اسراییل اوس د غزې تر ۵۰ سلنې ډېره برخه کنټرولوي

د دغې لويې لارې د جوړولو موخه د پښتونخوا ایالت سوداګرۍ او اقتصادي پرمختګ ته د اسانتياوو برابرول دي.

د پاکستان د اقتصادي چارو ادارې د وېب‌‌پاڼې د راپور له مخې، د خیبر پاس د لویې لارې د جوړولو موخه له پېښور څخه تر تورخمه پورې د ۴۸کیلومترو په اوږدوالي څلور کرښو لرونکې لارې جوړول دي؛ ترڅو د پښتونخوا او د شاوخوا سیمو د اقتصادي ودې او پرمختګ لامل شي.

ویل کېږي، چې دغه پروژه په لومړي سر کې په ۲۰۱۷کال کې پیل شوې وه؛ خو د بېلابېلو لاملونه له امله یې چارې په ټپه درېدلې وې؛ خو اوس د دغې پروژې د داوطلبۍ په بهیر کې د سړک جوړولو لسو شرکتونو ګډون کړی و، چې یو یې غوره شوی دی.

د دغې پروژې لګښت ۳۸۵مېلیونه ډالر اټکل شوی، چې په کې د ۲۲پلونو او سړکونو، ۱۳۹پلچکونو او دوو لویو مقطعو جوړول شامل دي.

پاکستان او افغانستان د خیبر له لارې منځنۍ اسیا سره نښلول شوی دی.

د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت اعلان کړی، دغه پروژه د منځنۍ اسیا د سیمه‌ییزو اقتصادي همکاریو یوه برخه ده چې د پاکستان، افغانستان، تاجکستان، ازبکستان او عربي سمندر ترمنځ لنډه لار برابروي.

دغه لار له پېړیو راهیسې د سوېلي اسیا او مرکزي اسیا ترمنځ د سوداګرۍ مهمه برخه وه.

د پېښور او تورخم تر منځ په اوسنۍ لویه لار هره ورځ شاوخوا لس زره موټرې تګ راتګ کوي؛ خو ګڼه ګوڼه او سختو لارو د موټرو تګ راتګ ستونزمن کړی دی.

د پاکستان د لویو لارو د ادارې د سروې له مخې؛ د تورخم – پېښور اوسنۍ لار د زیاتو موټرو د تګ راتګ لپاره مناسبه نه ده.

دغه اداره وايي، د سوداګرۍ د حجم له ډېرېدو سره به د ورځې له ۱۰زرو څخه تر ۳۰زرو پورې د موټرو تګ راتګ کچه هم لوړه شي.

دا اداره په خپله اعلامیه کې وايي چې له وژل شویو وسلوالو یې وسلې هم لاسته راوړې دي.

د پاکستان پوځ ادعا کړې، چې د وسلوالو وژل شوی مشر شیرین په ګڼو ترهګریزو فعالیتونو او د ځینو بې ګناه ملکي وګړو په هدفي وژنو کې لاس درلود.

وژل شوی قومندان د ۲۰۲۵ کال د مارچ په ۲۰مه د پاکستاني نظامي تورن حسنین اختر د وژلو مسوول هم و.

د رویټرز خبري اژانس د خبر له مخې؛ د اسراییل پوځ ویلي چې حماس ډلې شاوخوا لس توغندي توغولي دي؛ خو دوی په بریالیتوب سره شنډ کړي دي.

پر همدې مهال اسراییلي رسنیو په سوېلي ښار عسقلون د مخامخ برید خبر هم ورکړی دی.

د اسراییل د بېړنیو چوپړتیاوو ادارې ویلي، چې دوی د ټپي شویو درملنه کوي او کاري ټیمونه یې هغو سیمو ته په لار دي چې توغندي پرې لګېدلي دي.

د دغې ادارې له‌خوا په خپرو شویو ویډیوګانو او انځورونو کې ښکاري، چې د موټرو ښیښې ماتې شوې دي او په ښار کې ګډوډي روانه ده.

حماس وسله‌واله ډله په داسې حال کې پر اسرییل توغندیز برید کوي، چې پرون په غزه کې سیمه‌ییزو روغتیایي چارواکو اعلان وکړ چې د اسراییل په برید کې ۳۹ تنه وژل شوي دي.

له دغه توغندیز برید وروسته د اسراییل پوځ پر اېکس پاڼه د غزې تړانګې د مرکزي ښار دېرالبلاح اوسېدونکو ته د سیمې د پرېښودو امر کړی دی.

د اسراییل پوځ د خبرداري په اعلامیه کې راغلي:« دا تاسو لپاره له برید وړاندې وروستی خبرداری دی.»

ویل کېږي، چې د اسراییل لومړی وزیر نتنیاهو د امریکا له ولسمشر ټرمپ سره د لیدنې لپاره د واشنګټن په سفر دی او د دغه هېواد د دفاع وزیر له‌خوا ورته د توغندیز برید په اړه خبر ورکړل شوی دی.

د لومړي وزیر له دفتره په خپره شوې اعلامیه کې راغلي، چې بنیامین نتنیاهو د حماس ډلې په وړاندې د اسراییل د سختو عملیاتو په تایید سره د پرېکنده ځواب امر کړی دی.

اسراییل د مارچ په ۱۹مه وویل، چې د دوی ځواکونو د غزې په مرکزي او سوېلي سیمو کې ځمکني عملیات بیا پیل کړل. دواړو لورو یو بل د اوربند په خبرو کې په خنډ اچولو تورن کړي دي.

فلسطيني چارواکي وايي، د جګړې له پيل راهيسې پر غزې د اسراييل په بريدونو کې تر پنځوس زرو زيات فلسطينيان وژل شوي دي.

د فلسطیني خبریالانو ټولنې په خان یونس کې ناصر طبي کمپلېکس ته څېرمه د خبریالانو پر خېمه د اسراییل برید غندلی دی.

د فلسطین د خبریالانو ټولنې د خبریالانو په نښه کول جرم او له ټولو نړۍوالو قوانینو او کنوانسیونونه سرغړونه وبلله.

په دغه برید کې د احمد منصور په نوم یو خبریال سخت ټپي او سوځېدلی دی.

د راپور له مخې، د ټپي شوي یو بل خبریال حالت هم په نازک ښودل شوی دی.

یوه تازه څېړنه ښيي، چې د غزې جګړه د خبریالانو لپاره په تاریخ کې تر ټولو مرګونې او خونړۍ جګړه وه.

د ۲۰۲۳ کال د اکټوبر له ۷مې راهیسې د غزې په جګړو کې له ۱۴۷ تر ۲۳۲ پورې خبریالان وژل شوي دي.

په براون پوهنتون پورې اړوند (د جګړو د لګښتونو) د نوې پروژې د راپور پر بنسټ چې بوستون ګلوب ورځپاڼې خپور کړی، ښيي چې د ۲۰۲۳ کال د اکټوبر له ۷مې راهیسې د غزې په جګړو کې له ۱۴۷ تر ۲۳۲ پورې خبریالان وژل شوي دي.

د ایران د احتمالي برید پر وړاندې د اسراییل د چمتووالي خبر وروسته له هغه خپور شو، چې دغه هېواد ته د امریکا متحده ایالاتو له‌خوا د هوایي دفاع لپاره یو عصري سیستم ورکړل شو.

اسراییلي سرچینې ویلي:« دغه تجهیزات چې موږ ته رارسېدلي له امریکایانو سره زموږ د ګډو عملیاتو یوه برخه ده.»

هغه زیاته کړه:« ایران ته د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ له‌خوا یوه میاشت وخت ورکړل شوی، چې باید خپل ټول انتخابونه د خبرو اترو پر مېز وړاندې کړي.»

دغه څرګندونې په داسې حال کې کېږي، چې تېره وځ د اسراییل لومړي وزیر دفتر په یوه خپره کړې اعلامیه کې وویل چې بنیامین نتنیاهو به د دوشنبې په ورځ واشنګټن کې د امریکا له ولسمشر ټرمپ سره د ایران د اټومي پروګرام په اړه سره وګوري.

اکسوس وېبپاڼې د اسراییلي سرچینو په حواله ویلي، نتنیاهو په دې نظر دی چې د ایران د اټومي پروګرام په اړه د امریکا او اسراییل ترمنځ د یوې هوکړې احتمال لږ دی. له همدې کبله به د خبرو اصلي موضوع د ایران پر اټومي تاسیساتو د پوځي برید په اړه وي.

په تېرو څو اوونیو کې ټرمپ او نورو امریکايي سیاست‌والو په وار، وار ویلي، چې اسلامي جمهوریت یوازې دوه انتخابه لري؛ یا به مذاکرات مني او د اټومي پروګرام په اړه به هوکړه وکړي او یا پوځي برید.

د ځینو رسنیو د راپورونو له مخې، ایران د مستقیمو خبرو اترو مسله منلې ده؛ خو د ټرمپ لیک ته د ایران رسمي ځواب لاهم له امریکا سره غیر مستقیم مذاکرات دي.