مایکل مکال: له افغانستانه مرګوني وتنه د امریکا په تاریخ کې یو تور داغ دی

اغلې مصلح پر اېکس ټولنیزې شبکې لیکلي: "د اصلي غوڼډې په څنډه کې جوړوې شوې ناسته کې ګډون به یوازې د یوې غونډې په کچه وي چې زه به پکې ګډون ونه کړم."

هغې وویل، چې ښځې باید د مذاکراتو په خبرو اترو او په دوحه کې په اصلي غونډه کې حضور ولري، نه د غوڼډې په څنډه کې په جوړو شوو فرعي ناستو کې.

تر دې مخکې د بشري حقونو فعالې زبیده اکبر هم ویلي و چې د ملګرو ملتونو له خوا د دوحې په غونډه کې د ګډون بلنه ورکړل شوې، خو دې غونډې ته به نه ځي.

د بشري حقونو يو شمېر مدافعانو د دوحې په درېيمه غونډه کې د ښځو او مدني ټولنو د نه ګډون له امله د دغې غوڼډې سره د پریکون غوښتنه کړې ده.

رینا امیري پر اېکس ټولنیزې شبکې خپور کړي پیغام کې ویلي، چې دغه اندیښنې په د دوحې په درېیمه غونډه کې هم شریکې کړي.

مېرمن امیري د شنبې په ورځ په ورځ ویلي، چې د دوحې په غونډه کې او تر هغه وروسته به په دغو غونډو کې د ښځو او د مدني ټولنې د فعالانو د ګډون لپاره د هر اړخیز چوکاټ د جوړولو لپاره خپلو مشورو ته دوام ورکړي..

اغلې امیري د ښځو ځينې اندېښنو ته هم اشاره کړې ده. هغې ويلي، چې د ښځو او د بشري حقونو د فعالانو يوه غوښتنه دا ده چې د افغانستان د راتلونکي په اړه پرېکړه کې بايد د ښځو په ګډون بېلابېل افغانان ګډون وکړي، څو د افغانانو ملاتړ له دغو پریکړو سره وي.

د هغې په ​​وينا، د بشري حقونو د دغو فعالانو بله غوښتنه دا ده، چې د ښځو او نجونو حقونو ته بايد لومړيتوب ورکړل شي. هغې ټینګار کړی چې افغانانو او په ځانګړې توګه ښځو ته باید په خبرو اترو کې د ګډون حق ورکړل شي څو له ځانه دفاع وکړي.

د ښځو او بشري حقونو د مدافع شبکو بله غوښتنه دا ده چې نړیواله ټولنه باید پر طالبانو فشار ته دوام ورکړي چې ژر تر ژره هغه فرمانونه لغوه کړي چې تعلیم، کار او په ټولنه کې د ښځو او نجونو لاسرسی محدودوي.

هغه وايي ، چې په افغانستان کې تلپاتې سوله او ثبات د ښځو له شتون پرته نه شي راتلای.

په ننګرهار ولایت کې د طالبانو د امنیه قومندانۍ ویاند وایي، چې پېښه د ننګرهار ولایت د جلال اباد ښار اتمي امنیتي حوزې د قلعه چميار سیمه کې شوې ده.
مولوي عبدالبصیر زابلي وایي، چې د دغو دوو کورنیو ترمنځ د ځمکې پر سر لانجه کې د يوې کورني له خوا ډزې شوي، چې په پایله کې یې د بلې کورنۍ دوه کسان وژل شوي.

همداراز په ډزو کې یو هغه کس هم وژل شوی، چې د لانجې د خلاصون هڅه یې کوله.

د طالب ویاند په وینا، په دغو ډزو کې د یوې ښځې په ګډون څلور کسان ټپیان شوي هم دي.
نوموړی زیاتوي، چې د مړي او زخمیان یې صحت عامې ته انتقال کړي دي.
زابلي وایي، چې مجرمین د پېښې له ځایه تښتېدلي دي.

دغه طالب چارواکي ویلي: «زه هیله من یم چې دا غونډه به د افغانستان د ستونزې د حل لپاره، چې خلک ورسره لاس او ګریوان دي د اقتصادي بندیزونو په لرې کولو کې مرسته وکړي.»

ټاکل شوې د دوحې درېیمه غونډه د ملګرو ملتونو په کوربه توب د چنګاښ په ۱۰مه او ۱۱مه جوړه شي.

په دې غونډه کې به د افغانستان په چارو کې د هېوادونو ځانګړي استازي ګډون وکړي.

د طالبانو په استازيتوب به د ذبیح الله مجاهد په مشری یو پلاوي په دې غونډه کې ګډون وکړي.

د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد د شنبې په ورځ (د چنګاښ۹مه) په یوه خبري غونډه کې وويل، چې دا ډله په دوحه کې د «ټولو لوریو سره د متقابل عمل او د ستونزو د حل» په موخه په دریمه ناسته کې ګډون کوي.

د افغانستان لپاره د روسیې د ولسمشر ځانګړي استازي ضمیر کابلوف هم ویلي، چې د دوحې درېیمه ناسته به هغه مهال ګټوره وي، چې د نړیوالې ټولنې او طالبانو همکارۍ ممکنه کړي.

د افغانستان پخواني د ملي امنیت مشر رحمت الله نبیل نن په خپله اېکس پاڼه کې دوحې ته د ذبیح الله مجاهد په مشرۍ د طالب د پلاوي د تګ د عکس خپرولو سره نن بیا په دغه غونډه کې د دوی د ګډون له امله پر ملګرو ملتونو نیوکه کړې ده.

نبیل لیکلي «بې له شکه، د خلیلزاد په مشرۍ د دوحې ناستې او په هغه پسې د دوحې د دریمه ناسته له نیابتي ډلو سره د خبرو استازیتوب کوي.»

رحمت الله د یادښت په پای کې د دوحې د راتلونکې درېمې ناستې په اړه لیکلي چې «دې غونډو کې سیمه ییز او ناسیمه ییز قدرتونه د خپلو پټو او نیابتي ګټو لپاره چنې وهي، نه د افغانستان د خلکو د ګټو لپاره!»

د نوموړي تر دې څرګندونو ګړۍ مخکې د طالبانو د حکومت ویاند ذبیح الله مجاهد د دوحې غونډې ته د دې ډلې د پلاوي د روانېدو خبر ور کړ.

د قطر پلازمېنه دوحه کې دا دریمه غونډه سبا د دوو ورځو لپاره پیلېږي او په لومړي ځل پکې د ښاغلي مجاهد په مشرۍ طالب پلاوی ګډون کوي.