طالبان وايي په دوو اونیو کې یې د زرګونه کیلو ګرامه قاچاقي توکو د واردولو مخه یې نیولې

د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام د راپور له مخې، کوچني کاروبارونه دا مهال د افغان ښځو لپاره د اقتصادي فعالیت یوازینۍ پاتې لاره ده.

یو اېن ډي پي ویلي، چې په افغانستان کې یې له څه باندې ۸۹ زره کوچنیو کاروبارونو ملاتړ کړی، چې ۹۱ سلنه یې د ښځو له‌خوا پر مخ وړل کېږي او تر اوسه یې له ۴۳۹ زرو څخه زیات کاري فرصتونه یې رامنځته کړي دي.

د دغه ادارې د معلوماتو له مخې، یوازې څلور سلنه افغان ښځې نړیوالو بازارونو ته لاسرسی لري او د پور ترلاسه کول هم د څو تضمین کوونکو د اړتیا له امله د ډېرو لپاره ستونزمن دي.

د ملګرو ملتونو دغه ادارې اندیښنه څرګنده کړې چې که څه هم افغان ښځې د اقتصادي بقا لپاره هڅې روانې ساتي، خو د نجونو د زده‌کړو محدودیت او د مالي زده‌کړو نشتوالی د دې کاروبارونو راتلونکی له جدي ګواښ سره مخ کولای شي.

یو اېن ډي پي په پای کې د افغان ښځو دغه فعالیتونه ستایلي او ویلي دي چې له ننګونو سره سره، بیاهم افغان ښځې هڅه کوي چې په ټولنه کې خپل رول وساتي او له عامه ژوند څخه د بشپړ حذف کېدو مخه ونیسي.

که څه هم اوس مهال ښځې په دولتي ادارو، نادولتي بنسټونو او حتی د ملګرو ملتونو په ادارو کې له کار کولو منع دي، خو بیا هم ډېرو ښځو په هغو دودیزو برخو کې خپل فعالیت ته دوام ورکړی چې ټولنیز منل شوي ګڼل کېږي، لکه ګنډل، غالۍ اوبدل، د خوړو تولید او د ښځو ځانګړي رستورانتونه.

د کډوالو د مړینې تازه راپورونه ښيي، چې مخکې شاوخوا ۳۰ مړي راپور شوي وو، خو د سرحدي سیمو د څېړنو او د افغانستان او ایران د د مړو سړخونو د کتنو وروسته شمېر د ۴۰څخه اوښتی دی.

سرچینې وایي، د پېښو زیاتره قربانیان په سخته یخنۍ کې د ایران پر لور د غیر قانوني تګ هڅو کولو پر مهال مړه شوي دي.

راپورونه وایي، ځینې مړي د هرات ولایت کوه‌سان او ادرسکن ولسوالیو ته د کورنیو او محلي ادارو په هڅو انتقال شوي دي.

دا پېښه د افغان کډوالو د سختو شرایطو او د غیر قانوني تګ د خطرونو بیلګه بلل کېږي، چې د ژمي په موسم کې هېواد پرېږدي.

دغه وزارت په خپره کړې خبرپاڼه کې ویلي، د عامه نظم او اور وژنې ځواکونو د منډوي په بوټان بازار کې د اور د خپرېدو پر مهال چټک اقدام وکړ او د ۸ دوکانونو او ۱۰ ګدامونو اور وژنه یې په موثره توګه ترسره کړه.

په خبرپاڼه کې راغلي، چې د پېښې د کنټرول په نتیجه کې شاوخوا ۷۰۰ زره ډالر ارزښت لرونکي مالونه خوندي شوي او نږدې ۱۵۰ میلیون افغانۍ اموال ژغورل شوي دي.

چارواکي د اورلګېدنې د نورو پېښو د مخنیوي لپاره له خلکو غوښتي چې د اور د خوندیتوب تدابیر په پام کې ونیسي او د اور وژنې ادارې لارښوونې په کلکه رعایت کړي.

د دغه وزارت په خبرپاڼه کې راغلي، د کابل امنیه قوماندانۍ د څلورمې حوزې پولیسو د همدې حوزې په مربوطاتو کې ۳۳ زره د «زیکپ» په نوم نشه‌يي ګولۍ نیولي دي.

په خبرپاڼه کې راغلي، چې دغه نشه‌يي توکي د پولیسو د کشفي عملیاتو پر مهال موندل شوي او په تړاو یې یو کس هم د امنیتي ځواکونو له‌خوا نیول شوی دی.

د کورنیو چارو وزارت زیاته کړې، چې د نشه‌يي توکو د قاچاق او وېش پر ضد مبارزه به دوام ولري او نیول شوی کس به د قانوني څېړنو وروسته عدلي ارګانونو ته وسپاري.

د راپورونو له مخې، دغه مسافر کې کابل ته یې پراوز درلود، هر یو یې شاوخوا ۵۸ زره پاکستانۍ کلدارې مالي زیان لیدلی.

پاکستاني خبریال طاهر خان هم د افغان مسافرو له قوله لیکلي چې د اسلام‌اباد په هوايي ډګر کې دوی ته، سره له دې چې قانوني ویزې یې لرلې، د سفر اجازه نه ده ورکړل شوې.

دغه پاکستاني خبریال نن یکشنبه(د لیندۍ ۳۰مه)،په خپل ایکس پاڼه لیکلي چې نن لږ تر لږه ۳۲ افغان مسافر چې د کام‌ایر الوتکې له لارې له اسلام‌اباد نه کابل ته د تګ په حال کې وو، د پاکستان د کډوالۍ ادارې کارکوونکو لخوا اجازه ورنکړل شوه چې الوتکې ته پورته شي. په داسې حال کې چې دغومسافرو قانوني ویزې او د سفر بشپړ اسناد لرل.

طاهر خان په خپل پوسټ کې د پاکستان د کورنیو چارو وزیر محسن نقوي او د فدرالي ادارې (FIA) حسابونه هم منشن کړي او غوښتنه یې کړې، چې دا موضوع دې وڅېړل شي.

دا ستونزې په داسې حال کې راپورته کېږي، چې دا مهال د افغانستان او پاکستان ځمکنۍ لارې تړلې دي او افغانان یوازې له هوایي لارې، د سختو شرایطو، لوړو لګښتونو او محدودیتونو سره، تګ راتګ کولی شي.