وسله والو په خیبر کې د عوامي نشنل ګوند د یوه مشر مېلمستون په بمونو الوځولی

پاکستاني سوداګرو دا څرګندونې د سرحد د سوداګرۍ او صنعت خونېاجرائیه کمېټې په غونډه کې وکړې، چې مشري یې د یادې خونې مشر جنید الطاف کوله.

په غونډه کې د خونې لوړپوړو چارواکو، د کمېټې غړو، سوداګرو، صنعتکارانو، واردوونکو او صادروونکو ګډون کړی و.

د بیزنېس ریکارډر رسنۍ د رپوټ له مخې، فورم د پاکستان ـ افغانستان د سوداګریزو لارو د بندښت په اړه په تفصیل سره بحث کړی او پر دې مهمې موضوع یې ګډ دریځ خپل کړی.

فورم ټینګار کړی چې دغه مساله باید د مذاکراتو له لارې حل شي او دوه اړخیزه او ټرانزیټ سوداګري بېرته پیل شي، چې سوداګریزې ټولنې ته د نورو مالي زیانونو مخه ونیول شي.

ددې خونې اجرائیه کمېټې ویلي، چې سوداګریزه ټولنه د وضعیت له جديت، او همدارنګه له کورنیو او بهرنیو امنیتي ستونزو څخه په بشپړه توګه خبره ده خو ټینګار یې کړی، چې د دوه اړخیزې سوداګرۍ بیا پیل د اقتصادي ثبات، ودې، سوداګرۍ، او تجارتي او صنعتي فعالیتونو لپاره ډېر اړین دی.

د سرحد د سوداګرۍ خونې مشر جنېد الطاف د غونډې ګډونوالو ته وویل چې د پاکستان ـ افغانستان او ټرانزیټ سوداګرۍ له ۱۲ زرو څخه زیات کانټینر د کراچۍ په بندر کې بند پاتې دي او سوداګر اړ شوي دي چې درانه لګښتونه ورکړي.

جنېد الطاف زیاته کړې چې د کرښې بندښت د خرابېدونکو توکو صادرات ګډوډ کړي، بې‌روزګاري یې زیاته کړې او هغو سرحدي ټولنو ته یې سخت ټولنیز او اقتصادي زیانونه اړولي دي چې سوداګري یې له افغانستان سره تړلې ده.

هغه ټینګار کړی، چې د وضعیت جديت باید وپېژندل شي او دا ستونزه باید په بیړنیو بنسټونو حل شي.

نوموړي همدارنګه ویلي، چې اړوندې خواوې هره ورځ د کانټینرونو د بند پاتې کېدو له امله د میلیونونو ډالرو زیان راپور ورکوي او په بانکي تضمینونو او د کانټینرونو په امنیتي امانتونو کې د میلیاردونو روپیو پانګه بنده پاتې ده.

د عوامي نشنل ګوند د مرکزي کمیټې ناسته ددغه ګوند د مشر اېمیل ولي خان په مشری او د مرکزي کمیټې د غړو په ګډون شوې ده.

په دې ناسته کې د پاکستان او افغانستان ترمنځ روان کړکېچ د سیمې امنیت لپاره ستر ګواښ ګڼل شوی دی.

د ګوند مرکزي شورا وايي چې له افغانستان سره روانو شخړو او د لارو بندېدو له امله زرګونه پاکستانيان، په ځانګړي ډول پښتون زده کوونکي او عام خلک له تېرو څو میاشتو راهیسې په افغانستان کې بند پاتې دي. شورا د دې خلکو د بیرته راوستلو لپاره بیړني اقدامات غواړي.

په دې ناسته کې د پاکستان د ۲۵ اساسي قانون تعدیل له لارې د خیبرپښتونخوا مدغم شویو ولسوالیو ته د شویو ژمنو د نه پوره کیدو په اړه جدي اندیښنه ښودل شوې ده.

عوامي نشنل ګوند په خیبرپښتونخوا کې د مورنیو ژبو پر وړاندې تبعیض غندلی او غوښتنه یې کړې چې د ۱۸م اساسي قانون تعدیل لاندې دې ټولې مورنۍ ژبې په ځانګړې توکه په تعلیمي نصاب کې د جبري مضمون په توګه شاملې شي.

یاد ګوند د پاکستان په دولتي ټلوېزیون کې د پښتو خپرونو بندول هم وغندل او د بېرته پیل کېدو غوښتنه یې کړې ده.

د یادونې وړ ده، چې له دې وړاندې هم د عوامي نشنل ګوند مشر اېمل ولي خان ویلي، چې په پاکستان کې د هرې پېښې تور له فکر پرته پر افغانستان لګول کیږي.

د پاکستاني رسنۍ «جیونیوز» د راپور له مخې، پولیسو ویلي، چې نن یکشنبه (د مرغومي ۱۴مه) ناپېژانده موټرسایکل‌سپرو وسله والو په لکي مروت کې د ټرافیکو پر پولیسو ډزې کړې، چې په نتیجه کې یې درې د ترافیکو پولیس وژل شوي دي.

د پولیسو په وینا، په بنو کې په یوه بل وسله وال برید کې هم یو بل د پولیسو افسر وژل شوی دی.

د خیبرپښتونخوا اعلی وزیر د وژل شویو پولیسو له کورنیو سره خواخوږي څرګنده کړې او ویلي یې دي، چې «د دولت ضد عناصر» به خپلو ناوړه موخو ته ونه رسېږي.

د پاکستان چارواکي ډېری وخت د دغو بریدونو پړه پر تحریک طالبان پاکستان (ټي‌ټي‌پي) اچوي او ادعا کوي، چې دغه ډله د افغانستان له خاورې د پاکستان پر وړاندې خپل بریدونه تنظیموي، خو طالبانو دا ادعاوې تل رد کړي او وایي چې ټي ټي پي د پاکستان کورنۍ مساله ده.

سرچینې وايي، چې د حقانیه مدرسې مشرتابه تېره ورځ خپل منځي غونډه کړې ده او د یادې مدرسې کلنۍ دستاربندي یې ځنډولې ده.

هغه اعلامیه چې د یادې مدرسې له خوا افغانستان انټرنشنل - پښتو ته لېږل شوې ده، پکې د دستاربندۍ غونډې د ځنډېدو علت په پاکستان کې روانه ناامني ښودل شوې ده.

د ۲۰۲۵ کال د فېبروري په ۲۸مه د حقانیه مدرسې پخوانی مهتمم مولانا حامد الحق هم په مدرسه کې په یوې بمي چاودنه کې وژل شوی و.

بل خوا د یادې مدرسې ویاند مولانا یوسف شاه وايي، دا چې د یادې مدرسې کلنۍ ازموینې روانې دي نو ځکه یې د دستار بندۍ غونډه ځنډولې ده.

نوموړي د افغانستان انټرنشنل - پښتو د دغې پوښتنې په ځواب کې چې ایا یادې مدرسې ته امنیتي ګواښونه شته، وویل: "د صوبې مجموعي صورتحال خراب دی او د امن و امان مساله موجوده ده".

هغه د پاکستان له پوځي ادارو او سیاسي مشرانو غوښتنه وکړه چې دوی دې د امنیت په مسالې جدي غور وکړي او کوټلي ګامونه دې پورته کړي.

په خیبرپښتونخوا کې څېړونکي او خبریال شمیم شاهد افغانستان انټرنشنل - پښتو ته وویل چې د لومړي ځل لپاره د حقانیه مدرسې غونډه د امنیتي ګواښونو له امله ځنډېدلې ده.

نوموړي وویل: " دا وخت د حقانیه مدرسې د انتظامیې او پاکستاني ادارو تر منځ تعلقات تراخه دي".

د شاهد په خبره چې د پښتونخوا پخواني مشر وزیر علي امین ګنډا پور په افغانستان کې د طالبانو سره د خبرو لپاره د جوړ کړي پلاوي مشري د حقانيه مدرسې اوسني مهتمم شیخ الحدیث انور الحق حقاني ته سپارلې وه.

دا په داسې حال کې ده چې د پښتونخوا اوسنۍ سیاسي اداره د طالبانو په تړاو د پاکستان د پوځ او مرکزي حکومت پالیسي ناسمه بولي.

په پښتونخوا کې د حکومت په بلنه سیاسي ګوندونو او صوبايي چارواکو تېره میاشت په امن جرګه کې یو ځل بیا پر مرکزي حکومت غږ کړی و، چې له طالبانو سره دې روان کړکېچ د خبرو له لارې حل کړي.

په اکوړه خټک کې حقانیه مدرسه د افغانستان د طالبانو د مشرانو د زده کړو مهم مرکز ګڼل کیږي. د یادې مدرسې د چارواکو په وینا، چې د افغان طالبانو د اوسني مشرتابه سربېره پخوانی مشر ملا محمد عمر او جلال الدین حقاني له یادې مدرسې سره نېږدې اړیکې لرلې.

د دغې مدرسې پخواني وژل شوي مهتمم مولانا سمیع الحق حقاني په خپلو څو مرکو کې افغان طالبان د خپلو شاګردانو په توګه یاد کړي وو.

د رارسېدلو معلوماتو له مخې په دې ولسي غونډه کې، چې د پښتون ژغورنې غورځنګ د مشرانو ترڅنګ قومي مشرانو او ولسي خلکو کډون کړی و، په سیمه کې د پاکستان روان پوځي عملیات وغندل.

دوی وویل، چې د پاکستان پوځ په ډرون بریدونو کې عام پښتانه په نښه کوي او دوی په لوی لاس اړ باسل کېږي ترڅو له کورونو څخه ووځي.

په دې وروستیو کې د شمالي او جنوبي وزیرستان په ځینو سیمو کې د ټي ټي پي او د پاکستان پوځ ترمنځ سختې جګړې روانې دي او ځینو سیمو څخه د پاکستان پوځ ولسي خلک له کورونو څخه اېستلي دي.