په بلوچستان کې د‌پولیسو پر موټریز کاروان برېد کې دوه کسان وژل شوي

دا غوښتنه د کډوالو د ملاتړ اېتلاف یوه مدافع وکیل عمر اعجاز ګېلاني له‌خوا د پاکستان سترې محکې ته وړاندې شوې وه. ګیلاني غوښتنه کړې وه، چې تر هغې چې د دې قضیې په اړه وروستۍ پرېکړه نه وي شوې؛ د افغان کډوالو اېستل دې ودرول شي.

د اسلام‌اباد سترې محکمې قاضي انعام امین منهاس ویلي، چې محکمه د دغه هېواد د حکومت په سیاستونو کې مداخله نه‌کوي. د حکومت د سیاست له‌مخې؛ افغان کډوال باید د جولای تر ۳۰مې پورې خپل هېواد ته ستانه شي.

پاکستانۍ اېکسپرېس ټرېبیون ورځپاڼې راپور ورکړی، چې قضیه وروسته بلې نېټې ته ځنډول شوې ده.

د ۲۰۲۳ کال په سپټمبر کې د افغان کډوالو د جبري اېستلو تر پیل وروسته، د پاکستان د بشري حقونو یو شمېر فعالانو او د محسن داوړ او فرحت‌الله بابر په ګډون د دغه هېواد د پارلمان د پخوانیو غړو یوه اېتلاف په محکمه کې د افغان کډوالو د جبري اېستلو د بندېدو غوښتنه کړې وه.

دا قضیه د دغه اېتلاف د مدافع وکیل عمر اعجاز ګېلاني له‌خوا مخته وړل کېده.

دوی وايي، چې باید لږترلږه دوه میاشتې انتظار وکړي؛ په داسې حال کې چې د اېستلو یا بندي کېدو له ګواښ سره مخامخ دي.

په اسلام‌اباد کې یو افغان خبریال چې نه‌غواړي نوم‌یې څرګند شي، وایي: «پشاور مور بازار ته د کار لپاره تللی وم، پولیسو مې اسناد وکتل؛ خو پاسپورټ مې نه و، ویې نیولم تر خوشې کېدو وروسته اوس له دوو میاشتو راهیسې د نوي پاسپورټ لپاره انتظار کوم. په پاکستان کې د افغانستان له سفارت مې هیله دا ده، چې دا چاره اسانه او چټکه کړي.»

طالبانو شاوخوا دوه کاله مخکې په پاکستان افغان کډوالو ته د نوي پاسپورټ د وېش چارې پیل کړې. ورپسې په ایران او ځینو نورو هېوادونو کې هم هلته د مېشتو افغانانو ته دغه خدمتونه پیل شوي دي. په اسلام‌اباد کې یو شمېر افغان کډوال د دغه سفارت له ځینو چارو خوښ دي؛ خو د ورک شوي یا نوي پاسپورټ د ترلاسه‌کېدو په برخه کې بیا له ځنډ سر ټکوي.

ورته مهال، په اسلام‌اباد کې د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان سفارت سرچینې هم د نوي پاسپورټ ترلاسه‌کولو ځنډ مني؛ خو وايي چې تر بایمټریک وروسته د افغانانو غوښتنلیکونه کابل ته لېږي او هلته تر ارزونې او چاپ وروسته بېرته د پوسټ له لارې اسلام‌اباد ته استول کېږي. سرچینې په کابل کې د پاسپورټ چاپېدل د ځنډ ستر لامل بللی دی.

په همدې حال کې په پاکستان کې مېشت افغان کډوال بیا وايي، چې دا ځنډ دوی له خطرناکو شرایطو سره مخ کوي.

افغانان زیاتوي، هغه کسان چې د قانوني اسنادو پرته ژوند کوي؛ هر وخت د پاکستاني پولیسو د نیول کېدو، اېستلو یا بډې اخیستلو سره مخ وي.

پاکستان له تېرې څه مودې راهیسې د ناقانونه کډوالو د اېستلو بهیر چټک کړی او هره ورځ پاکستاني پولیس د دغه هېواد په بېلابېلو ښارونو کې د افغانانو پر کورونو چاپې وهي.

ډېری هغه کسان چې پاسپورټونه یې ورک شوي یا د پاسپورټ موده یې پای ته رسېدلې، د نوي اسنادو د ترلاسه کولو لپاره د سفارت دروازې ټکوي؛ خو دوی باید میاشتې میاشتې انتظار وکړي.

ډان ورځپاڼې لیکلي، چې مرمۍ د خدمتګار پر پښه لګېدلې او سخت ټپي شوی دی.

دا پېښه د پنجاب ایالت د ساهیوال ښار په پاکپتن سیمه کې شوې ده.

د ټپي خدمتګار پلار پولیسو ته عریضه کې ویلي، د عمران خان پرکټي یې ځکه پر زوی ډز کړی چې د هغه بستر یې لمس کړی و.

موسی مانیکا د بشرا بي‌بي او خاور فرید مانیکا زوی دی. بشرا له خاور فرید مانیکا سره تر جنجالي طلاق وروسته د پاکستان له پخواني لومړي وزیر عمران خان سره واده کړی.

د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کميشنرۍ ویاند قیصر خان افریدي په وینا؛ دوی د پاکستان او افغانستان ترمنځ د رغنده خبرو اترو غوښتنه کړې ده.

نوموړي ویلي، د دغه خبرو په پایله کې کېدای شي چې افغان کډوال په خپله خوښه افغانستان ته ستانه شي.

دغې ادارې دارنګه د افغان کډوالو د کوربه‌توب په برخه کې د پاکستان ستاینه کړې ده.

دا په داسې حال کې ده، چې په پاکستان کې لاهم افغان کډوال د اېستلو له ګواښ سره مخ دي.

پاکستاني پولیس وخت ناوخت د افغانانو کورونو ته ورځي او د اسنادو پوښتنه یې کوي.

په اسلام‌اباد کې د جې اې سي «JAC» په نوم د کډوالو ملاتړې یوې ادارې دوهخ ورځې وړاندې هم ادعا کړې وه، چې د پاکستان په پلازمېنې اسلام‌اباد کې پرون نیول شوي ۱۵۰ کسان چې د «پي او ار» کارتونه یې لرل؛ د تورخم له لارې افغانستان ته په جبري توګه ستانه کړای شول.

بهرنیو چارو وزارت په یوه خپره کړې اعلامیه کې ویلي، چې په دې لیدنه کې دواړو لوریو د سیمه‌ییز امنیت، اقتصادي پراختیا او له ګډو ګواښونو سره د مبارزې پر موضوعاتو ژور بحثونه کړي دي.

په اعلامیه کې راغلي، دواړو خواوو دا ومنله چې د سیمې هېوادونه له یو شمېر امنیتي ننګونو سره مخ دي، چې د له منځه وړلو لپاره یې همغږو او رغنده ګامونو ته اړتیا ده.

اعلامیه زیاتوي، اسحاق ډار ټینګار کړی چې د امنیت ترڅنګ باید د ټولو هغو موضوعاتو حل ته جدي پاملرنه وشي چې دواړو هېوادونو ته مهمې دي.

هغه ویلي، چې د سیمه‌ییز اتصال او اقتصادي همکارۍ بشپړه ګټه یوازې هغه مهال اخیستل کېدای شي چې اعتماد، ثبات، او عملي همکاري رامنځته شي.

بلخوا، طالب وزیر سراج‌الدین حقاني هم د مثبتو اړیکو، امنیتي همغږۍ او د ګډو اقتصادي پروژو د ارزښت یادونه کړې.

د یادولو وړ ده، چې د ۲۰۲۳ او ۲۰۲۴م کلونو پر مهال، د پاکستان او طالبانو ترمنځ اړیکې لا پسې ترینګلي شوي، په ځانګړي ډول د افغان کډوالو د شړلو، د پاکستاني طالبانو « ټي ټي پي » د حملو، او د سرحدي تاوتریخوالي له امله.

پاکستان له طالبانو غواړي چې دپاکستاني طالبانو پر ضد ګامونه واخلي، خو طالبان بیا پر پاکستان نیوکه کوي چې د افغان کډوالو سره غیر انساني چلند کوي او په خپله خاوره کې یې داعش ډلې ته ځای ورکړی.

اوس مهال دواړه خواوې هڅه کوي تماسونه وساتي، خو بی‌باوري ورځ تر بلې زیاته شوې.