په افغانستان کې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته ښځینه خبریالانې له سختو محدودیتونو سره مخ دي. د راپورونو له مخې؛ ښځینه خبریالانې د افغانستان په یوشمېر ولایتونو کې د ټلوېزیون پر څپو له راڅرګندېدو منع شوې او د خبري ناستو پرمهال د پوښتنو او معلوماتو ته د لاسرسي حق هم نهلري.
یوشمېر افغان مېرمنې وايي، طالبانو د ښځو پر حجاب د تازه محدودیتونو په لګولو سره افغانستان د ښځو لپاره په «دوزخ» بدل کړی. یوې هراتۍ مېرمنې ویلي: «اوس په بازارونو کې د طالبانو محتسبین ان د ښځو پښې او لاسونه هم ګوري. که د پوستکي یو انچ هم ښکاره شي؛ نو ستونزه جوړوي».
یو افغان الاصله اسټرالیایي وګړی په غزني ولایت کې خپل پلرني کلي ته د سفر پرمهال په ډزو وژل شوی دی. محمدعلي عطایي چې په افغانستان کې زېږېدلی و؛ وروسته اسټرالیا ته کډوال شو او د هغه هېواد تابعیت یې ترلاسه کړی و.
په هرات کې ځايي سرچینې وایي چې د پنجشنبې شپې په وروستیو ساعتونو کې د طالبانو لسګونه نظامي وسایط د ښار په بېلابېلو برخو کې په ګزمو بوخت وو او امنیتي حضور یې په څرګند ډول زیات شوی و.
د بيبيسي خبریالې لایس ډوسیټ د «په کابل کې تر ټولو غوره هوټل» کتاب په وسیله د «ښځو جایزو» د غیر افسانوي برخې د جایزې ګټونکې شوه او د افسانوي برخې جایزه د «ورجینیا ایوانز» ناول لیکوالې ته ورکړل شوه.
د اروپايي ټولنې د کورنیو چارو او کډوالۍ کمیسار مګنوس برونر بروکسل ته د طالبانو د استازو د بلنې له جنجالي طرحې دفاع کړې. هغه ویلي، اروپايي ټولنه افغانستان ته د رد شویو افغان پناه غوښتونکو د بېرته ستنولو لپاره «له طالبانو سره له خبرو پرته بله لار نه لري».
د طالبانو مخالفې ډلې، مقاومت جبهې مشر احمد مسعود په هرات کې د طالبانو لخوا د ښځو نیول او د خلکو پر وړاندې له تاوتریخوالي کار اخیستل په کلکه غندلي او ویلي یې دي چې د هرات د ښځو او نارینهوو ودرېدنه ښيي چې ظلم او زور هېڅکله د خلکو اراده نه شي خاموشه کولای.
د امریکا د استازو جرګې غړې جولي جانسن وایي، چې د امریکا د کورني امنیت وزارت دوو پرلهپسې وزیرانو لا هم نه ده روښانه کړې چې افغان پناه غوښتونکی محمد نذیر پکتیاوال څنګه د امریکا د کډوالۍ او ګمرکي تطبیق ادارې په توقیف کې مړ شوی دی.
د ایران- افغانستان د سوداګرۍ د ګډې خونې د رييس محمود سیادت په مشرۍ د ایران د خصوصي سکټور یو پلاوی د پنجشنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۱مه) په یوه رسمي سفر کابل ته راغلی دی. د دغه سفر موخه د سوداګریزو او ټرانزیتي اړیکو پیاوړتیا په ګوته شوې ده.
د افغانستان کرکټ بورډ ویلي، د ملي لوبډلې چټک توپ اچوونکی محمد سلیم ساپی د هند پر وړاندې د یو ورځنیو نړیوالو سیالیو په اصلي نوملړ کې شامل شوی. نوموړی په وروستۍ ټېسټ لوبه کې د غوره توپ اچونې له امله د پام وړ وځلېد او شپږ ویکټې یې ترلاسه کړې وې.
په ایران کې د طالبانو سفارت وایي، چې د بنديانو د لېږد د کمېټې د یولسم پړاو په دویمه مرحله کې ۱۶۵ افغان بندیان، له قانوني پړاوونو او هویت تثبیت وروسته له ایران څخه افغانستان ته انتقال شوي، او په بدل کې یو ایرانۍ ښځینه زندانۍ ایران ته سپارل شوې ده.
د افغانستان د کرېکټ الف لوبډلې (افغان ابدالیان) د سریلانکا په کوربتوب د الف لوبډلو د درې اړخیزې لوبلړۍ په ترڅ کې په خپله لومړۍ لوبه کې د هند الف لوبډلې ته د ډياېل سیسټم لهمخې د ۴ منډو په توپیر ماتې ورکړه او په یادو سیالیو کې یې خپل سفر په بریا سره پیل کړ.
د افغانستان کرېکټ بورډ وایي، چې ملي لوبډله د هند پر وړاندې د دریو یو ورځنیو نړیوالو سیالیو د لوبلړۍ د پیل په موخه د هند درمسالا ښار ته رسېدلې ده، چې لومړۍ سیالي به د راتلونکې شنبې په ورځ ترسره شي.
یوه چینايي سوداګر او پانګوال ساو جین د بامیان لپاره د طالبانو له والي سره په کتنه کې په دغه ولایت کې د کاني محصولاتو د پروسس لپاره د یوې صنعتي کارخونې د جوړولو ټټر وهلی دی. دغه چینايي پانګوال همداراز ویلي، د اوسپنې او مس د استخراج او ورته د بازار موندنې په برخو کې هم پانګونې کوي.
د هلمند لپاره د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور ریاست مسوولینو له ځايي رسنیو غوښتي، چې د ملا هبتالله د فرمانونو په اړه دوامداره خپرونې جوړې کړي او په وینا یې:«څو ولسونه لا زیات پوهاوی ترلاسه کړي». هبتالله په تېرو ۵ کلونو کې له نورو مسایلو سربېره د ښځو پر ضد ګڼ فرمانونه صادر کړي دي.
د امریکا د کډوالۍ او ګمرکي تطبیق اداره وایي چې د دې ادارې ځواکونو په ډیټرایټ ښار کې هغه افغان وګړی نیولی چې د جنسي جرمونو په ګډون په څو قضیو کې محکوم او د امریکا څخه د اخراج پرېکړه پرې شوې وه. دغه افغان هڅه کوله چې کاناډا ته لاړ شي خو د کاناډا ځواکونو اجازه نده ورکړې.
د بشري مرستو نړیوال بنسټ (ایچ.ایچ.ایچ) مشر بُلنت ییلدیرم وایي، چې د طالبانو او پاکستان ترمنځ د «ټریک ۱،۵» د خبرو دویمه ناسته په رغنده او صمیمي فضا کې پای ته رسېدلې او دا یې د دواړو لوریو ترمنځ د باور جوړونې او سولې په لور یو مهم ګام بللی دی.
د افغانستان د پخوانۍ ولسي جرګې غړې شکریه بارکزۍ د طالبانو له خوا د ښځو خپلسرې نیول او پر سوله ییزو لاریونوالو بریدونه په کلکه غندلي او دا کړنې یې د نه منلو وړ بللې دي. هغې ویلي چې د افغان ښځو ځپنه او د هغوی د غږ خاموشه کول به وضعیت نور هم خراب کړي.
د روسیې یوې محکمې یو ځايي اوسېدونکی پر طالبانو د نیوکو له امله ۱۰ زره روبل جریمه کړی دی. دغه ۱۹ کلن ځوان چې «یګور اې» نومېږي، په یوې ټولنیزه شبکه کې د یوه خبر په کمنټ کې طالبانو ته سپکې سپورې ویلې وې. محکمې ویلي، دغه ډول څرګندونې د «روسیې او افغانستان تر منځ دښمني» راپاروي.
د طالبانو تر چتر لاندې د پېښو سره د مبارزې امادګۍ اداره وایي، چې د افغانستان د ماینپاکۍ پروګرام د معلوماتو د ثبت انلاین سیسټم د لومړي ځل لپاره فعال شوی او له مخې یې د ماینونو او ناچاوده توکو اړوند معلومات، سروې او د پاکولو بهیر په معیاري او ډیجیټلي ډول مدیریت کېږي.
د جمهوریت پر مهال د کانونو او پټرولیم وزیره نرګس نهان وایي، چې په افغانستان کې ښځې او نجونې یوازې د خپل جنسیت له امله له تبعیض، دوامدار نفرت او بېپایانه ظلم سره مخ دي او ټینګار کوي چې نړیواله ټولنه باید د هغوی غږ شي او د حساب غوښتنه روانه وساتي.