پوتین "لار او کمربند" اقتصادي ناسته کې د ګډون لپاره چین ته ورسېد

سپینې ماڼۍ ویلي، چې جو بایډن به د اسراییل له لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو سره له کتنې وروسته د اردن پلازمېنې عمان ته ولاړ شي او هلته به د اردن له پاچا، د مصر له ولسمشر او د فلسطیني ادارې له مشر سره وګوري.

د سپینې ماڼۍ د ملي امنیت ویاند جان کربي ویلي، چې د امریکا ولسمشر به د سفر پر مهال د بشري مرستو په اړه خبرې وکړي؛ څو ډاډ ترلاسه شي چې مرستې ملکي وګړو ته ځي، نه حماس ته.

په دې وروستیو ورځو کې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر دوه ځلې اسراییل ته سفر کړی او د دغه هېواد له چارواکو سره یې کتلي او خبرې یې ورسره کړې دي.

انټوني بلېنکن سعودي عربستان، مصر او قطر ته هم سفرونه کړي او د دغو هېوادونو له مشرانو سره یې د حماس او اسراییل ترمنځ د شخړې په اړه خبرې کړې دي.

له دې مخکې جو بایډن له بنیامین نتنیاهو سره په ټیلیفوني خبرو کې ویلي وو، چې امریکا د اسراییل تر څنګ ولاړه ده او د اسراییل د دفاع له حق څخه ملاتړ کوي.

د اسراییل پر خاوره د حماس د وسله والو له بریدونو وروسته تل ابیب اعلان وکړ، چې د دغه هېواد پوځ به د حماس ډلې د له منځه وړلو په موخه د غزې په تړانګه کې ځمکني برید وکړي.

په ورته وخت کې تېره ورځ د امریکا ولسمشر جو بایډن په یوې مرکې کې ویلي، چې که اسراییل غواړي غزه ونیسي، نو دا به د دوی لپاره تر ټولو ستره تېروتنه وي.

نوموړي له سي بي اېس سره په خپلې تازه مرکې کې ویلي، چې دی د اسراییل او غزې مساله له نېږدې څاري او زیاتوي، چې حماس او د حماس توندلاري پلویان د غزې د اوسېدونکو استازیتوب نه کوي.

بایډن ویلي، چې په غزه کې د توندلارو پر وړاندې عملیات مهم اقدام دی، خو دی تمه لري، چې اسراییل به د جګړې ټول قوانین په نظر کې نیسي.

بایډن په غزه کې حماس ته په اشارې سره وايي، چې اسراییل له یوې داسې ډلې سره په مقابلې بوخت دی، چې په ظلم او جبر ککړه ده.

د نوموړي په خبره، چې په غزه کې حماس ډله د بې ګناه ملکي وګړو تر شا پټېږي او په هغه ځای کې یې خپل پټنځایونه جوړ کړي، په کومو سیمو کې چې عام وګړي اوسیږي.

د بایډن په خبره، چې د امریکا حکومت به د خپلو یو شمېر هغو امریکايي وګړو، چې دا مهال حماس یرغمل کړي پر وړاندې به یې اقدامات وکړي.

ښاغلي بلینکن د سې شنبې په ورځ (د تلې ۲۵ مه) په اېکس ټولنیزه پاڼه کې لیکلي چې، امریکا او اسراییل د غزې ولسي خلکو ته د بشري مرستو د رسولو لپاره د یوې طرحې هوکړې ته رسېدلي، خو په دې اړه یې نور جزیات نه دي ورکړي.

له دې سره، د امریکا ولسمشر جوبایډن د چهارشنبې په ورځ اسراییل ته سفر کوي، په داسې حال کې چې دغه هېواد په غزه کې د بشري ناورین او له ایران سره د پراخې جګړې د وېرې په ترڅ کې د حماس د وسله والو پر ضد د خپلو بریدونو د زیاتولو لپاره تیاری نیسي.

رویټرز د امریکا د بهرنیو چارو وزارت په حواله خبر ورکړ چې، بایډن به له بنیامین نتنیاهو سره په ليدنه کې د اسراییل د امنیت په اړه د واشنګټن پر ژمنو ټینګار وکړي او د جګړې د موخو او ستراتیژۍ په اړه به هر اړخیز مالومات ترلاسه کړي.

هغه وویل: «ولسمشر به له اسراییل واوري چې د خپلو خلکو د دفاع لپاره څه ته اړتیا لري، ځکه چې موږ به ددې اړتیاو د پوره کولو لپاره د کانګرس سره همکارۍ ته دوام ورکړو.»

ټاکل شوې چې بایډن به اسراییل ته له سفر وروسته اردن ته ولاړ شي چې له ملک عبدالله، د مصر له ولسمشر عبدالفتاح السیسي او محمود عباس سره وګوري.

د حماس او اسراییل تر منځ د جګړې په یوولسمه ورځ راپورونه ښیي چې په غزه کې د بشري حقونو حالت خراب دی او د اسراییل د هوايي بریدونو په پایله کې انساني زیانونه ډیر شوي دي.

د غزې چارواکي وايي، د اکټوبر له اوومې راهیسې د اسراییل په بریدونو کې تر ۲۸۰۰ ډېر کسان وژل شوي، چې یو پر څلورمه برخه یې ماشومان دي.

په غزه کې د روغتیايي چارواکو د شمېرو له مخې، لس زره ټپیان د غزې په روغتونونو کې دي چې د تجهیزاتو او درملو له سخت کمښت سره مخ دي.

دواړه پېښې د شمالي او سویلي وزیرستان په ګډو سیمو "اسمان منځه" او "شراونګي" کې رامنځته شوې.

په سیمه کې خپلواک خبریال لال وزیر وايي دا داسې سیمې دي چې تلیفوني شبکې پکې کار نه کوي او له سیمې ډیر معلومات نه شي ترلاسه کیدای.

هغه وايي د داسې جګړو پر مهال په سیمه کې ولسي خلکو ته هم مرګژوبله اوړي خو په وینا یې چې معلومات یې له رسنیو پټ ساتل کیږي.

تېره اونۍ هم د شمالي وزیرستان په میرعلي ولسوالۍ کې د پوځ او وسله والو تر منځ په جګړه یو پاکستانی عسکر وژل شوی و.

د پېښې مسوليت تر اوسه پورې چا نه دی منلی. خو په پاکستاني پوځ د بریدونو مسولیت تل پاکستاني طالبان یا ټي ټي پي په غاړه اخلي

د رسنیو په حواله، د دغې پېښې داسې ویډیوګانې خپرې شوې چې ښيي یو سړی یوه تمځای ته څېرمه په اټوماټیک ټوپک څو ځله ډزې کوي.

د بلجیم د لویي څارنوالۍ د دفتر یوه ویاند ویلي چې، د برید په اړه څیړنې پیل شوي خو نوموړي د برید کوونکي د هویت او انګېزې په اړه له څه ویلو ډډه وکړه

په همدې حال کې د بلجیم د کړکېچ ملي مرکز اعلان وکړ چې په بروکسل کې د ترهګریزو ګواښونو د خبرتیا کچه زیاته شوې ده.

د بلجیم لومړي وزیر الکساندر دي کروو تایید کړه چې وژل شوي کسان د سویډن وګړي وو.

هغه د سویډن لومړي وزیر ته د خپلې خواخوږۍ په څرګندولو سره، بلجیم نږدې ملګری وباله او په اېکس پاڼه کې یې لیکلي: «چې له ترهګرو سره مبارزه ګډه مبارزه ده.»

د سویډن د عدلیې وزیر ګونار سټرومر په بروکسل کې د دوو سویډني وګړو د وژل کیدو خبرونه "وحشتناک" وبلل او ویې ویل: «دولتي دفتر او اړونده چارواکي د لا زیاتو معلوماتو د ترلاسه کولو لپاره هڅې کوي.»

په بروکسل کې د بلجیم او سویډن د فوټبال د ملي ټیمونو لوبه هم وځنډول شوه او نندارچیانو ته په لوبغالي کې د پاتې کېدو لارښوونه وشوه.

نوموړي د دوشنبی په ورځ وویل، چې د روغتیایی وسایلو د کموالي او د ناسمو روغتیایي شرایطو له امله په غزه کې د شاوخوا ۵۰ زره مېندوارو مېرمنو روغتیا له ګواښ سره مخامخ ده.

ښاغلي الن له سي، اېن، اېن سره په خبرو کې د مېندوارو ښځو د وضعیت په اړه د اندېښنې په څرګندولو سره وویل:« د غزې روغتیایی سیسټم د سقوط په درشل کې دی او دغه مېندواره مېرمنې چې موږ یې په اړه جدي اندېښمن یو، د پناه اخیستو لپاره هیڅ ځای نه‌لري.»

د ملګرو ملتونو دغه چارواکي ویلي، چې د مېندوارو ښځو له دغه شمېر څخه شاوخوا ۵ زره تنه یې ښایي په راتلونکي میاشت کې ماشومان وزېږوي او وار د مخه یو شمېر یې له ستونزو سره هم مخامخې دي.

هغه سي، اېن، اېن ته وویل:« تاسو تصور وکړئ، چې د مېندوارۍ او زېږون په وروستیو پړاوونو کې له احتمالي ستونزو سره مخ یاست، جامو، روغتیایي خدمتونو ته لاسرسی نه‌لرئ او تاسو ډاډه نه یاست، چې یوه ورځ وروسته، یو ساعت وروسته، یوه دقیقه وروسته، تاسو او ستاسو ماشوم ته څه پېښېدونکي دي؟»

ښاغلي الن د غزې د روغتونونو د «زړه بوږنوونکو» پېښو په اړه وویل، چې « غزې ته د بشري مرستو کاروان ته باید د ننوتلو اجازه ورکړل شي او بايد د بشري مرستو دهلیز جوړ شي، چې په دې توګه بشري قوانین په پام کې ونیول شي.»

اسوشیټیډ پرېس تېره ورځ په غزه کې د روغتیایي کارکوونکو له خولې راپور ورکړ، چې د دغې سیمې روغتونونه د اسراییلو د بریدونو له امله له ټپیانو ډک دي او د تېلو او درملو د کمښت له امله د زرګونو کسانو د مړینې شونتیا هم شته.

ملګرو ملتونو هم اعلان وکړ، چې په غزه کې د روغتونونو جنراتورونه به یوازې د دوو نورو ورځو لپاره کار ورکړي او دا د هغو زرګونو ناروغانو ژوند له ګواښ سره مخ کوي چې، په روغتونونو کې بستري دي.

د فلسطین د روغتیا وزارت د اسراییلو پوځ تورن کړی چې «طبي کارکوونکي او د هغوی کورنۍ په نښه کوي.»