د اتریش چارواکي: د ویلاج د پېښې برید کوونکي له داعش ډلې سره تړاو لاره

رویټرز د یکشنبې په ورځ (د فبرورۍ په ۱۶مه) د امریکا د بهرنیو چارو وزیر له حوالې راپور ورکړی، چې ایران په سیمه کې په هرې "ترهګریزې" کړنه کې تر شا دی.

هغه ویلي، د هرې هغې کړنې تر شا چې بې ثباتي رامنځته کوي او د دې سیمې د ملیونونو خلکو لپاره سوله او ثبات ګواښي، تر شا یې د ایران اسلامي جمهوریت دی.

روبیو د اسراییل لپاره د متحده ایالاتو پر ملاتړ ټینګار کړی او ویلي یې دي، چې د ایران اسلامي جمهوریت په منځني ختیځ کې د بې ثباتۍ اصلي لامل دی او زیاته کړې یې ده، چې د ایران خلک د یوه مذهبي رژیم قربانیان دي.

ورته مهال نتنیاهو ویلي، چې تل ابیب او واشنګټن به په سیمه کې د اسلامي جمهوریت له‌خوا د هر ډول ګواښ سره د مقابلې لپاره په ګډه کار کوي.

د اسراییل لومړي وزیر ویلي، چې د دغې ناستې په ترڅ کې یې رغنده بحثونه لاره.

هغه یادونه وکړه، چې تل ابیب او واشنګټن په سیمه کې ستراتیژیک شریکان دي.

دا په داسې حال کې ده، چې ټرمپ په ورته وخت کې په اوکراین او منځني ختیځ کې د جګړې د بندولو لپاره غونډې او عملي ګامونه پیل کړي دي.

مکرون په اېکس کې لیکلي: "ما له ولیعهد سره په اوکراین کې د روسیې د جګړې او د هغه رول په اړه خبرې وکړې چې سعودي عربستان کولی شي، د پروسې په مرکز کې د اروپایانو سره د یوې ټینګې او تلپاتې سولې په ټینګښت کې رول ولوبوي،."

د سعودي رسمي خبري اژانس وايي، دواړو مشرانو "د سیمه ییزو او نړۍوالو پرمختګونو په اړه خبرې وکړې او د نړۍوالو پېښو او د امنیت او ثبات د ترلاسه کولو لپاره یې د روانو هڅو په اړه نظرونه تبادله کړل."

تر دې مخکې د منځني ختیځ لپاره د سپینې ماڼۍ ځانګړي استازي سټیو ویټکوف ویلي وو، چې هغه به د یکشنبې په ورځ وروسته له هغه سعودي عربستان ته سفر وکړي، چې د ملي امنیت له سلاکار مایک والټز سره په اوکراین کې د روسیې د جګړې د پای ته رسولو په اړه خبرې وکړي.

مکرون ویلي، چې د سعودي له مشر سره یې د غزې، لبنان او سوریې پر وضعیت هم خبرې کړې دي.

د فرانسې ولسمشر وویل: "د غزې د وضعیت په اړه، زه د عرب لیګ تر څنګ د سعودي عربستان د هڅو ستاینه کوم – دا هغه کار دی چې فرانسه به یې په اروپا کې ملاتړ وکړي."

هغه زیاته کړه: "موږ په لبنان کې د اوربند د موافقې د بشپړ تطبیق، په شمول د اسراییل د بشپړ وتلو په اړه خبرې وکړې."

د نوموړي په وینا: "موږ د سوریې په اړه د پاریس کنفرانس هم تعقیب کړ، د هیلو او ژمنو یوه مهمه شېبه چې په ترڅ کې مو د انتقالي چارواکو او د سوریې د خلکو لپاره خپل ملاتړ او هیلې بیا تایید کړې."

د فرانسې د بهرنیو چارو وزیر ژان نویل باروټ فرانس انټر راډیو ته وویل:«مکرون د اروپا د امنیت په اړه د بحث لپاره اصلي اروپایی هیوادونه رابولي.» نوموړي زیاته کړه، چې دا غونډه به ډیره ډراماتیکه نه وي او کاري غونډه به وي.

رویترز ویلي، چې لسګونو ورته غونډو اروپا بې ثباته، کله ناکله بې اتفاقه او له سیاسي پلوه کمزورې ښودلې او اوس پر اوکراین د روسیې له یرغل درې کاله وروسته د اوکراین د جګړې د پای ته رسولو او له روسیې سره د مقابلې لپاره د یو منسجم پلان د جوړولو لپاره مبارزه کوي.

فرانسوې ډیپلوماتانو ویلي، چې د فرانسې ولسمشرۍ ماڼۍ د یادې غونډي اعلان نه دی کړی، خو د دوشنې په ورځ د یادې غونډې د رابللو په موخه یې بلنې لیږلې دي.

رویټرز ته شپږو اروپايي ډیپلوماتانو ویلي، چې بلنې بریتانیا، جرمني، پولنډ، ایټالیا او ډنمارک ته لیږل شوې.

رویټرز د سرچینو په حواله راپور ورکړی، چې په دې غونډه کې به د جرمني لومړی وزیر اولاف شولڅ او د پولنډ لومړی وزیر ډونالډ ټوسک هم ګډون کوي.

دغو سرچینو ویلي، چې په یاده غونډه کې به اوکراین ته د بیړنیو مرستو پر رسولو، د کیېف امنیت خوندي کولو کې د اروپا پر رول او د اروپا د امنیت پر پیاوړتیا خبرې وشي.

دغو سرچینو رویټرز ته ویلي، چې دا لا روښانه ده، چې په دې غونډه کې په کومه پرېکړه وشي او که نه خو تېره ورځ د اوکراین لپاره د ټرمپ ځانګړي استازي کیت کېلوګ ویلي و، چې اروپا به د اوکراین د سولې په خبرو کې ځای ونه لري.

په دغو بریدونو کې د پاکستان پوله ساتو ځواکونو ته مرګ ژوبله هم اوښتې ده.

راپور کې ویل شوي، چې په دې پېښه کې لږ تر لږه د پاکستان درې تنه پوله ساتي سرتېري وژل شوي او شپږ تنه نور ټپیان دي.

لا تر اوسه پورې د دغه برید مسوولیت هېڅ کومې وسله‌والې ډلې نه دی منلی.

په یوې بله پېښه کې د همدې ایالت د اوران ولسوالۍ په مشکي سیمه کې وسله‌والو کسانو له یوه پولیس څخه ټوپک هم تښتولی دی.

نږدې دوه اونۍ وړاندې په بلوچستان ایالت کې د پاکستان پر پوځ وسله‌والو درانه بریدونه وکړل، چې په پایله کې یې ۱۸ پوخیان ووژل شول او تر دې پېښې وروسته د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف بلوچستان ته په بېړني سفر کې هلته د امنیت په تړاو غونډه هم وکړه.

په بلوچستان کې بېلابېلې وسله‌والې ډلې فعالې دي، چې تر ټولو پیاوړې هغه یې د بلوڅ بېلتون غوښتونکو وسله‌واله ډله ده چې وخت ناوخت د پاکستان پر پوځيانو ځانمرګي او مخامخ وسله‌وال بریدونه کوي.

په دې وروستیو کې د بلوچستان سربېره په خېبر پښتونخوا کې هم نا امنۍ مخ په پراخېدو دي.

د‌ پاکستاني‌ طالبانو یا «ټي‌ټي‌پي» بریدونه هم په یاد هېواد کې تر بل هر وخت ډېر شوي او پاکستان اندېښنه لري، چې دغه وسله‌واله ډله د دوی په هېواد کې کېدونکي بریدونه په افغانستان کې تنظیموي.

په افغانستان کې د طالبانو د بیا واک ته رسېدو روروسته په پاکستان کې هم امنیتي وضعیت ترینګلی شوی او هره ورځ د پاکستاني طالبانو او پوځیانو ترمنځ د جګړو خبرونه ترلاسه کېږي.

که څه هم پاکستان ادعا لري، چې افغان خاوره یې پر ضد کارول کېږي؛ خو طالبانو بیا په وار وار دغه ادعاوې رد کړې دي.

د امریکا یو قانون جوړونکي په دې تړاو رویټرز خبري اژانس ته په خبرو کې ویلي:« کېدای شي، چې دا خبرې د راتلونکې شنبې په ورځ پرانیستل شي».
د اوکراین ولسمشر ولادیمیر زیلینسکي چې د جمعې په ورځ یې په جرمني کې د امریکا د مرستیال ولسمشر جي ډي وینس سره ولیدل وویل، چې اوکراین په سعودي عربستان کې خبرو اترو ته نه دی بلل شوی او کیف به د ستراتیژیکو شریکانو سره د مشورې پرته له روسیې سره خبرې ونکړي.

د امریکا د کانګرس غړي مایکل مکال رویټرز ته ویلي، د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو، د ملي امنیت سلاکار مایک والټز او د سپینې ماڼۍ د منځني ختیځ استازي سټیو ویټکوف به سعودي عربستان ته سفر وکړي. دا لا روښانه نه ده چې دوی به له روسي لوري څخه له چا سره وویني.

د مونیخ امنیتي کنفرانس په څنډه کې مک مکال وویل، چې د خبرو اترو هدف د متحده ایالاتو د ولسمشر ډونالډ ټرمپ، د روسیې د ولسمشر ولادیمیر پوتین او زیلینسکي ترمنځ د غونډې تنظیم کول دي «ترڅو سوله راشي او دا شخړه پای ته ورسېږي.»

ټرمپ په امریکا کې د واک ترلاسه کولو ورسته په وار، وار ژمنه کړې چې د اوکراین جګړه به په چټکۍ سره پای ته ورسوي.

هغه د چهارشنبې په ورځ پوتین او زیلینسکي سره په جلا توګه تلیفوني خبرې کړې، چې د واشنګټن اروپایي متحدین یې اندېښمن کړي چې دوی به د سولې له هر ډول پروسې څخه و اېستل شي.

دغه وېره وروسته له هغې زیاته شوه، کله چې ولسمشر ټرمپ د اوکراین لپاره وویل چې اروپا به د خبرو اترو په میز کې ځای ونلري.

مخکې له دې چې روبیو له خپل روسي سیال سرګي لاوروف سره خبرې وکړي؛ د روسیې د بهرنیو چارو وزارت وویل، چې دوی د پوتین او ټرمپ ترمنځ د غونډې لپاره د چمتووالي په منظمو اړیکو هوکړه وکړه.

متحده ایالاتو او اروپا د جګړې له پیل راهیسې اوکراین ته په لسګونو ملیارد ډالر پوځي مرسته ورکړې ده.

ټرمپ ویلي، چې هغه د اوکراین ملاتړ کوي؛ خو د کیف لپاره د متحده ایالاتو د تمویل لپاره امنیت هم غواړي.

متحده ایالات او اوکراین اوس‌مهال د یوې داسې معاملې په اړه خبرې اترې کوي، چې کولی شي د اوکراین پراخه طبیعي شتمني د متحده ایالاتو پانګونې ته پرانیزي.

درېیو سرچینو رویټرز ته وویل، چې متحده ایالاتو د اوکراین د مهمو منرالونو د ۵۰ سلنه ملکیت وړاندیز کړی.

زیلینسکي د شنبې په ورځ وویل، د تړون په مسوده کې هغه امنیتي تدابیر شامل نه وو چې کیف ورته اړتیا لرله.