د ملګرو ملتونو چارواکی: غزه کې له ۵۰زره د ډېرو مېندوارو مېرمنو روغتیا له ګواښ سره مخامخ ده

د قطر د بهرنیو چارو وزارت په یوه بیان کې نن دوشنبه (د تلې ۲۴مه) ویلي، چې دا د زرګونو هغو اوکرایني ماشومانو د ستنولو د بهیر پیل دی، چې د روسیې او اوکراین له جګړې را وروسته روسیې نیولي وو.

په بیان کې نه دي راغلي، چې تر اوسه څومره ماشومان خوشې شوي دي.

قطري رسنیو خبر ورکړی، چې د دغو ماشومانو د خلاصون مذاکرات چې د قطر په منځګړیتوب ترسره شوي، څو میاشتې وخت یې نیولی او په دغو ماشومانو کې څلور ماشومان چې عمرونه یې د ۲ او ۱۷ کلونو تر منځ وو، د یو ځانګړي تفاهم په اساس خپلو کورنیو ته وسپارل شول.

د قطر د بهرنیو چارو وزارت په خپلې اعلامیې کې زیاته کړې، چې په مسکو کې د قطر سفارت به د دغو ماشومانو ساتنه کوي او تر هغه به دوی مرسته کوي، تر څو چې یاد ماشومان خپلو کورنیو ته تسلیم شي.

وروسته له هغې چې یو شمېر اوکرایني چارواکو ادعا وکړه، چې روسیې له اوکراین سره په روانه جګړه کې یو شمېر ماشومان په زوره نیولي، د جرمونو نړۍوالې محکمې د مارچ په میاشت کې د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین د نیولو حکم ورکړ.

له دغې اعلانه یوه ورځ وروسته کرملین ماڼۍ په یوه بیان کې د جرمونو د نړۍوالې محکمې دغه پرېکړه مسخره وبلله او ویې ویل، چې روسیه دغه محکمه په رسمیت نه پېژني.

وروسته له هغې چې د روسیې له خوا پر اوکراین برید وشو، اوکرایني چارواکو په بار – بار ادعاوې وکړې، چې روسیه په خپل جګړه ییز بهیر کې ملکي وګړي په نښه کوي او یو شمېر ماشومان یې په زوره نیولي دي.

نوموړي وویل؛ هغه د عباس سره موافق دی، چې د حماس "وحشیانه کړنې" د فلسطین د خلکو د ارادې استازیتوب نه کوي.

د محمود عباس په مشرۍ د فلسطین اداره په لویدیځه غاړه کې حکومت کوي او ځان د ټول فلسطین د خلکو استازی ګڼي. دغې ادارې په ۲۰۰۷ کال کې له حماس سره له یو لړ نښتو وروسته د غزې کنټرول له لاسه ورکړ.

د فلسطیني ادارې خبري اژانس تېره ورځ خبر ورکړی، چې محمود عباس د اسراییل او حماس تر منځ په جګړه کې د اسراییلي او فلسطیني اتباعو وژل کېدل غندلي دي.

بل خوا ملګرو ملتونو، برېتانیې، فرانسې، ایران، روسیې، چین او یو شمېر نورو هېوادونو له اسراییلو غوښتي، چې غزې ته دې د بشري مرستو د ورتلو اجازه ورکړي او په دغه تړانګه کې دې له ټولیزې سزا مخنیوی وکړي.

خو د اسراییل لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو ویلي، چې دوی به تر هغه وخته جګړې او بندیزونو ته دوام ورکوي، تر څو یې چې حماس په بشپړ ډول له منځه نه وي وړی.

د ویل کاونټي(ولسوالۍ) د پولیسو په وینا؛ د دې وژنې انګیزه مذهبي کرکه وه او د حماس او اسراییل ترمنځ له وروستۍ جګړې سره یې تړاو درلود.

د دې ولسوالۍ پولیسو په یوه بیان کې لیکلي، چې دغه سړي یاد شپږ کلن مسلمان ماشوم د پوځي چاقو په څېر د ۱۸ سانتي مترو په تیغ ۲۶ځله په چړو وهلی دی.

پولیسو زیاته کړې، چې د هلک ۳۲ کلنه مور هم څو وارې په چړو وهل شوې، چې دا مهال په روغتون کې تر درملنې لاندې ده.

د دغې ښځې نوم حنان شانین او زوی یې وادي الفیومي نومیږي.

د امریکا ولسمشر جو بایډن نن دوشنبه ( د تلې ۲۴مه) پر خپلې اېکس پاڼې د دغې پېښې د رامنځته کېدا له امله ژوره خواشیني څرګنده کړې ده.

نوموړي ویلي، چې له پېښې خبر شوی د قربانیانو کورنۍ ته یې تسلیت ویلی.

هغه یاته کړې: “په امریکا کې د یوې مسلمانې فلسطیني کورنۍ پر وړاندې دا ډول نفرت انګیزه عمل ځای نه لري”.

بل خوا پولیسو ویلي، چې څارنوالانو دا معلومه کړې ده، چې بریدګر دغه مور او ماشوم په غزه کې د اسراییل او حماس تر منځ د شخړې له امله په نښه کړي دي.

دا په داسې حال کې ده، چې د یکشنبې په ورځ (د تلې ۲۳مه) د امریکا د فيډرالي پولیسو مشر له خبریالانو سره په خبرو کې پر اسراییل د حماس له برید وروسته د امریکا پر خاوره د ګواښونو د زیاتوالي اعلان وکړ.

تر دې مخکې د فرانسې پولیسو د یوه ځوان مسلمان له خوا د یوه فرانسوي ښوونکي د وژل کېدو خبر تایید کړی و او ویلي یې وو، چې دغه وژنه په منځني ختیځ کې له پېښو سره تړاو لري.

رسنیو د غزې د چارواکو په حواله خبر ورکړی، چې نېږدې زر جسدونه د غزې د یو شمېر ړنګو شویو ودانیو لاندې پراته دي او دوی نه شي کولی، چې دغه جسدونه له ړنګو شویو ودانیو څخه راوباسي.

مصري رسنیو د غزې د روغتیا وزارت په حواله ویلي، چې تر اوسه ۲۷۶۳ فلسطینیان وژل شوي او نېږدې ۱۰ زره یې ټپیان شوي دي، چې په ټپیانو کې د ځینو روغتيايي حالت نازک ښودل شوی دی.

د غزې د روغتیا چارواکو په غزه کې د بشري بحران خبرداری هم ورکړی او ویلي یې دي، چې دوی لازمو روغتيايي توکو او درملو ته لاسرسی نه لري.

په ورته وخت کې د سوریې دولتي رسنیو د غزې د امنیتي چارواکو په حواله ویلي، چې نن په لسمه ورځ هم د اسراییلي ځواکونو بریدونه روان دي او د غزې ګڼې برخې یې په نښه کړې دي.

د اسراییل د پوځ ویاند دانیل هاجر بیا رسنیو ته ویلي، چې تر دا مهاله یې ۲۹۱ سرتېري وژل شوي او ۱۹۹ کسان د حماس له خوا یرغمل نیول شوي دي.

د نوموړي په خبره؛ د دوی پوځ د یرغمل شویو کسانو د بېرته راوستلو لپاره خپلې جګړې ته دوام ورکوي او وروستۍ موخه یې په غزه کې د حماس له منځه وړل دي.

د امریکا ولسمشر جوبایډن هم په یوې مرکې کې ویلي، چې که اسراییل غواړي غزه ونیسي، نو دا به د دوی لپاره تر ټولو ستره تېروتنه وي.

نوموړي له سي بي اېس سره په خپلې تازه مرکې کې ویلي، چې دی د اسراییل او غزې مساله له نېږدې څاري او زیاتوي، چې حماس او د حماس توندلاري پلویان د غزې د اوسېدونکو استازیتوب نه کوي.

بایډن ویلي، چې په غزه کې د توندلارو پر وړاندې عملیات مهم اقدام دی، خو دی تمه لري، چې اسراییل به د جګړې ټول قوانین په نظر کې نیسي.

ملګرو ملتونو، برېتانیې، فرانسې، ایران، روسیې، چین او یو شمېر نورو هېوادونو له اسراییلو غوښتي، چې غزې ته دې د بشري مرستو د ورتلو اجازه ورکړي او په دغه تړانګه کې دې له ټولیزې سزا مخنیوی وکړي.

خو د اسراییل لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو ویلي، چې دوی به تر هغه وخته جګړې او بندیزونو ته دوام ورکوي، تر څو یې چې حماس په بشپړ ډول له منځه نه وي وړی.

نوموړي له سي بي اېس سره په خپلې نوې مرکې کې ویلي، چې دی د اسراییل او غزې مساله له نېږدې څاري او زیاتوي، چې حماس او د حماس توندلاري پلویان د غزې د اوسېدونکو استازیتوب نه کوي.

بایډن ویلي، چې په غزه کې د توندلارو پر وړاندې عملیات مهم اقدام دی؛ خو دی تمه لري، چې اسراییل به د جګړې ټول قوانین په نظر کې نیسي.

بایډن په غزه کې حماس ته په اشارې سره وايي، چې اسراییل له یوې داسې ډلې سره په مقابلې بوخت دی، چې په ظلم او جبر ککړه ده.

د نوموړي په خبره، چې په غزه کې حماس ډله د بې ګناه ملکي وګړو تر شا پټېږي او په هغه ځای کې یې خپل پټنځایونه جوړ کړي؛ په کومو سیمو کې چې عام وګړي اوسیږي.

بایډن زیاتوي، چې د امریکا حکومت به د خپلو یو شمېر هغو امریکايي وګړو، چې دا مهال حماس یرغمل کړي پر وړاندې به یې اقدامات وکړي.

د حماس د برید او د ایران د ملاتړ په اړه ولسمشر جوبایډن ویلي؛ که څه هم ایران د حماس او د لبنان د حزب الله ډلې ملاتړی هېواد دی، خو تر اوسه په دغه جګړه کې د ایران د ښکېلتیا هېڅ داسې شواهد نه دي تر لاسه شوي.

بل خوا رویټرز خبري اژانس د دوشنبې په ورځ (د تلې په ۲۴مه) په مصر کې د سرچینو په حواله د غزې په سویلي برخه کې د اوربند د هوکړې خبر ورکړی و.

خو اسراییل ټایمز ورځپاڼې د اسراییل د لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو له قوله لیکلي دي: “په غزه کې د بشري مرستو او د بهرنیو وګړو د وتلو لپاره اوربند نه شته”.

په ورته وخت کې د حماس د سیاسي دفتر یوه غړي عزت الرشیق هم ویلي، چې د پولې د پرانیستلو یا د لنډمهالي اوربند په اړه معلومات ناسم دي.

تر دې مخکې رویټرز د خپلو سرچینو په حواله لیکلي وو، چې مصر، اسراییل او امریکا لنډمهالي اوربند ته رسېدلي دي.