طالبان له کونړ سیند څخه درونټې بند ته اوبه لېږدوي

د عبدالظاهر قدیر کورنۍ نن سې شنبه، د لیندۍ ۲۵مه وویل، چې محکمه د هغه د دویمې محکمې د ځنډېدو په اړه څه نه وايي، خو دوی پر خپلو ژمنو عمل نه کوي او له تېرو څو میاشتو راهیسې یې محاکمه ځنډول کېږي.

د کورنۍ یو غړي یې وویل:« په لومړیو کې طالبانو ژمنه کړې وه، چې د عبدالظاهر قدیر خلاصون کې به هڅې کوي خو تر اوسه یې موږ ته کوم مثبت احوال نه دی راکړی.»

د نایروبي محکمې ته د عبدالظاهر قدیر د وړاندې کولو راتلونکې نېټه تر اوسه نه ده په ډاګه شوې خو په لومړۍ محاکمې کې پرېکړه وشوه، چې نوموړی امریکا ته وسپاري.

د لومړی محکمې پرېکړه د هغه د مدافع وکیل له خوا رد شوې وه او د محکمې د دویمې ناستې دایرولو غوښتنه یې کړې وه.

عبدالظاهر قدیر د اپریل په نیمايي کې د نایروبي ښار په یوه هوټل کې نیول شوی او د نایروبي د جرمونو د پلټنو ریاست (DCI) غوښتنه کړې وه، چې نوموړی تر قانوني بهیر پورې په توقیف کې وساتل شي.

د نایروبي د میلیمېن محکمې مشر قاضي بنمارک اېکهوبي د عامه څارنوالۍ د رییس غوښتنه وروسته ومنله.

د نایروبي د پلټنو افسر جان وافولا، چې د جرمونو د پلټنو ریاست له مخدره موادو ضد څانګې سره کار کوي، محکمې ته ویلي و، چې د امریکا د نشه يي توکو ضد ادارې ځانګړي استازي نیکولس دیفرانسیسکو د نیویارک یوې محکمې ته د عبد‌الظاهر قدیر پر ضد جنایي شکایت ثبت کړی.

داسې رپوټونه خپاره شوي ول ، چې امریکايي چارواکو د نایروبي د جرمونو د پلټنو ریاست د استازي له لارې د کینیا حکومت ته یو ډیپلوماتیک یادښت استولی، چې د عبد‌الظاهر قدیر د ور سپارلو غوښتنه پکې شوې.

مولوي هبت الله اخوندزاده په دغه درې ورځني اصلاحي او روزنیز سیمینار کې ویلي، چې د طالبانو د شهیدانو او معلولینو وزارت هر کال یتیمانو، کونډو او معلولانو ته میاشتني معاشونه ورکوي او په یوه فرمان کې یې یاد وزارت ته فوق العاده امر کړی، چې د دوو اندامونو معلول ته د موټر د رانیولو پیسې ورکړي او د «مجردو شهیدانو» کورنیو ته هم امتیاز ور کړي.

نوموړي ویلي، چې د طالبانو اداره د مسلمانانو د وکالت او استازولۍ مقام دی او دوی به د مسلمانانو د دين او عقیدې ساتنه کوي او خلکو ته به دین او شریعت ورښيي.

د طالبانو مشر دغه راز ویلي، چې اداره به یې د خلکو امنیت ساتي او د یتیمانو، کونډو، بېوزلو او بې سرپرسته کورنیو کفالت به کوي.

په داسې حال کې، چې د طالبانو له زندانونو نه د زندانیانو د شکنجې رپوټونه ورکول کیږي، مولوي هبت الله یادونه کړې، چې د بندیانو او محبوسانو په حق کې یې وړاندې فرمان صادر کړی، چې نه به ځورول کېږي او نه به وهل کېږي او نه به هم شکنجې ورکول کېږي.

د طالبانو مشر په داسې حال کې د معلولانو لپاره د خپل فوق العاده فرمان خبره کوي، چې ګڼ متقاعدان او معلولان د طالبانو د تقاعد ریاست او ټولنیزو چارو وزارت نه شکایت کوي، چې ددوی معاشونه پر وخت نه ور کوي.

نوموړي زیاته کړې چې دواړه لوري به د دغه سفر پر مهال پر مهمو او رغنده موضوعاتو هر اړخیزې خبرې اترې وکړي.

جیسوال پر خپل اېکس له جلالي سره د انځور په خپرولو د روغتیا په برخه کې د دوه اړخیزو همکاریو د لا پیاوړتیا لپاره هیله څرګنده کړې ده.

د دغه سازمان په وینا؛ له ډلې به نږدې پنځه مېلیونه خلک د بېړني حالت سره مخ شي.

د یاد سازمان د وروستي راپور له مخې؛ دا مهال شاوخوا ۱۳.۸ مېلیونه افغانان چې د هېواد ۲۸ سلنه نفوس جوړوي، د خوړو د سختې ناامنۍ درېیم پړاو (ناورین) یا تر هغې لوړې کچې سره مخ دي.

په راپور کې راغلي، په دې ډله کې نږدې ۲.۹ مېلیونه کسان د بېړني حالت (څلورم پړاو) او ۱۰.۹ مېلیونه د ناورین په کچه ژوند کوي. د ملګرو ملتونو دغه اداره وایي، که څه هم ژمی هغه پړاو دی چې لوږه په‌کې په چټکۍ سره لوړېږي؛ خو بیا هم افغان بزګران د خپلو ټولنو د تغذیې لپاره کار ته دوام ورکوي.

د دغه سازمان په وینا؛ «که بېړنی کرنیز ملاتړ پر وخت او په پراخه کچه ورسېږي؛ نو کولای شي خلک وژغوري او د خوړو خوندیتوب پیاوړی کړي.» راپور کاږي، د افغانستان اقتصاد له اوږدمهاله ځوړ، پرله‌پسې وچکالۍ او د بشري مرستو له کمښت سره مخ دی چې له امله یې د ټولنې لویه برخه د خپلو لومړنیو خوړو د اړتیاوو پوره کولو وس نه‌لري.

راپور زیاتوي، چې دا مهال د بې‌کارۍ کچه خورا لوړه ده او له بهره د پېسو لېږد هم کم شوی دی. د راپور له مخې؛ یوازې په ۲۰۲۵کال کې له ایران او پاکستان نه د شاوخوا ۲.۵ مېلیونه افغانانو راستنېدنې پر ځایي سرچینو، خدماتو او د خلکو پر معیشتونو خورا منفي اغېز کړی.

راپور کې وړاندې راغلي، چې دغه وضعیت د سختې وچکالۍ او وروستیو زلزلو له امله لا پسې کړکېچن شوی. یادې ادارې اټکل کړی، چې د ژمي د کم‌حاصله فصل له امله به د ۲۰۲۵کال له نومبر څخه د ۲۰۲۶کال تر مارچ میاشتې پورې د خوړو ناامني لا زیاته شي او شاوخوا ۱۷.۴ مېلیونه کسان به د ناورین یا تر هغې لوړې کچې سره مخ شي، چې نږدې ۴.۷ مېلیونه به یې د بېړني حالت په کچه وي.

د راپور له مخې؛ د ۲۰۲۶کال له اپرېل څخه تر سپټمبر میاشتې پورې چې د حاصلاتو موسم بلل کېږي، د خوړو په وضعیت کې د نسبي ښه‌والي تمه کېږي او د ناورین کچه به بېرته شاوخوا ۱۳.۸ مېلیونه کسانو ته راښکته شي، چې له دې ډلې به بیا هم نږدې ۲.۹ مېلیونه وګړي د بېړني حالت له ګواښ سره مخ پاتې وي.

د دغې محکمې په لومړۍ خبرپاڼه کې راغلي، چې په غزني ولایت کې یې دوو کسانو ته د «لواطت او زنا» په تور د يوـ یو کال تنفيذي بند او ۳۵ـ ۳۹ دُرو سزا ورکړې ده. د یادې محکمې په یوې بلې خبرپاڼه کې راغلي، چې د یوې ښځې په ګډون یې په بدخشان ولایت کې دوه کسانو ته د ۲۵ـ ۲۵ دُرو سزا ورکړې ده.

طالبانو په تېرو درېیو میاشتو کې د افغانستان په ۱۹ ولایتونو کې د بېلابېلو تورونو په تړاو ۲۸۱ کسان په عام محضر کې په دُرو وهلي دي. د طالبانو د سترې محکمې د خبرپاڼو پربنسټ؛ یاد کسان «د نشه‌یي توکو د کارو بار، زنا، لواطت، غلا، له کوره د تېښتې او اخلاقي فساد په تورونو مجازات شوي.»

د خبرپاڼو له مخې؛ دغه کسان په ننګرهار، خوست، فراه، پکتیا، فاریاب، پروان، غور، لوګر، جوزجان، تخار، غزني، بلخ، کابل، لغمان، میدان‌وردګ، پکتیکا، کاپیسا او زابل ولایتونو کې په دُرو وهل شوي دي.