سراج الدین حقاني د غمرازۍ لپاره کابل کې د شاپور ځدراڼ کور ته ورغلی

د طالبانو د کرنې وزیر په یوه خبري ناسته کې وویل چې د هند د حکومت د چارواکو او خلکو بې ساري هرکلي دوی ته «روحیه» ورکړې او داسې احساس یې رامنځته کړی چې ګواکې په خپل هېواد کې شتون لري.

د طالبانو د کرنې وزیر د نوي ډیلي ملاتړ ته په هیله مندۍ سره زیاته کړه چې دوی غواړي د هند له تجربو او ملاتړ څخه په استفادې د افغانستان د کرنې سیستم عصري او میکانیزه کړي.

دا څرګندونې په داسې حال کې کېږي چې د دغه سفر په جریان کې، د دوه اړخیزو همکاریو د پراختیا د لارو چارو د ارزونې په موخه د طالبانو د پلاوي او هندي چارواکو ترمنځ د ګډې کمېټې ناسته ترسره شوه او د طالبانو د کرنې وزیر د نوي ډیلي له لوړپوړو چارواکو سره مهمې لیدنې وکړې.

عطاالله عمري د طالبانو د کابینې څلورم وزیر دی چې پر افغانستان د دې ډلې له بیا واکمنېدو راهیسې نوي ډیلي ته سفر کوي؛ هغه چاره چې له هند سره د طالبانو بې ساري نږدېوالی ښيي.

د کابل او نوي ډیلي ترمنځ دا ډیپلوماتیک او اقتصادي نږدېوالی په داسې شرایطو کې ګړندی شوی چې د سرحدي نښتو او امنیتي مسایلو له امله له اسلام‌اباد سره د طالبانو اړیکې تر بل هر وخت ډېرې ترینګلې او له ننګونو ډکې دي.

د شته معلوماتو پر بنسټ، دا سیالۍ د ۱۲ څخه د زیاتو هېوادونو د تکواندوکارانو ترمنځ د جولای په ۱۱مه او ۱۲مه نېټه په کوالالامپور ښار کې ترسره کېږي.

د افغان کډوالو لوبډله د فهیم‌الله بره‌کي په مشرۍ په دغو سیالیو کې ګډون کړی دی.

په دغو سیالیو کې د ګډون موخه د ورزشکارانو لپاره د نړیوالې تجربې د ترلاسه کولو د فرصت برابرول، د هغوی د تخنیکي کچې لوړول او په مالیزیا کې د مېشتو افغان تکواندوکارانو په منځ کې د غوره استعدادونو پېژندل ښودل شوي دي.

دغه لاریون نن د جمعې په ورځ د «فینکس ډلې» له خوا په برلین کې د جرمني د بهرنیو چارو وزارت مخې ته تنظیم شوی و او په یوه پرېکړه لیک کې یې له جرمني، اروپايي ټولنې او ملګرو ملتونو غوښتي چې د افغان ولس تر څنګ ودرېږي او طالبانو ته مشروعیت ورنه کړي.

لاریونوالو وویل چې له طالبانو سره هر ډول سیاسي، ډیپلوماټیکې یا اقتصادي خبرې اترې باید د بشري حقونو او د ښځو د اساسي ازادیو د تامین په شرط وي.

د پرېکړه لیک په ماده کې راغلي:« ایا جرمني هېر کړي یې دي چې طالبان د کلونو لپاره د یوې ترهګرې ډلې په توګه پېژندل او نړیوالې ټولنې د هغوی پر وړاندې په جګړه کې لویې قربانۍ ورکړې دي؟ ».

دوی د جرمني له حکومته وغوښتل چې خپله بهرنۍ تګلاره د بشري حقونو، ازادۍ او ډیموکراسۍ پر بنسټ برابره کړي او د طالبانو قربانیان هېر نه کړي.

د لاریون ګډونوالو همداراز د افغان نجونو پر زده کړو، کار، تګ راتګ او په ټولنه کې پر ګډون ټینګار وکړ او ویې ویل چې له بشري حقونو پرته تلپاتې سوله ممکنه نه ده.

دوی زیاته کړه چې افراطیت ته باید په سیاسي رسمیت پېژندلو سره انعام ور نه کړل شي او له ټولو ډیموکراتیکو هېوادونو یې وغوښتل چې د افغان ښځو او نجونو د غږ پورته کولو ملاتړ وکړي.

دا لاریون په داسې حال کې کېږي، چې جرمني د مجرمو افغانانو د لېږلو په بدل کې د طالبانو نور ډېپلوماټان هم ومني.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد ټینګار کړی چې د افغانستان خاوره د هېڅ هېواد لپاره ګواښ نه ده او د امنیت د ټینګښت لپاره جدي هڅې روانې دي.

د طالبانو ویاند د شهباز شریف وروستیو څرګندونو ته په اشاره زیاته کړې چې دا ډول بې‌بنسټه ادعاوې د کابل او اسلام‌اباد ترمنځ د دوه اړخیزو اړیکو د ترینګلتیا لامل کېږي. هغه د پاکستان د لومړي وزیر له لوري د دا ډول څرګندونو په اړه ژوره خواشینې څرګنده کړه.

مجاهد ویلي چې د تورونو لګولو پر ځای دې د داړو هېوادونو ترمنځ د همکارۍ او تفاهم فضا رامنځته شي تر څو شته ستونزې د خبرو اترو له لارې حل شي.

مجاهد زیاته کړې:« د داسې بې‌بنسټه تورونو دوام به یوازې د دواړو هېوادونو ترمنځ شته باور نور هم کمزوری کړي».

نوموړي دا څرکندونې پرداسې مهال کړې، چې تېره ورځ د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف د بلوچستان د امنیتي وضعیت د ارزونې په غونډه کې ویلي و چې په بلوچستان کې د وروستیو بریدونو تر شا د هند لاس دی او زیاته کړې یې ده چې هند د دغو بریدونو لپاره د افغانستان خاوره کاروي.

یاد وزارت د جمعې د لمانځه د خطبي موضوع «د ځوانانو په اصلاح کې د دیني عالمانو مسوولیتونه» ټاکلې او متن یې په فارسي او پښتو ژبو د مرکز او ولایتونو د جوماتونو خطیبانو ته استولی دی. په دغه متن کې راغلي چې ځینې ټولنیزې رسنۍ د ځوانانو د «بې‌دینۍ» لامل کېږي. د دغه وزارت په ادعا، «ملحد» کسان له دغو شبکو څخه د الحاد د خپرولو لپاره ګټه اخلي، د مسلمانو ځوانانو په ذهنونو کې د دین په اړه شکونه راپیدا کوي او د هغوی دیني باورونه له خطر سره مخامخوي.

د طالبانو د حج وزارت همدارنګه ویلي چې ځینې ټولنیزې پاڼې په ټولنه کې «فحشا او زنا» خپروي او یو شمېر نورې بیا خلک عیسویت ته رابولی. د متن په بله برخه کې راغلي چې انټرنیټي پاڼې خلک د «شرعي حاکم» پر وړاندې بغاوت ته هڅوي او په ټولنه کې د ناامنۍ او بې‌ثباتۍ د خپرېدو لامل کېږي.

د وزارت په وړاندیز شوي متن کې راغلي چې ډېری ځوانان خپل ټول وخت د موبایل په لیدلو تېروي او په هغه کې «لوڅ فلمونه، سریالونه، ویناوې او تبلیغاتي عکسونه» ګوري. د طالبانو د حج وزارت همدارنګه لیکلي چې ځوانان د موبایل له لارې له هغو ښځو سره خبرې او اړیکې ټینګوي چې دغه وزارت «بې‌عفته» بللې دي. په دغه متن کې، دا ډول چلندونه د «لوېدیځ د فکري جګړې» برخه بلل شوي او راغلي چې ځوانان بېلابېلو «بې‌لارې تګونو» ته مخه کړې ده.

د طالبانو د حج وزارت له ملا امامانو غوښتي چې د جمعې د لمانځه په خطبو کې ووایي چې ډېری ځوانان له دیني زده‌کړو او ارزښتونو خبر نه دي او د مذهبي باورونو، شرعي احکامو، اخلاقو او اسلامي ادابو په اړه د هغوی معلومات لږ دي.

په متن کې راغلي چې ډېری ځوانان پنځه وخته لمونځونه په جومات کې په جمع سره نه کوي او په واټونو او کوڅو کې اسلامي اخلاق او اداب نه مراعاتوي.

دغه وزارت همدارنګه ادعا کړې چې د لوېدیځ کلتور ترویج او له مسلمانو ماشومانو او ځوانانو څخه د اسلامي عقیدې اخیستل په «نوې وسلې» بدل شوي دي.

د طالبانو د حج وزارت له امامانو او خطیبانو غوښتي چې په جوماتونو کې د ماشومانو، تنکیو ځوانانو او ځوانانو لپاره جلا جلا ښوونیزې کړۍ جوړې کړي.