• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

طالبان: زمونږ له واکمنېدو راهیسې د پخواني حکومت ۱۰۸۰ چارواکي بېرته هېواد ته راستانه شوي

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۲۲:۵۴ GMT+۱

له افغان شخصیتونو سره د طالبانو د تماس کمېسیون وایي، چې پر افغانستان د یادې ډلې له واکمنېدو راهیسې د پخواني حکومت شاوخوا ۱۰۸۰ تنه لوړپوړي او ټيټ پوړي چارواکي هېواد ته ستانه شوي دي. د دې کمېسیون ویاند احمدالله وثیق وايي، د یو شمېر کسانو قضايي دوسیې یې هم حل کړي دي.

له افغان شخصیتونو سره د اړیکو د کمېسیون ویاند احمدالله وثیق د چهارشنبې په ورځ (د غويي ۳۱مه) د دغه ډلې تر واک لاندې ملي ټلویزیون سره په مرکه کې ویلي: «د وزيرانو، د پارلمان د غړو، والیانو، امنیه قومندانانو او یو شمېر نورو چارواکو په ګډون ۱۰۸۰ تنه هېواد ته ستانه شوي.»

نوموړي ویلي، چې ستانه شویو کسانو ته یې د خوندیتوب کارتونه ورکړي او له کومې وېرې پرته له خپلو کورنیو سره ژوند کوي.

د وثیق په خبره، په ستانه شويو کسانو کې انجنیران، ډاکټران او نور ماهر کسان هم شامل دي، چې مخکې د اوسېدو له ګواښ سره مخ و.

هغه زياتوي، چې کمېسیون یې قضايي برخه هم لري او د ستانه شوي کسانو یو شمېر شخصي او حقوقي دوسیې یې هم حل کړي دي.

هغه زياته کړې: «د اړیکو کمېسیون په طرزالعمل کي ټول مسایل شته، حقوقي، شخصي مسایل او هغه کسان چې يو پر بل دعوه لري زموږ خاص بورډ يې قضيې خلاصوي، که سخته وه بیا یې قضايي ارګانونو ته سپارو.»

ددا په داسې حال کې ده، چې طالبانو په ۱۴۰۲ کال کې له افغان شخصیتونو سره د تماس د کمېسیون له‌خوا په ولسي جرګه کې د خلکو د استازو، جنرالانو او د هېواد د علمي شخصیتونو په ګډون د تېر حکومت یو شمېر چارواکو او پوځیانو ته د خوندیتوب د کارټونو د وېش خبر ورکړ.

پر افغانستان د طالبانو له بیا واکمنېدو راهیسې که څه هم عمومي عفوه هم اعلان شوې ده؛ خو بیا هم د دغې ډلې جنګیالیو د تېر حکومت یو شمېر سیاسي شخصیتونه او پوځي قومندانان نیولي، ځورولي او ان وژلي یې دي.

ترویج لرونکی

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته
۱

د ډونالډ ټرمپ د ترهګرۍ ضد ستراتېژۍ کې افغانستان نشته

۲
ځانګړی راپور

له رخشانې تر فرزانې؛ غور کې د یوې ځوانې ښځې د وژنې زړه‌بوږنوونکې کیسه

۳

د کاناډا لومړی وزیر: د سپاه پاسداران هېڅ غړی به کاناډا ته پرېنښودل شي

۴

د ۲۰۲۶کال مټ ګالا؛ د ایشا امباني له ۱۸۰۰ الماسو جوړو شويو جامو د ټولو پام ځان ته واړاوه

۵

ازبکستان له چین څخه افغانستان ته نوې سوداګریزه لاره پرانېسته

•
•
•

نور کیسې

نبیل: د جمهوریت پرمهال د افغان سیاست‌والو چوپتیا، فاجعې ته لار هواره کړه

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۲۱:۲۰ GMT+۱

د افغانستان د ملي امنیت پخواني رییس رحمت‌الله نبیل د زلمي خلیلزاد مېرمنې شیریل بېنارډ څرګندونو او د جمهوري نظام افغان چارواکو ته په اشارې وايي، چې د ډاکټر خلیلزاد، د هغه د مېرمنې او د هغوی د پټو او پېچلو لوبو مخالفت، نه کوم لوی ویاړ دی او نه هم د خلکو د ستونزو د حل لامل کېدای شي.

نوموړي د چهارشنبې په ورځ (د غويي ۳۱مه) د خپلې اېکس‌پاڼې له لارې په یوه بیان کې زیاته کړې، که چېرې د جمهوري نظام پرمهال د شخصي مصلحتونو او سیاسي حسابونو پر ځای د حقیقت غږ پورته شوی وای، ښایي د راتلونکې فاجعې پر وړاندې یو ملي او ولسي موقف رامنځته شوی وای.

نبیل لیکلي دي: «په هغه ورځو کې چې د دوحې د معاملې خبرې په پټه او د تړلو دروازو تر شا روانې وې او طالبانو ته د واک سپارلو بهیر ورو ورو پلي کېده، ډېری سیاست‌وال او د حکومت مشران چوپ پاتې وو؛ داسې ښکارېده لکه هر یوه یې دا فکر کاوه چې شاید په راتلونکي طالباني حکومت کې ځان ته ځای پیدا کړي.»

نوموړي ویلي، چې د ریښتیا ویلو جرئت په هغه وخت کې یوه نه بخښل کېدونکې تېروتنه ګڼل کېده او دا د افغانستان د جمهوري نظام د پای ته رسېدو اصلي فضا وه.

نیبل د افغانستان په چارو کې د امريکا ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد او د هغه د مېرمنې وروستیو څرګندونو ته په غبرګون کې ویلي: «‏نن ورځ د ډاکټر خلیلزاد، د هغه د مېرمنې او د دوی د پټو او پېچلو لوبو مخالفت، نه کوم لوی ویاړ دی او نه هم د خلکو د درد او رنځ دوا. »

نبیل زیاته کړې: «نن چې ځینې کسان د مخالفت توره له تیکې راوباسي، دا یوازې د ناوخته ویښ شوي وجدان نښه ده، نه د حال د بدلون وسیله.»

د هغه په وینا، لږ شمېر هغه کسان چې د توطیې پر وړاندې یې غږ پورته کړ، نه یوازې دا چې ملاتړ یې ونه شو، بلکې د دوی غږونه خاموش کړای شو.

د افغانستان د ملي امنیت پخوانی رییس دا څرګندونې تر هغې وروسته کوي، چې تېره ورځ د زلمي خلیلزاد مېرمن شیریل بېنارډ په یوې مقاله کې د طالبانو تر کنټرول لاندې افغانستان ته د ستنېدو په تړاو د افغان کډوالو او د هغوی د ملاتړکوونکو بنسټونو اندېښنې «بې‌بنسټه» بللي او وايي، چې افغانستان ته دې له ستنېدو نه‌وېرېږي.

بینارډ ویلي، چې کابل ته د سفر پرمهال طالبانو د هغې هرکلی کړی دی.

د خلیلزاد مېرمنې وروستیو څرګندونو ته غبرګونونه: د ملت تباه‌کوونکي د بخښلو نه دي

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۲۱:۰۳ GMT+۱

د ښځو د حقونو یو شمېر فعالانو د زلمي خلیلزاد د مېرمنې وروستيو څرګندونو ته په غبرګون ویلي: «هغو کسانو چې یو ملت تر تباهۍ رسولی، د بخښلو نه دي.» شيریل بینارډ په یوه مقاله کې د افغان کډوالو او د هغوی د ملاتړو بنسټونو اندېښنې بې بنسټه بللي او د ښځو د ځپلو راپورونه یې رد کړي دي.

د نوموړې ددې خبرو په غبرګون د پوهنتون نامتو استاد او د حقوقي مسایلو څېړونکی ډاکټر امین احمدي وایي، افغان مېرمنې کولای شي د زلمي خلیلزاد د مېرمنې شيریل بینارډ پر ضد چې په افغانستان کې یې جنسیتي توپیر له پامه غورځولی، شکایت وکړي.
نوموړي لیکلي، چې مېرمن بینارډ د طالبانو جنسیتي توپیر توجیه او انکار کوي.
د رخشانې رسنۍ مدیرې او د افغان ښځو فعالې زهرا جویا د زلمي خلیلزاد د مېرمنې شيريل بینارډ د وروستيو څرګندونو وروسته د چهارشنبې په ورځ (د غويي ۳۱مه) پر خپلې اېکس پاڼې د پوښتنو په ډول لیکلي: «ایا د افغان ښځو پر وړاندې صادر شوي ۸۰ سلنه فرمانونه رښتیا نه دي؟ ایا طالبان درواغ وایي او که د هغوی ملاتړي؟»

له دې سره، د پخوانۍ ولسي جرګې غړې او سیاسي فعالې فوزيه کوفي د جویا د همدې خبرو په بیا شریکولو سره زياته کړې، چې که طالبان یوه ورځ انساني ارزښتونه ومني، د افغانانو ارادو ته غاړه کېږدي او ټولنيز عدالت تامين کړي، چمتو ده چې له هغوی سره د هېواد لپاره کار وکړي.

هغې زياته کړې: «مګر زه به د دوی په څېر هغه کسان ونه بخښم چې د خپل واک او مالي ګټو په پایله کې یې تر تباهۍ رسولي.»

دا په داسې حال کې ده، چې د افغانستان د ښځو د یووالي غورځنګ غړو هم د زلمي خلیلزاد د مېرمنې شیریل بینارډ پر مقالې تُندې نیوکې کړي.

دغه ښځینه فعالانې وایي، چې شیریل بینارډ د طالبانو له خوا له ټولنې څخه د ښځو حذف او پراخ ځپل انکاروي.

د دغو فعالانو په خبره: «څوک چې د طالبانو له جنایتونو انکار کوي، د جرم شریک دی».

د زلمي خلیلزاد مېرمن شیریل بینارډ په یوې مقاله کې د طالبانو تر کنټرول لاندې افغانستان ته د ستنېدو په تړاو د افغان کډوالو او د هغوی د ملاتړکوونکو بنسټونو اندېښنې «بې‌بنسټه» بللي او وايي، چې افغانستان ته دې له ستنېدو نه‌وېرېږي.

نوموړې په خپره شوې مقاله کې د افغان ښځو او نجونو پر زده‌کړو بندیز «د نه‌منلو وړ او د دیني اساس‌ نه‌لرونکی» بللی دی، خو د ښځو د ځپلو په تړاو یې د رسنیو راپورونه رد کړي دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د امرالله صالح د ویزې ورکړې بهیر ارزوي

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۲۰:۲۰ GMT+۱

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د استازو جرګې د یوه غړي له‌خوا امریکا ته د امرالله صالح د بلنې غوښتنې په ځواب کې وویل، چې که دا سفر د امریکا له ملي ګټو سره سم وي، نو د هغه لپاره د ویزې ورکړه ارزوي.

هغه دا څرګندونې د چهارشنبې په ورځ د امریکا د استازو جرګې د بهرنیو اړیکو کمېټې ته په یوه استماعیه غونډه کې کړې دي.

د تېر کال په لېندۍ کې ټېیم بورچت د وروستي جمهوري نظام لومړي مرستیال امرالله صالح او د مقاومت جبهې مشر احمد مسعود ته بلنه ورکړې وه چې د افغانستان د وضعیت په اړه د خبرو اترو لپاره متحده‌ایالاتونو ته سفر وکړي.

د استازو جرګې د بهرنیو اړیکو کمېټې د یوه غړي د دې پوښتنې په ځواب کې چې ایا د امریکا متحده‌‌ایالتونو حکومت به ښاغلي صالح ته ویزه ورکړي او که نه، روبیو وویل چې دا موضوع به و ارزوي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر په دې تړاو وویل: «که تاسو احساس کوئ چې دا غونډه د متحده‌ایالاتونو د ملي ګټو لپاره ده، موږ به د [ویزې په اړه] پرېکړه په پام کې ونیسو.»

روبیو زیاته کړې، چې ښاغلی برچټ باید د بهرنیو چارو وزارت ته د صالح د سفر موخې توضیح کړي ترڅو دغه وزارت پرېکړه وکړي چې ایا هغه ته ویزه ورکړي او که نه.

د وروستي جمهوري نظام د ولسمشر محمداشرف غني لومړی مرستیال امرالله صالح له افغانستانه د امریکا د وتلو یو قوي منتقد دی او واشنګټن طالبانو ته د واک سپارلو مسوول بولي، خو ښاغلی روبیو وايي چې د بهرنیو چارو وزارت هغو چارواکو او سیاستوالو ته هم چې د امریکا د پالیسیو مخالف دي، ویزې ورکړي دي.

د کوکنارو پر سر د خلکو او طالبانو ناندرۍ؛ طالبانو په هلمند کې له ۲۰۰ ډېر کورونه سوځولي

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۱۹:۳۸ GMT+۱

له هلمند څخه ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته ویلي، چې طالبانو د کوکنارو د کر پر سر د «سیابند سيمې» د خلکو تر ۲۰۰ زيات کورونه سوځولي دي. د سرچینو په خبره، طالبانو د سیمې لسګونه خلک بندیان کړي او د هغوی لمریزې هېندارې يې هم ماتې کړي دي.

د هلمند او غور ولایتونو ترمنځ د «سیابند غرنۍ سیمې» اوسېدونکو د چهارشنبه په ورځ (د غويي ۳۱مه) افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته همداراز وویل، چې طالبانو له تېرې اوونۍ څخه په پرله پسې ډول د کوکنارو د کرلو پر سر د تامنیانو په نوم د ځايي قوم تر ۲۰۰ زيات کورونه سوځولي دي.

سرچينې زیاتوي، چې طالبانو د سیمې لسګونه ځايي مشران او ځوانان هم زنداني کړي او د کروندو تر تخریب وروسته یې د ټولو کورونو لمريزې هېندارې هم ماتې کړي دي.

طالبانو د خلکو د کورونو سوځولو ترڅنګ د هغوی لمرېزې هندارې هم ماتې کړي
100%
طالبانو د خلکو د کورونو سوځولو ترڅنګ د هغوی لمرېزې هندارې هم ماتې کړي

سرچينه دا د طالبانو قومي تعصب ګڼي او وايي، چې دا غرنۍ سيمه اوس مهال له سخت انساني ناورین سره مخ ده.

د سيمې یو قومي مشر وویل: «دا ناورین د کوکنارو د کښت پر سر راپورته شوی، د طالبانو غبرګون له قانوني چوکاټ څخه وتلی او په ظلم یې شروع کړی.»

په سیابند سیمه کې چې اکثر اوسېدونکي یې کروندګر او مالداران دي، د ژوند یوازینۍ وسیله يې کرنه ده.

که څه هم طالبان وایي، چې د کوکنارو کښت یې منع کړی، خو خلک بیا وایي چې کوکنار یې له مجبوریت څخه کرلي دي، ځکه دوی د ژوند نورو اساسي امکاناتو لکه ښوونه، روغتیا او د کار فرصتونو ته لاسرسی نه لري.

یو کروندګر وایي: «موږ نور هېڅ نه لرو. یا دې موږ ته د ژوند بدیل پیدا کړي، یا دې موږ پرېږدي چې خپلې کورنۍ له لوږې وژغورو.»

د ځایي سرچینو په وینا، طالبانو په وروستیو ورځو کې تر ۲۰۰ زیات کورونه سوځولي او نړولي دي.

خلک وایي، طالبان نه یوازې دا چې د دوی شتمنۍ له منځه وړي، بلکې د سپکاوي ډکې کلمې هم ورته کاروي.

ځايي خلک وایي، کله چې ښځې د طالبانو مرکزونو ته د خپلو نارینه وو د احوال لپاره ورځي د طالبانو له لورې ورته ویل کېږي، چې «ولاړې شئ بل مېړه وکړئ.»

د سيمې یو بل سپین ږېری وایي: «زموږ کور سوځېدلی، وسایل مو له منځه تللي، حتی هغه برمه چې اوبه مو پرې را اېستلې، طالبانو ماته کړې. موږ اوس څه وکړو؟ موږ انسانان نه یو؟»

سیابند یوه لرې پرته او غرنۍ سیمه ده چې د ژوند له ډېرو امکاناتو بې برخې ده او له همدې امله د خلکو غږونه رسنیو ته نه رسېږي او ظلمونه په کې پټ پاتېږي.

د ځايي خلکو په خبره، د طالبانو په وړاندې یې هېڅ مقاومت نه دی کړی او د دوی په خبره اوس د ظلمونو له کبله مجبور دي وسله پورته کړي.

یو ځوان وایي: «موږ اوس دا پرېکړه کړې چې که څوک زموږ غږ نه اوري، موږ به خپله وسله واخلو. دا وضعیت نور زغملای نه شو.»

سیابند چې د جمهوریت پر مهال د طالبانو لپاره د پناه ځای په توګه پېژندل کېده، د افغانستان له هغو سیمو څخه وه چې د دولت او بهرنیو ځواکونو له خوا عملیات پکې سخت وو.

د پېچلې جغرافیې له امله، طالبان هلته کلونه پټ پاتې شول؛ د سيمې د خلکو په خبره اوس هماغه خلک چې طالبان یې پټ ساتلي وو، د همدې ډلې له خوا تر ټولو زیات ځورېږي.

ځايي خلک وایي: «د سیابند د خلکو کیسه یوازې د کوکنارو پر سر شخړه نه ده؛ دا د یوې بې‌عدالتۍ، بې‌غورۍ او زورواکې واکمنۍ انعکاس دی.»

د سیابند خلک غوښتنه کوي، چې طالبان باید له قانوني لارو اقدام وکړي، نه دا چې د خلکو کورونه وسوځوي، ښځو ته سپکاوی وکړي او شتمنۍ یې له منځه یوسي.

د خلکو په خبره، د دې سیمې خلک اوس د یوه انساني غبرګون په حال کې دي او که نړۍوال، رسنۍ او مدني ټولنه غبرګون و نه ښيي، دا ناورین ښايي لا پراخ شي.

د هلمند ځايي طالب مسوولین هڅه کوي، دا موضوع پټه وساتي او په دې اړه له خبرو کولو ډډه کوي.

دغه ډله په پرله پسې ډول هڅه کوي، چې د نشه يي توکو د مخنيوي په برخه کې د خپل مشر هبت الله فرمان عملي کړي او خلکو ته خبرداری ورکوي چې د نشه یي توکو هر ډول کښت، قاچاق، تولید او استعمال بند دی.

دا په داسې حال کې ده، چې تر دې وړاندې په بدخشان ولایت کې هم د کوکنارو د کر او له منځه وړلو پر سر د خلکو او طالبانو ترمنځ خونړۍ شخړې رامنځته شوې وې، چې تر څو اوونیو پورې یې دوام درلود.

د نشه یي توکو کروندګرو تل ټینګار کړی، چې طالبان باید دوی ته د بدیلو لارو زمینې برابرې کړي.

مارک روبیو وايي امریکا له طالبانو نه د القاعدې پرضد لا ډېره همکاري غواړي

۳۱ غویی ۱۴۰۴ - ۲۱ می ۲۰۲۵، ۱۷:۴۵ GMT+۱

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د چارشنبې په ورځ د استازو جرګې د بهرنیو اړیکو کمیټې ته په تور نوملړ کې د طالبانو د شاملولو په تړاو وویل، چې واشنګټن له طالبانو نه د القاعدې او نورو ډلو پرضد لا ډېره همکاري غواړي.

مارک روبیو وویل، « زه باور لرم چې دا ډلبندي اوس بیاځلې تر ارزونې لاندې ده. لکه څنګه چې تاسې پوهیږئ، موږ په تېرو څو اونیو کې ځینې پرمختګونه لرلي دي او ځینې امریکایان چې بندیان وو، خوشې شوي دي، خو موږ به ځینې پریکړې وکړو».

نوموړي د دې ډلبندۍ په اړه وویل، چې دا به په بشپړه توګه د افغانستان په تړاو د امریکا د راتلونکي پالیسۍ پر بنسټ وشي.

نوموړي زیاته کړه، «موږ په دې پوهیږو چې طالبان څوک دي، موږ او دوی تېرو وختونو کې څه کړي دي. موږ غواړ چې له هغوی څخه د القاعدې او نورو عناصرو په اړه لا ډیره همکاري تر لاسه کړو. هغه عناصر چې موږ غواړو هدف یې وګرځوو».

مارک روبیو زیاته کړه، چې دا د هغې وسیلې یوه برخه ده چې ولسمشر یې د دوی له خوا د همکارۍ زیاتولو لپاره کاروي.

د ټینیسي ایالت استازي ټیم برچټ د پوښتنې په ځواب کې چې امریکا څه ډول ډاډ ولري، چې د طالبانو یا نورو ترهګرو ډلو له لوري چې په افغانستان کې مېشتې دي یا روزل کیږي، برید نه کیږي، مارک روبیو وویل:«ښه دا هغه څه دي چې موږ یې هره ورځ ډاډمن کولو ته اړتیا لرو او په څرګنده توګه د دفاع وزارت مسوولیت دی. موږ له همدې امله په افغانستان کې ډیپلوماټیک حضور نه لرو، ځکه موږ په او سني حالت کې دا نه احساسوو، چې هلته خپل پرسونل په سمه توګه خوندي کړو».

هغه زیاته کړه، چې ولسمشر ټرمپ د افغانستان له وضعیت نه ښه خبر دی او د خپلې لومړۍ دورې ولسمشرۍ پرمهال د یوې داسې هوکړې لپاره په خبرو اترو کې ډیر ښکیل و، چې امریکایان یې خوندي وساتل.

نوموړي وویل، « زه فکر کوم هغه بیا لیوالتیا لري څو ډاډ ترلاسه کړي چې افغانستان هیڅکله د بهرنیو بریدونو د پل ځای نه شي، په ځانګړې توګه د هغو بریدونو چې پر امریکایانو په نړۍ کې یا د امریکا دننه وشي».