د ننګرهار په تورخم ښارګوټي کې ځینو ځوانانو د افغانستان د بیا خپلواکۍ اخیستونکي اتل او پخواني پاچا امان الله خان غازي له انځوروه تور رنګ پاک کړ. د راپورونو پر بنسټ څه موده وړاندې د طالبانو امرب المعروف محتسبینو د شاه امان الله خان او د پاچا خان پر انځورونو تور رنګونه پاشلي وو.
د سرچینو د معلوماتو له مخې طالبانو دا کار څو اوونۍ وړاندې کړی و، خو په تېرو دوو ورځو کې په ټولنیزو رسنیو کې افغانانو د شاه امان الله غازي انځور ډېر لاس په لاس او د طالبانو دا کار یې وغانده.
شاه امان الله غازي پر ۱۹۱۹ کال د دریم افغان- انګرېز جګړې اتل و، چې له مخې یې افغانستان بېرته خپلواکي واخیسته او افغانانو د دې تورې په بدل کې دغه پاچا ته د غازي نوم ور کړ.
شاه امان الله غازي چې له نړۍ سره د افغانستان د سیال کولو ارمان درلود د انګرېز په لمسه د ملایانو د پاڅون له امله په ۱۹۲۹ کال جلاوطن شو.
د طالبانو بیا واکمنېدو سره د افغانستان ملي رادیو تلوېزون او تېر کال پکتیا کې هم له پوهنتون د نوموړي انځورونه لرې کړل شوي وو، چې په مقابل کې یې افغانانو پراخ غبرګون ښودلی و.
خو په تورخم کې د شاه امان الله غازي د انځور د تورېدو کیسه چې رسنیزه شوه، نن یو څوځوان له دغه انځور تور رنګ پاکوي او بېرته یې سپینوي.
دغه ځوانان په ویډیو کې وايي ټول خلک جعمې لمانځه ته تللي او دوی د شاه امان الله انځور باندې پاشل شوی تور رنګ پاکوي.
واک ته د طالبانو له رسېدو وروسته په پوهنتونونو او د ښارونو څلور لارو کې هم د فرهنګي او تاریخي شخصیتونو انځورونه مات یا لرې شوي دي.
په کندهار کې د طالبانو والي له رسنیو غوښتي چې د ساکښو انځور به نه اخلي او ځینې تلویزوني راپورنو کې د دې ډلې د چارواکو پر ځای د ودانیو انځورونه خپرېږي.
د طالبانو د فراه عدلیې ریاست یو مکتوب هم افغانستان انټرنشنل ته رسېدلې چې پکې یې د دې ولایت له معاملاتو لارښونې دفترونو او موټر پلورونکو غوښتنه کړې ده، چې له دې وروسته پېر او پلور کې یو فیصد مالیه د ولایت مستوفیت ته هم ځانګړې کړي.
خو په فراه کې د کورونو او ځمکو د پېر او پلور د لارښونې مرکزونو اتحاده وايي، چې د دولتي طرزالعمل له مخې د کورونو او ځمکو پېر او پلور او د قبالو جوړولو یو فیصد مالیه یوازې د بانک له لارې ښاروالۍ ته تحویل کېږي او د قانون له مخې مستوفیت له دوی د مالیې اخیستو حق نه لري.
دوی همدراز زیاتوی د عدلي وزارت د طرزالعمل له مخې د کور او ځمکې د پېر او پلور پرمهال د معاملاتو لارښونې دفتر له خپلې حق الزحمې هم ۱۰ فیصده ښاروالۍ ته ورکوي.
د فراه د معاملاتو لارښونې د اتحادیو مسوولین وايي، طالبان اوس د نویو اصولو پیلولو سره مستوفیت ته د یو فیصد اضافي مالیې پر پلي کېدو ټینکار کوي.
دوی وايي، ان طالبانو دا هم ورته ویلي چې په تېرو دریو کلونو کې د ټولو پلورل شویو کورونو او ځمکو یو فیصد مالیه هم مستوفیت ته تحویل کړی.
سرچینې وايي طالبانو د فراه معاملاتو لارښونې دوکاندارانو ته کواښ کړی دی، که د دوی نوی طرزالعمل عملي نه کړي او د تېرو دریو کلونو مالیه هم ور نه کړي نو جوازونه به یې د تل لپاره لغوه شي.
افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته رسېدلو ویډیوګانو کې معلومیږي چې د فراه د معاملاتو لارښونې دفترونه تړل شوي دي او مالکان یې له طالب له مشرانو غوښتنه کوي چې د دې ستونزې په حل کې مرسته وکړي.
طالبانو تر دې مخکې په کابل کې هم د معاملاتو لارښوونې دفترونو ته د نویو شرطونو په جوړولو سرخوږی جوړ کړ.
دې ډلې تېر کال د څو میاشتو لپاره د کابل شهزاده صراف صرافانو سره هم د نویو مالي شرطونو له امله جنجال درلود.
طالبانو په بیا واکمنېدو سره د خپلې ډلې د اقتصادي ستونزو د کمولو لپاره په بېلابیلو برخو لوړه مالیه ولګوله، چې له امله یې ځینې کسان د خپل کاروبار بندولو ته اړ شول.
