د فرانسې شپږ هوايي ډګرونه د برید له ګواښ وروسته خالي شوي دي
د فرانسې خبري اژانس راپور ورکړی، چې د فرانسې شپږ هوايي ډګرونه د چهارشنبې په سهار (د تلې په ۲۶مه)د یوه ایمیل له لارې د ګواښ د تر لاسه کولو وروسته تخلیه شول.
د فرانسې خبري اژانس راپور ورکړی، چې د فرانسې شپږ هوايي ډګرونه د چهارشنبې په سهار (د تلې په ۲۶مه)د یوه ایمیل له لارې د ګواښ د تر لاسه کولو وروسته تخلیه شول.
د فرانسې پولیسو ویلي، چې امنیتي ځواکونه د لیل، لیون، نانټ، نیس، ټولوز او بوره په هوايي ډګرونو کې دا موضوع څېړي.
همداراز دفرانسې هوایي شرکت ډاډ ورکړی، چې دا اندېښنې له بمي ګواښونو سره تړاو نه لري.
په وروستیو ورځو کې د ورته ګواښونو په دوام، د لوور موزیم، د ورسا ماڼۍ او څو ښوونځي تخلیه شوي دي.
همدارنګه فرانسوي شرکت چې د شارل دوګل، پاریس اورلي او پاریس لو بورژه هوایی ډګرونه اداره کوي ډاډ ورکړی، چې په دې مرحله کې د بمي ګواښونو په اړه اندېښنه نه لري.
دغه شرکت فیګارو ورځپاڼې ته ویلي، چې په پاریس کې د فرانسې هېڅ هوايي ډګر له بمي ګواښونو سره نه دی مخ. همداراز دغه شرکت ټینګار وکړ: «په دې برخه کې موږ ډېر هوښیار یو».
د متحده ایالاتو ولسمشر جو بایډن په خپله ایکس پاڼه د فلسطین په غزه کې پر هغه روغتون د برید په اړه "سخته" خواشیني څرګنده کړې چې پکې تر ۵۰۰ ډیر کسان وژل شوي. هغه ویلي تر دې برید وروسته یې سملاسي د اردن پاچا عبدالله او د اسرایيل لومړي وزیر بنیامين نتنیاهو سره په دې اړه خبرې کړې دي.
ولسمشر بایډن د دې خبرو په اړه نور جزیات نه دي لیکلي.
د راپورونو له مخې تېره ورځ سه شنبه د فلسطین غزې تړانګې پر الاهلي روغتون باندې د اسراییل په برید کې تر ۵۰۰ ډیر فلسطینیان وژل شوي.
دغه برید په نړيواله کچه غندل شوی او ځینو مسلمانو هیوادونو پرې غبرګون ښودلی.
ولسمشر بایډن وړاندې ويلي: «د ملي امنيت ډلې ته مې لارښوونه کړې چې په دې اړه لا زیاتې څېړنې وکړي او نور معلومات راغونډ کړي.»
هغه ټينګار کړی چې د جګړې پر مهال دې د ولسي خلکو خوندیتوب ته باید پام وشي او دی د دغه کار ملاتړی دی.
په پام کې ده چې د اسراييل او حماس تر منځ له جګړې وروسته د امريکا ولسمشر نن چهارشنبه (د تلې ۲۵مه) اسراييل ته سفر وکړي.
سپینې ماڼۍ ویلي، چې جو بایډن به د اسراییل له لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو سره له کتنې وروسته د اردن پلازمېنې عمان ته ولاړ شي او هلته به د اردن له پاچا، د مصر له ولسمشر او د فلسطیني ادارې له مشر سره وګوري.
خو اردن په دغه هيواد کې د جو بایډن په ګډون د ځينو مشرانو پلان شوې غونډه لغوه کړې ده.
د اردن د باندنیو چارو وزیر ایمن الصفدي ویلي اردن د متحده ایالاتو له ولسمشر جو بایډن سره پلان شوې غونډه لغوه کړه.
دا غونډه د اردن پلازمېنه امان کې پلان شوې وه چې ښاغلی بایډن پکې د اردن، مصر او فلسطین له مشرانو سره وګوري.
تر دې وړاندې د فلسطین ولسمشر محمود عباس هم ویلي و چې له ولسمشر بایډن سره یې لیدنه لغوه کړې ده.
په دې وروستیو ورځو کې د امریکا د بهرنیو چارو وزیر دوه ځلې اسراییل ته سفر کړی او د دغه هېواد له چارواکو سره یې خبرې کړې دي.
انټوني بلېنکن سعودي عربستان، مصر او قطر ته هم سفرونه کړي او د دغو هېوادونو له مشرانو سره یې د حماس او اسراییل تر منځ د شخړې په اړه خبرې کړې دي.
له دې مخکې جو بایډن له بنیامین نتنیاهو سره په ټیلیفوني خبرو کې ویلي وو، چې امریکا د اسراییل تر څنګ ولاړه ده او د اسراییل د دفاع له حق څخه ملاتړ کوي.
پاکستانۍ رسنیو راپور ورکړی، چې د پاکستان نړۍوال هوایي شرکت پيایاې د سه شنبې په ورځ کله چې د پاکستان دولتي تېلو «پی اېس او» د نه تادیه شويو پورونو له امله اکمالات لغوه کړل؛ نو دغه شرکت د تېلو د کمښت له امله خپلې ۱۴ نړۍوالې او کورنۍ الوتنې لغوه کړې.
دغه دولتي هوایي شرکت چې حکومت یې د خصوصي کولو اعلان کړی، په سلګونو ملیارده روپۍ پوروړی دی.
د پیایاې ویاند عبدالله خان رسنیو ته ویلي:«د تېلو نشتوالي د دوشنبې په ورځ د الوتنې عملیات خورا اغېزمن کړل او موږ د تېلو د کمښت له امله د سه شنبې په ورځ ۱۴ الوتنې لغوه کړې.»
پیاېساو د تادیاتو مسلو له امله د تېلو ورکړه بنده کړې ده او اوس یوازې د نغدو پیسو غوښتنه کوي.
ښاغلی خان په راتلونکو ورځو کې د نورو الوتنو د لغوه کېدو خبرداری هم ورکوي.
حکومت د دغه هوايي شرکت د خصوصي کولو پرېکړه کړې؛ خو په دې ترڅ کې يې د هوايي چلند د دوام لپاره هر ډول لنډمهاله ملاتړ بېرته واخيست.
د الوتنو ځنډول په داسې حال کې کېږي، چې پيایاې تمه لري په راتلونکو دوو میاشتو کې انګلستان ته خپلې الوتنې بیا له سره پیل کړي.
د ملګرو ملتونو کارپوهانو پر پاکستان غږ کړی، چې په سمدستي ډول دې له دغه هېواده د ۱،۴ میلیونو افغان کډوالو د شړلو پروسه ودروي. دغې ډلې له افغان کډوالو سره د پاکستان د حکومت پر چلند اندېښنه څرګنده کړې ده.
دغه کارپوهانو ویلي، چې د پاکستان د حکومت دا ډول اقدامات به ۱،۴ میلیونه وګړي اغېزمن کړي، چې له ډلې یې ګڼ شمېر د بشري حقونو د جدي اندېښنو له امله پاکستان ته کډوال شوي دي.
د کارپوهانو دغه ډله په پاکستان کې د افغان کډوالو، مېرمنو، ماشومانو او نورو اقشارو د بېرته ستنېدو د ګواښ په اړه اندېښنه ښيي او زیاته کړې یې ده، چې دوی په خپل هېواد کې له جدي بشري زیان سره مخ کېدونکي دي.
کارپوهانو وویل: "موږ له پاکستان څخه غوښتنه کوو، چې ډله ییز اخراج او د جبري بېرته ستنولو مخه دې ونیسي."
د ملګرو ملتونو د کارپوهانو ډله زیاتوي، چې جبري شړل او ښکاره شکنجې د بشري حقونو سره په ټکر او د موجوده کنوانسینونو د نه رعایت په معنا ده: “پاکستان د دغو کنوانسیونونو غړی هېواد دی او باید عملي یې کړي”.
دوی د هغو راپورونو په اړه هم اندېښنه څرګنده کړې، چې له مخې یې په پاکستان کې مېشت افغان کډوال نیول کیږي، ظالمانه چلند ورسره کیږي او په زور بېرته ستنیږي.
د پاکستان حکومت تر دې مهاله د ملګرو ملتونو د کارپوهانو د دغو غوښتنو په اړه څه نه دي ویلي، خو د پاکستان د بهرنیو چارو سرپرست وزیر جلیل عباس جیلاني د یکشنبې په ورځ (د تلې په ۲۳مه) د خبري کنفرانس پر مهال د افغان کډوالو په اړه وویل:”زه بیا غواړم ووایم هغه کسان چې قانوني اسناد ولري د هغوی لپاره په پاکستان کې د اوسېدو هېڅ ستونزه نه شته. هغوی کولای شي چې په پاکستان کې ژوند وکړي”.
پاکستان د افغان کډوالو د ویستلو لپاره د روانې میلادي میاشتې تر وروستۍ نېټې د وتلو ضرب الاجل ټاکلی دی.
همدارنګه د پاکستان له لوري په ځینو ایالاتونو کې په جبري توګه افغان کډوال نیول کیږي او بندیان کیږي.
د پاکستان له لوري د افغان کډوالو سره د زور زیاتي په اړه طالبانو هم غبرګون ښودلی او یو شمېر لوړ پوړو طالب چارواکو پاکستانی لوري د افغان کډوالو سره د روان چلند د نه زغمولو یاد کړ.
د اسراییل یو شمېر سرحدي څارونکو ویلي، چې دوی په وار - وار خپلو قوماندانانو ته پر پوله د غیر عادي پېښو په اړه خبرداری ورکړی و؛ خو دوی پرې سترګې پټې کړې وې. د دې خبرتیاوو په ځواب کې د پوځ قوماندانانو ویلي وو، چې حماس «یوه کوڅه ډبه ډله ده؛ هېڅ کار نه شي کولې".
د «این-۱۲» رسنۍ د راپور له مخې؛ دغو پوله څارونکو ویلي، چې دوی د پولې بلې غاړې ته د حماس ډلې د تمرینونو شاهدان وو، چې ښيي دوی د یوه مهم عملیاتو لپاره چمتوالی نیوه.
یوه څارونکي اسراییلي رسنۍ این-۱۲ ته وویل: «د هر څه له پېښېدو مخکې ما ځینې خلک له نقشې سره ولیدل. هغوی حصار ته کتل او اشارې یې کولې. پام مې شو چې د هغوې جبهه بیله معلومیده، ما حتا د خپل څنګ سړي سره ټوکه وکړه چې واوره، دوی زموږ په پوسته برید کوي».
هغه زیاته کړه: «هغه څه چې ما لیدل عادي نه وو. دوی زموږ د سترګو په وړاندې تمرین او چمتووالی نیوه، جالبه وه. موږ دوی داسې لیدل لکه این - ۱۲ چینل چې ګورو. عجیبه وه چې دوی تمرین کاوه».
دغو اسراييلي مامورینو دا هم وويل، چې د خپلې خبرې د ثابتولو لپاره يې د حماس ډلې له فعاليتونو څخه فلم اخیستی؛ خو قوماندانانو ورته ویلي وو، چې داسې څه نه شته. دوی بزګران دي او خپل کارونه کوي».
د پولې کنټرول کوونکي دغه مامور وويل: «موږ پېښې ته کتل او ويل مو چې یوه ورځ به دا پېښیږي. د کوم څه په اړه چې موږ دومره بې تفاوته یو».
دغو مامورینو وویل، چې د دوی د خبرداریو سره - سره د دوی قوماندانانو د دوی اندېښنې بې بنسټه وبللې او ویې ویل: «حماس یو موټی غله دي. هېڅ نه شي کولی».
د فرانسې ورځپاڼې فیګارو هم د مصر د یوې استخباراتي سرچینې په حواله راپور ورکړی، چې د دغه هېواد استخباراتي ادارې څو - څو ځله اسراییل ته خبرداری ورکړی، چې حماس د یوه مهم کار تیاری نیسي؛ خو اسراییل لوري دغو خبرداریو ته چندان پام ونه کړ.
د افغانستان د پخواني جمهوري دولت د ښځو د چارو وروستۍ وزیرې وویل، چې نړۍ له افغانستانه کډه کړې او نه پوهېږي چې له دې هېواد سره څه وکړي. د حسينې ساپۍ په وينا؛ د افغانستان په اړه جوړې شوې نړۍوالې غونډې هېڅ عملي پايله نه لري.
مېرمن ساپۍ زیاته کړه، چې دا غونډې د هغو کسانو په ژوند کې بدلون نه شي راوستلی چې په افغانستان کې له نا هیلۍ او محرومیت سره مخ دي.
نوموړې له الجزیرې سره په مرکه کې چې د دوشنبې په ورځ (د تلې په ۲۴مه) خپره شوې، ویلي چې په افغانستان کې روان بشري ناورین، د نړۍ والې ټولنې بیا ځلي غبرګون ته اړتیا لري.
اغلې ساپۍ څرګنده کړه: «د طالبانو تر ادارې لاندې د افغانستان په جګړه ځپلي هېواد کې ډېری خلک احساسوي چې پرېښودل شوي یا هېر شوي دي».
حسینه ساپۍ د هغه وزارت سرپرسته وزیره وه، چې طالبانو په ۱۴۰۰ لمریز کال کې واک ته له رسېدو وروسته دغه وزارت په امر بالمعروف بدل کړ.
له هغه وروسته دغه وزارت او د طالبانو ډلې پر ښځو او نجونو بې شمېره بندیزونه ولګول، چې د نړۍوالې ټولنې له نیوکو سره - سره دوام لري.
د ښځو چارو پخوانۍ وزیرې زیاته کړه، د طالبانو د حکومت د چارواکو فرمانونه، چې تر اوسه هېڅ هېواد په رسمیت نه دي پېژندلي، له بشري حقونو څخه سرغړونه ده.
هغې په افغانستان کې اوسنی وضعیت ډېر مایوسوونکی وباله او ویې ویل؛ د دې پر ځای چې طالبان د خلکو د ملاتړ لپاره لارې چارې ولټوي، طالب مشران کله د ښځو د حجاب، د ښځو سینګار او ځینې وختونه د کور څخه بهر د دوی د فعالیتونو د محدودیت په اړه فرمانونه صادروي.
اغلې ساپۍ ټینګار وکړ: «افغانستان د نړۍوالې ټولنې یوه برخه ده. دا هېواد ستراتیژیک اهمیت لري او کله چې نړۍ افغانستان پرېږدي نو خپله یوه برخه پرېږدي».
هغې پراخې بې وزلۍ او د نجونو پر زده کړو بندیز ته په اشارې سره وویل، چې نړۍواله ټولنه باید د دغو ستونزو د حل لپاره مرسته وکړي.