بلوڅ بيلتون پال وسله والو په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې د اکتوبر پر ۷مه یې د پاکستاني پوځ پر یو کمپ په برید کې ۱۴ پوځيان وژلي او ۴ نور يې سخت ټپيان کړي دي. د دغه ډلې ویاند میجر ګروم بلوچ زياتوي، د پوځ څخه یې په زيات شمېر وسلې او مهمات نيولي او د دوی یو سرتيري هم په کې وژل شوی دی.
د بلوڅ بیلتون غوښتونکو وسله والو ویاند د جمعه په ورځ په یوه خبرپاڼه کې ویلي په بالګتر د چين – پاکستان اقتصادي دهلیز پر لار د پاکستان پوځ پر يو پوځي کمپ د درنو او عصري وسلو برید کړي، چې شاوخوا درې ساعته یې دوام کړی.
ویاند زياته کړې، چې د برید وروسته یې پوځي مرکز نیولی او په کې ۱۴ پاکستاني پوځيان يې وژلي او ۴ نور يې زخميان کړي دي.
د نوموړي په خبر د عملیاتو پر مهال يې د پاکستان پوځ يو ډرون هم ویشتلی او را غورځولی دی.
بلوڅ بیلتون غوښتونکو ټينګار کړی، چې په سیمه کې به یې د پاکستان پوځ پر وړاندې خپل عملیات دوام ولري.
د پاکستان دفاع وزیر خواجه اصف د ملي شورا په غونډه کې ویلي، چې اسلاماباد له ترهګرۍ ستړی شوی او هغو ته به حساب ورکول کېږي چې د ترهګرو لپاره پټنځایونه برابروي. هغه زیاته کړه د افغانستان له خاورې ترهګریز فعالیتونه نور د زغم وړ نه دي.
هغه وویل چې له کابل سره به یاده موضوع د یوه رسمي پلاوي له لارې تعقیب کړي.
نوموړي په ټینګار سره وویل چې د راتلونکې اونۍ په لومړیو کې به یو لوړپوړی پلاوی افغانستان ته واستول شي، څو کابل ته څرګنده کړي چې له افغان خاورې څخه د راټوکېدونکې ترهګرۍ زغم نور «ناممکن» دی.
اصف یادونه وکړه چې درې کاله وړاندې، د استخباراتو د عمومي رییس په ملتيا کابل ته په رسمي سفر کې یې طالب چارواکو ته خبرداری ورکړی و چې وسلهوالې ډلې د افغانستان له خاورې د پاکستان پر ایالتونو بریدونه کوي.
هغه ادعا وکړه چې طالب چارواکو د هغو پټنځایونو د لېږد په بدل کې د لسو میلیاردو روپیو غوښتنه کړې وه، خو اسلاماباد د ضمانت غوښتنه کړې چې «ترهګر به بېرته نه راګرځي» هغه ضمانت چې، د نوموړي په وینا، طالبانو ورته ورنکړای شو.
اصف په خپلو څرګندونو کې وویل: «که دا پټنځایونه د افغانستان په خاوره کې وي او که د پاکستان دننه، هغه کسان چې پناه ورکوي، باید حساب ورکړي.»
هغه زیاته کړه: «چېرته چې دا پټنځایونه وي، هلته به بد عواقب وي، د پاکستان د دولت او پوځ زغم پای ته رسېدلی او نور به ترهګرو ته امتیاز نه ورکول کېږي.»
اصف دا هم وویل چې افغانستان ته د استول کېدونکي پلاوي هدف به د کابل له چارواکو سره «ډېټلوماټيکي فشار او د عمل تضمین» غوښتنه وي، څو د پاکستان امنیتي اندېښنو ته عملي ځواب ورکړل شي.
پاکستانۍ وېبپاڼه «ډیلي سیپک» په یوه خپره کړې مقاله کې وایي، د روسیې «مسکو فارمټ» غونډې د افغانستان د وضعیت په اړه د سیمې مهم هېوادونه سره راټول کړل، چې پکې پاکستان د افغانستان له خاورې د ترهګرۍ د ګواښونو د مخنیوي لپاره د ګډو هڅو غوښتنه وکړه.
په دې اوومه ناسته کې د افغانستان ترڅنګ د هند، ایران، قزاقستان، چین، قرغزستان، پاکستان، روسیې، تاجکستان او ازبکستان استازو ګډون کړی و. دا په داسې حال کې ده، چې د لومړي ځل لپاره طالبان په رسمي ډول د غړیتوب برخه وو او بېلاروس د مېلمه په توګه ګډون درلود.
دا خبري وېبپاڼه وایي، چې د پاکستان ځانګړي استازي محمد صادق د دغه ناستې پر مهال ټینګار وکړ، چې د سیمې هېوادونه باید د افغانستان له خاورې د فعالو ترهګريزو شبکو په ځانګړي ډول د تحریک طالبان پاکستان «ټي ټي پي» پر ضد ګډه همغږي رامنځته کړي. هغه وویل، د ترهګرۍ ضد هڅې باید له سیاسي او اقتصادي همکارۍ او د نشه یي توکو پر ضد له ګډو نوښتونو سره یوځای پر مخ ولاړې شي. پاکستان یو ځل بیا د یو باثباته او سولهییز افغانستان د ملاتړ ژمنه تکرار کړه.
په مقاله کې راغلي، چې د غونډې په ګډه اعلامیه کې ټینګار شوی چې افغانستان د سیمهییز امنیت لپاره بنسټیز ارزښت لري. ګډونوالو غوښتنه وکړه، چې د افغانستان له خاورې د ترهګریزو فعالیتونو د مخنیوي لپاره باید پرېکنده ګامونه پورته شي. همدارنګه د افغانستان د اقتصادي ودې، سوداګرۍ، پانګونې، سیمهییز اتصال او د بشري مرستو د پراختیا غوښتنه وشوه، د ګډون کوونکو هېوادونو استازو ټینګار وکړ چې بشري مرستې باید له سیاسي موخو لرې وساتل شي.
ډیلي سیپک وېبپاڼه وایي، چې ګډونوالو په څرګنده توګه د بهرنیو قدرتونوپه ځانګړي ډول د امریکا له خوا په افغانستان کې د پوځي اډو د بیا ځای پر ځای کولو هڅې رد کړې. دا څرګندونې وروسته له هغې کېږي، چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د بګرام هوايي اډې د بیا فعالېدو وړاندیز کړی و. خو طالبانو ویلي، چې هېڅ بهرني ځواک ته به د پوځي حضور اجازه ورنه کړي.
د غونډې په څنډو کې، د پاکستان ځانګړي استازي محمد صادق د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي سره وکتل. دواړو د سوداګرۍ، ټرانزیټ، سیمهییز اتصال او امنیت په اړه خبرې وکړې او پرېکړه یې وکړه، چې د ګمرکي چارو په اسانولو او د زېربناوو په پیاوړتیا سره د سیمهییزو سوداګریزو دهلېزونو امکانات پرانیزي. همدارنګه، محمد صادق د چین او ایران له استازو سره هم لیدلي او د سیمهییز امنیت، ترهګرۍ ضد همکارۍ او بشري ملاتړ پر موضوعاتو یې خبرې کړې دي.
له بلې خوا، د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف سره هم لیدلي دي. دواړو د دوه اړخیزو اړیکو، اقتصادي همکاریو، سیمهییزو پروژو او د نشه یي توکو پر ضد مبارزې په اړه بحث کړی. متقي د روسیې له لوري د طالبانو د رسمي پېژندنې هرکلی کړی او دا یې د افغانستان د نړۍوالو سیاسي او اقتصادي تعاملاتو لپاره یو مهم ګام بللی.
د مسکو د فارمټ ګډونوالو یو ځل بیا د یو خپلواک، باثباته او سولهییز افغانستان د ملاتړ ژمنه وکړه. دوی ټینګار وکړ، چې د ترهګرۍ پر ضد مبارزه، اقتصادي وده، سیمهییز اتصال او دوامداره بشري مرستې د سیمې د سولې او پرمختګ لپاره اړین ګامونه دي.
د غونډې په پای کې ګډونوالو یو ځل بیا ژمنه وکړه، چې د دوامدارو خبرو، همکارۍ او ګډو اقداماتو له لارې به د سیمې د سولې او ثبات لپاره هڅې جاري وساتي.
په خېبرپښتونخوا کې د پاکستاني طالبانو د تېرې شپې په بریدونو کې د ۱۱ پاکستاني پوځیانو تر وژل کېدو وروسته، د دغه هېواد پوځ ویلي چې دا برید د هند د استخباراتو په ملاتړ «ټيټيپي» کړی دی. خو «لانګ وار ژورنال» ویلي، چې اسلاماباد د هند په تورنولو سره غواړي ځان له مسوولیت څخه خلاص کړي.
پاکستاني طالبانو تېره شپه د خېبرپښتونخوا په اورکزۍ ولسوالۍ کې پر پاکستاني پوځیانو برید کړی، چې په پایله کې یې ۱۱ پاکستاني پوځیان ووژل شول.
د پاکستان د پوځ د اطلاعاتو او عامه اړیکو دفتر په یوه خبرپاڼه کې د خپلو ۱۱ پوځیانو د وژل کېدو پخلی کړی او ویلي یې دي، چې ۱۹ وسلهوال یې هم وژلي دي.
خو پوځ ویلي، یاد برید د «هندي استخباراتو ملاتړې ډلې فتنه الخوارج» له لوري شوی.
د پاکستان پوځ په خپلو خبرپاڼو کې پاکستاني طالبانو ته د «فتنه الخوارج» اصطلاح کاروي.
د «لانګ وار ژورنال» د راپور له مخې، اورکزي ولسوالۍ د «جماعتالاحرار» مرکز بلل کېږي. دا ډله د پاکستاني طالبانو یوه خطرناکه څانګه ده، چې له القاعده او افغان طالبانو سره نږدې اړیکې لري.
دغه ډله د عمر خالد خراساني تر مشرۍ لاندې فعاله وه او نوموړی د ۲۰۲۲ کال په اګسټ میاشت کې د افغانستان په ختیځ کې وژل شوی.
د «لانګ وار ژورنال» د راپور له مخې، عمر خالد خراساني د القاعده پخواني مشر اېمنالظواهري ته پناه ورکړې وه او د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر د ۱۱مې پر بریدونو یې په ښکاره خوښي څرګنده کړې وه.
د راپورونو له مخې، «ټيټيپي» د ۲۰۲۲ کال د نومبر له میاشتې راهیسې د افغان طالبانو په منځګړیتوب د شوې اوربند د لغوه کېدو وروسته، یو ځل بیا په ټوله پاکستان کې خپل بریدونه زیات کړي دي.
په راپور کې ویل شوي، چې پاکستان د ۲۰۲۴ کال راهیسې تحریک طالبان پاکستان لپاره د «فتنه الخوارج» اصطلاح کاروي او دا ډله د هند د استخباراتو پروژه بولي، خو لانګ ژورنال په خپل راپور کې ویلي چې د شواهدو له مخې، پاکستان خپله د یادې ډلې د بنسټ اېښودنې او ملاتړ اصلي عامل دی.
دغه رسنۍ ویلي: «پاکستان د ۱۹۹۴ کال راهیسې د افغان طالبانو ملاتړ کړی او هغوی یې د خپل ستراتیژیک نفوذ د ژورولو لپاره د یوې جغرافیايي او پوځي وسیلې په توګه کارولي، څو د خپل اصلي سیال «هند» پر وړاندې د فشار توازن وساتي.»
«لانګ وار ژورنال» ویلي، سره له دې چې طالبانو القاعده ته پناه ورکړې وه، خو پاکستان یې ملاتړ کاوه. راپور کې لیکل شوي: «پاکستان ځان د امریکا متحد باله، خو په پټه یې افغان طالبانو ته د پناه او وسلو ملاتړ برابر کړی و.»
په راپور کې ویل شوي، چې د «ټيټيپي» ډله د افغان طالبانو، القاعده او د پاکستان د ملاتړ لرونکو نورو ډلو لکه لښکر طیبه او حرکت المجاهدین په مرسته رامنځته شوې ده.
«لانګ وار ژورنال» ویلي، چې د «ټيټيپي» او د پاکستان د پوځ ترمنځ جګړو کې نږدې ۱۰۰ زره پاکستانیان وژل شوي او د خېبرپښتونخوا ډېری سیمې یې ویجاړې کړې دي.
په راپور کې ویل شوي، چې که څه هم د پاکستان پوځ له لسو کلونو جګړې وروسته د «ټيټيپي» ظاهري کنټرول پای ته ورساوه، خو دغه ډله بېرته په افغانستان کې راټوله شوه.
د ملګرو ملتونو د څار او بندیزونو ډلې په خپل د ۲۰۲۴ کال راپور کې ویلي، چې «ټيټيپي» په افغانستان کې په پراخه کچه فعاله ده او له هماغه ځایه پر پاکستان بریدونه ترسره کوي.
د پاکستان د جمعیت علمای اسلام مشر د افغانستان انټرنشنل یوې پوښتنې ته په ځواب کې وویل، چې پاکستان په تېرو شلو کلونو کې جنګیالیو ته ځای ورکړی و او له همدې ځایه امریکا ته د بمباریو لپاره اډې ورکړل شوې. هغه وویل، چې بې ثباته افغانستان هیڅکله د پاکستان په ګټه نه دی.
د جمعیت علمای اسلام مشر مولانا فضل الرحمن د چارشنبې په ورځ، د تلې پر ۱۶مه، په پېښور کې د یوې خبري غونډې پرمهال د افغانستان انټرنشنل د خبریال د یوې پوښتنې په ځواب کې وویل، چې که اعتماد موجود وي او امنیت ټینګ شي، شکایتونو ته اړتیا نه پېښیږي.
پاکستان په دې وروستیو کې پر طالبانو نیوکې کوي، چې ترهګرو ډلو او ټي ټي پي ته یې په افغانستان کې ځای ور کړی دی.
فضل الرحمن د پوښتنې په ډول وویل، چې « ایا دا موږ ردولای شو، چې دا شل کاله چې افغانستان کې جګړه وه مجاهدین او القاعده د اسټبلشمنټ په نګرانۍ کې افغانستان ته نه لاړل؟ ایا موږ قسم خوړلی، چې افغانستان باید مستقل ونه اوسي؟».
هغه د افغانستان د پخوانیو ولسمشرانو حامد کرزي او اشرف غني د دورو ناامنیو ته په اشارې وویل، چې هغوی کله هم شکایت نه دی کړی، چې د پاکستان له اړخه جنګیالي ورځي.
فضل الرحمن د پاکستان له اړخه د امنیتي اقداماتو پر ټینګېدو ټینګار وکړ.
هغه وویل، چې ناکراره او بې ثباته افغانستان هیڅکله د پاکستان په ګټه نه دی او په یو اړخیز ډول باید عمل ونه شي.
د جمعیت علمای اسلام مشر وویل، چې د ډیورنډ کرښې په دواړو لوریو کې پښتانه پراته دي او په دې لارو پښتون قوم یو له بله نه شي بېلېدای.
د پاکستان پوځ وايي، چې د خیبر پښتونخوا په اورکزۍ ولسوالۍ کې د وسله والو پر ضد عملیاتو کې یې ۱۱ پوځیان وژل شوي دي. همدارنګه پاکساني پوځ د یادو عملیاتو پرمهال د ۱۹ وسله والو د وژل خبر هم ورکړی. د پاکستان د طالبانو تحریک وايي، یاد پوځیان یې په ډوګر سیمه کې وژلي.
د پاکستان پوځ نن د چار شنبې په ورځ، د تلې ۱۶مه د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې د اکټوبر په ۷مه او ۸ نېټه یې د خیبر پښتونخوا په اورکزۍ په ولسوالۍ کې د وسله والو پرضد عملیات ترسره کړي.
پوځ د یادو عملیاتو پرمهال د ۱۹ وسله والو د وژلو خبر ورکړی او له خپله اړخه یې هم د دوو افسرانو په ګډون د ۱۱ سرتیرو د وژل کېدو پخلی کړی دی.
د پاکستان د پوځ له خوا وژل شوي وسله وال د «فتنه الخوارج» په نوم یاد شوي دي.
پاکستاني طالبانو د یوې خبرپاڼې په خپرولو سره ویلي، چې دغه ۱۱ پوځیان یې په ډوګر سیمه کې پر یوه پوځي کاروان د برید پرمهال وژلي دي.
پاکستاني طالبانو د خپلې مرګ ژوبلې په اړه څه نه دي ویلي.