• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

افغان اتلانو د درېیو یو ورځنیو سیالیو په لومړۍ لوبه کې بنګله‌دېش ته ماتې ورکړه

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۲۲:۳۲ GMT+۱

افغان کرېکټ ملي لوبډلې د درېیو یو ورځنیو سیالیو د لوبلړۍ په لومړۍ لوبه کې بنګله‌دېش لوبډلې ته ماتې ورکړه. افغان اتلانو د بنګله‌دېش له لوري ورکړل شوی د ۲۲۲ منډو هدف ترلاسه او ورسره یو د صفر پر وړاندې مخکې شول. دغه سیالۍ د چهارشنبې په مازدیګر پیل او تر نیمې شپې یې دوام وکړ.

د افغانستان د کرېکټ بورډ په وینا، د دغې سیالۍ پچه بنګله‌دېش وګټله او لومړی یې د افغان اتلانو پر وړاندې د توپوهنې پرېکړه وکړه او د خپلو ټولو لوبغاړو په سوځېدو سره یې ایله ۲۲۱ منډې وکړې او افغان اتلانو ته یې د ۲۲۲ منډو هدف وټاکه.

افغان کرېکټ لوبغاړو بیا د پنځو لوبغاړو په سوځېدو سره په ۴۸ اور کې یاد شوی هدف ترلاسه او ورسره یې سیالې بنګالۍ لوبډلې ته په ماتې ورکولو سره په روانه لوبلړۍ کې یو د صفر پر وړاندې مخکې شول.

د افغان لوبډلې په ګټه راشد خان او عظمت الله عمرزي ۳-۳، غضنفر ۲ او ننګیال خروټي یوه ویکټه ترلاسه کړه. عظمت الله عمرزي لومړی په توپ اچونه کې ۳ ویکټې ترلاسه کړې او وروسته یې په توپوهنه کې په ۴۴ توپونو ۴۰ منډې جوړې کړې او له همدې امله د دغې لوبې غوره لوبغاړی انتخاب او جایزه یې ترلاسه کړه.

100%

له دې سره سم، د افغانستان کرېکټ ملي لوبډلې لوبډلمشر حشمت الله شهیدي په نننۍ لوبې سره د لوبډلمشر په توګه خپله ۵۰ نړۍواله یو ورځنۍ لوبه هم وکړه او له اصغر افغان وروسته دویم افغان لوبډلمشر شو، چې په ۵۰ نړۍوالو یو ورځنیو سیالیو کې د افغان لوبډلې د مشرۍ دنده پرمخ وړي.

په ورته وخت کې د افغانستان کرېکټ ملي لوبډلې ځلانده ستوري راشد خان بیا په یو ورځنیو نړۍوالو سیالیو کې ۲۰۰ ویکټې بشپړې کړې او لومړنی افغان لوبغاړی شو چې د لوبې په دې بڼه کې ۲۰۰ ویکټې ترلاسه کوي.

نوموړي په خپله ۱۱۵مه نړۍواله یو ورځنۍ لوبه کې دغه ویاړ ترلاسه کړ او پر بنسټ یې په نړۍ کې شپږم لوبغاړی شو، چې د نورو پرتله په کمو سیالیو کې ۲۰۰ ویکټو ته رسېږي.

د یادونې وړ ده، چې د افغانستان او بنګله‌دېش تر منځ دویمه یو ورځنۍ سیالۍ به د اکټوبر په ۱۱مه او درېیمه یا وروستۍ سیالۍ به د اکټوبر په ۱۴مه ترسره شي.

ترویج لرونکی

په ننګرهار کې د کمپیوټر ساینس دوو زده‌کړیالانو د پیغام‌رسونې نوی اپلېکېشن جوړ کړی
۱

په ننګرهار کې د کمپیوټر ساینس دوو زده‌کړیالانو د پیغام‌رسونې نوی اپلېکېشن جوړ کړی

۲

طالبان: اشرف غني حق لري چې بېرته افغانستان ته راستون شي

۳

دوو افغان څېړونکو په امریکا کې علمي جایزې ترلاسه کړې

۴

د هلمند د علماوو شورا د مخابراتو د وزیر له لوري پر غصب شوې ځمکه رغنیزې چارې ودرولې

۵

سرچینې: څو لوړپوړو طالب چارواکو د طالبانو د رسنیز فعال جنرال مبین د خوشې کولو هڅې پیل کړې

•
•
•

نور کیسې

یونېسف او یونسکو: د افغانستان د زده‌کړو نظام له ژور بشري او تعلیمي ناورین سره مخ دی

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۲۱:۱۶ GMT+۱

یونېسف او یونسکو په یوه ګډ راپور کې خبرداری ورکړی، چې د افغانستان د زده‌کړې نظام له جدي ناورین سره مخ دی. دغه بنسټونه وايي، په افغانستان کې نه یوازې نجونې، بلکې هلکان هم له تعلیمي محرومیت او د زده‌کړې له ټیټ کیفیت سره مخامخ دي.

د دې دوو بنسټونو «د افغانستان د زده‌کړو وضعیت راپور – ۲۰۲۵» له مخې، تر اوسه له ۲.۱۳ میلیونو څخه زیات د لومړني ښوونځي عمر لرونکي ماشومان له زده‌کړې بې‌برخې دي او هغه ماشومان هم چې ښوونځیو ته ځي، ډېری یې له ټیټې کچې زده‌کړې سره مخ دي.

راپور زیاتوي، چې د ۲۰۲۲کال د ارزونې له مخې، له ۹۰سلنې زیات لس کلن ماشومان نشي کولای یو ساده متن ولولي، چې دا د «ښوونځیو پرته زده‌کړې» د ژور ناورین څرګندونه کوي.

د ښوونکو کمښت په ځانګړي ډول د ښځینه ښوونکو نشتوالی، د درسي موادو محدودیت، د نصاب د بدلون ناڅرګندتیا، د نظارت ضعف او د ښوونځیو خراب بنسټیز حالت د زده‌کړې کیفیت نوره هم ټیټه کړې ده. نږدې نیمایي ښوونځي له پاکو اوبو، تشنابونو او تودوخې وسایلو بې‌برخې دي او له زرو زیات ښوونځي د جګړو او طبیعي پېښو له امله تړل شوي دي.

یونېسف او یونسکو ویلي، چې د نجونو پر ثانوي زده‌کړو بندیز شاوخوا ۲.۲میلیونه نجونې له زده‌کړو محرومې کړې دي، خو د هلکانو د منځنیو زده‌کړو ګډون هم په ټپه ولاړ دی او د لوړو زده‌کړو برخه کې یې د ۲۰۱۹ او ۲۰۲۴ ترمنځ د ګډون کچه ۴۰سلنه راټیټه شوې ده.

په راپور کې ویل شوي، که څه هم زده‌کړه د هیلو مترادفه ده، د ثبات، وقار او فرصت هیله، خو په ننني افغانستان کې دا هیله د ډېرو ماشومانو لپاره په ورکېدو ده.

یونېسف او یونسکو ټینګار کړی، چې د افغانستان د زده‌کړو د نازک حالت د ژغورلو لپاره باید د لومړنیو زده‌کړو، لوست، لیک او شمېر د بنسټیزو مهارتونو په برخه کې دوامداره پانګونه وشي، ځکه پرته له دې به ماشومان د لوړو زده‌کړو، حرفوي روزنې او کارموندنې لپاره اړین مهارتونه له لاسه ورکړي.

راپور څرګندوي، چې په ۲۰۲۱کال کې د افغانستان د لوست او لیک ملي کچه یوازې ۳۷سلنه وه (د نارینه وو لپاره ۵۲سلنه او د ښځو لپاره ۲۷سلنه) چې دا د نړۍ له ټیټو کچو څخه ده.

د راپور له مخې، د ۲۰۲۵کال لپاره اټکل کېږي، چې شاوخوا ۸.۹میلیونه ماشومان چې له دې ډلې ۸۸۸زره معلولیت لرونکي ماشومان به د بېړني تعلیمي ملاتړ اړتیا ولري. همدارنګه، د ایران او پاکستان له خوا د افغان کډوالو د ستنېدو له امله له ۲۰۲۳کال راهیسې ۲.۷میلیونه کسان بېرته افغانستان ته راستانه شوي، چې ۶۰سلنه یې ماشومان او ځوانان دي.

سره له دې بحرانونو، راپور لا هم د بیا رغونې فرصتونه موجود بولي، د ښوونکو ملاتړ، د ټولنیزو زده‌کړو مرکزونو پراختیا، د ښوونځیو چاپېریال ښه‌والی او د نجونو لپاره د بدیلو لارو لکه انلاین، واټني او ټولنیز ملاتړ پر بنسټ زده‌کړې د دوام تضمین.

یونېسف او یونسکو له طالبانو غوښتي، چې سمدستي د نجونو او ښځو د منځنیو او لوړو زده‌کړو بندیز لرې کړي. د یونېسف د ارزونې له مخې، که دا بندیز دوام وکړي، نو تر ۲۰۳۰کال پورې به نږدې څلور میلیونه نجونې له ثانوي زده‌کړو بې‌برخې پاتې شي.

یونسکو خبرداری ورکړی، چې د ښځو د لوړو زده‌کړو د بندېدو له امله به افغانستان تر ۲۰۶۶کال پورې شاوخوا ۹.۶میلیارده ډالر اقتصادي زیان وویني چې دا د هېواد د اوسني ناخالص تولید نږدې دوه پر درېیمه برخه جوړوي.

دواړو بنسټونو ټینګار کړی، چې یوازې اوږدمهاله او منظمه پانګونه کولای شي د افغان ماشومانو د زده‌کړې هیله بېرته ژوندۍ کړي او د سولې، پرمختګ او هوساینې بنسټ کېږدي.

په کابل کې د قطر سفیر: اقلیمي او ټولنیزو موضوعاتو ته باید سیاسي رنګ ورنه‌کړل شي

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۲۱:۱۴ GMT+۱

په کابل کې د قطر سفیر میردف علي القشوطي د چهارشنبې په ورځ (د تلې ۱۶مه) د طالبانو د چاپېریال ساتنې ادارې له ريیس مطیع‌الحق خالص سره په کتنه کې وویل، د اقلیم بدلون یو نړۍوال ګواښ دی او نه ښايي اقلیمي او ټولنیزو موضوعاتو ته سیاسي رنګ ورکړل شي.

میردوف علي القشوطي په دې کتنه کې د اقلیم بدلون په نړۍواله غونډه کې د طالبانو د ګډون په موخه یې له برازیل چې د اقلیم بدلون د نړۍوالې راتلونکې غونډې (COP-30) کوربه دی او همداراز یوناما سره خبرې کړې دي، خو د پایلو په تړاو یې څه ونه ویل.

هغه زیاته کړه، هېواد یې هڅې کوي چې د اقلیم بدلون د نړۍوالې غونډې په ګډون په ټولو مهمو نړۍوالو غونډو کې د طالبانو ګډون ته زمینه برابره کړي.

القشوطي ټينګار کړی، نه ښايي چې سیاسي مسایل پر اقلیمي او ټولنیزو مسایلو سیوری وغوړوي، ځکه «د اقلیم بدلون یو نړۍوال ګواښ دی او د ټولو ملتونو پیوستون ته اړتیا لري.»

د طالبانو د چاپېریال ساتنې د ملي ادارې د خبرپاڼې له‌مخې، مطیع‌الحق خالص په دې کتنه کې په ۱۶ نړۍوالو کنوانسیونونو کې د افغانستان غړیتوب ته په اشارې سره په هېواد کې د ځنډول شویو چاپېریالي پروژو پر بشپړېدو او د نورو همکاریو پر پراختیا یې ټينګار وکړ.

په کابل کې د قطر سفیر په دې برخه هم د همکاریو ټټر وواهه.

افغانستان یو له هغو هېوادونو دی، چې په اقلیمي بدلون کې یې ونډه کابو صفر ده، خو تر نورو هېوادونو ډېر اغېزمن دی او د تېر جمهوري نظام له رانسکورېدو سره سم، د چاپېریال ساتنې اړوند د نړۍوالو پروژو چارې په ټپه درېدلي دي.

قزاقستان طالبانو ته وړاندیز کړی چې د کان په بدل کې به د رېل‌پټلۍ یوه برخه جوړه کړي

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۲۰:۱۷ GMT+۱

د قزاقستان د ټرانسپورټ وزارت د مرستیال په مشرۍ یوه پلاوي د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت له سرپرست هدایت الله بدري سره په کتنه کې وړاندیز وکړ، چې د کان په بدل کې په افغانستان کې د رېل پټلۍ یوه برخه جوړوي. طالبانو بیا ویلي، چې د قانون له‌مخې همکارۍ ته چمتو دي.

د قزاقستان د ټرانسپورټ وزارت د مرستیال ژاني بېک تایزانوف په مشرۍ یوه اقتصادي پلاوي د چهارشنبې په ورځ (د تلې ۱۶مه) د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت له سرپرست هدایت الله بدري سره په کتنه کې په اپرېل میاشت کې د اخیستل شویو ځینو نمونو د لابراتوار پایلې مثبتې وبللې او همداراز یې د افغانستان د کاني سرچینو په ځانګړې توګه د سرو زرو او مسو پر کانونو د خپل هېواد د کان کېندنې شرکتونو د پانګونې خبره وکړه.

خو دا چې په اپرېل میاشت کې د کومو کانونو نمونې د لابراتوار لپاره قزاقستان ته لېږدول شوي، جزییات نه دي ورکړل شوي.

د قزاقستان د ټرانسپورټ وزارت مرستیال د کان په بدل کې له تورغونډۍڅخه تر هرات پورې د رېل پټلۍ د جوړولو په تړاو خپل وړاندیز د طالبانو د کانونو وزارت ته وړاندې کړ.

د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت د خبرپاڼې له‌مخې، هدایت الله بدري د هېواد پر کانونونو د قزاقستان د پانګونو له لېوالتیا هرکلی وکړ او همداراز یې ډاډ ورکړ: «د کانونو د قانون او کړنلارې اړوند به ورسره همکاري وکړي.»

د راپورونو له‌مخې، د افغانستان پر کانونو ځينو ګاونډيو او په ځانګړې توګه چین او د منځنۍ اسیا یو شمېر هېوادونو منګلې خښې کړي، خو سره له دې چې د شفافیت په اړه یې اندېښنې پر خپل ځای دي، د دغو کانونو عواید هم یوازې د طالبانو جېبونو ته ځي او ولس ته هېڅ راز ګټه نه رسېږي.

مولوي عبدالکبیر: د کډوالو د ستونزو د حل لپاره په لویه کچه تابیا نیول شوې ده

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۱۹:۴۷ GMT+۱

د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت سرپرست مولوي عبدالکبیر د دغې ډلې له درېیو نورو چارواکو سره په کتنه کې د افغان کډوالو د ستونزو د حل په اړه ویلي، چې د راستنېدونکو او په بهر کې د مېشتو افغان کډوالو د ستونزو د حل لپاره یې چمتووالی نیولی دی.

د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت سرپرست د چهارشنبې په ورځ (د تلې ۱۶مه) د دغې ډلې د معلوماتو او احصایې ادارې او د ټرانسپورت او هوايي چلند او همداراز د شهیدانو او معلولینو چارو وزارتونو له مرستیالانو سره په کتنه کې زیاته کړه، چې د اسلامي نظام مسوولیتونو ته په کتو د نظام ساتنه او د ولس د ستونزو حل د دوی لومړیتوب دی.

هغه همداراز د راستنو شویو او په بهر کې د افغان کډوالو ستونزو ته د رسېدنې یادونه وکړه او زیاته یې کړه: «دوی په لویه کچه د کډوالو ستونزو حل ته تابیا نیولې ده.»

دا په داسې حال کې ده، چې له ګاونډیو هېوادونو سربېره ځينو اروپايي هېوادونو د افغان کډوالو او پناه غوښتونکو اېستنې ته ملا تړلې او یوازې د روان کال په لړ کې څه باندې ۱ میلیون افغانان بېرته هېواد ته په زوره ستنول شوي او دغه بهیر همداراز دوام لري.

دغه ستانه شوي افغانان په کور دننه د سرپناه د نشتوالي په ګډون له ګڼو ستونزو سره مخ دي او ځينې یې چې په تېر نظام کې دولتي او په ځانګړې توګه نظامي دندې درلودې او د ناچارۍ له امله لږ تر لږه ګاونډیو هېوادونو ته تللي و او هغوی هم په زوره بېرته اېستلي، نو دوی د خپل د سر د ګواښ اندېښنه هم لري.

لانګ وار ژورنال: پاکستان هڅه کوي چې د «ټي‌ټي‌پي» د بریدونو پړه پر هند واچوي

۱۶ تله ۱۴۰۴ - ۸ اکتوبر ۲۰۲۵، ۱۸:۱۲ GMT+۱

په خېبرپښتونخوا کې د پاکستاني طالبانو د تېرې شپې په بریدونو کې د ۱۱ پاکستاني پوځیانو تر وژل کېدو وروسته، د دغه هېواد پوځ ویلي چې دا برید د هند د استخباراتو په ملاتړ «ټي‌ټي‌پي» کړی دی. خو «لانګ وار ژورنال» ویلي، چې اسلام‌اباد د هند په تورنولو سره غواړي ځان له مسوولیت څخه خلاص کړي.

پاکستاني طالبانو تېره شپه د خېبرپښتونخوا په اورکزۍ ولسوالۍ کې پر پاکستاني پوځیانو برید کړی، چې په پایله کې یې ۱۱ پاکستاني پوځیان ووژل شول.

د پاکستان د پوځ د اطلاعاتو او عامه اړیکو دفتر په یوه خبرپاڼه کې د خپلو ۱۱ پوځیانو د وژل کېدو پخلی کړی او ویلي یې دي، چې ۱۹ وسله‌وال یې هم وژلي دي.

خو پوځ ویلي، یاد برید د «هندي استخباراتو ملاتړې ډلې فتنه الخوارج» له لوري شوی.

د پاکستان پوځ په خپلو خبرپاڼو کې پاکستاني طالبانو ته د «فتنه الخوارج» اصطلاح کاروي.

د «لانګ وار ژورنال» د راپور له مخې، اورکزي ولسوالۍ د «جماعت‌الاحرار» مرکز بلل کېږي. دا ډله د پاکستاني طالبانو یوه خطرناکه څانګه ده، چې له القاعده او افغان طالبانو سره نږدې اړیکې لري.

دغه ډله د عمر خالد خراساني تر مشرۍ لاندې فعاله وه او نوموړی د ۲۰۲۲ کال په اګسټ میاشت کې د افغانستان په ختیځ کې وژل شوی.

د «لانګ وار ژورنال» د راپور له مخې، عمر خالد خراساني د القاعده پخواني مشر اېمن‌الظواهري ته پناه ورکړې وه او د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر د ۱۱مې پر بریدونو یې په ښکاره خوښي څرګنده کړې وه.

د راپورونو له مخې، «ټي‌ټي‌پي» د ۲۰۲۲ کال د نومبر له میاشتې راهیسې د افغان طالبانو په منځګړیتوب د شوې اوربند د لغوه کېدو وروسته، یو ځل بیا په ټوله پاکستان کې خپل بریدونه زیات کړي دي.

په راپور کې ویل شوي، چې پاکستان د ۲۰۲۴ کال راهیسې تحریک طالبان پاکستان لپاره د «فتنه الخوارج» اصطلاح کاروي او دا ډله د هند د استخباراتو پروژه بولي، خو لانګ ژورنال په خپل راپور کې ویلي چې د شواهدو له مخې، پاکستان خپله د یادې ډلې د بنسټ اېښودنې او ملاتړ اصلي عامل دی.

دغه رسنۍ ویلي: «پاکستان د ۱۹۹۴ کال راهیسې د افغان طالبانو ملاتړ کړی او هغوی یې د خپل ستراتیژیک نفوذ د ژورولو لپاره د یوې جغرافیايي او پوځي وسیلې په توګه کارولي، څو د خپل اصلي سیال «هند» پر وړاندې د فشار توازن وساتي.»

«لانګ وار ژورنال» ویلي، سره له دې چې طالبانو القاعده ته پناه ورکړې وه، خو پاکستان یې ملاتړ کاوه. راپور کې لیکل شوي: «پاکستان ځان د امریکا متحد باله، خو په پټه یې افغان طالبانو ته د پناه او وسلو ملاتړ برابر کړی و.»

په راپور کې ویل شوي، چې د «ټي‌ټي‌پي» ډله د افغان طالبانو، القاعده او د پاکستان د ملاتړ لرونکو نورو ډلو لکه لښکر طیبه او حرکت المجاهدین په مرسته رامنځته شوې ده.

«لانګ وار ژورنال» ویلي، چې د «ټي‌ټي‌پي» او د پاکستان د پوځ ترمنځ جګړو کې نږدې ۱۰۰ زره پاکستانیان وژل شوي او د خېبرپښتونخوا ډېری سیمې یې ویجاړې کړې دي.

په راپور کې ویل شوي، چې که څه هم د پاکستان پوځ له لسو کلونو جګړې وروسته د «ټي‌ټي‌پي» ظاهري کنټرول پای ته ورساوه، خو دغه ډله بېرته په افغانستان کې راټوله شوه.

د ملګرو ملتونو د څار او بندیزونو ډلې په خپل د ۲۰۲۴ کال راپور کې ویلي، چې «ټي‌ټي‌پي» په افغانستان کې په پراخه کچه فعاله ده او له هماغه ځایه پر پاکستان بریدونه ترسره کوي.