افغانستان د خواف-هرات دهلېز له لارې ترکیې او اروپا ته لومړني بارتوکي ولېږل

د افغانستان د برېښنا شرکت اجرايوي رییس عبدالباري عمر وايي، په یادو پروژو کې اته هغه د برېښنا د تولید او دوه پروژې هم د برېښنا د مزو د تمدید دي.

نوموړی وايي، په یادو پروژو کې د هرات ولایت ۴۳،۲ میګاواټه بادي او ۵ میګاواټه لمریزه، د جوزجان ۵۰ میګاواټه ګازي، د بلخ ۴۰،۲۵، د لوګر ۴۰، د ننګرهار ۴۰ او د لغمان ۱۰ میګاواټه لمریزې برېښنا تولید، د زابل او د کندهار ختیز برېښنا کوټ پروژو ترڅنګ د هلمند له کجکي څخه تر کندهاره د ۱۰۰ کیلوولټه برېښنا لیږد مزي بشپړولو پروژې هم شاملې دي.

عمر وايي، د یادو پروژو د برېښنا د تولید ظرفیت ۲۲۸،۲ میګاواټه دی او څه باندې ۲۰ میلیارده افغانۍ لګښت پري راځي.

د افغانستان د برېښنا شرکت اجرایوي رییس وايي، دغه پروژې به تر یوه کاله بشپړې شي.

طالبان په داسې حال کې د تولیدي برېښنا په برخه کې د پروژو د لاسلیک خبر ورکوي، چې څه موده وړاندي د ملګرو ملتونو پراختیایي پروګرام ویلي و، چې افغانستان د انرژۍ له لوی بحران سره مخ دی.

دغه پروګرام ویلي، چې د کورنۍ برېښنا د تولید د ټیټې کچې له امله افغانستان د ګاونډیو هېوادونو د انرژۍ په سرچینو پورې تړلی دی.

د ملګرو ملتونو پراختیايي پروګرام ویلي، چې یوازې ۴۰ سلنه کورنۍ برېښنا ته لاسرسی لري او افغانستان د خپلې اړتیا ۷۵ سلنه برېښنا له ګاونډیو هېوادونو په ځانګړې توګه مرکزي اسیا څخه واردوي.

د تایباد والي حسین جمشيدي له ایرنا خبري اژانس سره په مرکه کې ویلي، چې په ختيزو پولو کې ددغه پلان د پلیتابه لپاره د ۱۰۰ کیلومترو په اندازه زېربیناوې چمتو شوې دي.

د نوموړي په خبره، پر پوله دغه زېربیناوې به د انجينرانو د مهالوېش له مخې په ټاکل شویو ځایونو کې کېښودل شي.

د تایباد د والي د معلوماتو له مخي، د جوړ شوي ديوال لوړ والی ۴ متره دی او پر پورتنۍ برخه یې کټارې هم جوړيږي.

حسین جمشيدي زياته کړه، چې د ایران او افغانستان د پولو بندول او دیوال جوړول د دوی تر ټولو مهم او ستراتیژيک پلان دی.

نوموړي زياته کړې، چې پر پوله د دیوال په جوړولو سره له افغانستان څخه ایران ته د غیر قانوني کډوالو په داخليدو کې د پام وړ کموالی راغلی دی.

د ایران تایباد ښار له افغانستان سره ۹۰ کیلومتره پوله لري او په دې پوله کې د دوغارون لار ځانګړی اقتصادي اهمیت لري.

دغه سازمان وايي، له ۲۰۲۳ کال راهیسې له ۸۴۰ زرو ډیر افغان کډوال اړ ایستل شوي چې له دغه هېواد نه ووځي.

د بښنې نړیوال سازمان ویلي، چې پاکستاني چارواکي هڅه کوي، چې د اسلام اباد او راولپنډۍ ښارونو څخه افغان کډوال په زور وباسي.

له اسلام اباد او راولپنډۍ څخه په اېستل کېدونکو افغانانو کې هغه افغانان هم شامل دي، چې په پاکستان کې د استوګنې قانوني اسناد لري.

د بښنې سازمان ویلي، چې یاد کسان افغانستان ته د ستنولو له ګواښ سره مخ دي.

د بښنې نړیوال سازمان ویلي، پاکستان له افغانانو سره سخت او ظالمانه چلند کوي او د ګڼو افغانانو ژوند له ګواښ سره مخ کوي.

یاد سازمان ویلي، چې پاکستان له نړیوالو اصولو سرغړونه کوي.

دغه نړیوال سازمان پر پاکستان غږ کړی، چې د افغان کډوالو له ځورونې او غیر قانوني ستنولو لاس واخلي.

پاکستان د ۲۰۲۵ کال له پیل راهیسې یوځل بیا پر افغان کډوالو فشارونه زیات کړي څو له دغه هېواده ووځي.

د ملګرو ملتونو د کډوالۍ ادارې د شمېرو له مخې، د ۲۰۲۵ کال له پیل راهیسې له ۱۸زره ډیر افغانان له اسلام اباد او راولپنډۍ څخه افغانستان ته ستانه شوي؛ د افغان کډوالو پر کورونو چاپې وهل شوې، له ۱۰۰۰ تنو ډیر په خپلسري ډول بنديان شوي او د پاکستان په نورو ایالتونو کې د کار کولو اجازه هم نه ورکول کیږي.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت د پنجشنبې په ورځ، د وري اوومه، په یوه خبرپاڼه کې ویلي، چې د اختر په ورځو کې د امنیت د ښه ډاډمنولو لپاره پر موټرسایکلو دغې ګرځنده قطعې په پکتیا کې فعالیت پیل کړی دی.

وزارت لیکلي چې دا ۴۰ کسیزه پوځي قطعه به د ښار په څنډو کې ګرځنده ګزمې ترسره کړي.

طالبانو مخکې د بدخشان، بغلان، جوزجان او ننګرهار ولایتونو د پولیسو په قومانده کې د ګرځنده موټرسایکلود ګزمو جوړولو اعلان کړی و.

طالب جنګیالي له تیرو دوو لسیزو راهیسې د پخواني حکومت پر وړاندې په خپله جګړه کې له موټرسایکلونو څخه کار اخیست.

پر افغانستان له بیا واکمنیدو وروسته، دغې ډلې په بیلابیلو برخو کې پر موټرسایکلو او ژیړوبوشکو سره چې دوی یې په چاودنو کې کاروي پوځي پریډونه ترسره کړل.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت وايي چې په نورو ولایتونو کې به هم پر موټرسایکلو د پولیسوګرځنده ګزمې فعالې شي.

د پاکستان د لومړي وزیر شهباز شریف لوړپوړي سلاکار د چهارشنبې په شپه، د وري میاشتې شپږمه، له پاکستاني ټلویزیون اې ار وای نیوز سره په یوه مرکه کې وویل: «د مارچ ۳۱مه کومه اسماني صحیفه نه ده چې مخکې یا شاته به نه شي.»

هغه کابل ته د افغانستان لپاره د پاکستان د ځانګړي استازي صادق خان سفر ته په اشارې سره وویل، «د پاکستان حکومت کولای شي له افغان (طالبانو) سره د صادق خان د خبرو اترو د معلوماتو پر بنسټ د افغان کډوالو د ایستلو په اړه پرېکړه بدله کړي.»

هغه د کوم چارواکي نوم وانخیست او ویې ویل، چې په دې اړه بیانونه خپاره شوي دي، خو په هغه څه به تصمیم نیول کیږي چې د پاکستان په ګټه وي.

وروسته له هغه چې له طالبانو سره د اسلام اباد اړیکې ترینګلې شوې، پاکستان پریکړه وکړه چې د مارچ له ۳۱مې وروسته سلګونه زره افغان کډوال، چې په کې بې اسناده کډوال او د اې سي سي کارت لرونکي شامل دي، له خپل هیواده وباسي.

پاکستان وویل چې دا پریکړه یې وروسته له هغه وکړه، چې افغان وګړو په پاکستان کې په ترهګریزو بریدونو کې برخه واخیسته.