تورهان صالح د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام د افغانستان لپاره د نوي مقیم استازي په توګه خپله دنده پیل کړه. ښاغلي صالح تر دې وړاندې د ملګرو ملتونو د پراختیايي پروګرام د عربي هېوادونو لپاره په سیمهییز دفتر کې د لوړپوړي سلاکار په توګه دنده ترسره کوله.
د افغانستان د بشري حقونو د خپلواک کمېسیون پخوانۍ مشرې او د بشري حقونو فعالې شهرزاد اکبر ویلي، که طالبان نړیوال مشروعیت غواړي، باید لومړی د افغان ښځو او نجونو اساسي حقونه او انساني کرامت بېرته ور وګرځوي.
د برېتانیا حکومت اعلان کړی چې د افغانستان د بشري ناورین سره د مبارزې لپاره به په راتلونکو درېیو کلونو کې هر کال ۱۰۵ میلیونه پونډه مرسته ځانګړې کړي او دغه مرستې به د باوري شریکانو له لارې د افغانستان تر ټولو زیانمنو خلکو، په ځانګړي ډول ښځو او نجونو، ته ورسول شي.
په جینوا کې د ملګرو ملتونو په دفتر کې د افغانستان استازی نصیر احمد اندېشه وايي، د افغانستان او فرانسې ترمنځ تاریخي اړیکې، د دواړو هېوادونو د سختو شرایطو سربېره، لا هم پیاوړې پاتې دي.
پاکستان کې د افغان کډوالو د نیولو او ایستلو بهیر ورځ تر بلې پراخېږي. پاکستاني چارواکي وایي، په بېلابېلو سیمو کې د افغانانو پر ضد عملیات روان دي، په داسې حال کې چې د ملګرو ملتونو اړوند بنسټونه د جبري ستنولو د زیاتېدو په اړه اندېښنه څرګندوي او کډوال د خپل برخلیک په اړه اندېښنې لري.
د طالبانو تر واک لاندې د نفت او ګاز دولتي شرکت وايي، د نفتي توکو د بازار د ثبات لپاره یې ټولو ولایتونو ته د تېلو او ګازو د لېږد بهیر چټک کړی او هره ورځ لسګونه ټنه نفتي توکي او اوبلن ګاز لیږدوي. په وروستیو ورځو کې په کابل او ولایتونو کې د ګاز او نفتي توکو بیې خورا لوړې شوې دي.
د چین په نوښت ۲۹ هېوادونو د مصنوعي ځیرکتیا (AI) په برخه کې د نړیوالې همکارۍ او د دې ټکنالوژۍ د نړیوال مدیریت لپاره د یوه نوي بینالمللي سازمان د جوړېدو هوکړه لاسلیک کړه. د دغه سازمان مرکز به د چین په شانګهای ښار کې وي.
رویټرز په خپل یوه راپور کې ویلي چې پر سعودي عربستان د یمن د وسله والو تازه بریدونو پاکستان سخت اندېښمن کړی او داسې احتمال شته چې اسلام اباد به هم په دغه کړکېچ کې ښکیل شي.
د خیبر پښتونخوا په بنو ولسوالۍ کې پر یوه دولتي کالج چې ویل کیږي وسلهوالو په ولکه کې نیولی و، هوايي برید شوی. ځینې سرچینې وایي، دا برید د پاکستاني جیټ الوتکو له خوا شوی دی.
د غزني ولایت د معاملاتو لارښوونې دفترونو یو شمېر مسوولان ادعا کوي چې د طالبانو د عدلیې ریاست د هویت کارتونو د وېش په نوم له دوی څخه زرګونه افغانۍ راټولوي، په داسې حال کې چې دوی وایي، د جوازونو او د معاملاتو د کتابونو لپاره یې مخکې هم ډېرې پیسې ورکړې دي.
د تاجکستان چارواکي وايي، د ګورنو بدخشان خودمختارې سیمې د اوبو وړي مشر علیشېر میرزونابت د موټر د موندلو په عملیاتو کې د قزاقستان او افغانستان متخصصینو هم مرسته کړې ده. له پېښې شاوخوا یوه میاشت وروسته لا هم د هغه د دوه کلنې لور جسد نه دی موندل شوی.
د ډونالډ ټرمپ اداره د یوې نوې پرېکړې له مخې د بهرنیو محصلانو، کلتوري استازو او خبریالانو د ویزو موده محدودوي. د امریکا د کورني امنیت وزارت وايي، دغه اقدام د هغو کسانو د څارنې په موخه کوي چې د ډېر وخت لپاره په دغه هېواد کې پاتې کېږي.
ازبکستان افغانستان ته د رېل پټلۍ له لارې د توکو د کانتینري لېږد بهیر پیل کړی، چې په لومړي پړاو کې د اوړو لومړۍ جوپه افغانستان ته استول شوې ده. د ازبکستان د رېل پټلۍ چارواکي وايي، دا نوی سیستم به د دواړو هېوادونو د سوداګرو لپاره د لېږد بهیر ارزانه، چټک او خوندي کړي.
د ملګرو ملتونو د سرمنشي ویاند سټیفان دوجاریک وايي، په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د مرستندویه پلاوي (یوناما) ماموریت به د امنیت شورا له لوري د ټاکل شوي ماموریت له مخې دوام وکړي او د بشري حقونو او د ښځو د حقونو څارنه به یې د لومړیتوبونو په ډله کې وي.
د خیبر پښتونخوا د حکومت ویاند له افغانستان سره د سوداګریزو لارو تړل د پاکستان دوه ګونې پالیسي بللې او ویلي یې دي چې له هند سره تجارت پرانېستی دی خو له افغان ورور هېواد سره لارې تړل شوې دي. نوموړي ویلي، چې د افغان کډوالو پر ضد عملیات د مرکزي حکومت کار دی او دوی ورسره تړاو نه لري.
د خوست یو شمېر رېکشا چلوونکو افغانستان انټرنشنل پښتو ته ویلي، چې په ښار کې په ډېری لویو ګاز پمپونو کې ګاز نه موندل کېږي، خو په ځینو کوچنیو پمپونو کې په لوړه بیه پلورل کېږي. رېکشاچلوونکي وايي، د یوه کیلو ګاز بیه تر ۹۰ او ۹۵ افغانیو رسېدلې او دوی خپلې رېکشاوې په کور درولې دي.
د خیبرپښتونخوا په بنو او دير سیمو کې د پولیسو پر پوستو د موټربم او وسلهوالو ډلهییزو بریدونو له امله ۲ پولیس وژل شوي او د ملکي وګړو په ګډون ۲۶ تنه نور ټپیان دي. شنونکي وايي، په دغو بریدونو کې ټي ټي پي د افغان طالبانو په څېر جنګي تکتیکونو نه کار اخیستی دی.
د ازبکستان د بهرنیو چارو وزارت د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر وزیر خالد حنفي هغه څرګندونې رد کړې چې ویلي یې وو، په سمرقند او بخارا کې اسلام یوازې په نوم پاتې دی. یاد وزارت زیاته کړې، چې دا څرګندونې «ناسم معلومات» دي.
د فلسطین روغتیايي چارواکو د پنجشنبې په ورځ وویل چې د اسراییل بریدونو په غزه کې لږ تر لږه پنځه فلسطینیان وژلي او له لسو ډېر ټپیان دي. بل خوا د اسراییلي بریدونو په کچه کې د داسې زیاتوالي راپور ورکول شوی، چې د وروستي اوربند له نافذېدو وروسته ساری نه لري.
رویټرز د دریو سرچینو له قوله راپور ورکړی چې ایران د یمن له وسله والو غوښتي، که متحده ایالات د ایران د برېښنا پر بنسټونو برید وکړي، په سره سمندګري کې د بابالمندب تنګی دې د کښتیو پر مخ وتړي.
د طالبانو د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت ویلي چې یوه پلاوي یې د ایران په مشهد کې د افغانستان، ایران او تاجکستان ترمنځ په درې اړخیزه غونډه کې د درې اړخیز ځمکني ترانسپورټ په جوړولو هوکړه کړې ده.