د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر ۱۱مې بریدونو وښوده چې ترهګرې ډلې هم کولای شي د یوه هېواد له خاورې نړیوال امنیت او سیاست اغېزمن کړي. نن د داعـ.ـش خراسـان په اړه هم دا پوښتنه مطرح ده چې ایا د خپل قلمرو او ډېرو مرکزونو له بایللو وروسته له افغانستان، پاکستان او شاوخوا سیمو نړۍ ګواښلی شي؟
د سوریې دولتي ټلوېزیون راپور ورکړی چې د دغه هېواد په ادلب ولایت کې د وسلو او د جګړې د پاتې شونو په یوه زېرمتون کې چاودنې له امله لږ تر لږه ۱۴ کسان وژل شوي او ۱۱ نور ټپیان دي.
په اسلام اباد کې د طالبانو سفیر سردار احمد شکیب په پاکستان کې د ناورې له سفیر سیګوالډ تومین هاګه او د افغانستان لپاره د دغه هېواد له ځانګړي استازي بیورن سټورسټ یانسن سره کتلي او د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د پراختیا په اړه یې خبرې کړې دي.
د ایران د هوايي شرکتونو ټولنې خبرداری ورکړی چې پر ایراني هوايي شرکتونو د بندیزونو دوام د ملکي هوايي چلند پر خدمتونو او د الوتنو پر خوندیتوب اغېز کولای شي.
د طالبانو د اطلاعاتو او فرهنګ وزارت مرستیال عبدالرحمن طیبي د اسلامي همکاریو سازمان له مرستیال خلیل ابراهیم اکور سره لیدنه کې د افغانستان د تاریخي اثارو د ګډې بیارغونې، د افغان متخصصانو د ظرفیت لوړولو او د افغانستان د فرهنګ او هنر د نړیوال معرفت لپاره د همکارۍ غوښتنه کړې ده.
د ایران د ولسمشرۍ ماڼۍ د اړیکو مرستیال مهدي طباطبايي وايي، تهران د اسلاماباد هوکړهلیک ته ژمن دی، خو که مقابل لوری پر خپلو ژمنو عمل ونهکړي، ایران به د حالاتو له مخې ځواب ورکړي.
د اکثریت ګوند غړي فضل محمود فضلي له پاکستان څخه د افغان محصلانو ایستلو ته غبرګون ښودلی وايي، چې دغه هېواد له تېرو پنځو لسیزو راهیسې د زرګونو مدرسو له لارې د افغان ماشومانو د افراطي فکر روزنې ته زمینه برابره کړې وه، خو اوس یې بیا د افغان طبي محصلانو شړلو ته ملا تړلې ده.
د طالبانو د اقتصاد وزیر دین محمد حنیف د بنګله دېش له سوداګرو او پانګوالو سره د لیدنې پر مهال د دواړو هېوادونو د اقتصادي او سوداګریزو اړیکو پر پراختیا او په افغانستان کې د کرنې، کانونو، صنعت، انرژۍ او ټرانزیټ په برخو کې د پانګونې د فرصتونو په اړه خبرې کړې دي.
سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي چې طالبانو د روانې اونۍ په پیل کې د کندهار او هلمند په قول اردوګانو کې د خپلو ټولو جنګیالیو د بیاځلي بایومټرک کولو لړۍ پیل کړې ده. سرچینو ویلي چې طالبان له بایومیټریک سره هممهاله له خپلو جنګیالیو ځیرک موبایلونه هم ټولوي.
د افغانستان او ایران د سوداګرۍ ګډې خونې مشر وايي، د ایران او امریکا د جګړې له پیل راهیسې افغانستان ته د ایران صادرات لږ تر لږه ۲۵ سلنه کم شوي، په داسې حال کې چې سیال هېوادونه هڅه کوي د افغانستان په بازار کې خپله ونډه پراخه کړي.
د طالبانو د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ وزارت ویلي چې د مولوي هبت الله د حکم په اساس د شپږو سرحدي ولایتونو په لرې پرتو سیمو کې مخابراتي پوښښ پراخوي. دغه وزارت ویلي د څه باندې ۴۰۰ میلیونه افغانیو په ارزښت یې په سرحدي سیمو کې د ۵۲ مخابراتي انتنونو د جوړېدو تړون لاسلیک کړی دی.
د تېر جمهوري نظام د بهرنیو چارو وزیر حنیف اتمر پر پاکستان غږ کړی چې له طبي بنسټونو د افغان محصلانو د بېرته ستنولو په پرېکړه بیا کتنه وکړي او افغان نجونو او هلکانو ته دې د زده کړو د بشپړېدو اجازه ورکړي. نوموړي ویلي، د افغان ځوانانو د زده کړې حق باید د سیاست او شخړو قرباني نه شي.
د پاکستان طبي شورا له هغه افغان محصلانو چې په دغه هېواد کې د طب په برخه کې پر زدهکړو بوخت دي غوښتي، چې دغه هېواد پرېږدي او بېرته افغانستان ته ستانه شي. د یادې پرېکړې له امله پاکستان کې ګڼ افغان محصلان د خپلو زدهکړو د بشپړولو او راتلونکي په اړه له ناروښانه برخلیک سره مخ شوي دي.
د ۲۰۲۱ کال د اګست په ۱۵مه، چې طالبان کابل ته ننوتل، د مسعود او مقاومت نومونه یو ځل بیا د افغانستان د سیاسي او امنیتي بحثونو په مرکز کې راغلل، خو دا ځل د طالبانو خلاف د «مقاومت» مشري د مسعود د ځوان زوی احمد مسعود پرغاړه ده.
په پاکستان کې د افغان طبي محصلانو د اېستلو له خبرداري وروسته د طالبانو لوړو زدهکړو وزارت په یوه خبرپاڼه کې، په بهر کې له ستونزو سره مخ افغان محصلانو او استاداتو ته د اسانتیاوو برابرولو ډاډ ورکړی دی. خو طالبانو په خبرپاڼه کې د کوم هېواد نوم نهدی اخیستی.
د جورجټاون پوهنتون د ښځو، سولې او امنیت انسټیټیوټ او د پالیسۍ څېړنو او پراختیایي مطالعاتو ادارې په ګډ راپور کې راغلي، چې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغان مېرمنې سره له پراخو محدودیتونو لاهم د سولې، بشري حقونو، زدهکړو او ټولنیز پرمختګ لپاره فعالیت کوي.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد د یادې ډلې د روغتیا او ورزش ادارو د کلنیو لاسته راوړنو غونډې پرمهال له نړۍوالو مرستندویه ادارو غوښتنه وکړه، چې د روغتیا په برخه کې دې خپلې همکارۍ نه سیاسي کوي. هغه وايي، که مرسته ونه شي دوی به د روغتیا برخه په خپلو امکاناتو او بودجې مخته یوسي.
د افغانستان ازادۍ جبهې ادعا کړې، د سېشنبې په شپه (د وږي ۱۷مه) یې جنګیالیو د کونړ ولایت په څوکۍ ولسوالۍ کې د طالبانو یوه راټولېدنه په نښه کړې چې له امله یې یو طالب وژل شوی او دوه نور ټپيان دي.
د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد وايي، له پاکستان نه د افغان طبي محصلانو د اېستلو پرېکړه «غیرانساني او د خواشنیۍ» وړ ده. مجاهد له اسلاماباد غوښتنه کړې، چې پر یادې پرېکړې له سره غور وکړي.
د افغانستان د ښځینهو فوټبال ملي لوبډله چې ډېری لوبغاړې یې له افغانستان نه بهر ژوند کوي، د فوټبال نړۍوال فدراسیون (فیفا) له لوري تر رسميت پېژندنې وروسته د نړۍوالو سیالیو لپاره چمتووالی نیسي.
د افغانستان د بشري حقونو او ډیموکراسۍ سازمان په یوه تازه راپور کې ویلي، د ۲۰۲۶کال د فبرورۍ او اپرېل ترمنځ لږترلږه ۲زره او ۷۴۵ کسان له بدني سزاوو په ځانګړي ډول له دُرو وهلو سره مخ شوي دي.