په لوګر کې د ۶۵ جوړو د ډله‌ییز واده مراسم ترسره شول

د طالبانو د کور او ښار جوړولو وزارت د شنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۵مه) ویلي، چې دغه پرېکړه د دوی وزیر نجیب‌الله حیات حقاني کړې ده. په دې پلان سره به لومړی په یادو شپږو ولایتونو کې د غېرپلاني ودانیو او پراختیا مخه ونیول شي او وروسته به دغه پلان نورو ښارونو ته هم غځول کېږي.

حقاني زياته کړې، چې په دې ښارونو کې به د ښاري پراختیا ځانګړي پلانونه جوړ او د ولایتي مسوولینو سره تر شریکولو وروسته عملي شي.

هغه ویلي: «د پلان د عملي کېدو څار به په منظمه توګه ترسره کېږي، څو له غېرقانوني ودانیو او د ښار له عمومي نقشې څخه د سرغړونو مخنیوی وشي.»

د طالبانو دغه وزارت ټینګار کړی، چې د دې اقدام په پلي کولو سره به د ښاري نظم په ټینګښت، د سړکونو او زېربناوو په سم مدیریت او د ښارونو د راتلونکې پلان شوې ودې لپاره اسانتیاوې رامنځته شي.

دا په داسې حال کې ده، چې د ملګرو ملتونو د ښاري ژوند ادارې په روان ۲۰۲۵ کال کې خبرداری ورکړی، چې که د غېرپلان شویو ودانیو د جوړېدو مخه و نه نیول شوي او ښاري پراختیا له معیاري پلان پرته ترسره شي، نو ښاري ژوند به له ژور ناورین سره مخ شي.

محمد یوسف سعیدي د شنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۵مه) ویلي، چې دغه ملي سوداګر تر دې مهاله د هرات د یوه خیریه بنسټ د ښوونځي پر زده کوونکو ۶ ټنه انار او د انار اوبه وېشلي‌ دي.

نوموړي د ملي سوداګر دغه نوښت د بزګرانو د ملاتړ او کورنیو تولیداتو څخه د استفادې په برخه کې ګټور یاد کړی.

طالبانو د نورو سوداګرو څخه د کورنیو تولیداتو د ګټې اخیستنې په برخه کې د ورته نوښت غوښتنه کړې.

اوس مهال په افغانستان د کورنیو وچو او لندو مېوو د تولیداتو موسم. مڼې، انار، نارنج او نور داخلي تولیدات په پراخه کچه د هېواد په بېلابېلو سیمو کې موندل کېږي.

کروندګر وایي، د کورنیو مېوو او تولیداتو کارونه د اقتصاد د پیاوړتیا لامل کېږي.

دا په داسې حال کې ده، چې د افغانستان د فصلي مېوو د صادراتو په حساس پړاو کې له نږدې دوو میاشتو راهیسې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د ټرانزیټ او سوداګرۍ لارې تړلې پاتې دي. د دې بندیز له امله په هېواد کې د تازه مېوو بیې په څرګند ډول راټیټې شوې دي، چې نه یوازې د بڼوالو عاید ته یې زیان رسولی، بلکې د مېوو د صادروونکو او عمده سوداګرو پر کاروبار یې هم پراخې منفي اغېزې کړې دي.

په ناسته کې د هېواد د امنیتي وضعیت، اقتصادي همکاریو او د سیمه‌ییزو ادارو د همغږۍ پر پیاوړتیا خبرې وشوې.

دغه ناسته د شنبې په شپه (د لیندۍ ۱۵مه) په بدخشان کې ترسره شوه، چې په کې د طالبانو د کورنیو چارو وزارت مرستیال صدر ابراهیم، لوی درستیز فصیح‌الدین فطرت، د کانونو وزیر هدایت‌الله بدري او د تخار او بدخشان والیانو برخه اخیستې وه.

په ناسته کې د مرکز او ولایتونو ترمنځ د همغږۍ پر قوي کېدو او د امنیت د خوندیتوب په موخه ګډ پلانونه او تدابیر شریک شوي.

په بدخشان کې د طالبانو د اوبو او انرژۍ ادارې رییس حکمت‌الله اخوندزاده چې په دې ناسته کې یې برخه اخیستې، وايي: «دا ناسته یوازې یوه تشریفاتي لیدنه نه وه، بلکې د امنیتي وضعیت د ارزونې، د اقتصادي امکاناتو پر حرکتونو د بحث او د سیمه‌ییزې ادارې د همغږۍ د لا پیاوړتیا لپاره یو مهم سیاسي مجلس و.»

نوموړي زياته کړې، چې په ناسته کې د نظامي او اقتصادي‌ بنسټونو د قوي کېدو په اړه هم خبرې او صلاح مشورې وشوې.

د دې غونډې نور جزیات لا په بشپړ ډول نه دي خپاره شوي.

100%

د طالبانو د امنیتي ادارو لوړپوړي مشران په داسې مهال د امنیتي وضعیت د ارزونې لپاره ناسته کوي، چې تېره شپه پاکستان په سپین بولدک کې د افغانستان پر خاوره یو ځل بیا بریدونه کړي دي.

صالح د شنبې په ورځ (د لیندۍ ۱۵مه) پر اېکس‌پاڼه لیکلي، چې د یوه ملت د هویت د تثبیت لپاره تر ټولو مهم بنسټونه حماسه او ادبیات دي او نور ارزښتونه که هر څومره مهم هم وي یوازې حاشیه ګڼل کېږي، نه متن.

صالح ټینګار کړی، چې د ملکیت د ثبوت لپاره قباله اړینه ده، خو د هویت د ثبوت سرچینه اساسي قانون او فرهنګي بنسټونه دي.

هغه زیاته کړې: «حماسه او ادبیات د هویت جوړونکي اساسي عوامل دي. هغه کسان چې د «نه یم» پر شعار ټینګار کوي، باید هڅه وکړي چې متن ته داخل شي، ځکه دا مهال د حاشیې په حاشیه کې ولاړ دي.»

صالح یو ځل بیا په ټینګار سره ویلي: «زه افغان یم.»

په امریکا کې د یوه افغان‌ له‌خوا د ملي ګارد پر دوو عسکرو تر برید وروسته په خواله رسنیو کې د «زه افغان یم» په نوم د افغان کډوالو، سیاسي څېرو، پخوانیو چارواکو او مدني ډلو له‌خوا کمپاین پیل شو.

په واشنګټن کې تر یاد برید وروسته خپاره شوي راپورونه ښيي، چې د امریکا د امنیتي ادارو لپاره د پېښې حساسیت او همدارنګه د افغان کډوالو پر وړاندې د احتمالي بدبینۍ وېره، د دې لامل شوې چې دغه پېښې د افغانانو په منځ کې د هویت بحث راوپاراوي او ورسره یو شمېر کسانو د «زه افغان نه‌یم» کمپاین پیل کړ؛ خو د امرالله صالح په ګډون ډېریو افغانانو له دغه کمپاین سره مخالفت څرګند کړ او د «زه افغان یم» ټرېنډ یې جوړ کړ او دغه ټرېنډ ته یې په خواله رسنیو کې په پښتو، دري او انګلیسي ژبو زور ورکړ.

د امرالله صالح دغه چاره د ډېریو افغانانو له لوري له ستایلو سربېره بدرګه شوی هم دی.

له دې سره سم، یو شمېر افغانانو د یاد کمپاین په غبرګون کې ویلي، هغه کسان چې ځانونه «افغان» نه‌بولي، د دې حق نه‌لري چې د افغانستان له تذکرې او پاسپورټ څخه استفاده وکړي.

د تېر جمهوري نظام کې د اساسي قانون په څلورمه ماده کې راغلي: «په افغانستان كې ملي حاكميت په ملت پورې اړه لري چې په مستقيم ډول يې په خپله يا يې د خپلو استازو له لارې عملي كوي. د افغانستان ملت عبارت دی له هغو ټولو افرادو څخه چې د افغانستان تابعيت ولري. د افغانستان ملت له پښتون، تاجك، هزاره، ازبك، تركمن، بلوڅ، پشه يې، نورستاني، ايماق، عرب، قرغيز، قزلباش، ګوجر، براهوي او نورو قومونو څخه جوړ دى. د افغان كلمه د افغانستان د ملت پر هر فرد اطلاق كېږي.»

د دغه ولایت لپاره د طالبانو د فرعي ګمرکونو رييس حاجي حقمل وايي، دغه توکي په ۱۷ موټرو کې ځای پر ځای شوي و او چلوونکو یې غوښتل هغه له محصول پرته هلمند ولایت ته وارد کړي، خو تر هغې مخکې یې مخه نیول شوې ده.

نوموړي ویلي: «یو شمېر خلکو د ۱۷ بار وړونکو موټرو په ذریعه غوښتل ۵۹ ټُنه خوراکي توکي لکه انساني درمل، کېله، لېمو، مالټې، ماهیان او ګوړه او غیر خوراکي توکي لکه ټوکر بې محصوله هلمند ولایت ته را وارد کړي، چې د یاد ریاست د اړوندو استازولیو ګرځنده ټيمونو له لوري یې مخه نیول شوې ده.»
د نوموړي په وینا، د دغې چارې په تړاو ۳۵ کسان نیول شوي او تر لومړنیو پوښتنو وروسته به اړوندو ادارو ته وروپېژندل شي.

د یادونې وړ ده، چې د طالبانو او پاکستان تر منځ د اړیکو له خرابېدو وروسته له شاوخوا دوو میاشتو راهیسې د ډیورند کرښې په اوږدو کې د افغانستان او پاکستان تر منځ لارې د هر ډول سوداګریزو توکو د لېږد رالېږد پر مخ تړل شوې او یو شمېر کسان هڅې کوي په قاچاقي لارو د سوداګریزو توکو واردات او صادراتو ته دوام ورکړي.