د کابل ۲۱ کلنه ناز رحیمي وايي، په افغانستان کې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته د ښځو او نجونو لپاره د زدهکړو او کار فرصتونه په بېساري ډول محدود شوي؛ خو نوموړې لاهم د خپل راتلونکي لپاره هڅو ته دوام ورکوي.
په پاکستان کې د رسنیو د ازادۍ او د خبریالانو د خوندیتوب بنسټ (فریډم نېټورک) د دوو افغان خبریالانو محمد ابراهیم امیري او عابد مومند د نیولو په اړه اندېښنه څرګنده کړې او ویلي یې دي، چې دغه اقدام د افغان خبریالانو د ځورونې د لړۍ یوه برخه ده.
د امریکا د ډیموکراسۍ ملي بنسټ مشر ډېمن وېلسن ویلي، د طالبانو له بیا واکمنېدو پنځه کاله وروسته د افغانستان کیسه یوازې د طالبانو د واکمنۍ کیسه نهده؛ بلکې زرګونه افغانان لاهم د بشري حقونو، بیان ازادۍ او ډیموکراتیکو ارزښتونو د ساتنې لپاره مبارزه کوي.
علياکبر امیري په غوراوي سیالۍ کې امید سهاک ته په ماتې ورکولو سره د ۲۰۲۶کال د ناګویا په اسیايي لوبو کې د تکواندو په مثبت ۸۰ کیلوګرام وزن کټګورۍ کې د افغانستان د استازي په توګه وټاکل شو. تر دې وړاندې حکمتالله زین هم په منفي ۶۸ کیلو ګرام وزن کټګورۍ کې دغه سیالیو ته لار موندلې وه.
په هرات کې د طالبانو د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ ریاست وایي، اوسمهال په دغه ولایت کې شاوخوا ۱۲۰۰ د چرګانو فارمونه فعالیت کوي چې له دې ډلې ۱۲۰ یې د هګیو د تولید لپاره ځانګړي شوي دي. د یاد ریاست په وینا، هره ورځ تر ۲ مېلیونه زیاتې هګۍ له فارمونو راټولېږي.
په کندوز کې خبري سرچینې وايي، د ازبکستان د جیزخ ولایت د مرستیال والي په مشرۍ د سوداګرو یوه ۱۶ کسیز پلاوي کندوز ولایت ته سفر کړی دی. د دغه ازبکستاني پلاوي مشر ویلي، هېواد یې لېواله دی، چې په افغانستان کې د خپلو پانګونو کچه لاپسې لوړه کړي.
د غور لپاره د طالبانو امنیه قومندانۍ وايي، په دوو بېلابېلو عملیاتو کې یې د نشهيي توکو دوه قاچاقچیان له څه باندې ۲۰۰ کیلوګرامه نشهيي توکو سره یو ځای نیولي دي. دغه قومندانۍ زیاتوي، د یادو نشهيي توکو یوه برخه د امبولانس په وسیله هلمند ته لېږدول کېده، خو تر هغې مخکې کشف شول.
یو امریکايي پوځي قاضي حکم کړی چې د ۲۰۰۱ کال د سپټمبر د ۱۱مې د ترهګریزو بریدونو د اصلي طراح په توګه تورن خالد شیخ محمد محاکمه به د ۲۰۲۸ کال په جون کې پیل شي.
رویټرز خبري اژانس راپور ورکړی چې د الجزایر په بېلابېلو ولایتونو کې د سختې تودوخې له امله په ځنګلونو کې د لګېدلي اور له امله لږ تر لږه ۱۲ کسان مړه شوي او ۵۴ نور ټپیان شول.
د افغانستان د ولسي جرګې پخوانۍ غړې فوزیه کوفي په هرات کې د طالبانو له لوري د پوهنتون د استاد او منتقد نویدالله فطرت پر نیول کېدو سخته اندېښنه ښودلې او له نړیوالو بنسټونو یې د هغه د خوندیتوب غوښتنه کړې ده.
د خواله رسنیو افغان فعال سهیل نور وایي، د طالبانو د کورنیو چارو وزارت وسلهوالو کسانو د ده بې ګناه زوی په کابل کې نیولی و او تر یوې نیمې میاشتې بند وروسته یې خوشې کړی دی. دې فعال په خپله فېسبوک پاڼه لیکلي چې زوی یې د پآکستان پر ضد د ده د رسنیزو فعالیتونو له امله نیول شوی و.
د طالبانو د بدخشان امنیه قوماندان عبدالبصیر مظهري، ادعا کړې چې پاکستان ډیورنډ کرښې ته څېرمه، د چترال په سیمه کې د طالبانو وسلهوالو مخالفانو ته پناهځایونه او روزنیز مرکزونه جوړ کړي دي.
په اسلاماباد کې د طالبانو سفارت په پېمز روغتون کې د اورلګېدنې پېښه چې له امله یې لږ تر لږه ۱۵ نوي زېږېدلي ماشومان مړه شوي «لړزونکې» ګڼلې او د قربانیانو له کورنیو سره یې خواخوږي څرګنده کړې ده. دغه پېښه په یاد روغتون کې (چهارشنبه د وږي۴) سهار مهال رامنځته شوې وه.
د عراق د وسلهوالو ځواکونو د عمومي قوماندان ویاند صبح النعمان، ویلي چې جرمني ځواکونه د دغه هېواد څخه د نړیوال ایتلاف د ځواکونو د وتلو په بهیر کې له اربیل څخه وتلي دي.
د ایران د پارلمان غړي علیرضا زندیان د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرامپ وروستیو ګواښونو او د اقتصادي فشارونو نوي پړاو ته په اشارې سره ویلي، چې له ګاونډیو هېوادونو، په ځانګړې توګه له افغانستان سره د سوداګرۍ پراختیا د دغو فشارونو د اغېزو په کمولو کې خورا مؤثره ثابتېدلی شي.
د پروان طالب امنیه قومندان محمد جاوېد ضیاالرحمان د یوې دیني مدرسو د فراغت په مراسمو کې له ځايي خلکو غوښتي، چې ځوان نسل د ناوړه تبلیغاتو څخه باخبره وساتي. دا په داسې حال کې ده چې طالبان په خلکو کې د خپلو مخالفینو له نفوذ څخه په اندېښنه کې دي او د مخنیوي لپاره یې هڅه کوي.
د ښځو د نړیوالو چارو لپاره د امریکا پخوانۍ ځانګړې سفیرې مېلاني ورویر، له افغانستان څخه بهر مېشتو افغانانو د لا ډېر ملاتړ غوښتنه کړې او وايي، پر هغوی پانګونه کولای شي افغانان د افغانستان د راتلونکي لپاره لا ښه چمتو کړي.
په کوېټه کې یو شمېر ځايي سوداګر وایي، سره له دې چې پر ډیورنډ کرښه د چمن او نورې لارې بندې دي، خو بیا هم د افغانستان رومیان پاکستان ته روان دي. دوی وایي، د چهارشنبې په ورځ د وږي ۴مه یې د افغانستان له رومیانو یو شمېر بار موټرې نیولي دي.
په هلمند کې سیمهییز طالب مسوولین وايي، د هلمند د فرعي ګمرکاتو له لوري ترلاسه شوي ۱۴۵۴ کیلوګرامه قاچاقي توکي نن (چهارشنبه د وږي ۴مه) په ناوې ولسوالۍ کې وسوځول شول. دوی د مبدا هېواد د نوم په اړه څه نهدي ویلي، خو تر دې مخکې ډېری خوراکي توکي له پاکستان څخه واردېدل.
د امریکا د فدرالي څېړنو ادارې (اېفبيای) مشر کاش پټېل د کابل په هوايي ډګر کې د ابې ګېټ د خونړي ځانمرګي برید د پنځمې کلیزې په مناسبت په یوه خپره کړې اعلامیه کې ویلي، چې هېواد به یې د دغه برید مسوولین هر چېرته چې پټ وي، پیدا او مجازات کړي.
د ایران د بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي د ملګرو ملتونو چارواکو ته په یوه لیک کې د ایران پر ضد د امریکا د «اقتصادي طرد عملیات» غیرقانوني بللي او د غندلو غوښتنه یې کړې ده.