اروپا د امریکا د سولې د طرحې پروړاندې بله طرحه وړاندې کړې

د کاناډا لومړي وزیر مارک کارني د یکشنبې په ورځ د سوېلي افریقا په جوهانسبورګ کې د جي-۲۰سرمشریزې څنډه کې د هند له لومړي وزیر نرېندرا مودي سره کتلي.

د هند دلومړي وزیر د دفتر په وینا: «دواړو مشرانو د لوړې کچې ټولګډونه اقتصادي مشارکت تړون(CEPA) پر مذاکراتو د پیل موافقه وکړه، چې موخه یې تر ۲۰۳۰کال پورې دوه اړخیز تجارت ۵۰میلیارده ډالرو ته رسوي.»

مارک کارني پر اېکس‌پاڼه لیکلي: «ما او نرېندرا مودي نن په جي-۲۰ سرمشریزه کې سره ولیدل او د سوداګرۍ د هوکړې خبرې مو پیل کړې چې له مخې یې زموږ دوه اړخیز تجارت تر ۷۰میلیارده کاناډايي ډالرو زیاتېدلی شي. هند د نړۍ پنځم لوی اقتصاد دی، چې دا زموږ د کاناډايي کارګرانو او سوداګرو لپاره ستر فرصتونه برابرولای شي.»

هغه زیاته کړه، چې دواړو هېوادونو د سولر انرژۍ او اټومي ملکي انرژۍ په برخه کې د اوږدمهاله همکارۍ هوکړه هم کړې او د یورانیمو د اوږدمهاله قراردادونو په اړه خبرې روانې دي.

دغه پرمختګ څرګندوي، چې د دواړو هېوادونو اړیکې د ښه کېدو په لور روانې دي، په داسې حال کې چې کارني هڅه کوي، د کاناډا سوداګریزې اړیکې د امریکا څخه هاخوا پراخې کړي کوم چې د کاناډا تر ټولو لوی سوداګریز شریک دی.

کاناډا په ۲۰۲۳کال کې د پراخې سوداګریزې هوکړې خبرې وروسته له هغې ودرولې، چې د کاناډا حکومت د هند حکومت د یوه کاناډايي سیک بېلتون‌پال د وژنې په قضیه کې په لاس لرلو تورن کړ، خو د هند حکومت دا تور رد کړی دی.

سرچینو ویلي، چې د دې لیدنې موخه د زېلېنسکي او د امریکا د ولسمشر ډونالد ټرمپ ترمنځ د «سولې طرحې» په اړه مستقیمې خبرې دي.

یوې سرچینې رویټرز ته ویلي، اصلي موضوع دا ده چې ټرمپ او زېلېنسکي د امریکا د طرحې تر ټولو حساسو مسئلو په ځانګړي ډول د خاورې د موضوع په اړه به بحث وکړي.

د سرچینې په وینا، د دې سفر کره نېټه لا تر اوسه نه ده ټاکل شوې.

همداراز نن یکشنبه (د لیندۍ دویمه) ولادیمیر زېلېنسکي د ډونالډ ټرمپ له هغو هڅو مننه کړې، چې د کییف په ملاتړ یې ترسره کړې دي.

زېلېنسکي ویلي: «اوکراین د متحده ایالاتو، هر بل امریکایي او په ځانګړې توګه د ولسمشر ټرمپ څخه منندوی دی، د هغه له مرستې چې د جاولین توغندیو په وړاندې پیل شوې او د اوکرایني وګړو ژوند ژغوري.»

د زېلېنسکي دا څرګندونې وروسته له هغې خپرې شوې، چې ټرمپ ویلي وو اوکرایني مشران د امریکا له مرستو «هېڅ ډول مننه» نه کوي.

د رویټرز د راپور له مخې، د نایجیریا د عیسويانو ټولنې اعلان کړی چې د یوې نوې سروې وروسته د تښتوونکو شمېر له ۲۲۷ څخه ۳۱۵ ته لوړ شوی دی.

د وسله والو کسانو له خوا پر ښوونځي برید د تعلیمي مرکزونو د بریدونو د یوې نوې څپې یوه برخه ده، چې له امله یې د نایجریا په ناامنو سیمو کې ۴۷ ښوونځي تړل شوي دي.
رویټرز زیاتوي، چې پاپ لیو په سینټ پیټر میدان په یو لړ مراسمو کې په «ژورې خواشینۍ» سره د نایجریا او کامرون د یرغمل شویو د خلاصون لپاره د «سمدستي او اغېزمنو اقداماتو» غوښتنه وکړه او له خلکو یې وغوښتل، چې د ښوونځیو او کلیساګانو د خوندیتوب لپاره دعا وکړي.
دا په داسې حال کې ده، چې څو ورځې وړاندې وسله والو د نایجریا په شمال لوېدیځ کې د نجونو پر یوه ښوونځي برید وکړ او د دغه ښوونځي زده کونکي او کارکوونکي یې له ځان سره یوړل.

د هند دفاع وزیر راجنات سینګ په نوي ډیلي کې د سندیانو د ټولنې په غونډه کې وویل، چې « که څه هم د سند خاوره د هند برخه نه ده، خو د تمدني اړیکو له مخې سند به هېڅکله د هند له لرغوني هویت څخه جلا نه وي او چې د خاورې خبره راشي، سرحدونه بدلېدلی شي او څوک پوهېږي، کېدای شي سبا سند بېرته هند ته راوګرځي».

سند ایالت پر ۱۹۴۷ کال د هند په وېش کې جلا شو او د پاکستان برخه وګرځېد.

هغه زیاته کړه: « زه غواړم دلته د لال کرشنا اډواني نوم هم یاد کړم. هغه په خپلو کتابونو کې لیکلي چې د هغه د نسل سندي هندوانو تر اوسه له هند څخه د سند جلا کېدل په زړه نه دي منلي».

نوموړي زیاته کړه، چې «نه یوازې په سند، بلکې د ټول هند په کچه هندوانو د سند سیند اوبه مقدسې بللې. د سند ډېرو مسلمانانو هم باور درلود چې د سند د سیند اوبه د مکې د زمزم له اوبو کمې سپېڅلې نه دي. دا د اډواني وینا ده».

هغه د پاکستان تر واک لاندې کشمیر په اړه وویل، چې بېرته هند ته وسپارل شي.

له دې وړاندې د سند یوه جګپوړي وزیر شرجیل انعام میمن ویلي و، چې هیڅ داسې ځواک نشته، چې سند ووېشي.

د سند او کشمیر په اړه د هند د دفاع وزیر څرګندونې داسې مهال دي، چې پاکستان له افغانستان سره هم په ورته معضله کې دی، ځکه کابل خیبر پښتونخوا خپله تاریخي برخه ګڼي او افغان حکومتونه د ډیورنډ کرښې په اړه تړون په رسمیت نه پېژني.

پاکستان په رسمي ډول د هند ددفاع وزیر د څرګندونو په اړه غبرګون نه دی ښودلی.

مصر، قطر او امریکا د حماس او اسراییل ترمنځ منځګړیتوب کوي او همدوی هغه اوربند خوندي کړ چې تېره میاشت پلیشوی و.

د اسراییل صدراعظم بنیامین نتنیاهو ویلي چې د دغه هېواد پوځي ځواکونو د شنبې په ورځ د حماس پنځه لوړپوړي غړي وژلي دي. اسراییل تور لګولی چې ذد حماس یو جنګیالی ددوی تر کنټرول لاندې سیمو ته د برید لپاره استول شوی و.

د غزې روغتیايي چارواکو ویلي چې د شنبې په ورځ د اسراییل هوایي بریدونو لږ تر لږه ۲۰ کسان وژلي دي.

اسراییلي پوځ د یکشنبې په ورځ ویلي چې د حماس یو سیمه‌ییز قوماندان هم د شنبې د بریدونو په وژل شویو کسانو کې شامل دی.