په پاکستان کې مېشت افغان زدهکړیالان د نیولو، شړلو او د ویزو له خنډونو سره مخ دي، چې له امله یې د هغوی د کلونو زدهکړې، قربانۍ او هیلې له ګواښ سره مخ کوي. د بېځایه شویو نړۍوال سازمان وایي، په وروستیو میاشتو کې د افغان زدهکړیالانو زدهکړې د همدغه ننګونو له امله ګډوډې شوې دي.
د ایران د کرمان ولایت د جیرفټ د ناورينونو مديريت څانګې مشر جواد افشارمنش خبر ورکړی، چې په دغه ښار کې د یوې ټرافیکي پېښې له امله درې کسان مړه او لس نور ټپیان شوي دي. د هغه په وینا؛ په دغه موټر کې ټول سپاره کسان افغانان وو.
د افغانستان د بشري حقونو د مدافعینو کمېټې په هند کې د افغان کډوالو د وضعیت په اړه ویلي، چې وروستیو اونیو کې پر افغان کډوالو فشارونه زیات شوي او یو شمېر یې د اېستلو له ګواښ سره مخ دي. یادې کمېټې له هند غوښتي، چې د افغان کډوالو ځانګړی وضعیت په پام کې ونیسي او له اېستنې یې ډډه وکړي.
د طالبانو د کډوالو ستونزو ته د رسېدنې عالي کمېسیون دارالانشاء وايي، پاکستان او ایران یوازې پرون (یکشنبه د غبرګوي ۳مه) له بېلابېلو لارو ۸۸۳ کډوالې کورنۍ چې شمېر ۴۵۹۲ تنه کېږي، جبري ډول افغانستان ته ستانه کړي.د دغه کمېسیون په وینا، په همدې ورځ ۱۲۵۶ کورنۍ خپلو سیمو ته لېږدول شوي دي.
د حالوش په نوم د بشري حقونو بنسټ ادعا کړې، چې د ایران پولهساتو ځواکونو د سیستان او بلوچستان ولایت اړوند د «بچهراهي» په سیمه کې پر هغو افغان کډوالو ډزې کړې چې غوښتل یې ایران ته ننوځي. د راپور له مخې، په دغه پېښه کې لږ تر لږه درې افغانان وژل شوي او څلور نور ټپیان شوي دي.
د کډوالۍ نړیوال سازمان (اې او ایم) اعلان کړی چې د سوېډن هېواد په مالي ملاتړ به په افغانستان کې د راستنېدونکو کډوالو او زیانمنو ټولنو د ملاتړ لپاره یو نوی بشرپاله پروګرام پلي کړي.
د «حالوش» په نوم د ایران د بشري حقونو سازمان راپور ورکړی، چې ایران یوه بېتذکرې بلوڅه او د هغې ۲ ماشومان په هیرمند سیمه کې له پنځو ورځو توقیف وروسته، پرته له کوم قضايي حکم څخه افغانستان ته شړلي دي. حالوش زیاتوي، د دې ښځې کورنۍ د هغې د برخلیک په تړاو هېڅ معلومات نلري.
په نمیروز کې د طالبانو د کډوالو ریاست ویلي، چې د روان کال په لومړیو دوو میاشتو کې د نیمروز د ورېښمو پله له لارې څه باندې ۸۳ زره افغان کډوال هېواد ته راستانه شوي دي.
د جمهوري نظام پر مهال د چارو ادارې مشر فضل محمود فضلي ویلي چې په اروپا کې د ښياړخو سیاسي جریانونو پراخېدو د کډوالو پر وړاندې د حکومتونو سخت اقدامات زیات کړي او له طالبانو سره د اروپایي ټولنې تعامل یې د بشري حقونو په برخه کې د دې ټولنې پر اعتبار پوښتنې راپورته کړې دي.
د ټرمپ حکومت پرېکړه کړې، ډېری هغه کسان چې موقتي ویزې لري او یا هم د بشري اجازې لهمخې په امریکا کې ژوند کوي، باید د ګرین کارت د غوښتنې لپاره خپلو هېوادونو ته ستانه شي. خو د افغان ایواک مشر وايي، افغانستان کې امریکایي کونسلي خدمات نشته او له هغه ځایه غوښتنلیک ورکول ناشونې دي.
د ۲۰۲۵ کال له پیل راهیسې،د جرمني په مالي مرسته یوازې شاوخوا ۲۲۰کسان په داوطلبانه ډول افغانستان ته ستانه شوي، په داسې حال کې چې په همدې موده کې شاوخوا ۴۵۰۰ کسان سوریې ته ستانه شوي دي. د جرمني رسنیو ویلي، د هغو کسانو شمېر ډېر لږ دی، چې د ستنېدو لپاره یې له مالي هڅونې ګټه اخیستې ده.
د افغان ایواک بنسټ مشر شان وانډایور د امریکا د کډوالۍ ادارې پر نوې تګلارې سختې نیوکې کړي او هغه یې له افغان متحدینو سره «خیانت» بللی دی. د دې تګلارې لهمخې، د هغو افغانانو لپاره چې د بشري پارول له لارې امریکا ته تللي، د دایمي استوګنې یا ګرین کارت ترلاسه کول خورا سخت شوي دي.
د ملګرو ملتونو د بشري حقونو عالي کمېشنر فولکر تورک له هېوادونو غوښتي، چې د افغانانو جبري اېستنه دې ودروي او په دې برخه کې د نړیوالو بشري حقونو اصولو ته درناوی وکړي. نوموړي په یوې تازه څرګندونه کې خبرداری ورکړی، چې افغانستان ته جبري ستنېدونکي له جدي خطرونو سره مخ کېږي.
د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو ځانګړي راپور ورکوونکي رېچارډ بېنېټ په خپلو تازه څرګندونو کې ویلي، چې افغانستان د ستنېدونکو لپاره یو خوندي هېواد نه دی. د نوموړي په وینا، هغه افغانان چې بېرته دغه هېواد ته ستنېږي، له ځورونې، نیول کېدو، شکنجې، لوږې او نورو ګواښونو سره مخامخ کېږي.
د پېښور سترې محکمې د پولیسو لهخوا د یوه نیول شوي افغان کډوال د خوشې کېدو امر وکړ. د پېښور سترې محکمې د هغه افغان ضمانت منظور کړی، چې له یوې پاکستانۍ مېرمنې سره یې واده کړی. دغه پرېکړه د نوموړي د مېرمنې نورین ولي لهخوا د ثبت شوې عریضې پر بنسټ وشوه.
د کډوالۍ نړیوال سازمان (ای او ایم) ویلي، چې تېر کال له ایران څخه د راستنو شویو کډوالو د څه د پاسه ۲۹۳زرو افغانانو سره بشرپاله مرستې ترسره شوې دي.
د میلیونونو افغان کډوالو له بېرته ستنېدنې سره طالبانو تر اوسه یوازې پر څه باندې ۳۱ زره ستنو شویو کورنیو د استوګنې نمرې وېشلي دي. له دې سربېره طالبانو د کابل په خاکجبار ولسوالۍ کې د کډوالو لپاره د نوي استوګنیز ښارګوټي د تفصیلي پلان له تاییدېدو هم خبر ورکړی دی.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزارت وايي، چې د کونړ سرکاڼو ولسوالۍ لپاره د استوګنې ښارګوټي پلان په بحث کې دی او د سیمې کډوالو ته د استوګنې د ځمکو د ورکولو وړاندیزونه شریک شوي دي. دا موضوع د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو وزیر عبدالکبیر سره د سرکاڼو قومي مخورو بحث کړې.
د طالبانو د کور او ښار جوړولو وزارت خبر ورکړی، چې تر دې دمه د افغانستان په بېلابېلو ولایتونو کې پر تازه ستنو شویو ۲۹زره او ۹۲۹ کډوالو استوګنیزې نمرې وېشل شوې او دغه لړۍ په چټکۍ سره روانه ده.
په بلوچستان کې د طالبانو کونسلګرۍ خبر ورکړی، چې د پاکستان بهرنیو چارو وزارت له استازو سره یې په ناسته کې د لادرکه شویو او بندي افغانانو د وضعیت ارزونې او څار لپاره د رسمي مېکانیزم د جوړېدو غوښتنه کړې.
د برېتانیا حکومت نږدې ۹زره هغو افغانانو ته چې د برېتانیا د بیا مېشتېدو پروګرام مستحق ګڼل شوي ویلي، چې باید په خپله له افغانستان نه ووځي او درېیم هېواد ته ولاړ شي؛ ځکه حکومت د مستقیمې تخلیې بهیر درولی دی.
د جلال اباد ښار اوسېدونکي وایي، پاکستان څخه د راستنېدونکو کډوالو د پراخو څپو له امله د کورونو کرايې لوړې شوي او ارزانه استوګنځایونه په سختۍ موندل کېږي. دوی وایي، طالبانو تر اوسه د بازار مهارولو او د کرايو د کنټرول عملي لاره نهده موندلې او د کور موندل خلکو ته ستونزمن شوي دي.