ټیلګراف ورځپاڼې په خپل راپور کې ویلي، چې د ښځو د حقونو په اړه د طالبانو داخلي مخالفت ښايي په افغانستان کۍ د یوې بشپړې شخړې لامل شي. دغه ورځپانه وايي، چې هبت الله اخوندزاده د ښځو او نجونو پر زده کړو د بندیز له امله د خپلې کابینې د لوړ پوړو وزیرانو له مخالفت سره مخ دی.
ټیلګراف ورځپاڼې عربي اماراتو ته د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت سیاسي مرستیال عباس ستانکزي د تیښتې او له افغانستان نه بهر د سراج الدین حقاني څو ورځني سفر ته په اشاره په خپل یوه راپور کې ویلي، چې د طالبانو مشر په کابل هوايي ډګر کې ځینې کسان ځای پر ځای کړي چې له افغانستان څخه د نورو طالب چارواکو د وتلو مخه ونیسي.
په دغه راپور کې ویل شوي، چې له ۲۰۲۱ کال وروسته مولوي هبت الله اخوندزاده اوس له یو لوی بحران سره مخ دی.
دغه رسنۍ د طالبانو له لوري پر ښځو د زده کړو، کار او جبري حجاب بندیزونو ته په اشاره وايي:« د دغو بندیزونو د له منځه وړو لپاره هیلې کمې شوې او د یو نسل افغان نجونو راتلونکی له زده کړو محروم دی.»
دې ورځپاڼې د طالبانو د بهرنیو چارو د سیاسي مرستیال عباس ستانکزي هغه غږیز پیغام ته هم اشاره کړې، چې وايي، پر ښځو لګول شوي محدودیتونه د دې ډلې د ځینو لوړ پوړو چارواکو شخصي غوښتنه ده.
عباس ستانکزي له افغانستان څخه د تېښتې دمخه په یوه غونډه کې په عامه توګه د نجونو پر زده کړو د بندیزونو په اړه نیوکه وکړه.
ټیلګراف لیکلي، چې له دې څرګندونو وروسته د طالبانو مشر د عباس ستانکزي د نیولو امر صادر کړ څو په هیواد کې مخالف غږونه غلي کړي.
په راپور کې ویل شوي، «عباس ستانکزی مخکې له دې چې ونیول شي، عربي اماراتو ته وتښتېد» خو عباس ستانکزي ویلي، چې د استراحت لپاره له هېواده بهر تللی دی.
د ټیلګراف په دغه راپور کې د طالبانو د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني او د دفاع وزیر ملا یعقوب له لوري د نجونو پر زده کړو له بندیز سره د مخالفت یادونه هم شوې ده.
ټیلګراف لیکلي:«د طالبانو په منځ کې رسمي وېش کولی شي د ډلې کنټرول کمزوری کړي او د داخلي شخړو، انحرافاتو او د مرکزي واک له لاسه ورکولو لامل شي. حقاني کولی شي له خپل نفوذ او جنګیالیو څخه په استفاده د اخوندزاده واکمني وننګوي.»
راپور د طالبانو د کورنیو چارو وزارت مرستیال محمد نبي عمري هغې وینا ته اشاره کړې، چې په یوه غونډه کې یې په ژړا د نجونو پر زده کړو د بندیزونو د لري کولو غوښتنه پکې کړې وه.
په دغه راپور کې د طالبانو دویاند ذبیح الله مجاهد د اېکس سپیس په اړه هم یادونه شوې، چې نوموړي د طالبانو تر منځ مخالفتونه تایید کړي وو.
د وېلټ ام زونتاګ ورځپاڼې د رپوټ له مخې، دغو افغانانو د جرمني ویزې ترلاسه کړې وې.
د مونشن له بریدو وروسته، چې یوه ۲۴ کلن افغان پکې ۳۴ تنه ټپیان او د یوه ماشوم او یوې مور په ګډون دوه تنه ووژل، په جرمني کې د افغانانو پر وړاندې حساسیتونه ډېر شوي دي.
د بایرن لومړي وزیر او د مسیحي سوسیال اتحادیې ایالتي مشر مارکوس زودر، چې ایالت یې دا اونۍ د خورا بدې پېښې شاهد و، غواړي د افغانانو د شړلو په تړاو له طالبانو سره زر خبرې اترې پیل شي.
هره اونۍ د شړلو یوه الوتنه
مارکوس زودر د مونشن له برید وروسته بیلډ ام زونټاګ ته وویل، « د دوشنبې له ورځې باید د بهرنیو چارو وزیره انالینا بیربوک او د کورنیو چارو وزیره نانسي فیزر له طالبانو سره د دې موضوع په اړه خبرې پیل کړي. هره اونۍ باید افغانستان ته یوه الوتنه وشي».
زودر وایي چې یوازې په بایرن کې دوه زره افغانان د اجباري شړلو په نوملړ کې دي، چې له دې ډلې ۲۰۰ یې خطرناک مجرمین دي. هغه ټینګار کړی چې « مخکې اشافنبورګ او اوس مونشن! نور بس دی. فدرالي حکومت باید سملاسي اقدام وکړي، نه چې کله وخت پیدا شي، بلکې همدا اوس. هغه افغانان چې د اخراج حکم لري، باید ژر تر ژره و ایستل شي».
زودر یو پنځه ماده يي پلان چمتو کړی، چې له مخې یې باید سر له راتلونکې اونۍ د افغان پناه غوښتونکو شړل پیل شي.
نوموړي زیاته کړه، « افغان وګړو ته باید د جرمني د ویزو ورکولو لړۍ ودرول شي او د افغان کډوالو لپاره یو بیړنی پلان ترتیب شي. موږ باید د خپل هېواد امنیت ته لومړیتوب ورکړو او ناقانونه کډوالي محدوده کړو».
طالبان د فرصت په لټه کې
د طالبانو حکومت په جرمني کې د افغان کډوالو په تړاو راپورته شویو حساسیتونو او د اخراج غوښتنو ته د فرصت په سترګه ګوري او غواړي د اخراج الوتنو په بدل کې په جرمني کې ددوی کونسلي خدمات فعال شي.
خو د جرمن سیاستوالو یوه ډله خبرداری ورکوي چې له طالبانو سره نیغ په نیغه خبرې دوی ته نړیوال اعتبار ورکولی شي. د منتقدینو په باور، طالبان دا موضوع له لویدیز سره د همکارۍ د یوې وسیلې په توګه کارولی شي.
زودر د مونشن برید په غبرګون کې د اسلامي افراطیت پر ضد د سختو تدابیرو غوښتنه وکړه. هغه وویل، باید د هغوجوماتونو او اسلامي ټولنو مالي سرچینې بندې او له مالیاتي معافیت بې برخې شي چې د افراطیت شک پرې کېږي.
زودر دا هم وغوښتل چې د امنیتي ادارو واکونه پراخ شي، چې د مخابراتي معلوماتو ذخیره کول او د مجرمینو د تعقیب لپاره د مصنوعي ځیرکتیا کارول پکې شامل دي.
هغه زیاته کړه، « موږ باید افراطي اسلامپاله ویبپاڼې بندې کړو، چې د انټرنیټ له لارې د بنسټپالنې مخه ونیسو. موږ باید د خپلې پرانېستې ټولنې دښمنانو ته ژوند اسانه نه کړو».
د بایرن د جنایي څیړنو اداره د مونشن د برید په تړاو وايي، شواهد ښيي چې دغه برید یوه اسلامي افراطي انګیزه لري.د جرمني فدرالي لوی څارنوال د دې پېښې رسمي پلټنې پیل کړې دي.
شړل حل لاره نه ده
خو په ورته وخت کې ځینې جرمني شنونکي دا ډول ګامونه او د افغانانو شړل حل لاره نه ګڼي.
د فرانکفورتر رونشاو د رپوټ له مخې، د جرمني د ترهګرۍ کارپوه هانس جیکوب شینډلر وویل، چې د بریدونو په رڼا کې د مهاجرت په اړه بحث ناشونی دی خو د افغانانو اېستل د جرمني د امنیت لپاره اړین نه دي.
شینډلر وايي، « که تاسې اسلامي افراطیان افغانستان ته وشړئ، نو تاسې د جرمني لپاره د خطر د زیاتوالي له خطر سره مخ یئ ځکه طالبان د القاعدې ساتنه کوي».
نوموړی وايي، هغه خلک چې له جرمني ایستل کیږي، په افغانستان کې به له ترهګریز سازمان سره خوندي پناه ځای ومومي او د جرمني په اړه به معلومات له ځان سره یوسي».
شینډلر ټینګار کوي، « د جرمني د جرایمو قانون به دلته غوره لاره وي، په جرمني کې زندان دی، اخراج هیڅ نشته».