طالبان: د کډوالۍ نړۍوال سازمان دې بشري مرستې په تدریجي ډول پر بنسټیزو پروژو واړوي

امرالله صالح په خپله اېکس پاڼه کې لیکلي، میرویس عزیزي له ۲۰۲۴ کال راهیسې په افغانستان کې د ۲۱ میلیارده ډالرو په ارزښت د پانګونو ژمنه کړې، خو لا تر اوسه هېچا هم د هغه د ۲۰ میلیونه ډالرو پانګونه نه ده لیدلې او په وینا یې د پانګونې په نوم هېڅ هم نشته.

نوموړي ادعا کړې، که جمهوري نظام پر خپل ځای وای، نو اوس به میرویس عزیزي په زندان کې وای. صالح همداراز ویلي، چې زلمي خلیلزاد د جمهوري نظام د رانسکورولو لپاره ډېر شخصي او رسمي پټ دلیلونه درلودل او یو یې هم د عزیزي ژغورل وو او په وینا یې که چېرې په ريښتیني توګه د عزیزي بانک تفتیش وشي، نو دغه بانک به له افلاس سره مخ شي او په فساد کې به یې د خلیلزاد نقش هم په ډاګه شي.

امرالله صالح همداراز ادعا کړې، چې په تېر نظام کې یې له میرویس عزیزي سره کتلي او په وینا، یې میرویس عزیزي هڅه کوله چې پرې لګېدلي جرمي تورونه پر مدني مواردو بدل کړي، خو هغه د میرویس عزیزي د جرمونو په اړه نور جزییات نه دي ورکړي او په دې اړه یې هم وضاحت نه دی ورکړی، چې په هغه وخت کې چې نوموړی د ولسمشر لومړی مرستیال وو او له داسې یوه کس چې د ده په باور مجرم وو، ولې لیدلي او همداراز ولې یې قانون پرې نه دی عملي کړی.

د ویلو ده، چې د عزیزي ګروپ مشر میرویس عزیزي پرون (شنبه د زمري په ۱۱مه) په کابل کې د ۱۰مېلیارده ډالرو په ارزښت د انرژۍ د تولید یوه هوکړه لاسلیک کړه. هغه د دغې هوکړې د لاسلیکولو پرمهال ویلي، چې د یادې پروژې په پلي کېدو به افغانستان د انرژۍ د تولید له اړخه ځان بسیاینې ته ورسېږي.

د سوداګرۍ او پانګونې خونې مشر سید کریم هاشمي په همدې تړاو جوړو شویو مراسمو کې وویل: «د ترجیحي سوداګرۍ هوکړه‌لیکونو د افغانستان او ازبکستان ترمنځ د سوداګرۍ د ودې لپاره هیلې زیاتې کړي، خو تر هغو چې د ویزو په برخه کې لازمې کونسلي اسانتیاوې برابرې نه شي، سوداګري په رښتیني توګه نه شي پراخېدای.»

په همدې مراسمو کې چې نن (یکشنبه د زمري۱۲مه) په کابل کې جوړه شوې وه، د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت سرپرست نورالدین عزیزي وویل، دوی غواړي چې له ازبکستان سره د سوداګرۍ کچه تر ۳ میلیارده ډالرو لوړه کړي.

له دې سره سم، په کابل کې د ازبکستان سفیر ایبک عثمانوف له کابل سره د تاشکند ژمنو او همکاریو ته په نغوتې سره وویل، د روان کال په لومړۍ نیمایي کې تاشکند ته د کابل صادرات درې برابره زیات شوي دي.

د افغانستان د سوداګرۍ او پانګونې خونې مرستیال محمد یونس مهمند هم وویل، افغانستان باید له ترکمنستان، ازبکستان، ترکیې، قزاقستان او اذربایجان سره د سوداګرۍ په برخه کې یوه سیمه ییزه ګډه خونه ولري.

په افغانستان کې د تېر نظام له رانسکورېدو وروسته ډېریو هېوادونو افغانانو او په ځانګړې توګه افغان سوداګرو ته د ویزې ورکړې بهیر په بشپړ ډول ودراوه او دغه وضعیت بیا د افغان سوداګرو پر کاروبار منفي اغېز وکړ.

سوداګر له نږدې څلورو کلونو راهیسې له طالبانو او اړوندو هېوادونو غواړي، چې د ویزې په برخه کې له دوی سره همکاري وکړي څو په خپله په نندارتونونو او همداراز سوداګریزو چارو کې ښکېل واوسي، خو داسې ښکاري چې لا تر اوسه دغې غوښتنې ته هېڅ لوري پرېکنده مثبت ځواب نه دی ویلی.

د طالبانو تر واک لاندې د باختر خبري اژانس د خبر له مخې، د یادې فابریکې له فعالیت سره، نه یوازې د بازار اړتیاوې پوره کېږي، بلکې لسګونو کسانو ته د کار زمینه هم برابره شوې ده.

د وژل شوې روغتیا پالې کورنۍ یوه غړي نن یکشنبه د زمري ۱۱مه پر خپل فېسبوک ولیکل، چې « ترور مې نن سهار له دندې وړاندې د کلام الله تلاوت وکړ او وسله والو دندې ته د تللو پرمهال د عملې موټر کې ووژله».

سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل چې دا برید د دریو مخ پټو وسله والو له خوا شوی دی چې پر موټرسایکل سپاره ول.

سرچینو وویل:« له کور سره نژدې درې وسله وال چې پر موټرسایکل سپاره ول موټر دروي او د ډرایور پر سر تومانچه ږدي او وروسته پر زیبا پرله پسې ډزې کوي او ځای پر ځای یې وژني.»

د معلوماتو له مخې، وژل شوې روغتیا پالې له تېرو پنځلسو کالو راهیسې د ننګرهار په بېلابېلو روغتیايي مرکزونو کې د نرسې په توګه کار کړی دی.

په ننګرهار کې د طالبانو امنیتي مسوولینو د پېښې په اړه چوپتیا غوره کړې ده.

د طالبانو په راتګ سره دې ډلې مېرمنې له کار کولو منع کړې دي، خو یوازې روغتیا پالې اوس هم دندو ته د تګ اجازه لري.

طالبانو د کندهار په ګډون په ګڼو ولایتونو کې پر ښځیته ډاکټرانو او روغتیا پالانو محدودیتونه لګولي دي او له محرم پرته یې دندو ته نه پرېږدي.

په ترلاسه شوې ویډیو کې ښکاري، چې د طالبانو د ننګرهار د خارجه چارو ګوښه شوی رییس مولوي فضل الهادي په تختخواب کې پروت دی او په یوه ویډیويي کال کې پر خپله لوڅه کړې تناسلي اله لاسونه وهي.

له دې ويډیو څخه د طالبانو ځینې مشران خبر شوي او د نوموړي د ګوښه کولو پرېکړه یې کړې ده.

د طالبانو د ننګرهار ولایت مقام د رسنیو دفتر اعلان وکړ، چې د ولایت دفتر رییس شاهد نوراني له لوري د ننګرهار د خارجه چارو نوی رییس مولوي جان محمد انقلابي مسوولینو ته ور وپېژندل شو.

په دغو مراسمو کې ګوښه شوي رییس مولوي فضل الهادي احمد هم حضور درلود.

د طالبانو د ننګرهار ولایت مقام په اعلامیه کې لیکل شوي، چې شاهد نوراني د پخواني ګوښه شوي رییس مولوي فضل الهادي احمد د کړنو ستاینه کړې ده.

خو افغانستان انټرنشنل ته د طالبانو سرچینې وايي، چې نوموړی د اداري معمول له مخې له دندې نه دی ګوښه شوی، بلکې د ویډیو له خپرېدو وروسته پرېکړه وشوه، چې نوموړی له ننګرهار څخه تبدیل او په پکتیا کې د برېښنا رییس وټاکل شي.

دوه کاله وړاندې افغانستان انټرنشنل یوه ویډیو ترلاسه کړه، چې د کابل د برېښنا شرکت رییس ملا احمد له خپل ساتونکي سره په بستره کې د څملاستلو په حالت کې ښيي.

د دې ویډیو له خپرېدو درې ورځې وروسته د زمري پر ۳۱مه طالبانو ملا احمد اخوند کندهار ته وغوښت، خو وروسته د نوموړي دا تګ «کورنۍ ستونزه» وبلل شوه.

د طالبانو نظامي محکمې تېره میاشت ملا احمد ته "له خپل ساتونکي سره د څملاستو" له قضیې برائت ورکړ.

طالبان له تېرو څو کلونو راهیسې د افغانستان په مختلفو ولایتونو کې خلک د مختلفو جرمونو په تېره د غلا، زنا او لواطت په تور په دُرو وهي، خو د دې ډلې مختلف چارواکي د کابل او کندهار په ګډون په مختلفو ولایتونو کې په ورته تورونو نیول شوي مګر تر اوسه یوه ته هم سزا نه ده ور کړل شوې.

د طالبانو منتقدان دا په دې ډله کې له شرعي احکامو نه د ځان او نورو لپاره دوه ګونی تفسیر او چلند ګڼي.