د بحران نړیوالې ډلې ویلي چې پاکستان په ناڅاپي ډول په افغانستان کې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته تر ټولو زیات زیانمن شوی دی. د دې بنسټ ارزونې ښيي چې که په پاکستان کې تاوتریخوالی زیات شي، اسلاماباد به یو ځل بیا پر افغانستان بریدونو ته مخه کړي.
هندي رسنۍ وایي، ترکيې د طالبانو او پاکستان ترمنځ د ډېپلوماټيکو هڅو تر ناکامۍ او د بنسټيزو اختلافاتو د لا ژورېدو وروسته په رسمي ډول د اسلاماباد او کابل ترمنځ له خپل منځګړيتوب څخه لاس واخيست.
د پاکستان پوځ وايي، په افغانستان کې نه ټولګډونه حکومت شته او نه هم ترهګري ختمه شوې، بلکې «دا هېواد د ترهګرو او غیر دولتي وسلهوالو» پر مرکز بدل شوی. د پاکستان د پوځ ویاند ویلي، چې شاوخوا ۲۵۰۰ بهرني وسله وال له سوریې نه افغانستان ته رسېدلي دي.
پاکستان او چين د دوشنبې په ورځ په يوې ګډه اعلاميه کې د افغانستان د خاورې دننه د وسلهوالو ډلو د لهمنځه وړلو لپاره «ښکاره او د تصديق وړ اقداماتو» غوښتنه وکړه. په اعلامیه کې ټينګار شوی، چې بايد د افغانستان خاوره د کوم بل هېواد پر ضد د «ترهګریزو» فعالیتونو لپاره ونه کارول شي.
د کړکېچ نړیوالې ډلې(ای سي جي)په خپل تازه رپوټ کې ویلي، چې که په راتلونکې کې پر پاکستان هر ډول وسلهوال برید وشي او د بریدګرو پل په افغانستان کې وموندل شي، پاکستان به پرې جدي غبرګون وښيي.
د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت ویاند وايي چې اسلام اباد د افغانانو له خوا د ټاکل شوي هر حکومت سره همکارۍ ته چمتو دی. طاهر اندرابي زیاته کړه، پاکستان په افغانستان کې د رژیم د بدلون په اړه هیڅ نظر نلري او د طالبانو له رژیم سره هم همکارۍ ته چمتو دی.
په افغانستان کې د پاکستان پخواني سفیر منصور احمد خان له افغانستان انټرنشنل سره په ځانګړې مرکه کې ویلي، که افغانان د طالبانو واکمني رانسکوره کړي، نو پاکستان به هم راتلونکی نوی حکومت په رسمیت وپېژني. هغه همداراز وویل، په کابل کې چې هر حکومت واکمنېږي باید د خپلو خلکو استازولي وکړي.
د پاکستان د جمعیت علمای اسلام ګوند مشر مولانا فضلالرحمن وایي، کله چې له افغانستان څخه د وسلهوالو د فعالیتونو په اړه نیوکې کېږي، باید دا پوښتنه وشي چې دغه جنګیالي له کومه راټوکېدلي دي. فضلالرحمن ویلي، په تېرو شلو کلونو کې دا د پاکستان ادارې وې چې وسلهوال یې افغانستان ته لېږل.
د پاکستان دیني عالمانو په یوې غونډه کې له افغان طالبانو او پاکستاني چارواکو وغوښتل، چې خپلمنځي ستونزې د خبرو له لارې حل کړي. دغو دیني عالمانو د یوه لس مادهییزې اعلامیې په خپرولو سره له دواړو لوریو غوښتي، چې د ښه ګاونډيتوب د اصولو پر بنسټ د دایمي سولې او ثبات لپاره هڅې وکړي.
د جمهوري نظام پرمهال په پاکستان کې د افغانستان سفیر محمدعمر داودزي د پاکستان د پوځ مشر عاصم منیر څرګندونو ته په غبرګون ویلي دي، چې دغه ډول څرګندونې تاوتریخوالی زیاتوي او په ناحقه بېګناه افغانان په نښه کوي. عاصم منیر تر دې وړاندې ویلي و، چې د «ټيټيپي» ۷۰سلنه غړي افغانان دي.
پاکستان وايي، د خیبرپښتونخوا په شمالي وزیرستان کې د دته خېل سیمې اړوند پر «بویا» نظامي مرکز د وسلهوالو په برید کې ۴ پوځیان وژل شوي دي. د دغه برید مسوولیت د حافظ ګل بهادر ډلې منلی دی. د پاکستان بهرنیو چارو وزارت د همدې برید په تړاو د طالبانو مرستیال سفیر احضار کړی دی.
د پاکستان د جمعیت علمای اسلام ګوند مشر مولانا فضلالرحمان ویلي، چې په تېرو شاوخوا ۷۵ تر ۷۸ کلونو کې د افغانستان پر وړاندې د پاکستان پالیسي ناسمه وه او د ترهګرۍ پر ضد تګلارو هم کومه مثبته پایله نهده ورکړې.
د پاکستان بهرنیو چارو وزارت وایي، هغه څه چې د پاکستان او طالبانو ترمنځ د اوربند په نوم یادېږي، باید یو دودیز اوربند ونه بلل شي. د هغه په وینا، د دې تفاهم موخه دا وه چې د هغو وسله والو بریدونو مخه ونیول شي چې دده په وینا، د افغانستان له خاورې د پاکستان پر ضد کېږي.
د ایران د بهرنیو چارو وزارت په رسمي اعلامیه کې ویل شوي، چې د افغانستان ګاونډي هېوادونو او روسیې د طالبانو او پاکستان د روانو اختلافاتو د حل لپاره د خبرو مېز ته د بېرته راوګرځېدو غوښتنه وکړه او پر دې یې ټینګار وکړ چې ستونزې باید په ډېپلوماټیکه توګه حل شي.
د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف په ترکمنستان کې د «سولې او باور نړۍوالې» غونډې په څنډه کې د ایران له ولسمشر مسعود پزشکیان سره په لیدنه کې ویلي:«د طالبانو حکومت باید وهڅول شي، چې د پاکستان د جدي امنیتي اندېښنو د حل په برخه کې اقدام وکړي.»
د ترکیې ولسمشر رجب طیب اردوغان د جمعې په ورځ د ترکمنستان په عشقاباد کې د سولې او باور جوړونې د نړیوالې غونډې په څنډه کې د پاکستان له لومړي وزیر شهباز شریف سره لیدلي دي. هغه ویلي چې ترکیه چمتو ده د پاکستان او طالبانو ترمنځ د اوربند د دوام لپاره همکاري او مرسته وکړي.
په تېرو ۴۸ کلونو کې پاکستان د سیمې د جهادي او افراطي ډلو په واک کې د پام وړ نقش لوبولی دی. له مجاهدینو نیولې تر لشکر طیبه، جیش محمد، جیش العدل، طالبانو او ټي ټي پي پورې یې دا ډلې د خپلې ستراتیژیکو ګټو لپاره وکارولې؛ خو اوس معادله بدله ښکاري، دا مالکیت طالبانو تر لاسه کړی دی.
د افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړي استازي محمد صادق ویلي، چې د افغانستان لپاره د چین له ځانګړي استازي یوی شیاویونګ سره یې په اسلاماباد کې د سیمې پر امنیتي وضعیت او د افغانستان له خاورې د راولاړېدونکو ګواښونو په اړه خبرې کړې دي.
د پاکستان د جماعت اسلامي ګوند پخواني مشر سراجالحق ویلي چې د طالبانو د علماو له لوري هغه فتوا چې له مخې یې افغان خاوره د هېڅ بل هېواد پر ضد نه کارول کېږي، د دواړو هېوادونو لپاره یو «مثبت او هیلهمنوونکی» پرمختګ دی.
په پاکستان کې د روسیې سفیر البرټ خورف وایي چې مسکو د پاکستان او طالبانو ترمنځ د تاوتریخوالي د زیاتېدو په اړه اندېښمن دي. دغه روسي ډیپلومات زیاتوي، مسکو هیله لري چې پاکستان او طالبان به خپل اختلافات په ډیپلوماټیک ډول حل کړي.
د افغانستان لپاره د پاکستان پخوانی ځانګړی استازی اصف درانی، په کابل کې د دیني عالمانو پرونۍ غونډې ته په اشارې سره وایي چې افغان دیني عالمانو ډیرې مهمې پرېکړې کړي چې د افغانستان او سیمې په اوسني سیاسي او امنیتي وضعیت کې «ډیر مهم بدلون» بلل کیدای شي.
له پاکستان سره له وروستیو کړکېچونو وروسته په لومړي ځل د طالبانو د مشر ملا هبت الله په لارښوونه په کابل کې دیني عالمانو په یو پرېکړه لیک کې فتوا ورکړې چې پر مسلمانانو واجب ده چې د افغانستان خاوره د بل هېواد په ضرر و نه کاروي.