نړۍوال بانک په خپل تازه اقتصادي راپور کې ویلي، چې د افغانستان په ګډون د منځني ختیځ، شمالي افریقا او پاکستان سیمه ییز اقتصادي وضعیت د ښهوالي نښې ښکاره شوې دي او تمه ده، چې د ۲۰۲۵کال اقتصادي وده ۲.۸سلنې ته ورسېږي.
راپور وايي، سره له دې چې نړۍواله ناثباتي، د سوداګرۍ د تګلارو بدلونونه او روانې شخړې لا هم د سیمې د اقتصاد پر وړاندې ګواښونه دي، خو د ځینو هېوادونو اقتصادي اصلاحات او پانګونې د مثبت بدلون نښې ښيي.
د راپور له مخې، د سیمې په هغو هېوادونو کې چې د تېلو واردوونکي دي لکه افغانستان، د خصوصي سکټور د فعالیتونو، د کرنې د بیا راژوندي کېدو او د داخلي پانګونې له امله د اقتصادي وضعیت د نسبي ښهوالي تمه کېږي.
نړۍوال بانک ټینګار کړی، چې د ښځو د کار بازار ته د لا زیاتې ونډې برابرول د سیمې د اقتصادي ودې لپاره بنسټیز اهمیت لري. راپور زیاتوي، چې په سیمه کې له پنځو ښځو یوازې یوه یې په رسمي توګه د کار په بازار کې ګډون لري، چې دا د نړۍ تر ټولو ټیټه کچه ده.
په نړۍوال بانک کې د افغانستان، منځني ختیځ، شمالي افریقا او پاکستان د څانګې مرستیال عثمان دیون ویلي: «موږ باید په بازار کې د ښځو د ګډون د خنډونو د لرې کولو لپاره زړور او پراخ اقدامات وکړو، ځکه د ښځو د پوره ظرفیت کارول کولای شي د سیمې اقتصاد له بنسټه بدل کړي.»
د راپور له مخې، د ښځو د کار ونډې زیاتوالی کولای شي د هېوادونو د عادي وګړو عاید له ۲۰تر ۳۰سلنې پورې لوړ کړي او دا ګټه د افغانستان او ورته اقتصادونو لپاره هم اغېزمنه بلل شوې ده.
نړۍوال بانک زیاته کړې، چې د سیمهییزو اصلاحاتو ترڅنګ، د افغانستان د اقتصاد د پیاوړتیا لپاره د خصوصي سکټور پراختیا، د ښځو اقتصادي ګډون او د کرنې ملاتړ بنسټیز رول لري.
دغه راپور په داسې حال کې خپرېږي، چې له ۲۰۲۱ کال راهیسې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته د پخواني حکومت زرګونه مسلکي کارکوونکي، استادان، او دولتي مامورین له خپلو دندو اېستل شوي او پر ځای یې د طالبانو د ډلې اړوند ملایان او نږدې کسان ګومارل شوي دي. د دغو بدلونونو له امله نه یوازې د ادارو د وړتیا کچه راټیټه شوې، بلکې د هېواد د اقتصاد، تعلیم، روغتیا او اداري خدماتو پر بنسټیزو برخو یې هم ژورې منفي اغېزې کړې دي.
له دې سره، ګڼ شمېر بشردوستانه بنسټونه او نړۍوالې مرستندویه ادارې په افغانستان کې د روان اقتصادي کړکېچ، بېروزګارۍ، لوږې او د زرګونو کډوالو د ستنېدو له امله د احتمالي انساني ناورین خبرداری ورکړی دی. د دغو بنسټونو په وینا، که نړۍواله ټولنه ژر تر ژره له افغان ولس سره مالي او بشري مرسته ونه کړي، نو د میلیونونو افغانانو ژوند به له جدي ګواښ سره مخ شي، په ځانګړي ډول ښځې، ماشومان او بېځایه شوې کورنۍ چې اوس د سخت ژمي او د خوراکي توکو د کمښت له ستونزو سره لاس او ګرېوان دي.
