د افغانستان د تېر جمهوري نظام لومړی مرستیال امرالله صالح وايي، په افغانستان کې د ناټو او امریکايي ځواکونو له پاتې شویو وسلو سل زره میله وسلې ورکې دي. صالح له هندي رسنۍ دکن هیرالډ سره په مرکه کې له طالبانو د امریکايي وسلو اخیستلو په تړاو د ټرمپ هوډ ته د شک په سترګه ګوري.
د افغانستان د حکومت دغه پخواني چارواکي د امریکايي وسلو د بېرته ترلاسه کولو په اړه وویل:« زه نه پوهیږم چې دا هسې خبرې او شعارونه دي او که د پردې تر شا به ریښتنی اقدام وي.»
امرالله صالح زیاته کړه چې د ډونالډ ټرمپ لپاره له افغانستان نه د وسلو اېستلو شمېر مهم نه دی، خو دا غوښتنه کېدای شي یو سمبولیک اقدام وي څو پر طالبانو فشار راوړي چې د واشنګټن تابع اوسي.
هغه وويل:«هغه (ټرمپ) غواړي په طالبانو باندې یو ځل په علني ډول فشار راوړي، څو وښيي چې دا ډله تر کنټرول لاندې ده او بیا به امریکا له طالبانو سره همکاري، ملاتړ او نورې مرستې پیل کړي.»
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ واک ته له رسېدو سره وروسته په وار وار له طالبانو څخه د اوو میلیارد ډالرو په ارزښت له امریکا د پاتې شویو وسلو پر بېرته اخیستلو ټینګار کړی دی.
همدارنګه په یاده مرکه کې امرالله صالح ادعا کړې چې واک ته د طالبانو له رسېدو وروسته له امریکا او ناټو د پاتې شویو وسلو سل زره میله ورکې شوې دي.
نوموړي په ټینګار سره وویل:«موږ د وسلو سیریل نمبرونه او د هغو ځایونو په اړه پوهیږو چې له هغه ځایه ورکې شوې دي. د (ورک شوي) کلمه عجیبه ده. دا په دې معنا کیدای شي چې غلا شوې، پلورل شوې، یا په ساده ډول د پټو موخو لپاره پټو ځایونو ته استول شوې.»
د طالبانو له واکمنۍ وروسته، په پاکستان او حتا په هندي کشمیر کې د جنګیالیو له خوا د امریکایي وسلو د کارولو راپورونه ورکړل شوي دي.
د مرکې په یوه برخه کې امرالله صالح د طالبانو او هند ترمنځ زیاتیدونکو اړیکو ته اشاره کړې او د طالبانو له مخالفینو سره یې د هند د اړیکو پر کمیدو نیوکه کړې ده. هغه وايي، «هند له هغو افغانانو سره خپلې اړيکې ډیرې کمې کړې دي چې په خپل هېواد کې د جمهوري نظام ملاتړ کوي.»
امرالله صالح وايي، هند په فعاله توګه هڅه کوي چې له طالبانو سره د اړیکو په جوړولو او یا هم د دې ډلې په جوړښتونو کې د پټ نفوذ له لارې د ترهګرۍ خطرونه کم کړي.
صالح په ټینګار سره وویل:«طالبان د خپل جوړښت له مخې نشي کولی په سیمه کې بشپړ امنیت خوندي کړي. برعکس دوی د بې ثباته کولو لپاره ډیزاین شوي دي.»
امرالله صالح په دې مرکه کې ویلي چې پاکستان د طالبانو ترواک لاندې افغانستان کې خپل ارزښت او رول ډیر کړی دی.
د امریکا د استخباراتو ادارې د سې شنبې په ورځ د امریکا د ملي امنیت پر وړاندې د ګواښونو په اړه یو مفصله راپور خپور کړی.
تېرکال په ورته راپور کې د افغانستان نوم شپږ ځلې او د طالبانو ډلې نوم اوه ځلې راغلی و. خو سږني راپور کې دغې ادارې د افغانستان او طالبانو نوم نه دی اخیستی.
په تازه راپور کې سره له دې چې په ایران کې د القاعدې مشرانو او په سومالیا، سوریه، لویدیځه افریقا او ځینو نورو سیمو کې د دې ډلې د جنګیالیو حضور ته اشاره شوې؛ خو په افغانستان کې د دغو ډلو د مشرانو او اورپکو د حضور په اړه نه دي راغلي.
دا په داسې حال کې ده، چې د ملګرو ملتونو امنیت شورا په وار، وار په خپلو راپورونو کې په افغانستان کې د القاعده ډلې او داعش وسلهوالو مشرانو د حضور پخلی کړی و.
د امریکا د استخباراتو ټولنې تېرکال هم په خپل راپور کې ویلي و، چې داعش خراسان څانګه په افغانستان کې د بهرنیو موخو د نښه کولو په لټه کې ده.
په مخکیني راپور کې هم د ښځو او نجونو په اړه د طالبانو د محدودیتونو ډکو سیاستونو او په افغانستان کې بشري ناورین ته د رسېدنې په برخه کې د دغې ډلې بې وسۍ ته اشاره شوې وه.
که څه هم طالبان ادعا کوي، چې داعش ډله یې په افغانستان کې ځپلې ده؛ خو د دغې ډلې خراسان څانګه په دغه هېواد کې خپلو بریدونو ته دوام ورکوي.
د امریکا د استخباراتو ټولنې دغه راز د تحریک طالبان پاکستان پر وړتیاوو اندېښنه ښودلې او په افغانستان کې د ټيټيپي د پټنځایونو په اړه د پاکستاني چارواکو د مکررو ادعاوو په اړه چوپه خوله دي.
د ملګرو ملتونو امنیت شورا په سلواغې میاشت کې په یوه راپور کې ویلي و، چې د القاعدې لوړپوړي چارواکي په کلیوالو سیمو له هغې ډلې د سرپل ولایت په بلغولي کلي کې او دارنګه په کونړ، غزني، لوګر او میدان وردګ ولایت کې مېشت دي.
راپور کې دارنګه راغلي، چې د القاعدې ټیټ پوړي چارواکي له خپلو کورنیو سره د کابل په فتحالله، شهر نو او وزیر اکبر خان سیمو کې د طالبانو د استخباراتو تر ساتنې لاندې ژوند کوي.
د امنیت شورا هم ویلي، چې د داعش خراسان ډله نور یوازې د افغانستان لپاره یو ګواښ نه دی؛ بلکې ګاونډیو هېوادونو او په ځانګړې توګه منځنۍ اسیا، ایران او ان روسیه کې د نفوذ د پراخووالي په حال کې ده.
د حقاني د نیونې په سر د جایزې حذفول او په واشنګټن کې د طالبانو د سفارت پرانیستې ته هیلهمندي
امریکا تازه د طالبانو د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني او د حقاني شبکې د دوو غړو د نیونې په سر اېښودل شوې جایزه یا انعام لرې کړ.
دغه ګام وروسته له هغه واخیستل شو، چې یو امریکایي پلاوي د بندیانو په چارو کې د ډونالډ ټرمپ سلاکار ادم بویلر په مشرۍ او د افغانستان لپاره د پخواني ځانګړي استازي زلمي خلیلزاد په حضور کې کابل ته سفر وکړ.
په دغه سفر کې طالبانو یو امریکایی بندي خوشې کړ.
ورته مهال د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد کابل ته د امریکایي پلاوي د سفر په اړه په خپل لومړني غبرګون کې ویلي، چې طالب چارواکو د ټرمپ له استازي سره پر بېلابېلو موضوعاتو خبرې اترې کړې دي.
هغه د سې شنبې په ورځ له العربیه رسنۍ سره په مرکه کې ویلي، چې د امریکا حکومت غواړي چې په واشنګټن کې د افغانستان سفارت دغې ډلې ته وسپاري او په کابل کې هم د امریکا سفارت بېرته پرانیزي.
مجاهد وویل، چې دغه ډله د امریکایي پلاوي د ځواب په تمه ده.
د داعش خراسان څانګه د امریکا په ګډون پر لوېدیځ د برید په لټه کې ده
د امریکا د استخباراتو ټولنې په خپل کلني راپور کې د داعش او په ځانګړې توګه د داعش خراسان څانګې د ګواښ او د دې ډلې په ځانګړې توګه د داعش خراسان څانګې د متحده ایالاتو په ګډون په لوېدیځ کې د ترهګریزو بریدونو د ترسره کولو وړتیا په اړه خبرداری ورکړی دی.
په راپور کې راغلي، چې د داعش د عملیاتو پلانوونکي د بهرنیو بریدونو د ترسره کولو، ورته د اسانتیا برابرولو او هڅولو لپاره په انلاین بڼه د فعالیتونو په ترسره کولو سره د تبلیغاتو خپرولو په حال کې دي.
دغې ادارې خبرداری ورکړی، چې ښایي د داعش غړي د ځینو زیان منوونکو مسافري لارو کار واخلي.
دغه راپور چې د سې شنبې په ورځ خپور شوی په کې راغلي، چې داعش لاهم په نړۍ کې «تر ټولو لوی اسلامپاله ترهګریز سازمان» دی.
د دغه راپور له مخې، داعش خراسان په سوېلي اسیا کې د دغې ډلې د بهرنیو ترهګریزو بریدونو د ترسره کولو لپاره تر ټولو پیاوړې څانګه ده او غړي یې هم په سوېلي اسیا، منځنۍ اسیا او په ټوله نړۍ کې د بریدونو ترسره کولو په لټه کې دي.
د امریکا د استخباراتو ټولنې ویلي، چې تېر زېږدیز کال کې په ایران او روسیه کې د داعش بریدونو او دارنګه په امریکا او اروپا کې یې د ملاتړو نیول له سوېلي اسیا ورهاخوا له سیمې بهر د بریدونو ترسره کولو لپاره د خلکو هڅونه او د دغې ډلې زیاتېدونکې وړتیاوې ښیي.
د القاعدې ګواښ
د امریکا د استخباراتو ټولنې په راپور کې راغلي، چې القاعده لاهم ارادی لري چې متحده ایالات او امریکایي وکړي د خپلو نړۍوالو څانګو له لارې په نښه کړي.
د راپور له مخې: «ځیني د القاعدې هغه مشران چې په ایران کې پاتې دي؛ هڅه کوي چې د غزې په جګړه کې د اسراییل ضد احساساتو څخه په ګټې اخیستنې مسلمانان یو کړي او د اسراییل او امریکا پرضد بریدونو ته یې وهڅوي.»
د تحریک طالبان پاکستان د وړتیاوو په اړه اندېښنې
د امریکا د استخباراتو ټولنې په خپل راپور کې ویلي، که څه هم د تحریک طالبان پاکستان عملیات د پاکستان حکومت پر وړاندې بریدونو پورې محدود دي؛ خو د دغې ډلې وړتیاوې، له القاعدې ډلې سره یې تاریخي اړیکې او د متحده ایالاتو پر وړاندې د هدفي عملیاتو لپاره یې پخوانی ملاتړ د اندېښنې وړ دی.