قطر راتلونکې اونۍ د افغانستان د دوو کاري ډلو د ناستو کوربه توب کوي

سلیمان د ۲۰۱۹کال په مارچ کې خپله پخوانۍ ملګرې په خپل کور کې ووژله او وروسته وتښتېد.

د جرمني د فدرالي جنايي ادارې چارواکي باور لري چې هغه لومړی د فرانسي له لارې ترکیې ته وتښتېد او احتمال لري چې افغانستان ته هم تللی وي.

د جرمني د فدرالي جنايي ادارې (BKA) په وینا، اوس دا شک دی چې نوموړی ممکن د طالبانو له واکمنېدو وروسته بیرته جرمني ته ننوتی وي.

یوروپول هم محمد سلیمان د اروپا د «تر ټولو مطلوبو» مجرمانو په لیست کې شامل کړی دی، چې نه یوازې د قتل تور پرې دی بلکې د جدي بدني زیان اړولو په تور هم تورن شوی.

د دواړو ادارو په خپلو اعلانونو کې ویلي چې نوموړی۱،۸۴ متره لوړ دی، تور ویښتان لري او د ښي لاس ښکته برخه او خېټه یې د لویو ټپونو له مخې پېژندل کیږي. دغو ادارو د یاد افغان پورټریټ او د لاس او خېټې د ټپونو انځورونه هم خپاره کړي دي.

هغه زیاته کړه: «که په قوم یا هر نسبت لوی خلک شو،‌ موږ مجاهد او د اسلامي نظام نماینده معرفي شوي یو او خدای ناخواسته دا نسبت رانه بدنام نه شي».

هغه همدا راز ویلي، چې د دغه ډلې د مشر ملاهبت الله له لوري د پخواني جمهوري نظام امنیتي منسوبینو او پوځیانو ته اعلان شوی د بښنې فرمان په ښه توګه پلی شوی دی.

سراج الدین حقاني وویل: «که کوم چا په پټه خودسرانه عمل کړی وي؛ نو کړی به یې وي. خو منحیث د نظام هېچا ته دا اجازه نه ده ورکړل شوې، چې د چا په حق تېری وکړي».

هغه داسې مهال دغه څرګندونې کوي، چې همدا اوس هم د طالبانو په زندانونو کې د مخکېني نظام سلګونه سرتېري بندیان دي.

همدا راز راپورونو په ډاګه کړې، چې طالبانو د خپلې روانې واکمنۍ له پېله د هېواد په بېلابېلو ولایتونو کې د جمهوري نظام امنیتي منسوبین او سرتېري شکنجه کړي او وژلي دي.

د بشري حقونو نړۍوالو سازمانونو هم په وار، وار اندېښنه ښوولې، چې د طالبانو له لوري اعلان شوی د بښنې فرمان نه دی پلي شوی او یوازې یوه نمایشي بڼه لري.

پخوانیو افغان سیاست‌والو هم نیوکې کړې، چې طالبانو د عمومي بښنې په نوم د خلکو سترګو کې خاورې اچولې دي او هره ورځ یې خپلو ځورونو ته دوام ورکړی دی.

هغه ټینګار کړی، چې په افغانستان کې دوامداره نا امني د شانګهای همکارۍ سازمان په سیمه کې د نړۍوالو جرمونو او ترهګریزو ګواښونو اصلي سرچینه ده.

بلوسوف د شانګهای سازمان پر غړو هېوادونو غږ کړی، چې له افغانستان، سوریې او اوکراین څخه د ورپېښو ګواښونو پر وړاندې خپل ګډ اقدامات پراخ کړي.

نوموړي همدا راز وړاندیز کړی، چې د امنیتي همکاریو د پراخوالي لپاره ګډ پوځي تمرینات مهم دي او روسیه غواړي په دې برخه کې خپلې تجربې له نورو سره شریکې کړي.

که څه هم د شانګهای سازمان غړي هېوادونه او په ځانګړې توګه روسیه له طالبانو سره ښې اړیکې لري؛ خو وخت ناوخت یې د افغانستان له خاورې د احتمالي ګواښونو په اړه په بېلابېلو نړۍوالو ناستو کې خپلې اندېښنې او وړاندیزونه شریک کړي دي.

د نوموړي په خبره؛ دا مهال په افغانستان کې څه باندې شل سخت دریځې ډلې چې د جنګیالیو شمېر یې ۱۵ زرو ته رسېږي؛ فعالې دي.

طالبانو بیا تل دغه ډول څرګندونې رد کړې دي او په افغانستان کې یې د بشپړ امنیت ټینګولو ډاډ ورکړی دی.

طالبان وایي، چې تېره شپه ناوخته هم له ایرانه د افغان کډوالو د جبري ستنېدو لړۍ روانه وه او دغه کډوال تر ۶۰۰ ‌ډېرو بس موټرونو کې انتقال شوي دي.

تازه د ایران دولتي خبري اژانس اېرنا د تهران والي په حواله راپور ورکړی، چې په ټول هېواد او په ځانګړې توګه په پلازمېنې کې د بې‌اسناده کډوالو د نیولو لړۍ چټکه شوې ده.

هغه په ایران کې له مېشتو ټولو بې‌اسناده کډوالو غوښتي، چې د ایران قوانینو ته درناوی وکړي او په خپله خوښه له دغه هېواده ووځي.

له بل پلوه په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالۍ دفتر مشر عرفات جمال ویلي، چې له اسراییل سره د تهران د کړکېچ له امله له ایران څخه د افغانانو د ستنېدو څپه چټکه شوې ده. هغه په اسلام کلا بندر کې د یوه وېډیويي پېغام پر مهال دغو ستنېدونکو سره د مرستو غوښتنه کړې.

نوموړي ويلي، چې په رسنیو کې د طالبانو د مشر د نه ښکاره کېدو لامل ډار نه؛ بلکې یوازې شرعي دلایل دي، چې نوموړی یې پلی کولو ته ژمن دی.

هغه د خبریال د دې پوښتنې په ځواب کې چې ایا په لویو ملي مسایلو کې هم د دې اړتیا نه ویني چې ویډیويي پیغام یې په رسنیو کې خپور شي وايي، چې د دغې اړتیا د پوره کولو لپاره یې دی او نور ویاندویان ګومارلي دي.

په افغانستان کې د طالبانو د بیا واکمنېدو راوروسته په وار، وار په ملي او نړۍواله کچه پر طالبانو سختې نیوکې شوې، چې ولې یې مشر په عام محضر او رسنیو کې نه ښکاري.

که څه هم د طالبانو ویاندویان په زغرده دا ادعا کوي، چې د دوی مشر ملا هبت الله اخوندزاده په بېلابېلو عمومي غونډو، د اختر او جمعې په لمونځونو کې راڅرګندېږي؛ خو د دغو غونډو او لمونځونو انځورونه او ویډیوګانې هم تر دې دمه نه دي خپرې شوې.

طالبان یوازې د خپل مشر د ویناوو ځینې متنونه او غږیز پیغامونه وخت ناوخت خپروي.