افغانانو د اېستلو لړۍ پیل کړې ده.

طالبان: له پاکستان نه خوشې شوي نږدې ۴۰ تنه افغان بندیان هېواد ته راستانه شول

۲۰ وری ۱۴۰۴ - ۹ اپریل ۲۰۲۵، ۰۸:۲۶ GMT+۱

د طالبانو د کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزارت وایي، له پاکستان څخه خوشې شوي لږ تر لږه ۳۹ تنه افغان بندیان هېواد ته راستانه شول. د پاکستان حکومت دا مهال د افغان کډوالو د ایستلو بهیر چټګ کړی دی.

د دغه وزارت له‌خوا په خپرې شوې خبرپاڼه کې راغلي، چې (د وري میاشتې په ۱۹مه نېټه) دغه ۳۹ تنه افغان بندیان د پاکستان له بندخونو خوشې شوي او بېرته افغانستان ته ستانه شوي دي.

د کندهار ولایت د سپین بولدک سرحدي امریت د معلوماتو له مخې، دغه کسان د پاکستان له بېلابېلو سیمو نیول شوي وو او د پنځو ورځو څخه تر یوې میاشتې پورې په بند کې وو.

که څه هم په خبرپاڼه کې د دغه کډوالو د نیول کېدو لاملپه اړه څه نه دي ویل شوي؛ خو دغه کسان ترډېره د اوسېدو قانوني اسنادو د نشتوالي له امله نیول کېږي.

خبرپاڼه زیاتوي، چې دغه کسان یې تر نوم لیکنې او بشري مرستو د ترلاسه کولو وروسته خپلو اصلي مېنو ته لېږدولي دي.
د دغه وزارت له‌خوا په یوې بلې خپرې شوې خبرپاڼه کې راغلي، چې د طالبانو د کډوالو او بېرته راستنېدونکو چارو وزارت مالي او اداري مرستیال د ننګرهار ولایت صفري نقطې او لنډمهالي پنډغالي څخه لیدنه وکړه.
دا په داسې حال کې ده، چې پاکستان له تېرې یوې نیمې اونۍ راهیسې له دغه هېواده د بې اسناده او (اې سي سي) کارت لرونکو د اېستلو لړۍ پیل کړې ده.
پر اېکس پاڼه په دغې خپرې شوې خبرپاڼه کې راغلي، دغه پلاوي د کډوالو ستونزې له نږدې ولیدلې او اړوندو مسوولینو ته یې اړینې لارښوونې وکړې، چې له پاکستان نه د جبري ستنېدونکو کډوالو لپاره اړین خدمتونه وړاندې کړي.

له بل پلوه د پښتونخوا په خیبر کې د کډوالو چارو سرچینو ویلي، چې تېره ورځ ۴۲۳۸ افغان کډوال د تورخم له لارې افغانستان ته ستانه کړل شول.

د سرچینې په خبره، د اپرېل له لومړۍ نیټې راهیسې ۱۵۶۰۹ بې اسناده افغان کډوال افغانستان ته ستانه کړل شوي.

پاکستان په تېره یوه اوونۍ کې څه باندې ۱۱ زره افغان کډوال په جبري توګه ستانه کړي دي

۲۰ وری ۱۴۰۴ - ۹ اپریل ۲۰۲۵، ۰۸:۲۰ GMT+۱

ایکسپریس ټریبیون د پاکستان د کډوالۍ ادارې د رسمي اسنادو پر بنسټ راپور ورکړی، چې له دغه هیواد څخه د افغان کډوالو د جبري ایستلو د دویم پړاو له پیله او په تېره یوه اوونۍ کې (د وري له ۱۲ تر ۱۹ ) ۱۱۳۷۱ افغان کډوال په جبري ډول ایستل شوي دي.

دغې پاکستانۍ ورځپاڼې ویلي، چې په دې موده کې د پښتونخوا د لنډي کوتل په سیمه کې د کډوالو د ستنولو پنډغالي ته ۲۲۴۲ کډوال په خپله خوښه د ستنېدو لپاره ورغلي دي.

د راپور له مخې، له دغو کډوالو یې ډیری د تورخم له لارې افغانستان ته ستانه شوي دي.

په راپور کې راغلي چې په تېره یوه اوونۍ کې نور ۱۴۲۷ افغان کډوال هم د پاکستان په بېلابېلو ښارونو کې نیول شوي او د ایستلو لپاره د تورخم ته لېږدول شوي دي.

د راپورونو له مخې، د ۲۰۲۳ کال د سپټمبر له ۱۷ څخه تر ۲۰۲۵ کال پورې شاوخوا ۴۶۹،۱۵۹ افغان کډوال، چې ۷۰،۴۹۴ کورنۍ وې، د تورخم له لارې افغانستان ته ستانه کړل شوي دي.

دا په داسې حال کې ده، چې په پاکستان کې پر افغان کډوالو جبر، توقیف او په جبري توګه ستنونه لا هم په شدت سره روانه ده، چې دا چاره د نړیوالو بشري حقونو سازمانو او د کډوالو بنسټونو له خوا د جدي غبرګون سره مخ شوې ده.

د یادولو وړه ده، چې څو ورځې وړاندې د پاکستان د دفاع وزیر خواجه اصف افغان کډوالو ته په اشارې سره وویل، هر هغه پاکستانی چې د کډوالو د بېرته ستنولو مخالف وي، «زموږ له دښمنانو سره یو ځای دی.»

خواجه اصف زیاته کړه، «کله چې ستاسو په کور کې کوم پناه غوښتونکی ستاسو کور ته زنده باد نه وایي، او ستاسو بېرغ ته سپکاوی کوي او د هغوی خپلوان ستاسو د ساتونکو وینه تویوي؛ باید بېرته خپل وطن ته ستانه شي.»

له بلې خوا طالبانو د پاکستان پر حکومت غږ کړی، چې د افغان کډوالو د جبري ایستلو بهیر دې ودروي او هغوی ته دې په خپله خوښه خپل هېواد ته د ستنېدو فرصت ورکړي.

د راولپېنډۍ په زندان کې د افغان ماشومانو د ژوند ترټولو بدې ورځې

۱۹ وری ۱۴۰۴ - ۸ اپریل ۲۰۲۵، ۲۰:۱۰ GMT+۱

په داسې حال کې چې د ماشومانو نیول او ځورول د دوی له حقونو سړغړونه بلل کېږي، تورخم ته راغلي یو شمېر افغان ماشومان له افغانستان انټرنشنل-پښتو سره په خبرو کې د پاکستاني پولیسو له ناوړه چلند شکایت کوي او وايي، دوی پرته له کومې ګناه نیول شوي او ان تر زندان رسېدلي دي.

د شاکر او سلمان په نومونو افغان ماشومان چې په دې وروستیو کې له خپلې کورنۍ سره یو ځای افغانستان ته ډيپورټ شوي، په خپلې مرکه کې زیاتوي چې دوی د پاکستان د راولپېڼدۍ پولیسو هغه مهال نیولي، چې د یوې روغتیايي ستونزې لپاره روغتون ته تلل.

ورته مهال، د یادو ماشومانو پلار سعید وایي چې مشر زوی یې په ګرمو اوبو سوځېدلی و او بل یې د هغه د درملنې لپاره روغتون ته ورسره لاړ، خو په وینا یې د پنجاب پولیسو د ده دواړه زامن ونیول.

سعید په دې تړاو وايي. «موږ یوازې روغتون ته روان وو، هېڅ کومه ناقانونه ستونزه مو نه درلوده، خو بیا هم زموږ ماشومان ونیول شول.»

سلمان او شاکر چې د پاکستاني پولیسو د ناوړه چلند له امله سخت ځورېدلي، وايي دا یې د ژوند تر ټولو بدې او سختې ورځې دي.

هغوی له افغانستان انټرنشنل-پښتو سره په مرکه کې وویل: «مونږ ډېر وډار شوو او ویل مو چې ښايي بیا هېڅکله له خپل مور او پلار سره ونه ګورو. دا مو د ژوند تر ټولو سختې او بدې ورځې وې.»

په پاکستان کې د بشري او ماشومانو حقونو یو شمېر فعالانو له افغان ماشومانو سره د پاکستان د امنیتي ځواکونو ناوړه چلند غندي او دا د هغوی له حقونو سرغرونه بولي.

دوی پر دې ټینګار کوي، چې په داسې شرایطو کې باید د ماشومانو وضعیت ته ځانګړې پاملرنه وشي څو هغوی له کړاوونو او ځورونو څخه خوندي پاتې شي.

د یادونې ده، چې دا په پاکستان کې له افغان کډوالو ماشومانو د ناوړه چلند کومه نوې پېښه نه ده، بلکې ورهاخوا ګڼ شمېر ماشومان دي چې په دغه هېواد کې پر شاقه او سختو کارونو بوخت دي.

دا په داسې حال کې ده، چې د پاکستان امنیتي ځوکونو د دغه هېواد په ګوټ ګوټ کې د روانې اپرېل میاشتې په سر کې د اې‌سي‌سي کارټ‌لرونکو او نورو بې‌اسنادو افغان کډوالو د نیولو عملیات پیل کړي او تر دې دمه یې زرګونه افغان کډوال افغانستان ته ډيپورټ کړي دي.

پاکستان او د افغان کډوالو جبري ایستل؛ له ۶ نړۍوالو قوانینو او اصولو ښکاره سرغړونه

۱۹ وری ۱۴۰۴ - ۸ اپریل ۲۰۲۵، ۱۳:۵۱ GMT+۱
•
محبوب‌ شاه محبوب

په وروستیو کې پاکستان د افغان کډوالو پر وړاندې خپل دریځ سخت کړی او اعلان یې کړی چې له دغه هېواده به ټول هغه افغان کډوال وباسي چې اسناد نه لري او یا هم د کډوالۍ ځانګړي کارتونه لري. په دې کار سره پاکستان شپږ نړۍوال قوانین، اعلامیې او کنوانسیونونه نقض کوي.

د ملګرو ملتونو کارپوهانو د تېرې جمعې په ورځ د پاکستان پر حکومت غږ کړی چې د یوه ګاونډي هېواد په توګه خپل مهم رول ته دوام ورکړي.

کارپوهانو وویل: "په پاکستان کې میلیونونه افغانان د خپل اصلي خوندیتوب اندیښنو په پام کې نیولو پرته افغانستان ته د بیرته ستنیدو له ګواښ سره مخ دي."

په دغه ګواښ کې د جنسیت پر بنسټ تاوتریخوالی، د ښځو او نجونو د حقونو سیستماتیک تخریب، د بشري حقونو د نړۍوال قانون او د کډوالو د قانون څخه سرغړونه او د یونسیار سره د بېرته ستنولو مشورې نه کول شامل دي.

د ملګرو ملتونو دغه کارپوهانو د جنسیت او متقابلو اغیزو په اړه ځانګړې اندیښنه څرګنده کړې.

دا جبري ایستل نه یوازې بشري ناورین رامنځته کوي، بلکې دا هغه عمل دی چې د پاکستان له خوا د بېلابېلو نړۍوالو اصولو، اعلامیو، کنوانسیونونو او تړونونو ښکاره سرغړونه ګڼل کېږي.

۱. د ۱۹۵۱م کال د کډوالو کنوانسیون او د ۱۹۶۷م کال الحاقي پروتوکول

که څه هم پاکستان د ۱۹۵۱م کال د کډوالو د کنوانسیون غړی نه دی؛ خو د کډوالو پر وړاندې د چلند نړۍوال اصول د عرفي نړۍوال قانون (customary international law) له مخې په جبري ډول د کډوالو ایستل د نړۍوالو اصولو خلاف عمل دی او دا اصول په ټولو دولتونو لازمي دي.

د دې کنوانسیون یو مهم اصل "non-refoulement" دی، چې له مخې یې هېڅ دولت نه شي کولای یو کډوال یا پناه غوښتونکی بېرته داسې ځای ته واستوي چې هلته یې ژوند یا ازادي له خطر سره مخ وي.

د افغان کډوالو په حالت کې، چې ډېری یې د طالبانو له وېرې افغانستان پرېښی، پاکستان که دوی بېرته افغانستان ته لېږي، نو دا عمل یې د "non-refoulement" اصل ښکاره نقض دی.

۲. د بشري حقونو نړۍواله اعلامیه (UDHR - 1948)

د بشري حقونو نړۍواله اعلامیه، چې پاکستان هم ورته ژمن دی، د انساني کرامت، ازادي او په امن کې د ژوند حق تضمینوي.

د دې اعلامیې د ۱۴مې مادې له مخې، هر انسان حق لري چې د ځورونې له امله پناه وغواړي او تر لاسه یې کړي.

همدا راز د ۹مې مادې له مخې، هېڅوک باید په زور و نه ایستل شي، بندي نه شي او نه هم له هېواده وشړل شي پرته له دې چې یوه عادلانه او قانوني پروسه عملي شي.

په زرګونو افغان کډوال، چې هېڅ قانوني بهیر ته نه دي وړاندې شوي، له پاکستانه ایستل کېږي. دا کار د اعلامیې د یادو مادو ښکاره سرغړونه ده.

۳. د ماشومانو د حقونو کنوانسیون (CRC - 1989)

پاکستان د ماشومانو د حقونو کنوانسیون لاسلیک کړی او له مخې یې دولتونه مکلف دي چې د ماشومانو حقونه او ګټې وساتي.

دا چې زرګونه افغان ماشومان له پاکستانه ایستل کېږي، له ښوونځیو، روغتیايي خدمتونو او نسبتاً ارامه چاپېریال څخه محرومیږي.

د یاد کنوانسیون د ۳یمې مادې چې د ماشوم غوره ګټې او حقونه تضمینوي او همدا راز د ۲۲مې مادې له مخې، چې د کډوالو ماشومانو حقوق خوندي کوي د پاکستان له خوا یې ښکاره سرغړونه ده.

100%

۴. د شکنجې ضد کنوانسیون (CAT - 1984)

پاکستان دا کنوانسیون هم لاسلیک کړی. د دې کنوانسیون له مخې، هېڅ دولت نشي کولای یو څوک بېرته داسې هېواد ته واستوي چې هلته د شکنجې خطر وي.

افغانستان کې د طالبانو له خوا د نیول کېدو، شکنجې، یا سزا خطر لا هم موجود دی؛ نو د افغان کډوالو ایستل د دې کنوانسیون خلاف عمل دی او د نړۍوالو اصولو له مخې، سرغړونه بلل کیږي.

۵. د اسلامي همکاریو سازمان (OIC) اصول او ژمنې

پاکستان د اسلامي همکاریو سازمان غړی دی او د دې سازمان اصول د مسلمانانو ترمنځ د مرستې، کرامت او یووالي روحیه تقویه کوي.

پاکستان هم په بار - بار ویلي، چې له افغانستان سره د یوه مسلمان ورور هېواد په توګه چلند ته ژمن دی؛ خو د افغان کډوالو سره دا ډول چلند د اسلامي ارزښتونو او د OIC د اصولو سره هم ټکر لري.

۶. د UNHCR سره دوه اړخیزې ژمنې

که څه هم پاکستان د کډوالو کنوانسیون غړی نه دی، خو له UNHCR سره یې همکاري کړې، پر وخت یې امکانات او مرستې تر لاسه کړې، د کډوالو د ثبت، محافظت او دوامداره حل لارو د موندلو لپاره یې فرعي اصولنامې لاسلیک کړې دي.

د افغان کډوالو جبري ایستل د دې ژمنو خلاف دی او د پاکستان نړۍوال اعتبار ته زیان رسوي.

په داسې حال کې چې د افغان کډوالو جبري ایستل نه یوازې یو بشري ناورین دی، بلکې پاکستان دا کار د څو مهمو نړۍوالو کنوانسیونونو، اعلامیو، او اصولو خلاف ترسره کوي.

دا عمل د نړۍوالو قوانینو ښکاره نقض دی او نه یوازې د افغانانو بلکې د پاکستان د نړۍوال اعتبار، انساني ارزښتونو او اسلامي اصولو خلاف هم دی.

نړۍواله ټولنه باید دا مساله جدي ونیسي او پاکستان باید د جبري ایستلو پر ځای د قانوني، انساني او همغږې حل لارې لټه وکړي.