د سوډان د ار‌اېس‌اېف وسله‌والو مشر درې میاشتنی اوربند اعلان کړ

که څه هم د خبرو جزئیات نه دي افشا شوي، خو دغو خبرو ته د اوکراین ځینو متحدینو په احتیاط هرکلی ویلی.

ولسمشر ولادیمیر زیلینسکي وویل چې اوکرایني پلاوی به د دوشنبې په ورځ بېرته هېواد ته ستانه شي.

امریکا تېره اونۍ په ناڅاپي ډول کییف او اروپايي هېوادونه د خپلې ۲۸ مادیزې سولې طرحې سره مخ کړل او اوکراین ته یې د پنجشنبې تر ورځې وخته ورکړ چې د جګړې د ختمېدو لپاره چوکاټ ومني.

د دې طرحې له مخې به اوکراین اړ وځي چې نوره خاوره هم له لاسه ور کړي، خپل پوځ محدود کړي او هېڅکله د ناټو د غړیتوب هڅه ونه کړي، خو اوکراین دا د تسلیمۍ په معنا بللي.

مسکو، چې د امریکا لومړنۍ طرحه یې د سولې د احتمالي بنسټ په توګه ستایلې وه، د اروپا طرحه رد کړې.

رویټرز لیکلي، چې نن یکشنبه د لیندۍ پر ۲مه یې دغه سند لیدلی. دغې طرحې د امریکا له خوا د وړاندیز شويو محدودیتونو هغه برخه چې د اوکراین پوځي ځواکونو شمېر دې کم شي بدل کړی او د کییف د ځمکنیو امتیازونو پورې اړوندې برخې یې لرې کړې دي.

دغه سند چې د جینوا د خبرو اترو لپاره چمتو شوی وړاندیز کوي، چې د سولې پر مهال دې د اوکراین پوځي ځواکونه ۸۰۰ زرو پورې محدود شي، نه ۶۰۰زره چې امریکا وړاندیز کړی.

د امریکا په طرحه کې د کریمیا، ډونیټسک او لوهانسک سیمو بشپړتیا په څرګنده توګه په رسمیت پېژندل شوې وه، خو په نوي اروپايي وړاندیز کې د روسیې د کنټرول په رسمیت پېژندلو پورې اړوندې ټولې مادې لرې شوې دي.

په اروپایي طرحه کې د هر ډول ځمکنیو تبادلو له ټاکل کېدو مخکې د اوربند غوښتنه شوې او دا په ګوته شوې، چې اوسنۍ لومړۍ کرښه باید د راتلونکو خبرو اترو اساس وي.

اروپایانو د امریکایي طرحې پر خلاف په اوکراین کې د ټاکنو د ترسره کولو لپاره د ۱۰۰ ورځو ضرب الاجل لرې کړی او پرځای یې لیکلي، چې ټاکنې باید "د سولې تړون له لاسلیک وروسته ژر تر ژره" ترسره شي.

د کاناډا لومړي وزیر مارک کارني د یکشنبې په ورځ د سوېلي افریقا په جوهانسبورګ کې د جي-۲۰سرمشریزې څنډه کې د هند له لومړي وزیر نرېندرا مودي سره کتلي.

د هند دلومړي وزیر د دفتر په وینا: «دواړو مشرانو د لوړې کچې ټولګډونه اقتصادي مشارکت تړون(CEPA) پر مذاکراتو د پیل موافقه وکړه، چې موخه یې تر ۲۰۳۰کال پورې دوه اړخیز تجارت ۵۰میلیارده ډالرو ته رسوي.»

مارک کارني پر اېکس‌پاڼه لیکلي: «ما او نرېندرا مودي نن په جي-۲۰ سرمشریزه کې سره ولیدل او د سوداګرۍ د هوکړې خبرې مو پیل کړې چې له مخې یې زموږ دوه اړخیز تجارت تر ۷۰میلیارده کاناډايي ډالرو زیاتېدلی شي. هند د نړۍ پنځم لوی اقتصاد دی، چې دا زموږ د کاناډايي کارګرانو او سوداګرو لپاره ستر فرصتونه برابرولای شي.»

هغه زیاته کړه، چې دواړو هېوادونو د سولر انرژۍ او اټومي ملکي انرژۍ په برخه کې د اوږدمهاله همکارۍ هوکړه هم کړې او د یورانیمو د اوږدمهاله قراردادونو په اړه خبرې روانې دي.

دغه پرمختګ څرګندوي، چې د دواړو هېوادونو اړیکې د ښه کېدو په لور روانې دي، په داسې حال کې چې کارني هڅه کوي، د کاناډا سوداګریزې اړیکې د امریکا څخه هاخوا پراخې کړي کوم چې د کاناډا تر ټولو لوی سوداګریز شریک دی.

کاناډا په ۲۰۲۳کال کې د پراخې سوداګریزې هوکړې خبرې وروسته له هغې ودرولې، چې د کاناډا حکومت د هند حکومت د یوه کاناډايي سیک بېلتون‌پال د وژنې په قضیه کې په لاس لرلو تورن کړ، خو د هند حکومت دا تور رد کړی دی.

د راپور له مخې، دغه کوچنی روباټ کولی شي د وینې رګونو او یا د دماغي مایعاتو له لارې حرکت وکړي او درمل د بدن دقیقې برخې ته ورسوي.

ورځپاڼې لیکلي، چې دا پرمختګ د دې لپاره طرحه شوی چې د درملو سخت جانبي عوارض کم کړي.

د واشنګټن پوسټ په وینا، ساینس‌پوهان باور لري چې دا مایکرو روباټ کولای شي د ځانګرو درملنو لپاره په طبابت کې نوی بدلون رامنځته کړي.

سرچینو ویلي، چې د دې لیدنې موخه د زېلېنسکي او د امریکا د ولسمشر ډونالد ټرمپ ترمنځ د «سولې طرحې» په اړه مستقیمې خبرې دي.

یوې سرچینې رویټرز ته ویلي، اصلي موضوع دا ده چې ټرمپ او زېلېنسکي د امریکا د طرحې تر ټولو حساسو مسئلو په ځانګړي ډول د خاورې د موضوع په اړه به بحث وکړي.

د سرچینې په وینا، د دې سفر کره نېټه لا تر اوسه نه ده ټاکل شوې.

همداراز نن یکشنبه (د لیندۍ دویمه) ولادیمیر زېلېنسکي د ډونالډ ټرمپ له هغو هڅو مننه کړې، چې د کییف په ملاتړ یې ترسره کړې دي.

زېلېنسکي ویلي: «اوکراین د متحده ایالاتو، هر بل امریکایي او په ځانګړې توګه د ولسمشر ټرمپ څخه منندوی دی، د هغه له مرستې چې د جاولین توغندیو په وړاندې پیل شوې او د اوکرایني وګړو ژوند ژغوري.»

د زېلېنسکي دا څرګندونې وروسته له هغې خپرې شوې، چې ټرمپ ویلي وو اوکرایني مشران د امریکا له مرستو «هېڅ ډول مننه» نه کوي.