مسعود پزشکیان: خدای موږ د اقتصادي ستونزو له لارې ازمایي

د روسیې ټاس خبري اژانس د یاد هېواد د لوی درستیز والري ګیراسیموف له قوله راپور ورکړی، چې روسیې په لومړي ځل د اورېشنیک توغندي د ۲۰۲۴ کال په نومبر کې پر اوکراین توغولي دي.

په ورته مهال د روسیې ولسمشر ولاديمیر پوتین ویلي، چې یاد توغندي د اټومي وسلو په څېر ویجاړوونکی ځواک لري، چې مخنیوي او شنډول یې ناشوني دي.

بل خوا لویدیزو کارپوهانو د روسیې د ددغه ډول توغندیو جوړول مبالغه بللې ده.

روبیو د پنجشنبې په ورځ په یوه رسمي اعلامیه کې وویل، امریکا د جرمونو نړیوالې محکمې دوه قاضیان، ګوچا لوردکیپانیدزه چې د جورجیا وګړی دی او همداشان منګولیایی اردنېبالسورن دامدین د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د فبرورۍ میاشتې لاسلیک شوي اجرایي فرمان له مخې تحریم کړي دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر په وینا، یادو قاضیانو په مستقیم ډول هڅه کړې چې د جرمونو نړیوالې محکمې له لارې د اسراییلي وګړو د پلټنې، نیولو، توقیف او محاکمې بهیر پر مخ یوسي، په داسې حال کې چې اسراییل د دغو اقداماتو لپاره رضایت نه دی ورکړی.

روبیو ټینګار کړی چې امریکا او اسراییل دواړه د جرمونو نړیوالې محکمې غړیتوب نه لري او واشنګټن دا ډول اقدامات د خپلو متحدینو پر ضد د منلو وړ نه بولي.

د راپور له مخې، هغه بندیزونه چې امریکا د روان کال په فبرورۍ کې د جرمونو نړیوالې محکمې پر ځینو چارواکو لګولي، د اړوندو کسانو د احتمالي امریکایي شتمنیو کنګل کېدل او امریکا ته د هغوی او د هغوی د کورنیو د غړو پر سفر بندیزونه رانغاړي.

دا د ټرمپ په حکومت کې پر تایوان د سولې پلورنې دویم اعلان دی.

د تایوان حکومت د چین د حاکمیت ادعاوې ردوي، خو بیجینګ د تایوان پر وړاندې پوځي او دیپلوماتیک فشار ته دوام ورکړی دی.

د تایوان د دفاع وزارت په وینا، د وسلو په دې کڅوړه کې هیمرس توغندويي سیستمونه، هاوانونه، جاولین ټانک ضد توغندي، الټیوس ځانمرګي ډرونونه او نور پوځي تجهیزات پکې شامل دي.

د چین د بهرنیو چارو وزارت پر دې معاملې سخت غبرګون وښود او ویې ویل چې دا اقدام د تایوان تنګي سولې او ثبات ته جدي زیان رسوي.

د چین د بهرنیو چارو وزارت ویاند ګوو جیاکون وویل چې امریکا د وسلو په ورکولو سره د «تایوان د خپلواکۍ» ملاتړ کوي او دا کار به ناکام شي.

دغه اقدام د ډله ییز امنیت تړون سازمان د بین الدولتي پروګرام برخه ده چې د تاجکستان او افغانستان د پولو د ټینګښت لپاره جوړ شوی او په ۲۰۲۴ کال کې تصویب شوی دی.

د دې پروګرام د پلي کولو پلان له ۲۰۲۵ کال څخه د پنځو کلونو لپاره جوړ شوی دی.

د افغانستان او تاجکستان د پولې د امنیت په تړاو اندېښنې له افغان پولې په دې وروستیو کې پر چینايي وګړو له بریدونو وروسته ډېرې شوې دي.

طالبانو پرون اعلان وکړ، چې دوی ددغو بریدونو عاملان د بدخشان په مرکز فیض اباد کې تشخیص کړي او عملیات یې پرې کړي دي.

د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین له دې وړاندې د تاجکستان ولسمشر امام علي رحمان سره لیدنه کې د تاجک سرحدونو د امنیت د ټینګښت پر ارزښت ټینګار کړی و.

د تاجکستان ملي امنیت دفتر هم تایید کړې چې د افغانستان له خاورې شویو دوو بریدونو کې څو تنه وژل شوي او ټپیان شوي دي.

له دغو بریدونو وروسته امام علي رحمان خپلو امنیتي ادارو ته امر وکړ چې د سرحدونو وضعیت او د امنیت د ټینګښت لارې چارې وڅېړي.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي هم د تاجکستان د بهرنیو چارو وزیر سراج‌الدین مهرالدین سره په تیلیفوني تماس کې د چینایي اتباعو د وژل کېدو په اړه خواشیني څرګنده کړه او د سرحدونو د امنیت د ټینګښت او ګډو څیړنو لپاره یې د طالبانو بشپړ چمتووالی وښود.

د فرانسې خبري اژانس د راپور له مخې؛ د امریکا سنا د ۲۰۱۹کال «سزار قانون» د کلني دفاعي بودجې په چوکاټ کې لغوه کړ. دغه طرحه د ۷۷ موافقو او ۲۰ مخالفو رایو په ترلاسه کولو سره تصویب شوه او تر دې وړاندې د استازو جرګې هم تایید کړې وه. تمه کېږي، چې ولسمشر ډونالد ټرمپ به دغه قانون لاسلیک کړي.

دا په داسې حال کې ده، چې ټرمپ تر دې وړاندې د سعودي عربستان او ترکیې په غوښتنه د سوریې پر ضد بندیزونه دوه ځله د لنډې مودې لپاره ځنډولي وو؛ خو د سوریې لنډمهالي ولسمشر احمد الشرع د بندیزونو د بشپړ او دایمي لغوه کېدو غوښتنه کړې وه.

د سزار قانون سوریه له نړۍوال بانکي نظام څخه جلا او بهرنۍ پانګونه یې سخته محدوده کړې وه. د بندیزونو دایمي لغوه کېدل د واشنګټن او دمشق ترمنځ په اړیکو او د سوریې په اقتصادي راتلونکې کې یو مهم بدلون بلل کېږي؛ خو شنونکي وایي عملي اغېزې به یې د راتلونکو سیاسي او امنیتي بدلونونو پورې تړلې وي.